II SAB/Bk 61/20

II SAB/Bk 61/20 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2021-03-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-05-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Elżbieta Lemańska
Małgorzata Roleder
Marek Leszczyński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
658
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III OSK 5095/21 - Wyrok NSA z 2022-06-30
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Umorzono postępowanie w zakresie bezczynności lub przewlekłości
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 256
art. 37 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 149 par. 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska, sędzia WSA Małgorzata Roleder, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 marca 2021 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi D. R. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Komendanta Miejskiego Policji w B. w przedmiocie wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Komendanta Miejskiego Policji w B. do wydania decyzji w przedmiocie ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy; 2. stwierdza, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania; 3. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. przyznaje od Komendanta Miejskiego Policji w B. na rzecz skarżącego D. R. sumę pieniężną w wysokości 1.000 (jeden tysiąc) złotych; 5. nie wymierza organowi grzywny.
Uzasadnienie
Z dniem [...] października 2019 r., rozkazem personalnym nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. (dalej: Komendant Wojewódzki) z dnia [...] września 2019 r. D. R. został zwolniony ze służby w Policji.
W dniu [...] października 2019 r. Komendant Miejski Policji w B. (dalej: Komendant Miejski), zawiadomił D. R. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie przyznania mu ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy.
W tym samym dniu Komendant Miejski zawiesił powyższe postępowanie uznając, że wskutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15, rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ, tj. zmiany przepisów prawa w zakresie ustalenia wskaźnika niezbędnego do określenia wysokości należnego ekwiwalentu za urlop.
D. R. złożył w dniu [...] października 2019 r. zażalenie na powyższe postanowienie.
Po rozpoznaniu zażalenia, Komendant Wojewódzki postanowieniem z dnia [...] listopada 2019 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Skargę na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego D. R. wniósł w dniu [...] listopada 2019 r.
W dniu [...] grudnia 2019 r. D. R. wniósł, za pośrednictwem organu I instancji, ponaglenie do Komendanta Wojewódzkiego, który postanowieniem z dnia [...] grudnia 2019 r. uznał je za niezasadne.
Ponowne ponaglenie skarżący wniósł w dniu [...] kwietnia 2020 r., które jednak również uznane zostało przez Komendanta Wojewódzkiego za niezasadne.
WSA w Białymstoku wyrokiem z dnia z 30 stycznia 2020 r., sygn. akt II SA/Bk 848/19, uchylił zaskarżone postanowienie Komendanta Wojewódzkiego z dnia [...] listopada 2019 r. i poprzedzające je postanowienie Komendanta Miejskiego z dnia [...] października 2019 r..
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Komendant Wojewódzki, ale NSA wyrokiem z dnia 26 stycznia 2021 r. w sprawie II OSK 2913/21, ją oddalił.
W dniu 30 kwietnia 2020 r. D. R. wniósł do WSA w Białymstoku skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Komendanta Miejskiego w sprawie wypłaty ekwiwalentu pieniężnego. W skardze wniósł o:
1) zobowiązanie Komendanta Miejskiego Policji w B. do wypłacenia mu ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystanych 26 dni urlopu wypoczynkowego,
2) dokonanie kontroli przewlekłości postępowania administracyjnego, opieszałości organu którego dotyczy skarga,
3) zobowiązanie Komendanta Miejskiego Policji w B. do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienie sprawy w terminie,
4) orzeczenie, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, mimo że będą podstawy do umorzenia postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, jeśli taki zostanie wydany,
5) wymierzenie organowi grzywny na postawie art. 149 § 2 p.p.s.a w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a,
6) zasądzenie kosztów postępowania,
7) przyznanie sumy pieniężnej (żądanie z pisma z dnia [...] marca 2021 r.).
W uzasadnieniu skargi skarżący opisał dotychczasowy przebieg postępowania i wyjaśnił, że do dnia wniesienia skargi nie został mu wypłacony ekwiwalent pieniężny za 26 dni urlopu wypoczynkowego za rok 2019 wraz z ustawowymi odsetkami. Jako sprawa prosta i nieskomplikowana winno było to zostać załatwione niezwłocznie po zwolnieniu go ze służby. Organ bezprawnie nie wypłacił mu ekwiwalentu pomimo wyroku WSA w Białymstoku nakazującego wypłatę. Podobnego rażącego łamania przepisów prawa organ dopuścił się też wobec innych funkcjonariuszy w licznych sprawach znanych Sądowi. Bulwersujący i zasługujący na szczególne potępienie jest fakt, iż skarżony organ dopuszcza się rażącego łamania przepisów prawa będąc uprzednio wielokrotnie karanym przez Sąd grzywnami za podobne przewinienia. Uzasadnia to konieczność ukarania tym razem organu karą grzywny w maksymalnym wymiarze, ponieważ kary w kwotach 2000 PLN nie odniosły żadnego skutku, stanowi to otwartą kpinę z Sądu, obelgę, potwarz. Ponadto zasadnym jest zasądzenie od organu na jego rzecz kwoty 2000 PLN tytułem naprawienia szkody, zadośćuczynienia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Organ również szczegółowo opisał przebieg postępowania i wyjaśnił, że złożenie skargi przez D. R. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...], do WSA w Białymstoku spowodowało, że Komendant Miejski zmuszony został do oczekiwania na prawomocne zakończenie postępowania sądowoadministracyjnego. Organ jest w posiadaniu informacji, że wyrokiem WSA w Białymstoku z dnia 30 stycznia 2020 r. sygn. II SA/Bk 848/19, zostało uchylone postanowienie organu I i II instancji. Odpis wyroku wpłynął do Komendy Wojewódzkiej Policji w B. w dniu 14 lutego 2020 roku. W dniu 12 marca 2020 r. Komendant Wojewódzki złożył do NSA skargę kasacyjną od wyroku WSA w Białymstoku z dnia 30 stycznia 2020 r., sygn. akt II SA/Bk 848/19, zaskarżając wyrok w całości.
Zdaniem więc organu, wobec powyższego podjęcie jakiejkolwiek decyzji w prowadzonym postępowaniu administracyjnym jest ściśle uzależnione od uprawomocnienia się wyroku WSA w Białymstoku. Jest ono kluczowe i niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy. Po uprawomocnieniu się powyższego wyroku w sprawie zaskarżonego postanowienia KWP w B., Komendant Miejski podejmie decyzję co do sposobu zakończenia postępowania w oparciu o rozstrzygnięcie wskazane przez sąd. W ocenie organu na obecnym etapie postępowanie administracyjne w przedmiocie wypłaty ekwiwalentu nie zostało prawomocnie zakończone z powodu braku rozstrzygnięcia przez NSA skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Białymstoku sygn. akt. II SA/Bk 848/19 i tym samym nie ma podstaw do wypłaty przedmiotowego ekwiwalentu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna i podlega uwzględnieniu.
Zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: "p.p.s.a."), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Na mocy art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym.
Przed wniesieniem skargi skarżący wyczerpał wymagany przepisem art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. środek zaskarżenia w postaci ponaglenia, o którym mowa w art. 37 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a. Ponaglenia zostały złożone do Komendanta Wojewódzkiego w dniu [...] grudnia 2019 r. i w dniu [...] kwietnia 2020 r., jednakże nie zostały one uznane przez ten organ za zasadne.
Zgodnie z art. 35 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Stosownie do art. 35 § 2 k.p.a., niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Z kolei załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). W art. 35 § 5 k.p.a. ustawodawca postanowił, że do terminów określonych w ww. przepisach nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu. Dodatkowo wskazać należy, że w myśl art. 36 § 1 i 2 k.p.a., o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu.
Zgodnie z art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a. ustawodawca definiuje przewlekłe prowadzenie postępowania w ten sposób, że jest ono prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. W orzecznictwie doprecyzowuje się, że przewlekłość postępowania wystąpi w sytuacji nieefektywnego działania organu, dokonywania czynności w dużym odstępie czasu, wykonywania czynności pozornych, maskujących bezczynność w sposób formalny, gdy dochodzi do mnożenia czynności i dokonywania czynności niepotrzebnych, zbędnych, co prowadzi do przedłużenia postępowania. Przewlekłość oznacza zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym (por. wyroki NSA z dnia 10 kwietnia 2018 r., sygn. akt II GSK 3444/17 oraz z dnia 21 lipca 2016 r., sygn. akt II OSK 2630/15). Przewlekłe prowadzenie postępowania oznacza więc podejmowanie przez organ czynności, które - wbrew zasadzie wynikającej z art. 12 k.p.a. - nie zmierzają do załatwienia sprawy w rozsądnym terminie, albo mają charakter czynności nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy (por. wyrok NSA z dnia 5 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12). Inaczej rzecz ujmując istotą przewlekłego prowadzenia postępowania jest podejmowanie przez organ w toku postępowania czynności zbędnych lub wykonywanie czynności pozornych, a także powstrzymywanie się od podejmowania czynności niezbędnych do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, co w konsekwencji prowadzi do nieracjonalnego przedłużenia terminu jej załatwienia (por. wyrok NSA z dnia 15 listopada 2017 r., sygn. akt I OSK 1809/16).
W sprawie niniejszej istota sporu sprowadza się do trzech kwestii, tzn. czy Komendant Miejski winien wypłacić skarżącemu ekwiwalent pieniężny uwzględniając rozstrzygnięcie zawarte w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15, czy uzasadnione było zawieszanie przedmiotowego postępowania administracyjnego do czasu uchwalenia przez ustawodawcę nowych przepisów w zakresie ustalania i wypłaty funkcjonariuszom Policji ekwiwalentów pieniężnych za niewykorzystany urlop, oraz czy zaistniały stan można ocenić jako przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ.
Odpowiedź na powyższe dwa pierwsze pytania została udzielona w wyroku WSA w Białymstoku z dnia 30 stycznia 2020 r., sygn. akt II SA/Bk 848/19 oraz w wyroku NSA 26 stycznia 2021 r., sygn. akt II OSK 2913/21. NSA oddalając skargę kasacyjną Komendanta Wojewódzkiego od wyroku WSA w Białymstoku w sprawie II SA/Bk 848/19 jednoznacznie stwierdził, że "w niniejszej sprawie (o wypłacenie ekwiwalentu) nie istnieje zależność między przyszłym działaniem ustawodawcy a rozpatrzeniem niniejszej sprawy, a to z tej przyczyny, że sprawę można było rozstrzygnąć na podstawie przepisów obowiązujących w chwili wydania zaskarżonego postanowienia. Nie można bowiem zgodzić się z poglądem organu, iż z uwagi na brak w porządku prawnym normy prawnej, która określałaby mechanizm naliczania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy według wskazań Trybunału Konstytucyjnego zawartych w wyroku z 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15, brak jest podstawy prawnej do wydania przez organy decyzji w przedmiocie ponownego przeliczenia i ewentualnej wypłaty skarżącemu ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Podstawą żądania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop jest stan prawny powstały na skutek wydania przez Trybunał Konstytucyjny wyroku z 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15 (Dz. U. z 6 listopada 2018 r. poz. 2102), którym orzeczono, że art. 115a ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2017 r. poz. 2067 oraz z 2018 r. poz. 106, 138, 416, 650, 730, 1039, 1544 i 1669) w zakresie, w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 części miesięcznego uposażenia, jest niezgodny z art. 66 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 zdanie drugie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z zakwestionowanym przez Trybunał Konstytucyjny brzmieniem art. 115a ustawy o Policji "Ekwiwalent pieniężny za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego oraz za każde rozpoczęte 8 godzin niewykorzystanego czasu wolnego przysługującego na podstawie art. 33 ust. 3 ustala się w wysokości 1/30 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym"..... "Nie można więc zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego kasacyjnie organu, iż na dzień orzekania przez ten organ, nie było w systemie prawnym normy ustawowej odnoszącej się do ustalenia należnego prawa do ekwiwalentu pieniężnego z tytułu niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego. Tą podstawą prawną jest art. 115a ustawy, który zachował walor konstytucyjności w odniesieniu do prawa policjantów do ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego oraz za każde rozpoczęte 8 godzin niewykorzystanego czasu wolnego przysługującego na podstawie art. 33 ust. 3 ustawy ustalanego w relacji do miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym".
Jak z powyższego zatem widać, wyrokiem NSA w sprawie II OSK 2913/21 prawomocnie już przesądzono, że Komendant Miejski na datę zawieszenia postępowania, tj. [...] października 2019 r. (w tej samej dacie wszczął postępowanie), miał możliwość merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie w oparciu o istniejącą podstawę prawną oraz, że zawieszenie postępowania było niezasadne.
W związku z tym powstaje pytanie, czy działanie Komendanta Miejskiego można określić mianem przewlekłego prowadzenia postępowania. W ocenie Sądu, tak. Jak trafnie bowiem wskazano w wyroku NSA z dnia 5 czerwca 2012 r., sygn. akt II OSK 709/12, przewlekłość może mieć miejsce także wtedy, gdy bieg terminu został zatrzymany, w szczególności wskutek bezzasadnego zawieszenia postępowania lub jego niepodjęcia (podobnie orzeczono w wyroku NSA z dnia 8 stycznia 2015 r., sygn. akt II OSK 2564/14.
W sprawie niniejszej zauważenia wymaga, że w dacie zawieszania postępowania przez Komendanta Miejskiego ([...] października 2019 r.) w orzecznictwie wojewódzkich sądów administracyjnych jednolicie przyjmowano już, że brak jest podstaw do wydawania decyzji odmownych w przedmiocie ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy (por. m.in. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 23 maja 2019 r., sygn. akt III SA/Gd 209/19), jak też, że niepodejmowanie czynności w kierunku wypłaty ekwiwalentu jest bezczynnością lub przewlekłym prowadzeniem postępowania (por. m.in. wyrok WSA w Warszawie z dnia 7 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SAB/Wa 419/19 oraz wyrok WSA w Szczecinie z dnia 10 października 2019 r., sygn. akt II SAB/Sz 74/19). W tym samym czasie w kwestii ekwiwalentu ukształtowała się też już jednolita linia orzecznicza również w NSA – zgodna z linią orzeczniczą wojewódzkich sądów administracyjnych - i to począwszy od prawomocnego wyroku NSA z dnia 29 kwietnia 2020 r. w sprawie I OSK 3037/19. Organ zatem tylko z sobie znanych przyczyn nie brał jej pod uwagę i zawiesił postępowanie w dniu [...] października 2019 r., zaś z jego podjęciem czekał aż do dnia [...] października 2020 r.
Ponadto podkreślenia wymaga, że od 1 października 2020 r. art. 115a ustawy o Policji otrzymał nowe brzmienie nadane ustawą z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r., poz. 1610). Aktualne przepis ten brzmi następująco: ekwiwalent pieniężny za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego ustala się w wysokości 1/21 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego policjantowi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Powyższe oznacza więc, że nawet kierując się zaprezentowaną argumentacją przyjętą w postanowieniu o zawieszeniu postępowania, począwszy od dnia 1 października 2020 r., Komendant Miejski nie miał już podstaw do czekania z rozstrzygnięciem w sprawie należnego skarżącemu ekwiwalentu. Tymczasem organ postępowanie podjął dopiero w dniu [...] października 2020 r., zaś decyzję w przedmiocie ekwiwalentu wydał w dniu [...] października 2020 r., a ekwiwalent wypłacił skarżącemu dopiero w dniu [...] listopada 2020 r. Zważywszy więc na okres trwania postępowania od dnia [...] października 2019 r., czynności powyższe, mimo że z formalnego punktu widzenia prawidłowe, ocenić jednak należy jako spóźnione. Tym bardziej, że w uzasadnieniu postanowienia o podjęciu postępowania organ dalej błędnie argumentował, że to dopiero zmiana brzmienia art. 115a ustawy o Policji z dniem 1 października 2020 r. dawała podstawę do podjęcia postępowania.
Z przytoczonych wyżej względów należy uznać, że zawieszenie postępowania przez Komendanta Miejskiego było czynnością sprzeczną z prawem, a zatem wadliwą i niepotrzebną, co uzasadnia przyjęcie stanowiska, że organ działał w sposób przewlekły od samego początku wszczęcia postępowania. W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy, zawieszenie przez organ postępowania miało charakter działania pozornego, niczemu nie służącego oprócz przedłużenia terminu jego trwania. Natomiast argumenty organu o braku podstaw prawnych do załatwienia sprawy przed datą zmiany przepisów ustawy o Policji, były niezasadne i sprzeczne z linią orzeczniczą sądów administracyjnych już w dacie zawieszania postępowania, a zatem nie mogły one stanowić usprawiedliwionej przyczyny zaistniałej przewlekłości.
Uwzględniając skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania sąd orzeka na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2) oraz stwierdza, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Stosownie zaś do art. 149 § 1a p.p.s.a. sąd jednocześnie stwierdza, czy przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Natomiast w myśl art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd, w przypadku o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub o przyznaniu od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.
Jednak jak już wyżej wskazano, organ decyzję w przedmiocie ekwiwalentu wydał w dniu [...] października 2020 r., a ekwiwalent wypłacił skarżącemu w dniu [...] listopada 2020 r. Wydanie przedmiotowej decyzji i wypłata ekwiwalentu spowodowało z kolei, że postępowanie sądowe w zakresie wyznaczenia organowi terminu do rozpoznania sprawy stało się bezprzedmiotowe (zgodnie z regulacją art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.), skutkujące w tej części umorzeniem postępowania (punkt 1 wyroku).
Podjęcie jednak takiego rozstrzygnięcia po wniesieniu skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania nie zwalnia sądu administracyjnego z dokonania oceny, czy organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania oraz czy miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Stąd rozstrzygnięcie z pkt 2 wyroku.
Jednocześnie Sąd nie dopatrzył się w działaniu organu rażącego naruszenia prawa (pkt 3). Kryterium rażącego naruszenia prawa wskazuje bowiem na znaczny stopień nasilenia stanu bezprawności, działanie wbrew określonym standardom bez jakiegokolwiek usprawiedliwienia dla takiej praktyki, odstępstwo od prawnych wymogów bez jakiejkolwiek przyczyny. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Pod pojęciem rażącego naruszenia prawa ujmuje się sytuację, w której bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo, a więc sytuację, w której to naruszenie jest oczywiste (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12). W sprawie zaś niniejszej jako usprawiedliwienie działania organu można uznać fakt, że nie tylko ten organ, ale też wiele innych komendantów Policji w Polsce, mając na uwadze wykładnię wyroku TK w sprawie K 7/15, przyjęło podobny sposób załatwiania spraw związanych z ekwiwalentem za niewykorzystany urlop.
Odnośnie przyznania od organu na rzecz skarżącego w pkt 4 wyroku sumy pieniężnej w wysokości 1.000 zł podnieść należy, że jest to swego rodzaju zadośćuczynienie za wszelkiego rodzaju dolegliwości i niedogodności, jakich skarżący doznał na skutek opieszałego sposobu rozpoznawania jego sprawy przez organ. Przyznanie tej sumy pieniężnej ma uświadomić mu, że nie jest on bezbronny, że sąd administracyjny widzi wszystkie dolegliwości i niedostatki, jakich on doznaje na skutek przewlekłości organu. W ocenie Sądu przyznanie na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w kwocie 1.000 zł uzasadniają wskazane powyżej szczególne okoliczności sprawy, w tym przede wszystkim długi okres zwłoki organu nie uzasadniony żadnymi obiektywnymi okolicznościami.
Odstępując z kolei w pkt 5 sentencji wyroku od przewidzianej przepisem art. 149 § 2 p.p.s.a. możliwości wymierzenia grzywny Sąd stwierdził, że regulacja ta stanowi dodatkowy środek o charakterze dyscyplinująco-represyjnym, który powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy, a więc w tego rodzaju sytuacjach, gdzie oceniając całokształt działań organu można dojść do przekonania, że noszą one znamiona celowego unikania podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tych dodatkowych sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa (por. wyrok NSA z 7 grudnia 2016 r., sygn. akt I OSK 642/15). W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie okoliczności takie nie wystąpiły.
Mając powyższe na uwadze, na mocy wskazanych przepisów, należało orzec jak w sentencji.