II SAB/Gl 99/25

II SAB/Gl 99/25 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2025-09-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-06-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Aneta Majowska /sprawozdawca/
Artur Żurawik
Tomasz Dziuk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6135 Odpady
658
Hasła tematyczne
Przewlekłość postępowania
Odpady
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Zobowiązano do wydania aktu
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1112
art. 72 ust. 2a pkt 2
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 572
art. 62 par. 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 149 par. 1 pkt 1, pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Dziuk, Sędziowie Asesor WSA Aneta Majowska (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 września 2025 r. sprawy ze skargi R.W., M.N. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezydenta Miasta G. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wydanie zezwolenia na zbieranie odpadów 1) stwierdza, że Prezydent Miasta G. dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 2) zobowiązuje Prezydenta Miasta G. do rozpatrzenia wniosku z dnia 14 sierpnia 2024 r. o wydanie zezwolenia na zbieranie odpadów w terminie 30 dni od dnia zwrotu akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem, 3) zasądza od Prezydenta Miasta G. na rzecz skarżących solidarnie 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 4) oddala skargę w pozostałym zakresie.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 16 maja 2025 r. R. W. i M. N. (dalej: Skarżący), reprezentowani przez fachowego pełnomocnika, wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na bezczynność Prezydenta Miasta G. w przedmiocie rozpoznania wniosku o wydanie zezwolenia na zbieranie odpadów, zarzucając organowi naruszenie:
1) art. 72 ust. 2a pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1112 z późn. zm., dalej: u.u.i.ś.), zgodnie z którym w sytuacji wnioskowania o kolejne zezwolenie dla zrealizowanego przedsięwzięcia nieulegającego zmianie, Skarżący nie są zobligowani do uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zaś opisana we wniosku oraz odpowiedzi na wezwanie organu działalność Skarżących stanowi zrealizowane przedsięwzięcie nieulegające zmianie, natomiast organy pominęły stanowisko Skarżących i wydały rozstrzygnięcia bazujące na całkowicie mylnym przeświadczeniu o dokonanych zmianach parametrów przedsięwzięcia nie wyjaśniwszy sprawy merytorycznie w tym zakresie,
2) art. 64 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 572 z późn. zm., dalej: k.p.a.) poprzez jego bezpodstawne zastosowanie i potraktowanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jako braku formalnego,
- podczas gdy wniosek Skarżących jest kompletny, działalność Skarżących nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a nawet gdyby działalność Skarżących takiej decyzji wymagała, to nie stanowi ona braku formalnego i o tym, czy w istocie jest czy nie jest ona wymagana należy rozstrzygać w drodze merytorycznej, zaskarżalnej w drodze odwołania decyzji, a nie w drodze niezaskarżalnego zawiadomienia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania,
3) art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez powierzchowną i niestaranną analizę materiału dowodowego w sprawie, w tym głównie złożonego wniosku i pisma Stron z dnia 31 października 2024 r., stanowiącego odpowiedź na wezwanie organu do wyjaśnień, z których jasno wynikało, że działalność Stron nie wymagała uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, gdyż stanowiła zrealizowane przedsięwzięcie nieulegające zmianie,
4) naruszenie art. 8, art. 9 i art. 11 k.p.a. - zasady zaufania uczestników postępowania do organów państwa, zasady udzielania informacji faktycznej i prawnej stronom oraz zasady przekonywania, poprzez zamieszczenie pozaustawowych, ogólnikowych sformułowań w uzasadnieniu pisma pozostawiającego wniosek Skarżących bez rozpatrzenia z jednoczesnym pominięciem jakiejkolwiek polemiki z argumentacją Skarżących wyrażoną w piśmie z dnia 31 października 2024 r.
Skarżący wnieśli o: zobowiązanie organu do wydania w określonym terminie wnioskowanego zezwolenia, stwierdzenie, że organ nie załatwiając sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik wskazał, iż wnioskiem z dnia 14 sierpnia 2024 r. Skarżący zwrócili się o wydanie zezwolenia na zbieranie odpadów, w dniu 7 października 2024 r. organ wezwał do uzupełnienia braków poprzez przedłożenie m.in. decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W piśmie z dnia 31 października 2024 r. Skarżący przedłożyli żądane dokumenty oraz wskazali na brak obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z uwagi na treść art. 72 ust. 2a pkt 2 u.u.i.ś. Pismem z dnia 15 stycznia 2025 r. organ zawiadomił o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Pismem z dnia 27 lutego 2025 r. Skarżący wnieśli ponaglenie. Pełnomocnik podkreślił, że wolą Skarżących jest kontynuowanie przedsięwzięcia w niezmienionym zakresie, które zostało już zrealizowane w danym miejscu, wskazując, że zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 13 u.u.i.ś. przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty. Wyjaśnił, że na przedmiotowym terenie działalność zbierania odpadów prowadziły dwa podmioty równocześnie: Skarżący oraz przedsiębiorstwo PPHU H. - każdy na podstawie własnej decyzji. Przedsiębiorcy korzystali z tej samej infrastruktury zakładowej - hali magazynowej oraz placów składowych - w ramach jednego terenu o łącznej powierzchni 2550 m2, zatem od początku jest to jedno przedsięwzięcie w sensie środowiskowym. Obecnie przejmują działalność PPHU H., stąd w złożonym wniosku sumują zakres ww. działalności, przy czym nie przekraczają skali i zakresu wcześniejszych decyzji. Błędne jest w ocenie Skarżących uznanie przez organ, że zwiększyła się powierzchnia użytkowa i zwiększyły się maksymalne masy magazynowanych odpadów. Następnie pełnomocnik wskazał, że brak decyzji środowiskowej nie może stanowić braku formalnego w rozumieniu art. 64 § 2 k.p.a., Strona ma bowiem prawo oczekiwać orzeczenia o jej prawach i obowiązkach w drodze decyzji administracyjnej, choćby negatywnej. Nie jest brakiem formalnym brak dokumentu, którego obowiązek dołączenia zależy od uprzedniej, materialnoprawnej kwalifikacji przedsięwzięcia, a organ nie jest uprawniony do prowadzenia merytorycznej oceny sprawy przed wszczęciem postępowania administracyjnego. Zdaniem Skarżących brakiem formalnym byłoby niedopełnienie wymogów z art. 42 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1578 z późn. zm.), ale wniosek był kompletny w świetle tego przepisu. Na poparcie swojego stanowiska pełnomocnik przywołał orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, m.in. wyroki: z dnia 29 stycznia 2019 r. sygn. akt II OSK 2136/18, z dnia 22 maja 2024 r. sygn. akt II OSK 2350/23, z dnia 25 czerwca 2021 r. sygn. akt II OSK 917/21. Końcowo zwrócił uwagę, że Skarżący w wyniku pozostawienia wniosku bez rozpoznania, mogli zostać pozbawienia obecnej działalności, opartej na podstawie art. 226a ust. 1 ustawy o odpadach, zgodnie z którym, w okresie do dnia 31 grudnia 2025 r. zezwolenie na zbieranie odpadów nie wygasa ze względu na upływ czasu, jeżeli posiadacz odpadów w terminie nie później niż trzy miesiące przed jego upływem złoży wniosek o wydanie nowego zezwolenia. Do skargi przedłożono kopię postanowienia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 15 maja 2024 r. znak [...], stwierdzające ponaglenie na przewlekle prowadzenie postępowania przez Marszałka Województwa w sprawie wydania zezwolenia na zbieranie odpadów, za uzasadnione.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podając, że złożony wniosek pozostawił bez rozpoznania z uwagi na niedostarczenie wymaganego dokumentu, tj. decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ wyjaśnił, że wniosek zakładał istotne zmiany dotyczące zbierania odpadów przez spółkę w stosunku do poprzednio obowiązującej decyzji nr [...] z dnia 2 grudnia 2014 r., obejmował bowiem zwiększony zakres przedsięwzięcia - dodatkową powierzchnię dla prowadzonej działalności, jak i zwiększoną ilość magazynowanych odpadów. Decyzja z dnia 2 grudnia 2014 r. w pkt. I. 2. uwzględniała w warunkach zezwolenia powierzchnię placu magazynowo-składowego 800 m2 i hali magazynowej 200 m2, i nie wymagała od wnioskodawcy uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Dla PPHU H. wydano odrębną decyzję nr [...] z dnia 19 listopada 2012 r. na zbieranie odpadów, która obowiązywała do dnia 31 października 2022 r. Następnie spółka, mimo zapisów obowiązującej decyzji, przejęła obszar działalności PPHU H. nie powiadamiając organu o zaistniałych zmianach. Natomiast w treści wniosku z dnia 14 sierpnia 2024 r. obszar przedsięwzięcia został wskazany jako plac magazynowo-składowy o powierzchni 1000 m2 oraz hala magazynowa o powierzchni 400 m2, nadto zawnioskowano o zwiększony zakres prowadzonej działalności dotyczący ilości magazynowanych odpadów, tj. w okresie roku była to ilość większa o ponad 450 Mg, a w przypadku maksymalnej masy odpadów magazynowych w tym samym czasie więcej o 158 Mg w porównaniu do danych zawartych w poprzednim zezwoleniu na zbieranie odpadów. Organ wskazał również, że pozostawiając wniosek bez rozpoznania miał na uwadze interpelację nr [...] do Ministra Środowiska oraz pogląd prawny wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 20 września 2013 r. w sprawie o sygn. II SAB/Kr 104/13, w którym Sąd wskazał, że wniosek o wydanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odzysku odpadów inicjujący postępowanie jest podaniem w rozumieniu art. 63 k.p.a. i musi spełniać warunki określone w tym przepisie, jak również warunki szczególne wynikające z art. 42 ust. 2 i nast. ustawy o odpadach. Brak któregokolwiek z elementów wniosku skutkuje wezwaniem wnioskodawcy, w trybie art. 64 § 2 k.p.a., do usunięcia braków. Zdaniem organu przepis ten dotyczy zarówno braków formalnych jak i merytorycznych, a ich stwierdzenie przez organ obliguje do pozostawienia wniosku bez rozpoznania, a nie wydania decyzji o odmowie wszczęcia postępowania. Podkreślił, iż nieprzedłożenie wraz z wnioskiem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o ile jest wymagana, stanowi brak wniosku inicjującego postępowania i razie jego nieuzupełnienia na wezwanie organu, uzasadnia pozostawienie wniosku bez rozpoznania. W tej sytuacji, zdaniem organu, działanie polegające na pozostawieniu wniosku Skarżących bez rozpoznania było prawidłowe.
W dniu 25 lipca 2025 r. do akt wpłynęło pismo strony skarżącej, w którym pełnomocnik podtrzymał aktualne stanowisko w sprawie, odnotował, że organ w odpowiedzi na skargę przywołał szereg wątków dotyczących powierzchni, mas odpadów, historii działalności, relacji między działalnością Skarżących a PPHU H., co zdaniem Skarżących potwierdza, że sprawa wymagała i nadal wymaga merytorycznego rozpoznania. Podkreślił, iż skoro organ nawet w odpowiedzi na skargę dokonuje szczegółowej analizy przedsięwzięcia, to tym bardziej powinien wszcząć postępowanie i umożliwić odniesienie się do zarzutów w toku sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje.
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje również bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Z kolei w myśl art. 53 § 2b p.p.s.a. wymogiem skutecznego wniesienia do sądu administracyjnego skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest jej poprzedzenie ponagleniem skierowanym do właściwego organu. W niniejszej sprawie wymóg złożenia ponaglenia został spełniony (pismo z dnia 27 lutego 2025 r.), skarga jest zatem dopuszczalna.
Stosownie do treści art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności, 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). W obowiązującym stanie prawnym, bezczynność organu administracji publicznej definiowana jest w treści art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. jako niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a., natomiast przewlekłość - w treści art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a. jako prowadzenie postępowania dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. W postępowaniu sądowym wszczętym skargą na bezczynność organu lub na przewlekłe prowadzenie postępowania sąd nie bada zgodności z prawem określonego aktu lub czynności organu administracji, lecz poddaje kontroli ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie, a także ocenia, czy działania podejmowane przez organ administracji w trakcie prowadzonego postępowania zmierzały do jej merytorycznego załatwienia. Kognicja sądu administracyjnego ogranicza się tu zatem do badania, czy organ miał wynikający z przepisów prawa obowiązek wydania aktu lub podjęcia czynności i czy dokonał tego w terminie ustawowym, określonym zgodnie z art. 35 k.p.a., przedłużonym na zasadach określonych w art. 36 tego Kodeksu ewentualnie w innym, wynikającym z przepisów prawa materialnego, terminie, a także czy czynności organu podejmowane w ramach prowadzonego postępowania były zasadne i adekwatne do okoliczności sprawy.
Analiza przeprowadzona w niniejszym postępowaniu, na skutek wniesionej skargi, prowadzi do wniosku, że w rozpoznawanej sprawie zaistniały okoliczności uzasadniające stwierdzenie bezczynności organu.
Kluczową kwestią wymagającą rozstrzygnięcia w sprawie pozostawało, czy brak dołączenia przez wnioskodawców decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w rozumieniu art. 72 ust. 1 pkt 21 u.u.i.ś. do wniosku o wydanie zezwolenia na zbieranie odpadów, jest brakiem formalnym, o którym stanowi przepis art. 64 § 2 k.p.a., w świetle dyspozycji art. 72 ust. 2a pkt 2 i ust. 3 u.u.i.ś. Zgodnie z regulacją art. 72 ust. 2a pkt 2 u.u.i.ś., wymogu uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przed uzyskaniem zezwoleń, o których mowa w ust. 1 pkt 21, nie stosuje się, w przypadku gdy jest to drugie lub kolejne zezwolenie dla zrealizowanego przedsięwzięcia nieulegającego zmianie. Zastrzec jednocześnie należy, że rozstrzygnięcie niniejszej sprawy nie zależało od oceny czy uzyskanie zezwolenia na zbieranie odpadów dla przedsięwzięcia objętego wnioskiem Skarżących, wymagało uprzedniego wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, lecz oceny prawidłowości zastosowania przez organ art. 64 § 2 k.p.a. w stosunku do wniosku o wydanie zezwolenia na zbieranie odpadów.
Z kolei w myśl art. 64 k.p.a., jeżeli w podaniu nie wskazano adresu wnoszącego i nie ma możności ustalenia tego adresu na podstawie posiadanych danych, podanie pozostawia się bez rozpoznania (§ 1). Jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania (§ 2). Nie wszystkie jednak spośród wymagań podań przewidzianych przez przepisy szczególne mają charakter formalny. Niektórym wymaganiom przypisuje się charakter merytoryczny. To rozróżnienie ma istotne znaczenie z punktu widzenia zasad stosowania art. 64 § 2 k.p.a.
W ocenie Sądu, brak dołączenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach do wniosku o wydanie zezwolenia na zbieranie odpadów, nie jest brakiem formalnym, o którym stanowi przepis art. 64 § 2 k.p.a., lecz kwestia ta wymaga merytorycznej oceny przedstawionego przez stronę wniosku jak i jego załączników.
Jak wynika z akt administracyjnych przedłożonych do sprawy, decyzją Nr [...] znak [...] udzielono Skarżącym prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą R. s.c. [...] R. W., M. N. zezwolenia na zbieranie odpadów w G. przy ul. [...], działka nr [...], obręb [...] (karta nr 14 akt administracyjnych). Po rozpoznaniu wniosku Skarżących wniesionego dnia 29 stycznia 2020 r. organ decyzją Nr [...] znak [...] zmienił ostateczną decyzję Nr [...] z dnia 2 grudnia 2014 r. w sposób określony w decyzji (karta nr 10-11 akt administracyjnych). W dniu 16 sierpnia 2024 r. do organu wpłynął wniosek Skarżących z dnia 14 sierpnia 2024 r. o wydanie na podstawie art. 42 ust. 1 ustawy o odpadach, zezwolenia na zbieranie odpadów (karta nr 8 akt administracyjnych). Pismem z dnia 7 października 2024 r. organ wezwał Skarżących do przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia, kopii umowy dzierżawy nieruchomości, informacji o miejscu magazynowania zbieranych odpadów, jednoznacznego wskazania maksymalnej łącznej masy wszystkich rodzajów odpadów magazynowanych w okresie roku (karta nr 7 akt administracyjnych). W odpowiedzi - przy piśmie z dnia 31 października 2024 r. Skarżący przedłożyli umowę dzierżawy z dnia [...] r., mapę z zaznaczonymi miejscami magazynowania odpadów i zaznaczoną strefą rozładunku i sortowania odpadów, wskazali rodzaj i ilości zbieranych odpadów, oraz odnieśli się do wezwania przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zwracając uwagę na treść art. 72 ust. 2a pkt 2 u.u.i.ś. (karta nr 6 akt administracyjnych). Pismem z dnia 15 stycznia 2025 r. znak [...] organ zawiadomił Skarżących o pozostawieniu wniosku z dnia 14 sierpnia 2024 r. bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a., z uwagi na niedostarczenie wymaganych dokumentów zgodnie z wezwaniem z dnia 7 października 2024 r., wyjaśniając, że do wniosku nie dołączono decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia. W uzasadnieniu zawiadomienia organ dokonał analizy obszaru przedsięwzięcia określonego w złożonym wniosku oraz obszaru tego przedsięwzięcia objętego dotychczasowym zezwoleniem na zbieranie odpadów, zakresu prowadzonej działalności spółki dotyczącego ilości magazynowanych odpadów, przywołał treść art. 72 ust. 3 u.u.i.ś, § 3 ust. 1 pkt 83 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r., poz. 1839 z późn. zm.), a następnie ocenił, że złożony wniosek zakładał istotne zmiany dotyczące zbierania odpadów, obejmował zwiększony zakres przedsięwzięcia - dodatkową powierzchnię placu magazynowo-składowego oraz zwiększoną powierzchnię hali magazynowej, a także zwiększoną ilość magazynowanych odpadów, co uzasadniało zdaniem organu wezwanie do uzupełnienia wniosku o dołączenie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a uzupełniony w dniu 31 października 2024 r. wniosek w kwestii pkt 1 wezwania nadal nie spełniał wymogów formalnych (karta nr 5 akt administracyjnych).
Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 29 stycznia 2019 r. sygn. akt II OSK 2136/18, w uzasadnieniu którego zwrócono uwagę na konieczność odróżnienia braków formalnych od braków materialnych, a więc braku spełnienia materialnoprawnych przesłanek, które nakładają odpowiednie normy prawa materialnego, ponieważ w przypadku ich wystąpienia nie ma zastosowania przepis art. 64 § 2 k.p.a. Dlatego też obowiązek dołączenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia łączy się zawsze z przeprowadzeniem odrębnego postępowania administracyjnego wymagającego powołania szeregu odpowiednich przepisów materialnego prawa ochrony środowiska, a w szczególności z ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko. Jak zauważa się również w literaturze przedmiotu, art. 64 § 2 k.p.a. dotyczy wyłącznie formalnych braków pisma, których nieusunięcie nie pozwala na nadanie mu biegu. Nie dotyczy natomiast okoliczności, które organ uznaje za istotne dla ustalenia stanu faktycznego sprawy. Zastosowanie tego przepisu nie może zmierzać do merytorycznej oceny przedstawionego wniosku. Nie może on być wykładany szeroko i zamykać stronie możliwości rozpatrzenia jej sprawy w sposób merytoryczny z uwagi na stawiane jej coraz wyższe wymagania w zakresie wykazania okoliczności stwierdzonych w podaniu (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 8 lutego 2022 r. sygn. akt II OSK 2556/21, z dnia 5 lipca 2022 r. sygn. akt II GSK 701/22, z dnia 16 kwietnia 2021 r. sygn. akt II OSK 3263/19, z dnia 26 marca 2021 r. sygn. akt II GSK 258/21, z dnia 22 marca 2018 r. sygn. akt II GSK 1363/16, w: H. Knysiak-Sudyka (red.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. III, WKP 2023).
Stwierdzenie czy na gruncie rozpoznawanej sprawy uzyskanie zezwolenia na zbieranie odpadów wymagało wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, nie jest w ocenie Sądu wymogiem formalnym, wobec czego niezasadne pozostawało zastosowanie w sprawie art. 64 § 2 k.p.a. i na tej podstawie pozostawienie przedmiotowego wniosku bez rozpoznania. Wniosek nie był obarczony brakiem, który umożliwiałby jego merytoryczną kontrolę.
Sąd uwzględnił wniesioną skargę uznając, że organ pozostaje w bezczynności w sprawie rozpatrzenia wniosku o wydanie zezwolenia na zbieranie odpadów. W świetle przeprowadzonych rozważań oraz wobec stopnia skomplikowania przedmiotu sprawy objętej wnioskiem, Sąd nie dopatrzył się przyczyn stwierdzenia bezczynności z rażącym naruszeniem prawa (pkt 1 sentencji wyroku). Wobec powyższego, właściwy organ powinien wniosek z dnia 14 sierpnia 2024 r. rozpatrzyć merytorycznie, o czym orzeczono w pkt 2 sentencji wyroku, zobowiązując do jego rozpatrzenia w terminie 30 dni od dnia zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem. W przypadku natomiast stwierdzenia braku dołączonej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jeżeli jest wymagana dla danej działalności gospodarczej, a nie zachodzi zwolnienie, o którym mowa w art. 72 ust. 2a pkt 2 u.u.i.ś., właściwy organ powinien wydać decyzję o odmowie zezwolenia na zbieranie odpadów.
Na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. orzeczono o kosztach postępowania, zasądzając na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego w wysokości 597 zł (pkt 3 sentencji wyroku), na które składa się uiszczony wpis sądowy w wysokości 100 zł, opłata od udzielonego pełnomocnictwa w wysokości 17 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 480 zł ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1935 z późn. zm.).
W pozostałej części Sąd skargę oddalił (pkt 4 sentencji wyroku). Bezczynność i przewlekłość są pojęciami rozłącznymi, co oznacza, że w tej samej sprawie nie może jednocześnie w tym samym zakresie występować zarówno bezczynność, jak i przewlekłość (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 kwietnia 2024 r. sygn. akt III OSK 204/22).
W odniesieniu do wniosku strony skarżącej, który wpłynął do akt w dniu 25 lipca 2025 r., o rozpoznanie sprawy z pominięciem przepisów o postępowaniu uproszczonym, odnotowania wymaga, iż zarządzeniem z dnia 30 czerwca 2025 r. sprawa została zakwalifikowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawny. Stosownie do brzmienia art. 119 pkt 4 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na mocy art. 149 § 1 pkt 1 i 3 oraz § 1a p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Orzeczenia przywołane w treści niniejszego uzasadnienia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych.