II SAB/Bk 119/25

II SAB/Bk 119/25 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2025-12-09
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-10-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Anna Bartłomiejczuk
Elżbieta Lemańska /przewodniczący sprawozdawca/
Elżbieta Trykoszko
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Zobowiązano do dokonania czynności
Stwierdzono bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ art. 149 § 1a ustawy  PoPPSA
Stwierdzono bezczynność z rażącym naruszeniem prawa
Orzeczono grzywnę z art. 149 ustawy ppsa
Nie przyznano sumy pieniężnej od organu na rzecz skarżącego
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 1 ust. 1, art. 4 ust. 1 pkt 4, art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. b i pkt 5 lit. c
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Lemańska (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Anna Bartłomiejczuk, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 grudnia 2025 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi W. S. na bezczynność Prezesa Zarządu Przedsiębiorstwa Usług Komunalnych w Siemiatyczach - Stacji w przedmiocie informacji publicznej 1. zobowiązuje Prezesa Zarządu Przedsiębiorstwa Usług Komunalnych w Siemiatyczach - Stacji do rozpoznania wniosku skarżącego W. S. z 9 maja 2025 r. w pełnym zakresie, w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi; 2. stwierdza, że Prezes Zarządu Przedsiębiorstwa Usług Komunalnych w Siemiatyczach - Stacji dopuścił się bezczynności; 3. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4. wymierza Prezesowi Zarządu Przedsiębiorstwa Usług Komunalnych w Siemiatyczach – Stacji grzywnę w kwocie 1000 (tysiąc) złotych; 5. nie przyznaje od Prezesa Zarządu Przedsiębiorstwa Usług Komunalnych w Siemiatyczach - Stacji na rzecz skarżącego W. S. sumy pieniężnej; 6. zasądza od Prezesa Zarządu Przedsiębiorstwa Usług Komunalnych w Siemiatyczach - Stacji na rzecz skarżącego W. S. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wnioskiem z 5 sierpnia 2024 r. W. S. zwrócił się do Prezesa Przedsiębiorstwa Usług Komunalnych Spółki z o.o. w Siemiatyczach - Stacji o udostępnienie, w trybie dostępu do informacji publicznej, kserokopii wszystkich umów i faktur firm wykonujących pracę na zlecenie Przedsiębiorstwa, dotyczących inwestycji w Czartajewie w sprawie RG.271.2.2023 "Poprawa warunków życia mieszkańców Gminy Siemiatycze poprzez budowę kompleksu kulturalno-sportowego".
W odpowiedzi z 19 sierpnia 2024 r., przesłanej drogą mailową, Prezes Zarządu Przedsiębiorstwa przesłał w formie załączników do wiadomości pięć faktur i pięć umów opisanych jako: faktura i umowa M., faktura i umowa N., faktura i umowa S., faktura i umowa Ż., faktura i umowa N.
W dniu 9 maja 2025 r. W. S. zwrócił się ponownie do Prezesa ww. Przedsiębiorstwa o udostępnienie na wskazany adres email, w trybie dostępu do informacji publicznej, kserokopii wszystkich delegacji Prezesa A. B. wystawionych i rozliczonych w okresie od 1 stycznia 2024 r. do 31 grudnia 2024 r.
W odpowiedzi z 23 maja 2025 r., przesłanej drogą mailową, Prezes Zarządu Przedsiębiorstwa wskazał następująco: "W odpowiedzi na wniosek z 9 maja 2025 r. przekazujemy żądane informacje, o które wnioskował Pan już wcześniej". Ze znajdującego się w aktach administracyjnych wydruku maila z 23 maja 2025 r. wynika, że jako załączniki wymieniono ponownie pięć umów i pięć faktur tak jak w odpowiedzi z 19 sierpnia 2024 r.
W jednym piśmie z 29 września 2025 r. W.S. wywiódł do sądu administracyjnego skargę na bezczynność Prezesa Zarządu Przedsiębiorstwa Usług Komunalnych Spółki z o.o. w Siemiatyczach – Stacji polegającą na nieudostępnieniu pełnej informacji publicznej żądanej we wnioskach z 5 sierpnia 2024 r. i z 9 maja 2025r. Skarżący zarzucił naruszenie:
- art. 2 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 i art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (dalej: u.d.i.p.) przez celowe nieudostępnienie kompletnej informacji publicznej w postaci wszystkich umów i faktur dotyczących realizacji zadania inwestycyjnego, a tym samym zatajenie istotnych faktów mogących wskazywać na przestępczy proceder w działaniu Prezesa Przedsiębiorstwa, skutkujący z jego strony rażącą bezczynnością w tym zakresie;
- art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez naruszenie konstytucyjnego prawa obywatela do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej i podmiotów wykonujących zadania publiczne.
Wniósł o stwierdzenie bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, zobowiązanie organu do załatwienia wniosków przez udostępnienie wszystkich żądanych dokumentów – w terminie 7 dni, wymierzenie organowi grzywny i przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w maksymalnym, ustawowo dopuszczalnym wymiarze, a także wniósł o zawiadomienie prokuratury o możliwości popełnienia przestępstwa.
Skarżący wskazał, że prawo do informacji publicznej jest jednym z fundamentalnych praw obywatelskich, a jego realizacja stanowi podstawę kontroli społecznej nad działalnością podmiotów dysponujących środkami publicznymi. W jego ocenie w niniejszej sprawie organ w sposób świadomy, uporczywy i nacechowany złą wolą uniemożliwił realizację tego prawa zatajając kluczowe dokumenty, "których ujawnienie mogłoby zdemaskować przestępczy proceder". Tymczasem skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej 5 sierpnia 2024 r., na który otrzymał odpowiedź 19 sierpnia 2024 r. przez przesłanie zestawu dokumentów. Mając na celu weryfikację kompletności materiałów 9 maja 2025 r. ponowił wniosek, jednak 23 maja 2025 r. organ przesłał ponownie ten sam, niekompletny zestaw dokumentów. Jak stwierdził skarżący, w ten sposób organ "utwierdził go w fałszywym przekonaniu, że dokumentacja jest kompletna". Tymczasem wyniki kontroli Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych (sygn. KND/128/24/DKZP) przedstawione w "Informacji o wynikach kontroli doraźnej" z 15 września 2025 r. ujawniły fakt zatajenia umów i faktur na łączną kwotę ponad 1, 2 mln zł, m.in. z firmami D. (226 814,46 zł), C. S.C. (250 000,00 zł) oraz M.(905 140,01 zł, w tym przypadku skarżący zaznaczył, że udostępniono jedynie fakturę na 100 050,00 zł). Stan bezczynności organu nie polega więc na milczeniu, lecz na udostępnieniu jedynie części żądanej informacji przy świadomym zatajeniu reszty. Zgodnie zaś z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, takie działanie jest równoznaczne z bezczynnością, w tym wypadku Prezesa Przedsiębiorstwa i nosi znamiona rażącego naruszenia prawa. Dwukrotne udzielenie niepełnej odpowiedzi świadczy o przemyślanej strategii dezinformacji. Prezes Przedsiębiorstwa miał pełną wiedzę o istnieniu zatajonych umów - sam je podpisywał - a mimo to świadomie ich nie ujawnił. W ocenie skarżącego doszło również do poświadczenia nieprawdy przez organ, gdyż Prezes Przedsiębiorstwa wskazywał, iż nie odbywał podroży służbowych i nie korzystał z delegacji, podczas gdy faktycznie podpisywał umowy w Zabrzu i Katowicach. Powstaje więc pytanie: w jaki sposób Prezes podpisywał dokumenty w Katowicach i Zabrzu, skoro twierdzi, że nie przebywał tam w ramach delegacji? Zdaniem skarżącego takie rozbieżności wypełniają znamiona czynu z art. 271 § 1 kodeksu karnego. Skarżący dodał, że według orzecznictwa nieprawdziwa odpowiedź w trybie realizacji prawa do informacji publicznej może rodzić zarówno bezczynność jak i odpowiedzialność karną. W ocenie skarżącego zachowanie organu miało cechy zatajenia dokumentacji i stworzenia pozorów legalności przez przedstawienie nieprawdziwych informacji. Skarżący został wprowadzony w błąd co do rzeczywistego wykonywania czynności służbowych, co dodatkowo potwierdza rażący charakter bezczynności. Działania Prezesa Przedsiębiorstwa stanowią przykład instrumentalnego wykorzystywania procedur administracyjnych do ukrywania nielegalnych działań. Tolerowanie takiej postawy oznaczałoby, że prawo do informacji publicznej jest iluzoryczne.
Do skargi załączył kserokopię faktury nr 8/2024 z 22 lipca 2024 r. na kwotę 100 050 zł wystawioną Przedsiębiorstwu przez M. w C., kserokopie pierwszych stron umów zawartych przez Przedsiębiorstwo w dniu 12 czerwca 2024 r. w Zabrzu (nr 1/07/SK/2024) oraz w dniu 7 lutego 2024 r. w Katowicach (nr 2/2024), a także wydruk "Informacji o wyniku kontroli doraźnej" z 15 września 2024 r. Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych wraz z pierwszą stroną protokołu tej kontroli (przeprowadzonej w okresie 7 kwietnia 2025 r. – 15 września 2025 r.), w tym informacją o stwierdzonych naruszeniach.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że na każdy wniosek o udostępnienie informacji publicznej została udzielona odpowiedź w terminie wynikającym z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Udostępnione informacje były materiałem kompleksowym i odpowiadały żądaniom wniosku. O rażącym naruszeniu prawa można mówić tylko i wyłącznie wówczas, gdy naruszenie ma charakter oczywisty, co w sprawie nie ma miejsca, podobnie jak nie ma podstaw do uwzględnienia żądań o wymierzenie grzywny i przyznanie sumy pieniężnej. Jako bezpodstawny organ ocenił zarzut poświadczenia nieprawdy, który nie ma odzwierciedlenia w rzeczywistości. Wyjaśnił, że sformułowanie "umowa zawarta w określonej miejscowości" nie oznacza, że umowa musiała być faktycznie podpisana w tym miejscu. To określenie ma charakter formalny lub techniczny i odnosi się do miejsca zawarcia umowy, co może mieć znaczenie dla właściwości sądu a nie dla fizycznego miejsca złożenia podpisów. Zdaniem organu miejscowość wskazana w umowie może być po prostu umownym określeniem miejsca zawarcia umowy, ustalonym przez strony, faktyczne podpisanie może odbyć się w różnych miejscach. Organ podtrzymał twierdzenie nieodbywania podroży służbowych i delegacji w związku z realizacją zadania pt. "Poprawa warunków życia mieszkańców Gminy Siemiatycze poprzez budowę kompleksu kulturowo-sportowego w m. Czartajew" i zaprzeczył zaistnieniu czynu z art. 271 § 1 k.k.
Z uwagi na to, że w jednym piśmie z 29 września 2024 r. zawarto de facto dwie skargi na bezczynność (w zakresie niezałatwienia wniosków o udostępnienie informacji publicznej z 5 sierpnia 2024 r. i z 9 maja 2025 r.) – skargi rozdzielono na dwie sprawy o bezczynność: II SAB/Bk 118/25 dla wniosku z 5 sierpnia 2024 r. i II SAB/Bk 119/25 dla wniosku z 9 maja 2025 r.
Na wezwania sądu w każdej z tych spraw o nadesłanie uporządkowanych akt administracyjnych dotyczących wniosków z 5 sierpnia 2024 r. i z 9 maja 2025 r. (pisma z 15 października 2025 r., w tym pismo w sprawie II SAB/Bk 118/25 zawierało informację o rozdzieleniu skarg) - organ administracji przy identycznych pismach z 23 października 2025 r. (ale odrębnym do każdej ze spraw) przesłał informację o "Uzupełnieniu akt administracyjnych". Wskazał, że w wyniku przeoczenia nie zostały udostępnione skarżącemu wszystkie żądane dokumenty, co nie było działaniem celowym, gdyż kompletną dokumentację udostępniono Urzędowi Zamówień Publicznych Departamentowi Kontroli Zamówień Publicznych w związku z wszczęciem kontroli na wniosek skarżącego. Organ przesłał załączniki oznaczone jako 2-7.
Z uwagi na formę przesłania sądowi akt administracyjnych, przy pismach z 29 października 2025 r. (w każdej ze spraw) zwrócono je organowi celem uporządkowania przez ułożenie chronologicznie, ponumerowanie i połączenie w sposób trwały.
Przy piśmie z 6 listopada 2025 r. organ przesłał sądowi dwie identyczne teczki akt administracyjnych wraz ze spisem dokumentów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga na bezczynność dotycząca wniosku o udostępnienie informacji publicznej z 9 maja 2025 r. podlega uwzględnieniu, gdyż organ nie rozpoznał tego wniosku w całości, co wynika z analizy skargi, załączonych do niej dokumentów, jak również przesłanych przez organ akt administracyjnych i wyjaśnień stron.
Nie ulega wątpliwości przedmiot wniosku skarżącego z 9 maja 2025 r. jako żądanie udostępnienia "wszystkich delegacji Pana Prezesa A. B. wystawionych i rozliczonych w okresie od 1 stycznia 2024 r. do 31 grudnia 2024 na wskazany adres mail".
W ocenie sądu zawnioskowane informacje spełniają cechy informacji publicznej. Zgodnie bowiem z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902 z późn. zm.), dalej: u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w tej ustawie. W przepisie art. 4 u.d.i.p. wskazano podmioty zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej, a w art. 6 tej ustawy wymieniono jaka informacja publiczna podlega udostępnieniu "w szczególności".
Z analizy tych regulacji wynika, że obowiązanym do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności – zgodnie z art. 4 ust. 1 u.d.i.p.: pkt 4 - podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego oraz pkt 5 - podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Jak wynika z uchwały nr V/85/2019 Rady Gminy Siemiatycze z dnia 22 marca 2019 r. w sprawie wyrażenia woli utworzenia jednoosobowej spółki pod nazwą "Przedsiębiorstwo Usług Komunalnych" sp. z o.o. w Siemiatyczach-Stacji – Przedsiębiorstwo to jest jednoosobową spółką, w której Gmina posiada wyłączność udziałów; realizuje ono zadania własne Gminy Siemiatycze o charakterze użyteczności publicznej. W dniu 30 września 2025 r. podjęta została przez Radę Gminy Siemiatycze kolejna uchwała nr XVI/96/2025 w sprawie powierzenia jednoosobowej spółce Gminy Siemiatycze pod nazwą "Przedsiębiorstwo Usług Komunalnych Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością" z siedzibą w Siemiatyczach - Stacji zadań własnych Gminy na podstawie art. 18 ust. 2 pkt. 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. a samorządzie gminnym (tj. Dz.U. z 2025 poz. 1153) oraz art. 2 i art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1996r o gospodarce komunalnej (tj. Dz.U. z 2021r., poz. 679) – Dz. Urz. Woj. Pod. z 2025 r., poz. 3969 (akt oczekujący na wejście w życie z dniem 1 stycznia 2026 r.).
Nie ulega zatem wątpliwości, że wskazane we wniosku o udostępnienie informacji publicznej Przedsiębiorstwo jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia takiej informacji. W regulacji art. 4 ust. 1 pkt 1- 5 u.d.i.p. elementem decydującym o tym, czy określony podmiot ma obowiązek udostępnienia informacji publicznej jest to, czy wykonuje on zadania publiczne. Jeżeli zadania danego podmiotu mają na celu zaspokojenie powszechnych potrzeb obywateli i są istotne z punktu widzenia celów państwa (samorządu), to mieszczą się w zakresie zadań publicznych w rozumieniu u.d.i.p. Dlatego, zdaniem sądu, posiadając taką jak wyżej wskazana strukturę własnościową oraz prowadząc wymienioną działalność Przedsiębiorstwo realizuje zadania publiczne.
Przedmiot zawnioskowanej informacji mieści się z kolei w zakresie wskazanym w art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., bowiem dotyczy: pkt 3 tego przepisu, tj. zasad funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. (pkt 3 lit. "b" – trybie działania osób prawnych samorządu terytorialnego w zakresie wykonywania zadań publicznych i ich działalności w ramach gospodarki budżetowej i pozabudżetowej) oraz pkt 5 lit. "c" tego przepisu, tj. majątku publicznego czyli majątku jednostek samorządu terytorialnego. Zgodnie z treścią art. 61 Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne; prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych podmiotów w zakresie, w jakim wykonują one zadania publiczne, czy też gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Zgodnie z ust. 2 art. 61 Konstytucji RP prawo do uzyskiwania informacji dotyczy również dostępu do dokumentów. W myśl art. 61 ust. 4 Konstytucji RP tryb udzielania informacji, o których mowa w tym artykule, określają ustawy i realizację powyższego przepisu stanowi właśnie ustawa o dostępie do informacji publicznej.
Z powyższego wynika, że pojęcie informacji publicznej musi być rozumiane szeroko. Za informację publiczną należy więc uznać każdą wiadomość wytworzoną przez szeroko rozumiane władze publiczne, a także inne podmioty sprawujące funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Charakter informacji publicznej mają również informacje niewytworzone przez wskazane podmioty, lecz do nich się odnoszące.
Zdaniem sądu informacje o gospodarowaniu środkami publicznymi, w tym o sposobie wydatkowania środków publicznych na delegacje osób pełniących funkcje kierownicze w podmiotach będących osobami prawnymi, w których jednostka samorządu terytorialnego ma całość udziałów oraz które realizują zadania publicznej - stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., dostępną w trybie i na zasadach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Żądane przez stronę skarżącą informacje dotyczą majątku publicznego (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. "c". u.d.i.p.) i sposobu funkcjonowania podmiotu ze stuprocentowym udziałem samorządowym (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. "c" u.d.i.p.). Niewątpliwie stanowią informację o działalności podmiotu publicznego, w tym o sposobie realizacji przez niego zadań publicznych oraz dotyczą sfery faktów. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 13 marca 2024 r. o sygn. akt III OSK 475/23 "w sytuacji gdy dane te dotyczą wydatkowania publicznych pieniędzy to w zasadzie w każdym przypadku i tylko już z tego względu podpadają pod pojęcie informacji publicznej" (w sprawie przed NSA chodziło o kontrakt na budowę drogi publicznej).
Skoro zaś żądane w sprawie niniejszej informacje dotyczą delegacji osoby sprawującej funkcje kierownicze, które to delegacje miałyby być finansowane ze środków publicznych, objęte są zakresem przedmiotowym ustawy d.i.p.
A zatem tak adresat wniosku jak i przedmiot wniosku z 9 maja 2025 r. rodziły obowiązek udostępnienia zażądanych informacji.
Bezspornie organ udzielił odpowiedzi w terminie czternastodniowym wynikającym z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., bowiem przesłał ją wnioskodawcy 23 maja 2025r. Nie zawierała ona jednak odniesienia się do przedmiotu tego żądania.
Skarżący w skardze zarzucił, że organ zaprzecza odbyciu podróży służbowych i korzystaniu z delegacji. Tymczasem skarżący załączył pierwsze strony dwóch umów zawartych przez organ w 2024 r., z których wynika miejsce ich zawarcia – Katowice i Zabrze, co w jego ocenie wskazuje na odbycie delegacji.
Z odpowiedzi udzielonej skarżącemu 23 maja 2025 r. nie wynika żadna informacja mogąca być zakwalifikowana jako dotycząca delegacji Prezesa Przedsiębiorstwa w roku 2024. Dopiero w odpowiedzi na skargę organ zaprzeczył odbywaniu delegacji, jednak – co ponownie należy podkreślić - odpowiedź ta nie odnosi się do istoty żądania z 9 maja 2025 r. Żądanie to dotyczyło wszystkich delegacji wystawionych i rozliczonych podczas całego roku 2024. Tymczasem organ – prawdopodobnie koncentrując się na dołączonych do skargi pierwszych stronach umów z 12 czerwca 2024 r. i z 7 lutego 2024 r. – udzielił odpowiedzi (dopiero w odpowiedzi na skargę) odnośnie nieodbywania podróży służbowych dotyczących tych właśnie umów a nie całego roku 2024.
Z całokształtu powyższych okoliczności wynika więc, że na 23 maja 2025 r., a więc na moment udzielania odpowiedzi w trybie informacji publicznej na wniosek z 9 maja 2025 r. - organ nie załatwił w całości tego wniosku. Nie przesłał żadnej informacji odnoszącej się stricte do żądania wniosku, bowiem 23 maja 2025 r. przesłał tę samą informację co 19 sierpnia 2024 r. Tym samym organ od 24 maja 2025 r. pozostawał w bezczynności w powyższym zakresie, tj. w zakresie dotyczącym nieudostępnienia informacji o "wszystkich rozliczonych i wystawionych delegacjach Prezesa za cały rok 2024".
Bezczynność ta trwała w momencie wniesienia skargi w dniu 1 października 2025 r. i nie ustała do dnia wyrokowania, zatem nie ma podstaw ani do oddalenia skargi na bezczynność, ani do umorzenia postępowania w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku, bowiem wniosek ten nie został w ogóle załatwiony. Akta sprawy nie dają podstaw do innych ustaleń. Udzielona odpowiedź na skargę nie pozwala na przyjęcie, że po dacie wniesienia skargi na bezczynność organ przesłał wnioskodawcy informacje dotyczące delegacji za cały rok 2024. Odpowiedź na skargę jest ogólna i poza przywołaniem dat wniosków o udostępnienie informacji publicznej i dat udzielenia odpowiedzi na te wnioski – w zakresie będącym przedmiotem sporu w sprawie niniejszej odnosi się wyłącznie do braku delegacji dotyczących dwóch umów a nie "wszystkich wystawionych i rozliczonych delegacji za rok 2024."
Nadesłane na dwukrotne wezwanie sądu akta administracyjne również nie zawierają jakichkolwiek informacji dotyczących zakresu żądania z 9 maja 2025 r. Nie wynika z tych akt ani z wypowiedzi organu podstawowa okoliczność pozwalająca na załatwienie skargi w inny sposób niż przez stwierdzenie bezczynności i zobowiązanie organu, tj. okoliczność wskazująca na udzielenie wnioskodawcy odpowiedzi w interesującym go zakresie. Dlatego orzeczono jak w punktach 1 i 2 wyroku zobowiązując organ do załatwienia wniosku skarżącego w pełnym zakresie w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi – na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a. w związku z art. 13 ust. 1 u.d.i.p.
Jednocześnie sąd podkreśla, że zobowiązanie to dotyczy obowiązku udzielenia odpowiedzi odnoszącej się wprost do żądania, które było jasne, jednoznaczne i nie wymagało wykładni bądź wzywania do doprecyzowania.
Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). W orzecznictwie sądów administracyjnych akcentuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym - bez żadnej wątpliwości i wahań - można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie, co - w ocenie sądu - w sprawie miało miejsce.
W sprawie bezczynność dotyczyła całego żądania z 9 maja 2025 r., które zostało sformułowane klarownie. Naruszenie jest więc ewidentne, a okres bezczynności wynosi kilka miesięcy. Przy ustawowym obowiązku udostępnienia informacji publicznej w terminie 14 dni (co do zasady), zaniechanie organu nie jest możliwe do zaakceptowania, zwłaszcza że przedmiot wniosku nie jest też skomplikowany. Okres bezczynności należy liczyć od 24 maja 2025 r. do dnia wyrokowania, tj. 9 grudnia 2025 r., bowiem – jak wyżej wskazano – ustosunkowanie się częściowe do wniosku w odpowiedzi na skargę nie eliminuje bezczynności, która występuje w szerszym zakresie niż wyinterpretował to organ. Sąd podkreśla, że zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej organ nie jest uprawniony do dokonywania interpretacji wniosku, zwłaszcza gdy jego żądanie jest jasno sformułowane, jak w sprawie niniejszej. To, że skarżący do skargi załączył dwie umowy wskazujące miejsce ich zawarcia poza siedzibą Przedsiębiorstwa nie dawało organowi prawa do wyinterpretowania, że chodziło konkretnie o delegacje dotyczące wyjazdów do wskazanych tam miejscowości. Zwłaszcza że z wypowiedzi skarżącego nie wynika modyfikacja wniosku a dołączenie ww. umów miało, w jego ocenie (co wynika z jego wypowiedzi, wskazać na niewiarygodność organu.
Z uwagi na okres bezczynności i ewidentność uchybienia uzasadnione było wymierzenie grzywny, z tym że w dolnych ustawowych granicach. Żądanie grzywny w granicach maksymalnych jest w okolicznościach sprawy niniejszej nieuprawnione, a nadto nie zostały wskazane powody, dla których tak wysoka grzywna miałaby zostać wymierzona. W ocenie sądu maksymalny wymiar grzywny zastrzeżony jest dla przypadków szczególnie nagannej bezczynności, noszącej znamiona celowego i świadomego zaniechania (niedziałania) organu, z czym w sprawie niniejszej nie mamy do czynienia. Organ tłumaczy się przeoczeniem, a w odpowiedzi na skargę wyjaśnia częściowo swoje stanowisko.
Dlatego w punkcie 4 wyroku orzeczono na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. o wymierzeniu grzywny w kwocie 1000 zł, co – zdaniem sądu – jest stosunkowo dotkliwe dla organu, uwzględnia charakter bezczynności, ale nie jest represją nadmierną i nieuzasadnioną. Kwota niższa jest ekonomicznie nieuzasadniona biorąc pod uwagę, że grzywna musi posiadać pewien ładunek dolegliwości.
Brak jest natomiast podstaw do przyznania sumy pieniężnej przewidzianej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a., w tym w wysokości maksymalnej jak wnosi skarżący. Wniosek w tym zakresie także nie został uzasadniony, zaś suma pieniężna jest rodzajem zadośćuczynienia za krzywdę jakiej doznał skarżący na skutek zaniechania organu. Z akt sprawy nie wynikają jakiekolwiek przesłanki uzasadniające pozytywne orzeczenie w tym zakresie. Nadto, w ocenie sądu, wymierzona grzywna spełni swoją rolę i dodatkowa sankcja w postaci sumy pieniężnej byłaby nieuprawniona w okolicznościach sprawy.
Końcowo należy wskazać, że właściwość sądu administracyjnego nie obejmuje oceny wystąpienia przesłanek czynu zabronionego.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasadzając od organu na rzecz skarżącego kwotę uiszczonego wpisu 100 zł.
Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a.