Orzeczenie · 2026-02-20

II SAB/Gl 214/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2026-02-20
NSAAdministracyjneWysokawsa
cudzoziemcyzezwolenie na pobytbezczynność organupostępowanie administracyjneprawo migracyjneWSAKodeks postępowania administracyjnegoUstawa o cudzoziemcach

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę M. A. na bezczynność Wojewody Śląskiego w sprawie wydania zezwolenia na pobyt czasowy. Skarżący zarzucił organowi naruszenie prawa poprzez zwłokę w rozpoznaniu wniosku złożonego w czerwcu 2024 r. Wojewoda argumentował, że bieg terminów został zawieszony na mocy przepisów wprowadzonych w związku z konfliktem na Ukrainie, które miały zastosowanie do wszystkich cudzoziemców, a kolejne nowelizacje przedłużały ten okres aż do marca 2026 r. Sąd, powołując się na nowsze orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznał jednak, że dalsze przedłużanie zawieszenia biegu terminów po 30 czerwca 2024 r. jest niezgodne z Konstytucją i prawem do sądu. W związku z tym sąd stwierdził bezczynność organu, zobowiązał go do wydania decyzji w terminie 60 dni, ale jednocześnie uznał, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, biorąc pod uwagę przekonanie organu o legalności zawieszenia terminów. Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów o zawieszeniu biegu terminów w sprawach cudzoziemców w kontekście prawa do sądu, zwłaszcza po 30 czerwca 2024 r.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami, choć sąd rozszerzył jej zastosowanie na wszystkich cudzoziemców.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności w sprawie rozpoznania wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ dopuścił się bezczynności.

Uzasadnienie

Organ nie wydał decyzji w ustawowym terminie, a argument o zawieszeniu biegu terminów na mocy przepisów specjalnych, choć początkowo uznawany przez organ za zasadny, został przez sąd zinterpretowany w sposób ograniczający jego zastosowanie po 30 czerwca 2024 r.

Czy stwierdzona bezczynność organu miała charakter rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ działał w przekonaniu o legalności zawieszenia biegu terminów na mocy przepisów specjalnych, co wyklucza przypisanie mu lekceważenia prawa lub działania na szkodę strony w sposób kwalifikowany.

Czy przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, zawieszające bieg terminów w sprawach dotyczących zezwoleń na pobyt, mogą być stosowane po 30 czerwca 2024 r. bez naruszenia prawa do sądu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, dalsze stosowanie tych przepisów po 30 czerwca 2024 r. jest niezgodne z Konstytucją i prawem do sądu.

Uzasadnienie

NSA uznał, że nadzwyczajne okoliczności uzasadniające wprowadzenie przepisów epizodycznych minęły, a wielokrotne przedłużanie zawieszenia biegu terminów prowadzi do stałego ograniczenia praw, w tym prawa do sądu, co jest sprzeczne z art. 45 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Inne
Zobowiązano organ do wydania aktu w terminie 60 dni, stwierdzono bezczynność organu, ale nie rażące naruszenie prawa.

Przepisy (11)

Główne

u.o.p.o.U. art. 100c

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

u.o.p.o.U. art. 100d

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

u.o.c. art. 112a § 1

Ustawa o cudzoziemcach

u.o.c. art. 112a § 2

Ustawa o cudzoziemcach

p.p.s.a. art. 149 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § 1a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 35 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 36 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 53 § 2b

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy. • Przepisy zawieszające bieg terminów w sprawach cudzoziemców nie mogą być stosowane po 30 czerwca 2024 r. ze względu na naruszenie prawa do sądu.

Odrzucone argumenty

Organ nie dopuścił się bezczynności, ponieważ bieg terminów został zawieszony na mocy przepisów specjalnych. • Bezczynność organu miała charakter rażącego naruszenia prawa. • Skarżący domagał się zasądzenia sumy pieniężnej od organu.

Godne uwagi sformułowania

czasowe ograniczenie prawa do sądu (i to tylko w wąskim zakresie, tj. dotyczącym skarg na bezczynność oraz przewlekłość w sprawach zezwoleń na pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej) trafnie uznawane jest za uzasadnione sytuacją kryzysową • wielokrotne przedłużanie obowiązywania regulacji ograniczającej przysługujące cudzoziemcom uprawnienia i środki prawne (...) może bowiem prowadzić do sytuacji, w której w dłuższej perspektywie stanowią one nie tylko "szczególne", dopuszczalne ze względu na wyjątkowe okoliczności, lecz stałe ograniczenie praw, w tym również prawa do sądu. • nadzwyczajne okoliczności (...) nie mogły stanowić podstawy do kolejnego – czwartego z rzędu – przedłużenia obowiązywania art. 100d ustawy specjalnej po dniu 30 czerwca 2024 r.

Skład orzekający

Renata Siudyka

przewodniczący sprawozdawca

Agnieszka Kręcisz-Sarna

asesor

Artur Żurawik

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o zawieszeniu biegu terminów w sprawach cudzoziemców w kontekście prawa do sądu, zwłaszcza po 30 czerwca 2024 r."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami, choć sąd rozszerzył jej zastosowanie na wszystkich cudzoziemców.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawem do sądu i interpretacją przepisów wprowadzonych w sytuacjach kryzysowych, które mogą wpływać na prawa cudzoziemców. Orzeczenie NSA stanowi istotny zwrot w orzecznictwie.

Prawo do sądu kontra przepisy kryzysowe: WSA w Gliwicach kwestionuje przedłużanie zawieszenia terminów dla cudzoziemców.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst