II SAB/Gd 61/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2006-04-13
NSAnieruchomościŚredniawsa
nieruchomościodszkodowaniedrogi gminnebezczynność organugospodarka nieruchomościamipodział nieruchomościWSAprawo administracyjne

Podsumowanie

WSA w Gdańsku zobowiązał Prezydenta Miasta do rozpatrzenia wniosku o odszkodowanie za grunty przeznaczone pod drogi gminne w terminie 30 dni, stwierdzając bezczynność organu.

Spółdzielnia Mieszkaniowa A złożyła skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w sprawie odszkodowania za grunty przeznaczone pod drogi gminne po podziale nieruchomości. Prezydent Miasta próbował kwestionować decyzje zatwierdzające podział i kwalifikację dróg, co przedłużało postępowanie. WSA w Gdańsku uznał skargę za zasadną, stwierdzając bezczynność organu i zobowiązując go do rozpatrzenia sprawy w terminie 30 dni od uprawomocnienia się wyroku.

Spółdzielnia Mieszkaniowa A w G. wniosła skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie odszkodowania za grunty przejęte pod drogi gminne w wyniku podziału nieruchomości. Prezydent Miasta podejmował działania mające na celu stwierdzenie nieważności decyzji zatwierdzających podział i kwalifikację dróg, co skutkowało opóźnieniami w wypłacie odszkodowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, analizując przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami i prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stwierdził, że Prezydent Miasta pozostaje w bezczynności, ponieważ od dnia, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna (4 listopada 2002 r.), nie wypłacono należnego odszkodowania. Sąd odrzucił argumentację organu dotyczącą toczących się postępowań o stwierdzenie nieważności, wskazując, że nie wstrzymują one wykonalności decyzji. W konsekwencji, Sąd zobowiązał Prezydenta Miasta do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy w terminie 30 dni od uprawomocnienia się wyroku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ pozostaje w bezczynności, jeśli nie wypłaci odszkodowania w terminie wynikającym z przepisów prawa, nawet jeśli toczą się postępowania dotyczące stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej podział, o ile nie wstrzymano ich wykonania.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zgodnie z art. 98 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, za działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne przysługuje odszkodowanie, które powinno być wypłacone jednorazowo w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna. Bezczynność organu zachodzi, gdy nie podejmuje on działań w terminach przewidzianych prawem, a toczące się postępowania o stwierdzenie nieważności nie wstrzymują wykonania decyzji, jeśli nie wydano postanowienia o wstrzymaniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 149

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględniając skargę na bezczynność zobowiązuje organ administracji do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.

u.g.n. art. 98 § 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne z nieruchomości, której podział dokonano na wniosek właściciela, przechodzą z mocy prawa na własność gminy (lub innych jednostek samorządu terytorialnego/Skarbu Państwa) z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna.

u.g.n. art. 98 § 3

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Za działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne przysługuje właścicielowi (użytkownikowi wieczystemu) odszkodowanie w wysokości uzgodnionej z organem, a w przypadku braku uzgodnienia – ustalone i wypłacone według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 8

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów administracji.

k.p.a. art. 35 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej zobowiązany jest załatwić sprawę bez zbędnej zwłoki, a sprawy wymagające postępowania wyjaśniającego powinny być załatwione nie później niż w ciągu miesiąca.

k.p.a. art. 36

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ powinien zawiadomić stronę o przyczynach zwłoki w wydaniu rozstrzygnięcia.

k.p.a. art. 159 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji ma wpływ na jej wykonalność tylko w przypadku wstrzymania jej wykonania przez właściwy organ.

u.g.n. art. 132 § 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Zapłata odszkodowania następuje jednorazowo, w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Bezczynność organu w wypłacie odszkodowania za grunty przeznaczone pod drogi gminne po ostatecznej decyzji zatwierdzającej podział. Nieskuteczność postępowań o stwierdzenie nieważności decyzji w kontekście obowiązku wypłaty odszkodowania, jeśli nie wstrzymano wykonania decyzji.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Prezydenta Miasta oparta na toczących się postępowaniach o stwierdzenie nieważności decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości.

Godne uwagi sformułowania

Bezczynność zachodzi wówczas, gdy organ administracji, w terminach przewidzianych przepisami prawa nie wydaje rozstrzygnięcia w sprawie. Za działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne przysługuje właścicielowi (użytkownikowi wieczystemu) odszkodowanie. Okoliczność toczącego się postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji miałoby wpływ na jej wykonalność jedynie w przypadku wstrzymania jej wykonania przez właściwy organ.

Skład orzekający

Dorota Jadwiszczok

przewodniczący sprawozdawca

Krzysztof Ziółkowski

członek

Wanda Antończyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnianie skarg na bezczynność organów w sprawach odszkodowań za grunty przeznaczone pod drogi publiczne oraz interpretacja wpływu postępowań o stwierdzenie nieważności na wykonalność decyzji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przejęcia gruntów pod drogi gminne po podziale nieruchomości i braku wypłaty odszkodowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy problem bezczynności organów administracji w sprawach odszkodowań, co jest częstym problemem dla obywateli i przedsiębiorców. Pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o gospodarce nieruchomościami i procedurze administracyjnej.

Bezczynność urzędu: Spółdzielnia czeka na odszkodowanie za drogi od lat. Sąd wyznacza termin.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II SAB/Gd 61/05 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2006-04-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-11-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Dorota Jadwiszczok /przewodniczący sprawozdawca/
Krzysztof Ziółkowski
Wanda Antończyk
Symbol z opisem
6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Skarżony organ
Prezydent Miasta
Treść wyniku
Zobowiązano do dokonania czynności
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski Protokolant Marta Went po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej A w G. na bezczynność Prezydent Miasta w przedmiocie odszkodowania za grunty przejęte pod drogi publiczne zobowiązać Prezydenta Miasta do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy w terminie 30 dni od uprawomocnienia się wyroku i zwrotu akt.
Uzasadnienie
W dniu 7 października 2005 r. Spółdzielnia Mieszkaniowa A w G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Prezydenta Miasta w sprawie wydania decyzji o przyznaniu odszkodowania w związku z podziałem nieruchomości i przeznaczeniem jej części na drogi gminne.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej odrzucenie w całości.
W uzasadnieniu organ wyjaśniając swoje stanowisko przedstawił zwięźle stan faktyczny wskazując, iż w dniu 27 maja 2004 r. Prezydent Miasta zaopiniował pozytywnie plan podziału nieruchomości zgodnie z wnioskiem Spółdzielni Mieszkaniowej A, a w dniu 21 października 2002 r. ten sam organ zatwierdził projekt podziału tej nieruchomości, w wyniku czego powstały nowe działki, w tym działki przeznaczone pod drogi publiczne.
W dniu 14 stycznia 2004 r. Prezydent Miasta wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia 27 maja 2002 r. w części dotyczącej kwalifikacji wydzielanych ulic do jako dróg gminnych.
Na skutek zażalenia Spółdzielni Mieszkaniowej A Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 9 czerwca 2004 r. wyznaczyło Prezydentowi Miasta dodatkowy termin do załatwienia sprawy wypłaty odszkodowania za grunty przejęte przez Gminę Miasto pod drogi publiczne gminne – 30 dni od dnia zakończenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności wyżej wymienionego postanowienia.
Decyzją ostateczną z dnia 12 lipca 2005 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności powyższego postanowienia.
W dniu 17 sierpnia 2004 r. Prezydent Miasta wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 21 października 2002 r., w wyniku których powstały działki pod drogi gminne, argumentując, że postępowanie w niniejszej sprawie powinno było zostać zawieszone do czasu ustalenia kategorii dróg po podziale nieruchomości. Konsekwencją określenia kategorii dróg będzie, zdaniem organu, wskazanie nowego właściciela działek które zostały wydzielone pod drogi.
Decyzją dnia 28 września 2005 r. Kolegium odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia 21 października 2002 r. Organ skierował więc wniosek do Kolegium o ponowne rozpatrzenie sprawy, wyjaśniając, iż po podjęciu przez ten organ rozstrzygnięcia Prezydent Miasta podejmie stosowne działania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów administracji.
Bezczynność zachodzi wówczas, gdy organ administracji, w terminach przewidzianych przepisami prawa nie wydaje rozstrzygnięcia w sprawie.
Stosownie do art. 35 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej zobowiązany jest załatwić sprawę bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3).
Organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 k.p.a. (zawiadomienie strony o przyczynach zwłoki w wydaniu rozstrzygnięcia) lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji.
Skarga jest uzasadniona, albowiem w przedmiotowej sprawie zachodzi przypadek bezczynności w wydaniu rozstrzygnięcia przez organ administracji publicznej.
W myśl art. 98 § 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (j.t. Dz.U. z 2000, nr 46, poz. 543 ze zm.) działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne: gminne, powiatowe, wojewódzkie, krajowe – z nieruchomości której podział dokonany został na wniosek właściciela przechodzą z mocy prawa odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa z dniem w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna. W przypadku użytkowania wieczystego prawo to w stosunku do działek gruntu wydzielonych pod drogi publiczne wygasa z dniem w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna.
Zgodnie z przepisem art. 98 § 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami za działki gruntu o których mowa w § 1 przysługuje właścicielowi (użytkownikowi wieczystemu) odszkodowanie w wysokości uzgodnionej pomiędzy właścicielem (użytkownikiem wieczystym) a właściwym organem. Jeżeli do takiego uzgodnienia nie dojdzie na wniosek właściciela (użytkownika wieczystego) odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości.
Zgodnie z powyższymi przepisami zapłata odszkodowania następuje jednorazowo, w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna (art. 132 ust. 1 ugn).
W sprawie niniejszej jest bezspornym, że w dniu 21 października 2002 r. Prezydent Miasta wydał decyzję ostateczną w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości położonej w G. przy ul. [...], [...] i [...]. W wyniku podziału nowopowstałe działki o nr [...], [...], [...], [...] zostały przeznaczone pod drogi gminne. Powyższe spowodowało co do wymienionych działek wygaśnięcie prawa użytkowania wieczystego przysługującego skarżącej spółdzielni oraz nabycie przez nią prawa do odszkodowania za przejęte działki. Przedmiotowa decyzja stała się ostateczna w dniu 4 listopada 2002 r. a więc od tego dnia organ właściwy do wypłacenia odszkodowania pozostaje w zwłoce.
Należy także wskazać, że postanowieniem z dnia 9 czerwca 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyznaczyło Prezydentowi Miasta dodatkowy termin załatwienia przedmiotowej sprawy – 30 dni od dnia zakończenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Prezydenta Miasta z dnia 27 maja 2002 r. w sprawie zaopiniowania proponowanego przez Spółdzielnię podziału.
Postępowanie to zostało zakończone w dniu 12 lipca 2004 r. prawomocnym postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w którym organ ten odmówił stwierdzenia nieważności. Upłynął zatem także dodatkowy termin załatwienia sprawy wyznaczony Prezydentowi Miasta przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze.
Jednocześnie nie jest zasadny podnoszony w odpowiedzi na skargę zarzut wniesienia do Samorządowego Kolegium Odwoławczego przez Prezydenta Miasta w dniu 4 października 2005 r. wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 21 października 2002 r. o zatwierdzeniu planu podziału przedmiotowej nieruchomości. W sprawie tej Kolegium postanowieniem z dnia 28 września 2005 r. odmówiło stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji. Okoliczność toczącego się postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji miałoby wpływ na jej wykonalność jedynie w przypadku wstrzymania jej wykonania przez właściwy organ (art. 159 § 1 k.p.a.). W przedmiotowej sprawie Prezydent Miasta nie wskazuje na takie postanowienie, co oznacza, że zachodzi przypadek bezczynności w wykonaniu decyzji o zatwierdzeniu planu podziału nieruchomości.
Stosownie do art. 149 cyt. wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd uwzględniając skargę na bezczynność zobowiązuje organ administracji do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na wskazanej wyżej podstawie prawnej orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI