II SAB/BD 19/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na bezczynność Starosty w sprawie ustalenia odszkodowania, uznając, że trudności w znalezieniu rzeczoznawcy usprawiedliwiały opóźnienie.
Spółka E. S.A. złożyła skargę na bezczynność Starosty L. w sprawie ustalenia odszkodowania dla Anny i Ignacego S. z tytułu budowy gazociągu. Skarżąca zarzucała organowi naruszenie prawa do szybkiego załatwienia sprawy i interesu właścicieli nieruchomości. Starosta argumentował, że opóźnienia wynikały z trudności w znalezieniu rzeczoznawcy do sporządzenia operatu szacunkowego oraz z wniosków stron o wyznaczenie terminów na negocjacje ugodowe. Sąd oddalił skargę, uznając trudności ze znalezieniem biegłego oraz wnioski stron za usprawiedliwiające zwłokę.
Strona skarżąca, E. S.A. z siedzibą w Warszawie, wniosła skargę na bezczynność Starosty L. w przedmiocie wydania decyzji ustalającej odszkodowanie dla Anny i Ignacego S. Skarżąca podnosiła, że działania Starosty ograniczały się do wyznaczania nowych terminów, co naruszało prawo spółki do szybkiego załatwienia sprawy oraz interes prawny właścicieli nieruchomości, którzy od dwóch lat nie otrzymali należnych odszkodowań. Spółka kwestionowała, aby trudności w znalezieniu rzeczoznawcy mogły usprawiedliwiać bezczynność organu. Starosta L. wniósł o oddalenie skargi, wskazując na trudności w znalezieniu rzeczoznawcy do sporządzenia operatu szacunkowego, co było niezbędne do wydania decyzji o odszkodowaniu. Podkreślił, że umowa z biegłymi została podpisana dopiero po długich staraniach, a dalsze opóźnienia wynikały z wniosków stron o wyznaczenie terminów na negocjacje ugodowe oraz z konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę, uznając, że trudności w znalezieniu biegłego rzeczoznawcy oraz wnioski stron o wyznaczenie terminu na negocjacje ugodowe stanowiły przyczyny usprawiedliwiające zwłokę w załatwieniu sprawy. Sąd podkreślił, że organy administracji nie dysponują tak skutecznymi instrumentami dyscyplinowania biegłych, jak sądy powszechne. Dodatkowo, fakt sporządzenia operatu szacunkowego przed zamknięciem rozprawy osłabił zarzut nieusprawiedliwionego powoływania się na trudności w wyznaczeniu biegłego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, trudności w znalezieniu biegłego rzeczoznawcy, zwłaszcza gdy organ wielokrotnie spotykał się z odmową lub brakiem zainteresowania ze strony specjalistów, mogą stanowić przyczynę usprawiedliwiającą zwłokę w załatwieniu sprawy i wyznaczanie nowych terminów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że w sytuacji, gdy organ administracji wielokrotnie podejmował próby znalezienia rzeczoznawcy, a napotykał na odmowy lub brak zainteresowania, można mówić o przyczynie usprawiedliwiającej dłuższe postępowanie i wyznaczanie nowych terminów. Podkreślono brak skutecznych instrumentów dyscyplinowania biegłych przez organy administracji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (7)
Główne
k.p.a. art. 35 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Nakazuje organom administracji publicznej załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki.
k.p.a. art. 35 § §3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Określa, że sprawy wymagające postępowania wyjaśniającego powinny być załatwione nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowane - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.
k.p.a. art. 36 § §1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Nakazuje organowi administracji publicznej zawiadomić strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy.
u.g.n. art. 128 § ust. 4
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Dotyczy ustalenia odszkodowania w związku z budową inwestycji celu publicznego.
u.g.n. art. 124
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Dotyczy ustalenia odszkodowania w związku z budową inwestycji celu publicznego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do oddalenia skargi.
Pomocnicze
k.p.a. art. 36 § §2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Stanowi, że obowiązek zawiadomienia o zwłoce dotyczy również sytuacji, gdy zwłoka powstała z przyczyn niezależnych od organu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Trudności w znalezieniu biegłego rzeczoznawcy usprawiedliwiające zwłokę w postępowaniu. Uwzględnienie wniosku stron o wyznaczenie terminu na negocjacje ugodowe jako przyczyna opóźnienia. Sporządzenie operatu szacunkowego przed zamknięciem rozprawy.
Odrzucone argumenty
Bezczynność organu polegająca wyłącznie na wyznaczaniu nowych terminów załatwienia sprawy. Trudności w znalezieniu rzeczoznawcy nie mogą usprawiedliwiać bezczynności.
Godne uwagi sformułowania
załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej zobowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy organy administracji nie dysponują skutecznym instrumentem procesowym umożliwiającym zdyscyplinowanie powołanych w sprawie biegłych do sporządzenia opinii w wyznaczonym terminie w sprawach na bezczynność organu administracji publicznej Sąd rozpoznaje skargę według stanu sprawy z daty orzekania, tj. ściślej z daty zamknięcia rozprawy poprzedzającej orzekanie
Skład orzekający
Elżbieta Piechowiak
przewodniczący sprawozdawca
Grzegorz Saniewski
członek
Małgorzata Włodarska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie zwłoki w postępowaniu administracyjnym z powodu trudności w znalezieniu biegłych oraz uwzględniania wniosków stron o negocjacje."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku biegłych i wniosków stron o negocjacje; orzecznictwo NSA w sprawach o bezczynność może być bardziej wiążące.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne w postępowaniach administracyjnych dotyczących odszkodowań, zwłaszcza trudności z pozyskaniem biegłych, co jest częstym problemem praktyków.
“Trudności z biegłym usprawiedliwiają bezczynność urzędu? WSA rozstrzyga.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SAB/Bd 19/05 - Wyrok WSA w Bydgoszczy Data orzeczenia 2005-08-24 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2005-03-02 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy Sędziowie Elżbieta Piechowiak /przewodniczący sprawozdawca/ Grzegorz Saniewski Małgorzata Włodarska Symbol z opisem 645 Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652 Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Skarżony organ Starosta Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 35, art. 36 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędzia WSA Małgorzta Włodarska Asesor WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi E. S.A. w W. na bezczynność Starosty L. w przedmiocie wydania decyzji ustalającej odszkodowanie dla Anny i Ignacego S. oddala skargę. Uzasadnienie II SAB/Bd 19/05 UZASADNIENIE Strona skarżąca- E. S.A. z siedzibą w W. wniosła skargę na bezczynność Starosty L. wnosząc o zobowiązanie go, z jednoczesnym wskazaniem terminu, do wydania w trybie art. 128 ust. 4 w związku z art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami decyzji w sprawie ustalenia odszkodowania dla Anny i Ignacego S. w związku z budową na ich nieruchomości gazociągu Jamał - Europa Zachodnia. Spółka wskazała, że działania Starosty ograniczają się wyłącznie do wyznaczania coraz to nowych terminów załatwienia sprawy, co powoduje nie tylko rażące naruszenie prawa Spółki (inwestora ww. inwestycji) do szybkiego załatwienia sprawy (art. 12 kpa), ale również naruszenie interesu prawnego właścicieli nieruchomości, którzy pomimo upływu dwóch lat od wszczęcia postępowania nie otrzymali należnych im odszkodowań. Odnosząc się do stanowiska Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. wyrażonego w postanowieniu podjętym w rezultacie wniesienia przez Spółkę w trybie art. 37 kpa zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie, skarżąca stwierdziła, że usprawiedliwieniem bezczynności Starosty nie mogą być trudności w znalezieniu rzeczoznawcy, który sporządziłby wycenę odszkodowań. Zdaniem Spółki powstanie bezczynności nie zależy od zrealizowania czy też niezrealizowania obowiązków sygnalizacyjnych, jakie zgodnie z art. 36 kpa ciążą na organie prowadzącym postępowanie. Ponadto ze względu na ścisłe powiązanie obowiązku terminowego załatwienia sprawy z określonymi w art. 7 i 8 kpa dyrektywami zobowiązującymi organy administracji publicznej do stania na straży praworządności i uwzględnienia słusznego interesu obywateli, a także pogłębiania prowadzonym postępowaniem zaufania obywateli do organów państwa - postępowanie Starosty L. pozostaje w sprzeczności także z tymi przepisami. W odpowiedzi na skargę Starosta L. wniósł o jej oddalenie wskazując, że termin załatwienia sprawy została wyznaczony na dzień 31 stycznia 2005 r. Starosta podniósł, że opóźnienia w wydaniu decyzji są wywołane brakiem niezbędnego w sprawie operatu szacunkowego, który nie został sporządzony z tego względu, że uprawnieni rzeczoznawcy nie wykazali zainteresowania przystąpieniem do rokowań w sprawie przyjęcia zlecenia na jego wykonanie. Ostatecznie umowa z biegłymi rzeczoznawcami została podpisana dopiero 19 grudnia 2003 r. Warunkiem podpisania przez biegłych umowy było dostarczenie przez organ, przed przystąpieniem do sporządzania operatu, żądanych materiałów i wyjaśnień. Po zawarciu umowy z rzeczoznawcami wyznaczono rozprawę na dzień 14 stycznia 2004 r. Celem postępowania dowodowego miało być w szczególności wyjaśnienie rozbieżności w opisach stanu nieruchomości przez strony w dniu uprawomocnienia się decyzji Wojewody W. o ograniczeniu wykonywania prawa własności. Ponieważ skierowane do pełnomocnika Anny i Ignacego S. wezwanie na rozprawę z dnia 31 grudnia 2003 r. zostało doręczone dopiero 8 stycznia 2004 r. Starosta uwzględnił złożony przed rozprawą przez pełnomocnika pisemny wniosek o zniesienie terminu rozprawy i wyznaczył kolejny termin na dzień 12 lutego 2004 r., który to nowy termin został uzgodniony także z rzeczoznawcami. Na rozprawie przeprowadzono niezbędne postępowanie dowodowe na okoliczność ustalenia stanu upraw na dzień wykonalności decyzji o ograniczeniu wykonywania prawa własności gruntów. W tymże terminie strony złożyły zgodny wniosek o wyznaczenie kolejnego terminu celem przeprowadzenia negocjacji zmierzających do zawarcia ugody pozaadministracyjnej. Ponieważ do 30 kwietnia żadna ze stron nie złożyła informacji o zakończeniu negocjacji mających prowadzić do zawarcia ugody, Starosta wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy na dzień 30 lipca 2004 r. W terminie tym były podejmowane czynności zmierzające do ustalenia okoliczności faktycznych co do uniemożliwienia przez właścicieli działek przeprowadzenia przez skarżącego rekultywacji gruntu zajętego pod budowę gazociągu oraz przyczyn wyłączenia gruntu z produkcji rolnej po zakończeniu inwestycji. Zdaniem Starosty, wyjaśnienie sprzecznych i niejednoznacznych stanowisk stron w tej kwestii musiało nastąpić przed wskazaniem przez organ biegłym rzeczoznawcom okresu, za jaki ma być ustalane odszkodowanie należne od inwestora. W dniu 12 lipca 2004 r. skarżąca spółka wniosła zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. na niezałatwienie sprawy w terminie, natomiast Starosta po wyznaczeniu w dniu 30 lipca 2004 r. nowego terminu załatwienia sprawy na dzień 29 października 2004 r. i po przeprowadzeniu w niezbędnym zakresie postępowania dowodowego postanowieniem z dnia 17 września 2004 r. dopuścił dowód z opinii biegłych rzeczoznawców na okoliczność ustalenia odszkodowania należnego pp. S. Starosta zaznaczył, że czynności biegłych poprzedzające sporządzenie operatu wymagają współdziałania stron postępowania. Na rozprawie pełnomocnik Starosty oświadczył, że operat szacunkowy został sporządzony, o czym strony zostały poinformowane. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest nieuzasadniona. Art. 35 § l k.p.a. nakazuje organom administracji publicznej załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Z art. 35 §3 k.p.a. wynika, że załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Stosownie do treści art. 36 §1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. organ administracji publicznej zobowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy, nawet wtedy, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy powstała z przyczyn niezależnych od organu(art.36§2 k.p.a). Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy zatem do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, bądź nie podjął stosownej czynności. Nie można podzielić stanowiska strony skarżącej, że prowadząc postępowanie Starosta L. ograniczał się w swoich działaniach wyłącznie do wyznaczania - zgodnie z art. 36 Kpa - nowych terminów załatwienia sprawy. Główną przyczyną opóźnienia w załatwieniu sprawy były trudności związane ze wskazaniem biegłego rzeczoznawcy, który sporządziłby operat szacunkowy. W sytuacji, kiedy Starosta wielokrotnie spotykał się z milczeniem lub odmową w odpowiedzi na liczne - bo w ilości kilkudziesięciu - kierowane do rzeczoznawców zaproszenia do złożenia oferty na sporządzenie operatu szacunkowego niezbędnego do wydania decyzji o odszkodowaniu, to należy uznać, iż zaistniała przyczyna usprawiedliwiająca zarówno prowadzenie postępowania dłużej niż przewiduje to art. 35 Kpa, jak też wyznaczanie nowych terminów załatwiania sprawy w myśl art. 36 Kpa. Trudno bowiem przyjąć, że tylko w celu zachowania terminu do załatwienia sprawy organ powinien postanowieniem wyznaczyć dowolnego rzeczoznawcę majątkowego jako biegłego w sprawie bez zbadania, czy osoba ta jest w stanie, chociażby ze względu na inne wykonywane zlecenia, jak również umiejętności zawodowe, podołać zadaniu wydania potrzebnej w sprawie opinii. Należy przy tym zauważyć, że odmiennie niż sądy powszechne, organy administracji nie dysponują skutecznym instrumentem procesowym umożliwiającym zdyscyplinowanie powołanych w sprawie biegłych do sporządzenia opinii w wyznaczonym terminie. Za przyczynę usprawiedliwiającą długotrwałość postępowania należy uznać również wskazane przez Starostę okoliczności związane z uwzględnieniem zgodnego wniosku stron o wyznaczenie terminu celem przeprowadzenia negocjacji zmierzających do zawarcia ugody. Biorąc pod uwagę, że w sprawach na bezczynność organu administracji publicznej Sąd rozpoznaje skargę według stanu sprawy z daty orzekania, tj. ściślej z daty zamknięcia rozprawy poprzedzającej orzekanie (tak NSA w wyroku z 6 października 2000 r. sygn. akt IV SA 105/00, opubl. w elektronicznym zbiorze orzecznictwa LEX pod nr 53462) wagę zarzutu nieusprawiedliwionego powoływania się na trudności w wyznaczeniu biegłego osłabia fakt oświadczenia pełnomocnika Starosty na rozprawie bezpośrednio poprzedzającej wydanie wyroku, iż wymagane operaty szacunkowe zostały już sporządzone. Ze względu na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI