II SAB/Bd 9/11

II SAB/Bd 9/11 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2011-02-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-01-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Wojciech Jarzembski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Sygn. powiązane
I OSK 1018/11 - Wyrok NSA z 2011-08-30
Skarżony organ
Minister Rozwoju Regionalnego
Treść wyniku
zobowiązano do podjęcia czynności
Powołane przepisy
Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
art. 4,5,6 oraz 16 ust. 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr) Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant Kamila Wesołowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 lutego 2011r. sprawy ze skargi P. L. M. na bezczynność T. A.R.R. S.A. w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje T. A. R. R. S.A. w T[...] do rozpoznania w trybie przewidzianym przepisami ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz.1198 ze zm.) wniosku P. L. M. z dnia 2 grudnia 2010 roku o udzielenie informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, 2. zasądza od T.A.R.R. S.A. w [...] na rzecz skarżącego kwotę 100 (sto ) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych
Uzasadnienie
II SAB/Bd 9/11
Uzasadnienie
Skarżący P. L. M. pismem z dnia [...] grudnia 2010 r. skierowanym do Toruńskiej Agencji Rozwoju Regionalnego S.A. z siedzibą w T., na podstawie art. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, wniósł o doręczenie listem poleconym kopii umowy pomiędzy Polską Agencją Rozwoju Przedsiębiorczości i TARR S.A. w przedmiocie pełnienia funkcji Regionalnej Instytucji Finansującej.
W odpowiedzi TARR S.A. w T. pismem z dnia [...] grudnia 2010 r. odpowiedziała, że zgodnie z ww. ustawą celem skutecznego prawnie żądania udzielania informacji publicznej, przedmiotem udostępnia może być wyłącznie informacja publiczna w rozumieniu ustawy, zaś podmiot do którego skierowano żądanie musi być zobowiązany z mocy prawa do jej udzielenia. Obie przesłanki muszą zaistnieć jednocześnie i dlatego wniosek nie może być uznany i rozpatrzony, z powodu braku wskazanych przesłanek; TARR w zakresie żądanych informacji nie podlega obowiązkowi wynikającemu z przedmiotowej ustawy.
P. L. M. złożył skargę na bezczynność ww. Agencji, wnosząc o jej stwierdzenie, nakazania Agencji rozpatrzenia wniosku i zwrot kosztów postępowania. W odpowiedzi TARR S.A. wniosła o jej oddalenie z uwagi na brak bezczynności skoro wysyłając ww. pismo z [...] grudnia 2010 r. wypełniała obowiązek wynikający z ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Na wstępie tej części uzasadnienia, należy stwierdzić, że stosownie do przepisów art. 1 § 1 oraz § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanową inaczej. Po myśli przepisów art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) kontrola ta obejmuje również bezczynność organów.
Środek dyscyplinujący organy w zakresie wykonywania przez nie administracji publicznej do terminowego załatwiania spraw w postaci skargi na bezczynność, wiąże się z kompetencjami sądu administracyjnego do rozstrzygania skarg na określone czynności z zakresu administracji publicznej. Jak wynika z przywołanego już przepisu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga na bezczynność służy w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 a więc wówczas, gdy organ nie wydaje decyzji, postanowienia, względnie innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Przez bezczynność organu należy rozumieć sytuację, w której organ - mimo ciążącego na nim obowiązku w terminie ustalonym przez obowiązujące przepisy nie podjął jakichkolwiek czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, lecz nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu lub nie podjął właściwej czynności. Wniesienie skargi na tak rozumianą bezczynność organu jest uzasadnione nie tylko w razie niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także i w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, nawet wówczas gdyby organ mylnie ocenił, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu prawnego. Dla stwierdzenia, więc czy zachodzi bezczynność organu niezbędne jest uprzednie ustalenie, że organ był zobowiązany na podstawie przepisów obowiązującego prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo podjęcia określonej czynności.
Przedmiotem niniejszej sprawy jest odmowa udostępnienia (w drodze przesłania listem poleconym) skarżącemu przez Toruńską Agencję Rozwoju Regionalnego S.A. w T. kopii umowy pomiędzy Agencją Rozwoju Przedsiębiorczości i Toruńską Agencją Rozwoju Regionalnego SA w T. w przedmiocie pełnienia funkcji Regionalnej Instytucji Finansowej. Natomiast przedmiotem skargi jest stanowisko Prezesa Zarządu ww. Agencji wyrażone w piśmie z [...] grudnia 2010 r. skierowanym do skarżącego, w którym przyjęto, że żądany dokument nie jest informacją publiczną w rozumieniu ww. ustawy, a Agencja nie jest podmiotem zobowiązanym w świetle tejże ustawy do ich udostępnienia.
W tej sytuacji, aby móc prawidłowo ocenić, czy Toruńska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. w T. pozostaje w bezczynności, przede wszystkim konieczne było ustalenie, czy żądana przez skarżącego P. L. M. informacja mieści się w ustawowym pojęciu informacji publicznej, bowiem na wypadek uznania, że przedmiotowa ustawa nie ma tu zastosowania, udzielenie skarżącemu odpowiedzi w formie pisma byłoby prawidłowe, zaś w innym przypadku po myśli art. 16 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej – odmowa udzielenia informacji wymagałaby wydania decyzji odmawiającej udostępnienia informacji publicznej.
Stosownie do przepisu art. 1 ust. 1 tej ustawy każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Natomiast po myśli przepisu art. 4 ust.1 tejże ustawy zobowiązane do udostępnienia takiej informacji są władze publiczne i inne podmioty wykonujące zadania publiczne.
W tym miejscu rzeczą nieodzowną jest wskazanie, że prawo do uzyskania informacji publicznej zagwarantowane jest w Konstytucji z 1997 r. Zgodnie z przepisem art. 61 ust. 1 Konstytucji obywatel ma prawo do uzyskania informacji o działalności organów władzy publicznej i osób pełniących funkcje publiczne, o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Następny zaś przepis (art. 61 ust. 2 Konstytucji) stanowi, że prawo do uzyskania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu. W tym stanie prawnym mając na uwadze powyższe przepisy konstytucyjne należy więc przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej jako aktu kompleksowo regulującego zakres podmiotowy i przedmiotowy oraz procedurę dostępu do informacji publicznej (odsyłającego tylko w art. 16 ust. 2 do kpa w kwestii wydania decyzji), interpretować rozszerzająco.
W świetle tych regulacji konstytucyjnych oraz przepisów art. 1 i 6 ww. ustawy z 6 września 2001 r. informacją publiczną jest każda wiadomość (informacja) wytworzona lub odnosząca się do szeroko rozumianych władz publicznych oraz osób pełniących funkcje publiczne, a także wytworzona lub odnoszącą się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne - w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej bądź gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
Nie bez powodu w przepisie art. 6 ust. 1 przywołanej ustawy o informacji publicznej wskazano tylko przykładowy katalog informacji publicznych, a w przepisie art. 4 ust. 1 tejże ustawy przykładowo tylko wymieniono podmioty obligowane do udostępnienia informacji publicznej. Świadczy o tym użycie w obydwu tych przepisach zwrotu "w szczególności."
Dokonując oceny, czy określony podmiot zobowiązany jest do udostępnienia informacji publicznej wystarczy ustalenie, że wykonuje on funkcje (zadania) publiczne czy to w zakresie sprawowania władzy publicznej, czy to w zakresie gospodarowania mieniem komunalnym czy majątkiem Skarbu Państwa, a żądana informacja (będąca w jego posiadaniu) została przezeń wytworzona lub wprawdzie nie została przezeń wytworzona, lecz do niego się odnosi.
Według Konstytucji prawo do uzyskiwania informacji obejmuje m.in. dostęp do dokumentów. W świetle zaś przepisu art. 3 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy z dnia 6 września 2001 r. na prawo do informacji publicznej składa się również uprawnienie do wglądu do dokumentów urzędowych. Ich ustawowa definicja zawarta została w art. 6 ust. 2 przywoływanej ustawy z 6 września 2001 r. Skoro Konstytucja jest najwyższym źródłem prawa, to niedozwolona jest taka interpretacja przepisu art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej, która ograniczałaby ustanowione konstytucyjnie prawa i dlatego należy przyjąć, że kryterium uzyskania dostępu do dokumentu, jest wyłącznie istnienie okoliczności wyłączających udostępnienie informacji publicznej, o których mowa w przepisie art. 5 tejże ustawy, a nie jego kwalifikacja jako dokumentu urzędowego. Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów dotyczących podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej, wytwarzanych przez niego lub tylko przez niego używanych w zakresie realizacji zadań (podobnie w wyrokach WSA w Warszawie z 7 grudnia 2009 r. II SAB/Wa 98/09 WSA w Opolu z 17 stycznia 2008 r. II SAB/Op 20/07, WSA we Wrocławiu z 26 maja 2010 r. IV SAB/Wr 19/10 oraz NSA z 3 listopada 2009 r. I OSK 735/09). W tym miejscu jednak należy zwrócić szczególną uwagę i zacytować wyrok NSA z 2 lipca 2003 r. – II SA 837/09, w którym między innymi Sąd stwierdził, że ogólną zasadą wynikającą z art. 61 Konstytucji, jest dostęp do informacji. Wszelkie wyjątki od tej zasady powinny być formułowane w sposób wyraźny, a wątpliwości powinny przemawiać na rzecz dostępu.
Do dokumentów w powyższym ujęciu należy więc zaliczyć wymienioną we wniosku skarżącego z dnia [...] grudnia 2010 r. umowę. Stanowi ona istotne źródło informacji o łączącym wskazane we wniosku podmioty stosunku cywilno –prawnym w tym także o ich prawach i obowiązkach.
Powyższe prowadzi Sąd do wniosku, że wbrew stanowisku Toruńskiej Agencji Rozwoju Regionalnego S.A. w T., wniosek skarżącego z dnia [...] grudnia 2010 r. należało rozpatrzyć w trybie ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Przepis art. 4 ust. 1 pkt 5 tej ustawy stanowi, że obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Toruńska Agencja Rozwoju Regionalnego S.A. w T. to spółka prawa handlowego, w którym jednostka samorządu terytorialnego – Województwo [...] ma 63,93 % udziałów oraz inna jednostka tego samorządu – Gmina Miasta T. - 28,76% udziałów. Ww. Spółka dysponuje więc majątkiem publicznym. Jest także osobą prawną, w której obydwie jednostki samorządu terytorialnego łącznie, a także samo Województwo [...] posiadają pozycję dominującą (wielkość udziałów przekraczającą 40% - art. 4 pkt 10 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów – Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.). Zgodnie z § 5 ust. 1 statutu Toruńskiej Agencji Rozwoju Regionalnego S.A. w T. jej celem jest podejmowanie działań na rzecz rozwoju przedsiębiorczości oraz rozwoju gospodarczego kraju, a zwłaszcza Województwa [...] poprzez podnoszenie konkurencyjności gospodarki, przygotowanie przedsiębiorstw i struktur otoczenia biznesowego do współpracy z instytucjami Unii Europejskiej, pomoc w dostosowaniu małych i średnich przedsiębiorstw do wymogów rynku europejskiego oraz ułatwienie im dostępu do nowoczesnych technologii produkcji i metod zarządzania. Natomiast z ust. 2 wynika, iż Agencja nie działa dla zysku, bowiem przeznacza go na cele statutowe. W świetle powyższego nie może więc budzić żadnej wątpliwości, że Agencja jest podmiotem zobligowanym na gruncie ww. ustawy z dnia 6 września 2001 r. do udzielenia informacji będącej w jej posiadaniu, mającej walor informacji publicznej.
Zgodnie zaś z art. 1 ust. 1 tej ustawy każda informacja w sprawach publicznych jest informacją publiczną. Jest nim także żądana przez skarżącego we wniosku umowa.
O publicznym charakterze żądanej przez skarżącego informacji przesądza w oczywisty sposób treść przepisu art. 6 ust.1 pkt 5 lit. d, e ww. ustawy 6 września 2001 r. Umowa ta dotyczy bowiem w istocie majątku podmiotu, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5 pochodzącego z zadysponowania majątkiem, o którym mowa w lit. a-c (m.in. majątkiem samorządowym), jak również dochodów i strat spółki handlowej, w której podmiot wymieniony w pkt c ma pozycję dominującą oraz dysponowania tymi dochodami i sposobu pokrywania strat.
Ustawa o dostępie do informacji publicznej określa obowiązki podmiotu, do którego został skierowany wniosek o udostępnienie informacji publicznej, wskazując w jaki sposób postępowanie winno być zakończone. Podmiot, do którego złożono wniosek powinien albo udostępnić tę informację w formie czynności materialno - technicznej (art. 10 w związku z art. 14 i 13 ustawy) albo w drodze decyzji odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 ustawy).
Ze względu na to, iż żadna z wymienionych form działania TARR S.A. w reakcji na wniosek skarżącego z [...] grudnia 2010 r. nie miała miejsca, skargę należało uznać za zasadną i dlatego, na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzec jak w sentencji, mając dodatkowo na uwadze treść przepisu art. 13 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej zakreślającej maksymalny 14 - dniowy termin załatwienia sprawy.
O kosztach postępowania rozstrzygnięto w oparciu o art. 200 w związku z art. 205 § 1 wyżej wymienionej ustawy.