II SAB/Łd 93/16

II SAB/Łd 93/16 - Postanowienie WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2016-07-13
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2016-04-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Anna Stępień /przewodniczący/
Czesława Nowak-Kolczyńska
Joanna Sekunda-Lenczewska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
659
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
II OSK 2150/16 - Postanowienie NSA z 2016-09-29
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 718
art. 52 par. 1,art. 58ar. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2013 poz 267
art. 37 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Dnia 13 lipca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Anna Stępień, Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), , Protokolant Sekretarz sądowy Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2016 roku sprawy ze skargi U. Z. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. w przedmiocie wybudowania budynku mieszkalnego postanawia: odrzucić skargę. a.bł.
Uzasadnienie
W dniu 29 kwietnia 2016 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła, złożona za pośrednictwem organu, skarga U. Z. na przewlekłe prowadzenie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. postępowania w sprawie wybudowania budynku mieszkalnego, położnego w B. przy ul. A 21.
Skarżąca wyjaśniła, iż po wyczerpaniu trybu określonego w art. 37 § 1 ustawy z dnia 16 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 – w dalszej części uzasadnienia przywoływana jako: k.p.a.) wnosi skargę na przewlekłość organu i wnosi o:
1. stwierdzenie, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania;
2. zobowiązanie organu do załatwienia sprawy administracyjnej;
3. stwierdzenie, że przewlekłość postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
4. przyznanie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej przewidzianej w art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – przywoływanej dalej w skrócie jako: p.p.s.a.);
5. wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 149 § 2 w związku z art. 156 § 6 p.p.s.a. mając na względzie, że przewlekłość postępowania miała miejsce bez żadnego uzasadnienia i z rażącym naruszeniem prawa;
6. zasądzenie w trybie art. 200 p.p.s.a. od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu skargi strona wyjaśniła, iż wniosek o wszczęcie postępowania datowany jest na dzień 22 marca 2012 r. i został doręczony organowi w dniu 26 marca 2012 r. Pismem z dnia 24 kwietnia 2012 r. organ powiadomił stronę o wszczęciu postępowania i wyznaczył termin oględzin na dzień 30 maja 2012 r. Kolejnymi pismami, w związku z odmową udostępnienia budynku przez właścicieli, organ zawiadamiał o kolejnych termiach oględzin wyznaczanych na dzień 3 lipca 2012 r., 13 września 2012 r., 17 października 2012 r., 3 lipca 2013 r., 23 lipca 2013 r. Pismem z dnia 16 sierpnia 2013 r. strona rozszerzyła zakres postępowania o prawidłowość wybudowania oraz użytkowania spornego budynku. Organ z kolei wyznaczył kolejne oględziny na dzień 22 października 2013 r. Z uwagi na bezczynność organu, S. M. zażaleniem z dnia 23 października 2012 r. w trybie art. 37 § 1 a. zaskarżył bezczynność organu powiatowego. Postanowieniem z dnia [...] organ wojewódzki oceniając zażalenie jako zasadne wyznaczył termin załatwienia sprawy do dnia 21 stycznia 2013 r. Wobec dalszej bezczynności organu powiatowego, S. M. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który wyrokiem z dnia 16 maja 2013 r., w sprawie sygn. akt II SAB/Łd 29/13 zobowiązał organ do załatwienia wniosku S. M. w terminie 1 miesiąca od uprawomocnienia się wyroku. Następnie organ powiatowy wyznaczył kolejny termin oględzin na dzień 27 marca 2014 r. i w dniu [...] wydał decyzję umarzającą postępowanie w sprawie. W toku postępowania odwoławczego, organ wojewódzki zlecił uzupełninie materiału dowodowego i w tym celu organ I instancji wyznaczył kolejne oględziny na dzień 3 listopada 2014 r., 18 grudnia 2014 r., 10 lutego 2015 r. Wobec braku efektywnych działań ze strony organu powiatowego, organ odwoławczy decyzją z dnia [...] uchylił zaskarżoną decyzję. Organ I instancji wyznaczył kolejne terminu oględzin. Wobec kolejnych miesięcy bezczynności S. M. w trybie art. 37 § 1 k.p.a. ponownie wniósł zażalenie na bezczynność organu. Postanowieniem z dnia [...] organ wojewódzki stwierdził, iż organ I instancji nie jest bezczynny. Następnie, w dniu 30 kwietnia 2015 r. S. M. w trybie art. 37 § 1 k.p.a. wniósł zażalenie na przewlekłe prowadzenie postępowania. Postanowieniem z dnia [...] organ wojewódzki uznał, że organ stopnia powiatowego prowadzi postępowanie w sposób przewlekły i wyznaczył termin załatwienia sprawy do dnia 24 sierpnia 2015 r., termin ten upłynął bezskutecznie. Skarżąca zaznaczyła, iż na skutek wniesionych przez S. M. skarg na bezczynność organu i przewlekłe prowadzenie postępowania zapadły rozstrzygnięcia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi w sprawach o sygnaturach: II SAB/Łd 185/15, II SAB/Łd 186/15, obie skargi zostały uwzględnione. Zaznaczyła, iż w trybie art. 37 § 1 k.p.a. zaskarżyła przewlekłe prowadzenie postępowania, zażaleniem z dnia 26 sierpnia 2015 r. i postanowieniem z dnia [...] organ wojewódzki stwierdził przewlekłość postępowania i wyznaczył termin załatwienia sprawy do dnia 4 grudnia 2015 r. Wskazując na powyższe skarżąca stwierdziła, iż organ powiatowy prowadzi pozornie postępowanie od 2012 roku. Analizując przebieg postępowania i podejmowane czynności nie budzi wątpliwości, iż organ podejmował określone działania wyłącznie po interwencji S. M.. Okresy, w których nie dokonywał żadnych czynności są wielomiesięczne, a ostatni okres to dwa lata. W ocenie skarżącej nie ulga wątpliwości, że organ I instancji uchyla się od merytorycznego rozpoznania sprawy i wydania decyzji w rozumieniu art. 104 k.p.a.
Skarżąca dodała, iż przyznane w trybie art. 149 § 2 p.p.s.a. sumy pieniężnej od organu jest zasadne tym bardziej, iż organ całkowicie lekceważy swoje obowiązki przewidziane prawem. Take zachowanie organu powoduje dla skarżącej uszczerbek moralny w postaci utraty zaufania, strona czuje się wykluczona ze społeczeństwa, poprzez traktowanie przez organ jej spraw z całkowitą ignorancją.
W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wniósł o odrzucenie skargi podnosząc, iż okoliczność przewlekłości, czy też niezachowania ustawowych terminów jest niezależne od organu. Mnogość postępowań prowadzonych przez nieliczną kadrę pracowników powoduje niezależne od organu zaniedbania w terminowym załatwieniu spraw.
W dniu 11 maja 2016 r. wpłynął wniosek skarżącej o rozpoznanie sprawy w trybie art. 55 § 2 p.p.s.a.
Na rozprawie w dniu 13 lipca 2016 r. sąd postanowił oddalić wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie art. 55 § 2 p.p.s.a. z uwagi na przekazanie przez organ akt sprawy z odpowiedzią na skargę. Nadto skarżąca udzieliła pełnomocnictwa bratu S. M., który poparł skargę i oświadczył, że organ nie wydał żadnego rozstrzygnięcia oraz wniósł o zasądzenie kosztów zgodnie ze złożonym wnioskiem, załączając kserokopię rachunku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza każdorazowo analiza jej dopuszczalności. Innymi słowy, sąd zobowiązany jest do zbadania, czy w danej sprawie nie zachodzą podstawy do odrzucenia skargi, wymienione w art. 58 § 1 pkt 1-6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Skarga U. Z., jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. z uwagi na poniżej opisane okoliczności ustalone w niniejszej sprawie.
Przypomnieć trzeba, iż w myśl art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie.
Przytoczony przepis statuuje zasadę pierwszeństwa postępowania administracyjnego w stosunku do postępowania sądowego, zgodnie z którą skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków odwoławczych. Zasada ta ma również zastosowanie w sprawach, w których przedmiotem skargi jest przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez organ. W przypadku przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ administracji publicznej takim środkiem jest wniesienie zażalenia w tym przedmiocie w trybie art. 37 § 1 k.p.a. Zażalenie to służy do organu wyższego stopnia nad organem przewlekle prowadzącym postępowanie administracyjne, a jeżeli nie ma takiego organu, strona winna wezwać organ przewlekle prowadzący postępowanie do usunięcia naruszenia prawa.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy sąd, po przeanalizowaniu akt sprawy stwierdził, że skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia przysługujących jej w postępowaniu administracyjnym. Jako dowód wyczerpania trybu wynikającego z art. 37 § 1 k.p.a. skarżąca załączyła do skargi kopię zażalenia na bezczynność i przewlekłość w prowadzonym przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. postępowaniu, zażalenie opatrzone jest datą 26 sierpnia 2015 r. i w tym dniu zostało skierowane do organu wyższego stopnia drogą elektroniczną. Zażalenie to zostało uwzględnione przez organ II instancji, postanowieniem z dnia z dnia [...]. Przy czym, zdaniem sądu, dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy istotne jest, iż w następstwie złożenia przez S. M. - będącego podobnie jak i skarżąca stroną rzeczonego postępowania administracyjnego - skargi na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. w tej samej sprawie – co zaznacza sama skarżąca w argumentach uzasadnienia badanej skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 9 grudnia 2015 r. sygn. akt II SAB/Łd 185/15 zobowiązał Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. do załatwienia wniosku S. M. z dnia 22 marca 2012 r. Co więcej, na skutek wniesionej skargi przez S. M. na przewlekłe prowadzenie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. przedmiotowego postępowania, tutejszy sąd wyrokiem z dnia 10 grudnia 2015 r. sygn. akt II SAB/Łd 186/15 stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, umarzając postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku a to wobec rozstrzygnięcia sądu w sprawie sygn. akt II SAB/Łd 185/16, którym sąd zobowiązał organ do załatwienia wniosku S. M. z dnia 22 marca 2012 r.
Zdaniem sądu, wydanie przywołanych wyroków "konsumuje" stan przewlekłości oraz wniesione zażalenie na przewlekłe prowadzenie postępowania. Oznacza to, iż zażalenie z dnia 26 sierpnia 2015 r. nie może potwierdzać wyczerpania trybu zaskarżenia dla potrzeb kolejnej skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez ten sam organ w tych samych okolicznościach w sytuacji, gdy sąd o tej przewlekłości już rozstrzygnął. Dla skutecznego zainicjowania kolejnej kontroli sądowoadministracyjnej w przedmiocie przewlekłości, skarżąca powinna złożyć nowe, kolejne zażalenie do organu wyższego stopnia, czyniąc zadość przepisom art. 52 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 37 § 1 k.p.a. Dopiero wówczas, po takim wyczerpaniu środków zaskarżenia przysługujących skarżącej w postępowaniu administracyjnym, byłoby dopuszczalne wniesienie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ, na którą wskazywała skarżąca w analizowanej skardze. Wobec powyższego, U.Z. w dalszym ciągu ma otwartą drogę do skorzystania z art. 37 § 1 k.p.a., a tym samym do wystąpienia ze skargą do sądu. Niniejsze postanowienie nie wyklucza bowiem rozpoznania sprawy po skutecznym wniesieniu kolejnej skargi.
Reasumując, niewykorzystanie przez skarżącą dostępnych środków zaskarżenia powoduje, iż złożona do sądu administracyjnego skarga jest niedopuszczalna, co obligowało sąd do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
B.A.