II SA/Wr 1047/01
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA we Wrocławiu uchylił decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie świadczenia pieniężnego dla osób deportowanych do pracy przymusowej, uznając, że przepis stanowiący podstawę umorzenia został uznany za niekonstytucyjny.
Sprawa dotyczyła wniosku o świadczenie pieniężne dla osób deportowanych do pracy przymusowej, który został złożony po terminie. Kierownik Urzędu ds. Kombatantów utrzymał w mocy decyzję o umorzeniu postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił tę decyzję, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który uznał przepis ograniczający termin składania wniosków za niezgodny z Konstytucją. Sąd uznał, że stwierdzenie niekonstytucyjności przepisu stanowi podstawę do wznowienia postępowania i uchylenia zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę E. B. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, która utrzymała w mocy decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania świadczenia pieniężnego dla osób deportowanych do pracy przymusowej. Wniosek został złożony po ustawowym terminie, co było podstawą umorzenia. Skarżący argumentował, że złożył wniosek po terminie z powodu problemów zdrowotnych (wada wzroku, podeszły wiek). Sąd, rozpoznając sprawę na podstawie przepisów przejściowych, odwołał się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 czerwca 2003 r. (sygn. akt P 24/02), który orzekł o niezgodności art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym z Konstytucją. Sąd wskazał, że przepis uznany za niekonstytucyjny nie powinien być stosowany, a jego niezgodność z Konstytucją stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją utrzymującą w mocy, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, przepis uznany za niezgodny z Konstytucją nie może stanowić podstawy do umorzenia postępowania, a jego niekonstytucyjność stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który uznał art. 4 ust. 5 ustawy o świadczeniu pieniężnym za niezgodny z Konstytucją. Stwierdzenie niekonstytucyjności przepisu, na podstawie którego wydano decyzję, jest przesłanką do wznowienia postępowania administracyjnego, co skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (13)
Główne
u.ś.p. art. 4 § ust. 5
Ustawa o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich
P.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 127 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 105 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
u.NSA art. 22 § ust. 2
Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. b
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 145 a § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
P.p.s.a. art. 135
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 119 § pkt 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.NSA art. 55 § ust. 1
Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
Przepisy wprowadzające art. 97 § § 2
Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 152
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niekonstytucyjność przepisu stanowiącego podstawę umorzenia postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Akt normatywny uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą nie powinien być stosowany prze Sąd w odniesieniu do stanów faktycznych sprzed ogłoszenia orzeczenia Trybunału.
Skład orzekający
Henryk Ożóg
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Stosowanie przepisów uznanych za niekonstytucyjne, wznowienie postępowania administracyjnego w przypadku stwierdzenia niekonstytucyjności przepisu, zasady postępowania przed sądami administracyjnymi w sprawach przejściowych."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu ustawy o świadczeniach dla osób deportowanych i stanu prawnego obowiązującego w momencie wydania wyroku. Interpretacja przepisów przejściowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego może wpływać na indywidualne sprawy administracyjne, nawet te złożone po terminie, ze względu na niekonstytucyjność podstawy prawnej.
“Niekonstytucyjny przepis uchyla decyzję o odmowie świadczenia dla kombatanta.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wr 1047/01 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2004-03-23 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2001-05-02 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Henryk Ożóg /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 634 Sprawy kombatantów, świadczenia z tytułu pracy przymusowej Skarżony organ Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Treść wyniku *Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA : Henryk Ożóg po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2004 r . na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi E. B. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję utrzymaną nią w mocy II. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. na rzecz E. B. kwotę 10 ( słownie : dziesięć ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego III. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] r., Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W., dalej: Kierownik Urzędu, na podstawie art. 127 § 3, 138 § 1 pkt 1 i art. 105 § 1 kpa oraz art. 4 ust 5 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich ( Dz. U. Nr 87, poz. 395 ze zm.) , utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] r., Nr [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie wniosku E. B. o przyznanie uprawnienia do świadczenia pieniężnego, wniesionego po upływie terminu. Na decyzję tę skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł E. B. podnosząc, że złożył wniosek o przyznanie świadczenia pieniężnego po terminie ponieważ z powodu dużej wady wzroku i podeszłego wieku nie jest w stanie czytać i śledzić bieżących informacji i przepisów prawnych. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje : Skarga została wniesiona pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 74 , poz. 368 ze zm. ) jednakże do końca 2003 r. postępowanie sądowe nie zostało zakończone. Zgodnie z art. 97 § 1ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r.- Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U.153, poz. 1271 ze zm. ), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone , podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz. 1270 ) stanowi, że sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Stosownie do art. 145 a § 1 kpa można żądać wznowienia postępowania również gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się jednolicie, że skoro stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności z konstytucją , umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego została wydana decyzja, jest podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego ( przesłanką wznowienia ), to taka sytuacja uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji przez Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Jest bowiem zasadą, że Naczelny Sąd Administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi występowanie w sprawie przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego ( z wyroku Sądu Najwyższego z dnia 4 grudnia 2002 r., III RN 200 / 01. Wyrokiem z dnia 17 czerwca 2003 r. , sygn. akt P 24/02 Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich ( Dz. U. Nr 87 , poz. 395 ze zm) jest niezgodny z art. 2 i art. 32 ust 1 Konstytucji ( Dz. U. z 2003 r. Nr 110 , poz. 1060 ). Przepis art. 4 ustawy o świadczeniu pieniężnym ( ... ) stanowił, że wnioski o których mowa w ust. 1, zainteresowane osoby mogą składać do Kierownika Urzędu do dnia 31 grudnia 1999 r. Akt normatywny uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą nie powinien być stosowany prze Sąd w odniesieniu do stanów faktycznych sprzed ogłoszenia orzeczenia Trybunału (postanowienie z dnia 7 grudnia 2000 r., III ZP 27 / 00 , OSNZU 2001 / 10 / 331). Przepis art. 4 ust 5 ustawy oświadczeniu pieniężnym ( ... ) został powołany w obu wymienionych wyżej decyzjach Kierownika Urzędu w uzasadnieniu umorzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie przyznania tego rodzaju świadczenia gdyż wniosek o jego przyznanie został wniesiony po dniu 31grudnia 1999 r. Jednakże skoro przepis ten został uznany za niekonstytucyjny, co stwarza podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego ( art. 145 a § 1 kpa ) na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji wyroku. Sprawa przy tym zgodnie z art. 119 pkt 1 tej ustawy została rozpoznana w trybie uproszczonym. Orzeczenie o zwrocie kosztów postępowania sądowego oparto na podstawie art. 55 ust 1 cytowanej ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym w związku z art. 97 § 2 wymienionych wcześniej Przepisów wprowadzających ( ... ). Sąd nie orzekł w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji gdyż nie ma ona przymiotu wykonalności ( art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI