II SA/WR 866/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2005-07-12
NSAAdministracyjneNiskawsa
pomoc społecznazasiłek celowykryterium dochodowepotrzeby bytoweuznanie administracyjneśrodki finansowewłamanienaprawainwalida

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję odmawiającą przyznania specjalnego zasiłku celowego na wymianę drzwi, uznając, że koszt ten nie stanowi podstawowej potrzeby bytowej, a przyznanie pomocy zależało od uznania organu i dostępnych środków.

Skarżący T.W., inwalida II grupy, ubiegał się o specjalny zasiłek celowy na wymianę drzwi wejściowych zniszczonych w wyniku włamania. Oba organy administracji odmówiły przyznania pomocy, wskazując na przekroczenie kryterium dochodowego, brak środków finansowych oraz fakt, że koszt wymiany drzwi nie jest podstawową potrzebą bytową. Sąd administracyjny uznał decyzje organów za zgodne z prawem, podkreślając uznaniowy charakter przyznawania specjalnego zasiłku celowego oraz fakt, że potrzeba została już zaspokojona przez skarżącego.

Skarżący T.W., osoba samotnie gospodarująca i inwalida II grupy, zwrócił się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej o zasiłek celowy na wymianę drzwi wejściowych, które zostały zniszczone podczas włamania. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania zasiłku celowego specjalnego, powołując się na przekroczenie kryterium dochodowego, brak środków finansowych oraz ocenę, że zakup drzwi nie stanowi podstawowej potrzeby bytowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących postępowania dowodowego i błędne ustalenie stanu faktycznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę. Sąd podkreślił, że przyznanie specjalnego zasiłku celowego na podstawie art. 31a ustawy o pomocy społecznej ma charakter fakultatywny i zależy od uznania organu oraz posiadanych środków finansowych. Sąd uznał, że organy prawidłowo oceniły, iż koszt wymiany drzwi nie jest podstawową potrzebą bytową, a dodatkowo skarżący już zaspokoił tę potrzebę własnym sumptem, a konieczność spłaty rat nie stanowi wystarczającej podstawy do przyznania pomocy społecznej osobie niespełniającej kryteriów dochodowych. Sąd stwierdził również, że przywoływany przez skarżącego art. 32 ustawy dotyczy innego rodzaju zasiłku, a zarzuty dotyczące wadliwości postępowania dowodowego nie miały znaczenia dla oceny prawnej decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, koszt wymiany drzwi wejściowych nie stanowi podstawowej potrzeby bytowej, a przyznanie specjalnego zasiłku celowego jest fakultatywne i zależy od uznania organu oraz dostępnych środków finansowych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przyznanie specjalnego zasiłku celowego jest uznaniowe i zależy od oceny organu, czy sytuacja jest szczególnie uzasadniona, a także od posiadanych środków. Koszt wymiany drzwi nie został zakwalifikowany jako podstawowa potrzeba bytowa, a skarżący już zaspokoił tę potrzebę własnym sumptem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

u.p.s. art. 31 a

Ustawa o pomocy społecznej

Specjalny zasiłek okresowy lub celowy może być przyznany w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie lub rodzinie nie spełniającej kryterium dochodowego, przy czym jego przyznanie i wysokość zależą od uznania organu i posiadanych środków finansowych.

Pomocnicze

u.p.s. art. 4 § ust. 1

Ustawa o pomocy społecznej

Określa kryterium dochodowe.

u.p.s. art. 32

Ustawa o pomocy społecznej

Dotyczy zwykłego zasiłku celowego, nie miał zastosowania w sprawie.

Ustawa – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1

Reguluje rozpoznawanie spraw w sądach administracyjnych po zmianach prawnych.

Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 2

Określa zakres kontroli sądów administracyjnych nad działalnością administracji publicznej.

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 151

Podstawa do oddalenia skargi.

k.p.a. art. 209

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy oceny prawnej konieczności spełnienia żądania.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 32 ustawy o pomocy społecznej i przepisów KPA regulujących zasady postępowania dowodowego. Niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych. Nieudolne postępowanie organów ścigania po włamaniu. Niski standard budynku i brak możliwości jego wynajęcia.

Godne uwagi sformułowania

koszt zakupu drzwi wejściowych nie stanowi szczególnej potrzeby bytowej pomocy przyznanie zasiłku okresowego lub celowego uzależnione jest od środków finansowych, którymi dysponuje organ pomocy społecznej środki finansowe na cele pomocy społecznej w postaci specjalnego zasiłku celowego nie są nieograniczone potrzeba, na która wskazywał została już zaspokojona, gdyż nowe drzwi wejściowe zostały już zakupione i zamontowane własnym sumptem

Skład orzekający

Jerzy Krupiński

przewodniczący-sprawozdawca

Lidia Serwiniowska

członek

Andrzej Wawrzyniak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uznaniowego charakteru przyznawania specjalnych zasiłków celowych w pomocy społecznej oraz oceny potrzeb bytowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i przepisów obowiązujących w dacie orzekania; sprawa ma charakter indywidualny, a nie przełomowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ilustruje ograniczenia systemu pomocy społecznej i trudności w uzyskaniu wsparcia finansowego na zaspokojenie potrzeb, nawet w sytuacjach losowych, co może być interesujące dla osób zainteresowanych prawem socjalnym.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wr 866/03 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2005-07-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-04-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Andrzej Wawrzyniak
Jerzy Krupiński /przewodniczący sprawozdawca/
Lidia Serwiniowska
Symbol z opisem
632  Pomoc społeczna
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1998 nr 64 poz 414
art. 31 a
Ustawa z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA (del) Jerzy Krupiński (spr) Sędziowie: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Protokolant : asystent Krzysztof Caliński Po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego o d d a l a s k a r g ę
Uzasadnienie
Pismem z dnia [...]r. skarżący T. W. wystąpił do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. o udzielenie pomocy finansowej w kwocie [...]zł, na pokrycie kosztów związanych z wymianą drzwi wejściowych do swojego domu, zniszczonych w wyniku włamania.
Decyzją z dnia [...]r. odmówiono mu przyznania zasiłku celowego ze względu na przekroczenie kryterium dochodowego, natomiast drugą decyzją z tej samej daty, o numerze [...], opartą na przepisie art. 10 ust. 1 pkt 2 i art. 31 a pkt 2 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r., nr 64, poz. 414 ze zm.) odmówiono mu przyznania zasiłku celowego specjalnego.
W jej uzasadnieniu podniesiono, iż skarżący jest osobą prowadzącą samotnie gospodarstwo domowe, jest inwalidą II grupy, zamieszkuje we własnym domu mieszkalnym, który aktualnie remontuje. Pobiera świadczenie rentowe w wysokości [...]zł. Ze względu na brak środków finansowych na cele pomocy społecznej, jakimi dysponował organ, a także ze względu na to, że zakup drzwi wejściowych nie stanowi szczególnej potrzeby bytowej pomocy - zdaniem organu – należało odmówić udzielenia żądanej pomocy.
W odwołaniu skarżący zakwestionował sposób postępowania pracownika socjalnego i poczynione przez niego ustalenia, zaprzeczył by gruntownie remontował dom, który jest tylko połowa bliźniaka, wskazał na swoją trudną sytuację zdrowotną i związane z nią koszty leczenia oraz podkreślił, że do zniszczenia drzwi doszło w wyniku włamania, którego sprawców nie ustalono.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia [...] r., nr [...], opierając się na przepisie art. 31 a ustawy o pomocy społecznej, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu podzielono pogląd, że koszty zakupu drzwi nie stanowią potrzeby bytowej o charakterze podstawowym, tym bardziej, że ośrodek pomocy społecznej dysponował tylko ograniczoną ilością środków finansowych, które przeznaczone zostały dla osób znajdujących się w znacznie gorszej od skarżącego sytuacji materialnej.
W skardze na powyższą decyzję T. W. zarzucił naruszenie art. 32 ustawy o pomocy społecznej i przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, regulujących zasady postępowania dowodowego. Zdaniem skarżącego nie wyjaśniono w sprawie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych. W konkluzji domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i wydanie na podstawie art. 209 KPA oceny prawnej wskazującej na konieczność spełnienia jego żądania.
W uzasadnieniu powtórzył argumentację odwołania, podkreślając, iż postępowanie organów ścigania po dokonanym do jego domu włamaniu było nieudolne, budynek, w którym mieszka jest stary i ma bardzo niski standard, co wyklucza możliwość jego wynajęcia. Prawidłowe zabezpieczenie domu, którego kluczowym elementem są drzwi wejściowe, stanowi istotną przesłankę zapewnienia mu elementarnego bezpieczeństwa.
Organ wnosił o oddalenie skargi i podtrzymał dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie, odnotować należy, że skoro skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r., to w oparciu o art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1271), sprawa podlega rozpoznaniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny, na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji wykazała, że zaskarżona decyzja, jak również decyzja organu I instancji utrzymana nią w mocy, odpowiadają wymogom prawa.
Przedmiotem niniejszego postępowania sądowo - administracyjnego była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W., utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego specjalnego.
Zgodnie z art. 31 "a" ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r., nr 64, poz. 414 ze zm.), stanowiącym materialno – prawną przesłankę uzyskania świadczenia, o które ubiega się skarżący,
W szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie lub rodzinie nie spełniającej kryterium dochodowego określonego w art. 4 ust. 1 może być przyznany bezzwrotny specjalny zasiłek okresowy lub celowy, przy czym:
1) miesięczna wysokość zasiłku okresowego nie może być wyższa niż kwota kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, określona w art. 4 ust. 1,
2) wysokość zasiłku celowego nie może być wyższa niż 100% kwoty kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, ustalonej zgodnie z art. 4 ust. 1.
Przyznanie tej formy pomocy nie jest obligatoryjne, lecz uzależnione od uznania organu. Oznacza to, iż organ przyznaje zasiłek okresowy lub celowy osobie nie spełniającej ustawowych warunków objęcia pomocą społeczną, lecz zarówno wysokość zasiłku, jak i możliwość jego przyznania uzależniona jest od środków finansowych, którymi dysponuje organ pomocy społecznej na te cele, jak również od zaistnienia takiej sytuacji życiowej dla strony, która zakwalifikowana być może jako szczególnie uzasadniona.
Unormowanie art. 31 "a" ustawy o pomocy społecznej oznacza, że decyzja organu ma charakter fakultatywny oraz konstytutywny i dopiero z chwilą podjęcia decyzji pozytywnej można mówić o osobie, na rzecz której pomoc ma być udzielona jako o podmiocie uprawnionym do świadczenia.
Skoro Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w uzasadnieniu decyzji powołał się na brak środków finansowych na tę formę pomocy, a równocześnie ocenił, iż skarżący ma obiektywne możliwości poprawy swej sytuacji materialnej i ponadto wskazywany przez niego cel udzielenia pomocy nie może być zaliczony do podstawowych potrzeb bytowych, to decyzji tej i decyzji organu odwoławczego nie można zarzucić naruszenia prawa. Zamieszczenie w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji szczegółowej informacji o przyczynach niemożliwości udzielenia pomocy w zestawieniu z notoryjnie znanymi faktami rzeczywistego braku środków na zaspokajanie wszystkich potrzeb bytowych osób mogących ubiegać się o pomoc społeczną świadczy o tym, iż organy obu instancji wydając decyzje odmowne rzeczywiście kierowały się tymi względami, które podawały w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, sprawujący sądową kontrolę wykonywania administracji publicznej dokonuje kontroli decyzji tylko pod względem ich zgodności z prawem.
Sąd nie może ingerować w sferę orzeczniczą organów administracji, gdy te działają w ramach uznania administracyjnego, dokonują samodzielnie oceny warunków i wyboru osób uprawnionych do pobierania świadczeń, jeżeli tylko decyzje te są odpowiednio uzasadnione, a powołane przyczyny znajdują potwierdzenie w ustalonym stanie faktycznym.
Ten sposób oceny zaskarżonych decyzji podyktowany jest także tym, że środki finansowe na cele pomocy społecznej w postaci specjalnego zasiłku celowego nie są nieograniczone. W rzeczy samej skarżący domagał się wyrównania skutków przestępstwa, którego stał się ofiarą, a nie zaspokojenia rzeczywistej i realnie występującej potrzeby życiowej (z akt sprawy wynika, że potrzeba, na która wskazywał została już zaspokojona, gdyż nowe drzwi wejściowe zostały już zakupione i zamontowane własnym sumptem). Związana z tym konieczność spłacania rat w wysokości 100 zł miesięcznie nie powinna stanowić okoliczności uzasadniającej przyznanie pomocy społecznej osobie, która nie spełnia ustawowych kryteriów jej przydzielania.
Przywoływany w skardze przepis art. 32 ustawy o pomocy społecznej nie miał w niniejszej sprawie zastosowania, gdyż dotyczy on zasiłku celowego "zwykłego", co do którego organ pomocy społecznej wypowiedział się w odrębnej decyzji.
Nie sposób też podzielić stanowiska skarżącego o wadliwości postępowania dowodowego, skoro podnoszone przez niego, jako błędnie ustalone, okoliczności faktyczne, nie miały znaczenia dla oceny prawnej podjętych przez organy decyzji.
Jeżeli więc zaskarżonym decyzjom nie można zarzucić naruszenia prawa materialnego oraz procesowego, to skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 25 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI