II SAB/Gl 5/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2023-04-05
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościnabycie własnościbezczynność organuprzewlekłość postępowaniaKodeks postępowania administracyjnegoPrawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiWojewodasąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę na bezczynność i przewlekłość postępowania Wojewody Śląskiego, uznając, że wydanie decyzji kończącej postępowanie przed rozpoznaniem skargi wyklucza możliwość uwzględnienia zarzutów o bezczynność.

Skarżący zarzucił Wojewodzie Śląskiemu bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie nabycia własności nieruchomości. Postępowanie było zawieszone przez ponad 6 lat z powodu konieczności ustalenia spadkobierców zmarłego właściciela. Wojewoda podjął postępowanie i wydał decyzję stwierdzającą nabycie własności przez gminę po wniesieniu skargi do WSA. Sąd oddalił skargę, argumentując, że wydanie decyzji kończącej postępowanie przed rozpoznaniem skargi wyklucza stwierdzenie bezczynności.

Skarżący A. P. złożył skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Śląskiego w sprawie wniosku o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości. Postępowanie było zawieszone od 2016 roku z powodu trudności w ustaleniu następców prawnych zmarłego właściciela. Skarżący zarzucił organowi arbitralne zawieszenie i brak działań zmierzających do usunięcia przyczyny zawieszenia. Wojewoda argumentował, że skarga została złożona przedwcześnie, a następnie wydał decyzję stwierdzającą nabycie własności przez gminę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę, wskazując, że wydanie decyzji kończącej postępowanie przed rozpoznaniem skargi wyklucza możliwość uwzględnienia zarzutów o bezczynność. Sąd podkreślił, że zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów i nie może być utożsamiane z bezczynnością lub przewlekłością, a ocena prawidłowości zawieszenia nie leży w kompetencjach sądu w ramach skargi na bezczynność.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wydanie decyzji kończącej postępowanie przed rozpoznaniem skargi na bezczynność wyklucza możliwość uwzględnienia tej skargi, ponieważ organ przestał pozostawać w bezczynności.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że skarga na bezczynność jest dopuszczalna jedynie w czasie trwania stanu bezczynności. Wydanie przez organ aktu kończącego postępowanie przed datą orzekania sądu wyklucza możliwość stwierdzenia bezczynności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (28)

Główne

p.p.s.a. art. 149 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 37 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja bezczynności i przewlekłości postępowania.

Dz.U. 2023 poz 259 art. 151

t.j. art. 37 § § 1 pkt 1

Dz.U. 2022 poz 2000

t.j. art. 37 § § 1 pkt 2

Dz.U. 2022 poz 2000

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów.

p.p.s.a. art. 119 § pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § § 1a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 53 § § 2b

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 35 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 35 § § 5

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 36 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 97 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 97 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zawieszenie postępowania.

k.p.a. art. 103

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Dz. U. nr 133, poz .872 art. 73

Ustawa z dnia 15 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną

Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wydanie decyzji kończącej postępowanie przed rozpoznaniem skargi na bezczynność wyklucza możliwość uwzględnienia tej skargi. Zawieszenie postępowania administracyjnego nie jest równoznaczne z bezczynnością lub przewlekłością. Sąd administracyjny w ramach skargi na bezczynność nie ocenia prawidłowości postanowienia o zawieszeniu postępowania.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skarżącego dotyczące bezczynności i przewlekłości postępowania Wojewody Śląskiego.

Godne uwagi sformułowania

Wobec powyższego, skoro właściwy organ do załatwieniem sprawy [...] wydał decyzję kończącą postepowanie w sprawie, to nie można było skutecznie zarzucić Wojewodzie, że pozostaje w stanie bezczynności. Zawieszenie postępowania administracyjnego i bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w rozpatrzeniu sprawy są odrębnymi i wzajemnie wyłączającymi się instytucjami prawa procesowego. Okres zawieszenia postępowania nie jest wliczany do terminu załatwienia sprawy zgodnie z art. 35 § 5 k.p.a.

Skład orzekający

Grzegorz Dobrowolski

przewodniczący

Renata Siudyka

sprawozdawca

Artur Żurawik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skargi na bezczynność i przewlekłość postępowania administracyjnego, w szczególności w kontekście wydania decyzji kończącej postępowanie po wniesieniu skargi oraz wpływu zawieszenia postępowania na bieg terminów."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której decyzja została wydana po wniesieniu skargi, co może nie mieć zastosowania w przypadkach, gdy bezczynność trwa nadal.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego ze skargą na bezczynność organu, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego. Wyjaśnia relację między zawieszeniem postępowania a bezczynnością.

Czy skarga na bezczynność organu ma sens, gdy sprawa zostanie już załatwiona?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SAB/Gl 5/23 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2023-04-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-01-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Artur Żurawik
Grzegorz Dobrowolski /przewodniczący/
Renata Siudyka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6189 Inne o symbolu podstawowym 618
658
Hasła tematyczne
Przewlekłość postępowania
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 151.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 37 § 1 pkt 1, art. 37 § 1 pkt 2.
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędziowie, Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi A. P. na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie nabycia własności nieruchomości z mocy prawa oddala skargę.
Uzasadnienie
A. P. (skarżący), reprezentowany przez pełnomocnika będącego adwokatem, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę z dnia 28 listopada 2022 r. na bezczynne i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Śląskiego (Wojewoda, organ) w sprawie rozpoznania wniosku Dyrektora Miejskiego Zarządu Ulic i Mostów w K. o stwierdzenie nabycia przez Gminę Miasto K. własności nieruchomości oznaczoną nr ewidencyjnym. 1, położoną w K., przy ul. [...], obręb D. Wniósł o:
1. stwierdzenie, że Wojewoda dopuścił się w postępowaniu administracyjnym przewlekłości i bezczynności, które miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
2. zobowiązanie Wojewody do wydania aktu w terminie 2 miesięcy od dnia zwrotu akt organowi;
3. przyznanie od Wojewody na rzecz skarżącego kwoty 3.500 zł:
4. wymierzenie Wojewodzie grzywny w wysokości 3.500 zł:
5. zasądzenie od Wojewody na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych lub według spisu kosztów, o ile taki zostanie złożony na terminie rozprawy.
Uzasadniając bezczynność i przewlekłość prowadzenia postępowania skarżący wskazał, że postępowanie w sprawie rozpoznania wniosku Dyrektora Miejskiego Zarządu Ulic i Mostów w K. o stwierdzenie nabycia przez Gminę Miasto K. własności przedmiotowej nieruchomości pozostawało w zawieszeniu od dnia 25 października 2016 r. do dnia 31 października 2022 r. ze względu na przesłankę z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. W ocenie skarżącego Wojewoda arbitralnie uznał, że wydane przez niego postanowienie z dnia 25 października 2016 r. o zawieszeniu postępowania administracyjnego było błędne i zmienił swoje wcześniejsze stanowisko w sprawie podejmując postępowanie postanowieniem z dnia 21 października 2022 r. o podjęciu zawieszonego postępowania. W ocenie skarżącego zawieszenie postępowania przez Wojewodę postanowieniem z dnia 25 października 2016 r. stanowi moment, od którego należy rozpocząć analizę postępowania organu z perspektywy zasady szybkości postępowania i terminów załatwiania spraw
Wyjaśnił, że postanowieniem z dnia 25 października 2016 r. Wojewoda zobowiązał m.in. skarżącego do wystąpienia do sądu, notariusza, względnie wykazania, że zwrócono się do tych organów, celem ustalenia następców prawnych K. W.. Nie zweryfikował, czy nałożony obowiązek został zrealizowany przez wezwane strony. W trakcie zawieszenia postępowania Wojewoda nie zwracał się do sądów, innych organów administracji, notariusza, celem ustalenia następców prawnej osoby wymienionej w postanowieniu z dnia 25 października 2016 r. W okresie pomiędzy październikiem 2016 r. a październikiem 2022 r. Wojewoda nie podejmował działań zmierzających do usunięcia przyczyny zawieszenia postępowania. W ocenie skarżącego powyższe uzasadnia stanowisko, że działania organu prowadzącego postępowanie miały charakter pozorny. Zawieszenie postępowania przez okres ponad 6 lat dawało organowi administracyjnemu realną możliwość doprowadzenia do uzyskania orzeczeń właściwych organów, w tym sądów powszechnych, stanowiących podstawę ustalenia właściwego kręgu stron postępowania.
Skarżący wskazał dalej, że w postanowieniu z dnia 31 października 2022 r. organ administracji stwierdził, że zagadnienie wstępne (art. 97 1 pkt 4 k.p.a.) w postaci ustalenia spadkobierców K. W. tak naprawdę "nie ma znaczenia dla sprawy".
W odpowiedzi na skargę z dnia 4 stycznia 2023 r. Wojewoda uznał, że skarga została złożona przedwcześnie. Skarżący poprzedził skargę złożeniem zażalenia do Ministra Rozwoju i Technologii w Warszawie na nierozpoznanie sprawy w terminie oraz przewlekłe prowadzenie postepowania przez Wojewodę, jednakże do dnia odpowiedzi na skargę nie zostało ono rozpatrzone.
Dalej Wojewoda przedstawił czynności podejmowanie w toku postępowania, w tym podniósł, że decyzją z dnia 26 sierpnia 2014 r. Wojewoda stwierdził nabycie, z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r., przez Gminę K., własności nieruchomości, działki numer 1 0 pow. 0,0002 ha, wydzielonej z parceli numer 2, zajętej pasem drogi publicznej — ul. [...] w K..
Minister Infrastruktury i Rozwoju decyzją z dnia [...] r., po rozpoznaniu odwołania skarżącego, uchylił decyzję Wojewody z dnia 26 sierpnia 2014 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Minister podkreślił, że w postepowaniu prowadzonym w trybie art. 73 ustawy z dnia 15 października 1998 r.-Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. nr 133, poz .872, z późn. zm.) organ administracji publicznej ma bezwzględny obowiązek zawiadomienia wszystkich osób będących stronami w sprawie o wszczęcie postępowania z urzędu lub na żądanie jednej ze stron. Dalej zauważył, że z umowy darowizny z dnia [...] r. nie wynika , aby na rzecz skarżącego , przeniesione zostały wszelkie roszczenia związane z przekazywanym prawem własności, a tym samym, aby zasadne było pominiecie w niniejszej sprawie ustalenie następców prawnych zmarłego.
W trakcie ponownego rozpatrywania sprawy pismem z dnia z 7 lipca 2016 r. Wojewoda wystąpił do Dyrektora Miejskiego Zarządu Ulic i Mostów w K. o uzupełnienie materiału dowodowego oraz do Urzędu Stanu Cywilnego w K. o odpis aktu zgonu K. W. — właściciela nieruchomości w dacie 31 grudnia 1998 r. Zgodnie z zaleceniem Ministra, Wojewoda zwrócił się pismem z 19 lipca 2016 r. do Sądu Rejonowego w K., o udzielenie informacji w sprawie postępowania spadkowego po K. W. (zmarłym w 2013 r. w K.), celem ustalenia jego następców prawnych. Pismem z dnia 27 lipca 2016 r. Sąd Rejonowy w K. poinformował tut. organ, że w Sądzie nie toczyło się postępowanie spadkowe po zmarłym K. W. Również w Rejestrze Spadkowym nie został zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia na nazwisko K. W. Z uwagi na powyższe oraz brak możliwości ustalenia spadkobierców K. W. w postępowaniu administracyjnym, postanowieniem z dnia 25 października 2016 r. Wojewoda zawiesił postępowanie administracyjne do czasu przeprowadzenia postępowania spadkowego przez sąd powszechny lub wydania aktu poświadczenia dziedziczenia po K. W.
Pismem z 19 października 2016 r. skarżący, złożył do Ministra Infrastruktury i Budownictwa zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie, a pismem z dnia 27 października 2016 r. skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność Wojewody Śląskiego.
Pismem z 14 listopada 2016 r., skarżący złożył zażalenie na postanowienie Wojewody z 25 października 2016 r, o zawieszeniu postępowania.
Wyrokiem z 15 lutego 2017 r. o sygn. akt II SAB/GI 56/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę skarżącego na bezczynność Wojewody Śląskiego.
Postanowieniem z dnia [...] r. Minister Infrastruktury i Budownictwa utrzymał w mocy postanowienie Wojewody z dnia 25 października 2016 r. zawieszające postępowanie.
Postanowieniem z [...] r. Minister Inwestycji i Rozwoju uznał zażalenie skarżącego, na niezałatwienie sprawy przez Wojewodę w terminie, za nieuzasadnione.
Następnie, pismem z 26 października 2022 r. Wojewoda Śląski wezwał Dyrektora Miejskiego Zarządu Ulic i Mostów w K. do uzupełnienia materiału dowodowego. Wyjaśnił dalej, powołując się na nową linię orzecznictwa sądowoadministracyjnego,, iż poszukiwanie innych osób, które mogłyby jako strony uczestniczyć w postępowaniu w miejsce zmarłego [...] r. K. W., który był właścicielem nieruchomości w dniu 31 grudnia 1998 r. jest bezzasadne. W związku z powyższym, postanowieniem z dnia 31 października 2022 r. Wojewoda podjął zawieszone postępowanie administracyjne.
Decyzją z dnia 3 stycznia 2023 r. nr [...] Wojewoda Śląski stwierdził nabycie z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r., przez Gminę Miasto K., własności przedmiotowej nieruchomości zajętej pod drogę publiczną.
W piśmie z dnia 24 marca 2023 r. skarżący wniósł o dokonanie pośredniej oceny prawidłowości postanowienia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia [...] r. podjętego wskutek rozpoznania ponaglenia/zażalenia. Wskazał na stanowisko Wojewody zawarte w odpowiedzi na skargę oraz zawarte w uzasadnieniu postanowienia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia [...] r. twierdzenie, że wobec zakończenia postępowania poprzez wydanie w dniu 3 stycznia 2023 r. decyzji kończącej postępowanie w sprawie nie można uznać, że organ pozostaje w bezczynności. Odwołał się do pouczenia zawartego w postanowieniu z dnia [...] r. o możliwości złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na wskazane postanowienie. Zdaniem skarżącego wbrew nakazowi wynikającemu z art. 7 k.p.a., art. 8 k.pa., art. 77 § 1 k.p.a., art. 107 § 1 i 3 k.p.a i art. 138 k.pa. w związku z art. 144 k.p.a. zarówno Wojewoda, jak i Minister Rozwoju i Technologii "nie odnieśli się do zarzutów zażalenia i nie pojęli czynności w celu dokonania analizy i oceny prawidłowości i zgodności z prawem nałożonych obowiązków wynikających z przepisów prawa". W ocenie skarżącego brak jest również prawidłowego uzasadnienia organu odwoławczego. Jednocześnie w piśmie skarżący odwołał pełnomocnictwo udzielone adwokatowi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259, zwanej dalej "p.p.s.a".), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie.
Stosownie do postanowień art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne, oprócz kontroli decyzji i postanowień oraz innych aktów z zakresu administracji publicznej obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4. Na podstawie tego przepisu skarga na bezczynność przysługuje więc w sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia (pkt 1-3) oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty lub podejmowane czynności dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa, określone w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym wobec postanowień art. 119 pkt 4 p.p.s.a.
Skarga była dopuszczalna, gdyż skarżący wyczerpał służące mu środki zaskarżenia i ma interes prawny w domaganiu się zwalczenia bezczynności i przewlekłości organu w sprawie administracyjnej dotyczącej rozpoznania przez Wojewodę Śląskiego wniosku Dyrektora Miejskiego Zarządu Ulic i Mostów w K. o stwierdzenie nabycia przez Gminę Miasto K. własności nieruchomości przedmiotowej działki.
Zgodnie z przepisem art. 149 § 1 pkt 1-3 p.p.s.a, sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności (pkt 1), zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2), stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.).
Wskazać należy, że z bezczynnością organu mamy do czynienia w sytuacji, gdy w prawnie ustalonym terminie właściwy organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Pojęcie bezczynności zostało zdefiniowane w art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000, zwanej dalej "k.p.a."), jako niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Dla uznania bezczynności nie ma przy tym znaczenia to, z jakiego powodu bezczynność zaistniała i czy była przez organ zawiniona. Okoliczności, które spowodowały zwłokę organu oraz sposób działania organu w toku rozpoznania sprawy (czy też zaniechania), w tym stopień przekroczenia terminów, mają jedynie znaczenie dla oceny sądu, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była rażąca.
Celem skargi na bezczynność jest zatem spowodowanie usunięcia stanu bezczynności, poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Podkreślić przy tym należy, że rozpoznając skargę na bezczynność Sąd kontroluje jedynie, czy w sprawie zaistniał stan bezczynności, a zatem czy organ podjął stosowne czynności i załatwił sprawę na danym etapie postępowania. Wydanie przez organ decyzji, bądź innego aktu tamującego, czy wstrzymującego bieg postępowania, wyklucza możliwość uwzględnienia skargi na bezczynność.
Jeżeli zatem przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego lub w jego toku, a przed datą orzekania, organ administracji publicznej wyda akt, w tym także akt wstrzymujący bieg postępowania lub podejmie czynność, której domagała się strona, przestaje pozostawać w bezczynności. Uwzględnienie skargi na bezczynność wyłączone jest więc nawet wówczas gdy taka decyzja lub inne rozstrzygnięcie procesowe podjęte zostały z naruszeniem terminu przewidzianego do ich wydania.
Postępowanie prowadzone w sposób przewlekły to takie, które trwa dłużej aniżeli jest to niezbędne do załatwienia sprawy (art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a.). Z tak rozumianą przewlekłością będziemy mieć do czynienia m.in. w sytuacji, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, a przy tym, podejmowane przez niego czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją niezbędną w świetle zasady szybkości postępowania (art. 12 k.p.a.), jak również, gdy między poszczególnymi czynnościami organu występują nieusprawiedliwione okresy przerw, które w sumie prowadzą do znaczącego i nieakceptowalnego z punktu widzenia zasad ekonomiki procesowej wydłużenia czasu trwania postępowania.
Postępowanie noszące cechę przewlekłości to zatem takie postępowanie, którego czas trwania nie znajduje uzasadnienia w świetle zindywidualizowanych okoliczności sprawy, a przez to, narusza prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Ocena, czy określone postępowanie trwa dłużej niż jest to konieczne do załatwienia sprawy powinna być poprzedzona analizą zarówno charakteru podejmowanych czynności, jak i stopnia skomplikowania sprawy.
W rozpoznawanej sprawie, zdaniem Sądu, skarga na bezczynność i przewlekłość Wojewody Śląskiego w sprawie rozpoznania wniosku Dyrektora Miejskiego Zarządu Ulic i Mostów w K. o stwierdzenie nabycia przez Gminę Miasto K. własności nieruchomości oznaczoną nr ewidencyjnym. 1, poł. w K., przy ul. [...], obręb D.., nie mogła zostać uwzględniona.
Z akt administracyjnych postępowania bezsprzecznie wynika, że w dniu 3 stycznia 2023 r.(a więc już po wniesieniu skargi z dnia 28 listopada 2022 r.,) Wojewoda Śląski decyzją nr [...], po rozpoznaniu wniosku Dyrektora Miejskiego Zarządu Ulic i Mostów w K., stwierdził nabycie przez Gminę Miasto K. własności przedmiotowej nieruchomości. Wobec powyższego, skoro właściwy organ do załatwieniem sprawy aktualizacji operatu gruntów i budynków przed złożeniem skargi na bezczynność i przed terminem posiedzenia sądowoadministracyjnego w tej sprawie, wydał decyzję kończącą postepowanie w sprawie, to nie można było skutecznie zarzucić Wojewodzie, że pozostaje w stanie bezczynności. Nie można go też zobowiązać, jak nakazują postanowienia art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a., do wydania aktu. Przypomnieć należy, że skarga dotyczy przewlekłego prowadzenia przez Wojewodę postępowania w sprawie. To oznacza, że jej celem określonym w art. 149 p.p.s.a. jest wymuszenie na organie określonych w przepisach zachowań, polegających w szczególności na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie, bądź też do zobowiązania organu do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
Sąd zauważa, iż możliwość wniesienia skargi na bezczynność i przewlekłość postępowania jest w istocie czasowo ograniczona, a mianowicie skarga może zostać złożona jedynie w czasie trwania niepożądanego stanu bezczynności lub przewlekłości. Innymi słowy, można ją złożyć do czasu wydania decyzji, postanowienia czy załatwienia sprawy w inny prawem przewidziany sposób. Takie stanowisko prezentowane jest konsekwentnie w judykaturze (zob. uchwała NSA z dnia 22 czerwca 2020 r. sygn. akt II OPS 5/19, ONSAiWSA 2020/6/79; postanowienie NSA z dnia 2 września 2020 r. sygn. akt II OSK 3732/18, Lex nr 3067911). Zapatrywanie to wynika wprost z treści przywołanego wyżej art. 149 § 1 p.p.s.a.
Zatem termin "w każdym czasie", którym posłużył się ustawodawca w art. 53 § 2b p.p.s.a., a który jest właściwy do wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, musi być postrzegany w aspekcie trwającego w dacie składania skargi i naruszającego czas załatwienia sprawy stanu postępowania administracyjnego, co prowadzi do wniosku, że możliwość wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność, z przyczyn związanych z prawną konstrukcją i istotą bezczynności, obejmuje przedział czasowy od zaistnienia stanu bezczynności "oprotestowanego" wniesionym ponagleniem, aż do załatwienia sprawy, której bezczynność dotyczy (zob. P. Dobosz, Milczenie i bezczynność w prawie administracyjnym, Kraków 2011, s. 326).
Zawieszając postępowanie Wojewoda nie zmierzał ku przewlekłości postepowania, tylko chciał prowadzić postępowanie zgodnie ze wskazaniami zawartymi w decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] r., którą uchylono decyzję Wojewody z dnia 26 sierpnia 2014 r. i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Skutkiem zawieszenia postepowania przez Wojewodę postanowieniem z dnia 25 października 2016 r. było wstrzymanie biegu terminów przewidzianych w k.p.a. Podjęcie postępowania spowodowało kontynuację biegu terminów. Okres zawieszenia postępowania nie jest wliczany do terminu załatwienia sprawy zgodnie z art. 35 § 5 k.p.a.
W okolicznościach rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że wbrew twierdzeniu skarżącego organ nie dopuścił się ani bezczynności, ani przewlekłości postępowania.
Zawieszenie postępowania administracyjnego i bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w rozpatrzeniu sprawy są odrębnymi i wzajemnie wyłączającymi się instytucjami prawa procesowego.
Zawieszenie postępowania, w świetle art. 103 k.p.a. wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Ostateczne postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego eliminuje więc możność powstania bezczynności lub przewlekłości związanych z upływem terminu załatwienia sprawy. Postanowienie takie może być zaskarżone do sądu administracyjnego stosownie do art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Nie jest natomiast możliwe wniesienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w rozpatrzeniu sprawy dopóki we właściwym trybie nie zostanie wzruszone ostateczne postanowienie o zawieszeniu postępowania lub nie zostanie podjęte postępowanie (por. wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2022 r., sygn. akt I OSK 184/22 oraz postanowienie NSA z dnia 29 grudnia 1992 r., sygn. akt II SA 697/92, publ. ONSA 1994/2/50, wyrok NSA z dnia 29 listopada 2007 r., sygn. akt II OSK 1380/07, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Sąd w pełni podziela powyższe stanowisko.
W odniesieniu do argumentacji skarżącego o zbędności zawieszenia postępowania, wskazać należy, że na gruncie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi brak jest podstaw, aby w ramach skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania dokonywać kontroli prawidłowości zawieszenia postępowania administracyjnego. Dokonanie przez Sąd w postępowaniu ze skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania oceny prawidłowości zawieszenia postępowania prowadziłoby w istocie do oceny zgodności z prawem stosowania przez organ norm prawa w prowadzonym przed nim postępowaniu, co jest w takim postępowaniu nieuprawnione.
Wobec powyższego skarga na bezczynność i przewlekłość była nieuzasadniona i należało ją oddalić, na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI