II SA/WR 857/03

II SA/Wr 857/03 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2005-08-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-04-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Alicja Palus
Andrzej Cisek /sprawozdawca/
Anna Siedlecka
Zygmunt Wiśniewski /przewodniczący/
Symbol z opisem
615  Sprawy zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Skarżony organ
Rada Gminy
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Sentencja
Sygnatura akt II SA/Wr 857/03 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 sierpnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Sędziowie: Asesor WSA Alicja Palus Sędzia WSA Andrzej Cisek-sprawozdawca Protokolant Patrycja Kikosicka-Jędrzejczak po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi T. i W. Z. na uchwałę Rady Gminy w D. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w obrębie K. - gmina D.; oddala skargę
Uzasadnienie
Sygnatura akt 11 SA/Wr 857/03
UZASADNIENIE
W dniu [...]r. Rada Gminy D. podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów w obrębie K. w gminie D..
Zgodnie z przepisem art. 18 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 1999r. Nr 15, póz. 139 ze zm.) Zarząd Gminy D. ogłosił o przystąpieniu do sporządzenia planu w dniu [...] r., określając formę, miejsce i ostateczny termin składania wniosków do planu, wyznaczając go na dzień [...]r.
Projekt planu zagospodarowania przestrzennego terenów obręb K. został uzgodniony i zaopiniowany zgodnie z procedurą przewidzianą przepisem art. 18 ust. 2 pkt 3 i 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Projekt planu wraz z prognozą, o której mowa w przepisach ustawy o ochronie środowiska, został zgodnie z przepisem art. 18 ust. 2 pkt. 6 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, wyłożony do publicznego wglądu, na okres od dnia [...]do dnia [...]r.
W następstwie rozmów przeprowadzonych z mieszkańcami gminy D. w zakresie ustaleń i przyjętych rozwiązań planistycznych w przedłożonym projekcie planu oraz po analizie złożonych przez nich do projektu planu zarzutów i protestów, Zarząd Gminy podjął decyzję o konieczności dokonania zmian projektu planu i jego ponownym wyłożeniu do publicznego wglądu. Poprawiony projekt planu został wyłożony do publicznego wglądu ponownie w dniach od [...]do [...] r.
Do wyłożonego projektu planu Państwo T. i W. Z. złożyli w dniu [...]
r. pismo, w którym zakwestionowali przyjęte w projekcie planu ustalenia i rozwiązania dotyczące poszerzenia drogi kosztem należących doń działki nr [...]. Pismo Skarżących zakwalifikowane zostało przez Radę Gminy D. jako zarzut do projektu planu i rozpatrzone na sesji w dniu [...] r. Uchwałą Nr [...]Rada Gminy D. postanowiła odrzucić zarzut wniesiony w dniu [...]r. przez Państwa T. i Z. Z.
1
Sygnatura akt II SA/Wr 857/03
do projektu planu zagospodarowania przestrzennego terenów w obrębie K. gmina D..
W uzasadnieniu podjętej uchwały Rada Gminy podniosła, iż droga której poszerzenie kwestionuje Skarżący jest niezbędnym elementem w układzie komunikacyjnym dróg publicznych dojazdowych na terenie wsi K.. Wskazano, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 24 marca 1999 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny opowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, drogi dojazdowe do działek budowlanych muszą mieć w liniach rozgraniczających minimum 10 m. Projekt planu musi być zgodny z powyższym rozporządzeniem. Podstawowymi zadaniami planu zagospodarowania przestrzennego jest między innymi zapewnienie niezbędnego układu komunikacyjnego.
Skargą z dnia [...]r., skierowaną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Państwo T. i W. Z. zaskarżyli uchwałę Nr [...]Rady Gminy D. z dnia [...]r. w sprawie odrzucenia wniesionych przez nich zarzutów do projektu planu i wnieśli o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi T. i W. Z. stwierdzili, że uzasadnienie do uchwały nr [...]z dnia [...]r. jest sporządzone nierzetelnie i nie uwzględnia wszelkich aspektów sprawy..
W szczególności wskazano, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowane jest stanowisko, że warunek rozpatrzenia nie uwzględnionych zarzutów (art. 18 ust. 2 pkt 9 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym) nie jest spełniony, gdy zakłada się niemożność jakichkolwiek korekt w projekcie zmiany planu, a sesja rady gminy służy uzasadnieniu proponowanego wariantu zmiany planu, a nie rozpatrzeniu zarzutów (tak np. w wyroku NSA z dnia 25 listopada 1997 r. S.A./Łd 1514/97 ONSA 1998/4 póz. 124). Tak jak w decyzji administracyjnej uzasadnienie powinno zawierać elementy, o których mowa w art. 107 § 3 kpa (tak: wyrok NSA z dnia 13 października 1999 r. IV S.A. 748/99 - nie publikowany). W sytuacji natomiast, gdy kwestionowany w zarzucie projekt planu prowadzi do naruszenia prawa własności, uzasadnienie uchwały o odrzuceniu zarzutu musi być szczegółowo wnikliwe i staranne. Wymagają tego przede wszystkim konstytucyjna zasada demokratycznego państwa prawnego (art. 2) i
2
Sygnatura akt II SA/Wr 857/03
zasada ochrony własności (art. 21). W uzasadnieniu takim winny być wskazane wszystkie przesłanki i okoliczności, które przemawiały za potrzebą uwzględnienia interesu publicznego powodującego ograniczenie uprawnień właścicielskich obywateli. Poza tym zasadnicza funkcja każdego uzasadnienia rozstrzygnięcia sprawy polega na dążeniu do przekonania strony, że jej stanowisko w sprawie zostało poważnie wzięte pod uwagę, a jeśli zapadło niekorzystne rozstrzygnięcie, to przyczyną, tego były istotne powody (tak: NSA w wyroku z dnia 13 października 1999r. IV SA. 788/99 - nie publikowany).
Zarzucono, że uzasadnienie przedmiotowej uchwały takim wymogom nie odpowiada z następujących względów.
Podano w nim, że Zarząd Gminy D. ogłosił o przystąpieniu do sporządzenia planu i określił ostateczny termin składania wniosków do planu wyznaczony do dnia [...]r. oraz dalej, że Państwo Z. nie złożyli wniosku do planu w ustawowym terminie. Powyższy fragment uzasadnienia poważnie uchybia stanowi faktycznemu w sprawie, bowiem na dzień [...]r. skarżący nie byli jeszcze legitymowanymi podmiotami do wniesienia jakiegokolwiek wniosku. Nabycie na własność działki gruntu nr [...]zgodnie z aktem notarialnym (rep. A nr [...]) nastąpiło dopiero w dniu [...]r. od aktualnego wówczas właściciela – J. M. W.. Nabycie tej działki nastąpiło w dobrej wierze, poprzedni właściciel nieruchomości nie poinformował nas o wadach prawnych tej nieruchomości wynikających z projektowanych zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów w obrębie K. w gminie D., albowiem wówczas nie byli nawet mieszkańcami tej miejscowości. W [...] r. skarżący wystąpili do Urzędu Gminy D. o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, którą otrzymali z datą [...]r. (decyzja nr [...]). W decyzji tej określono granice własności przedmiotowej działki wskazując, że "lokalizacja inwestycji jest zgodna z planem ogólnym zagospodarowania gminy", a więc bez uwzględnienia poszerzeń przyległego pasa drogowego. Na podstawie tej decyzji, w której linie zabudowy na działce określono na 6 m od granicy działki, wzdłuż spornej drogi, przygotowany został projekt budowlany zatwierdzony decyzją nr [...]z dnia [...]r. wraz z pozwoleniem na budowę. Na dzień ponownego wyłożenia projektu planu
3
Sygnatura akt II SA/Wr 857/03
przez Zarząd Gminy D. do publicznego wglądu w okresie od [...]do [...] r. skarżący doprowadzili swą inwestycję do etapu określanego jako stan surowy otwarty. Po zapoznaniu się z kształtem proponowanego przez Gminę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu, uwzględniającego koncepcje poszerzenia pasa drogowego, skarżący wnieśli zarzut w ustawowym terminie. Przez ten cały czas Urząd milczał w sprawie jakichkolwiek zmian granic własności odnośnie przedmiotowej działki.
Zdaniem skarżących kwestionowana uchwała wraz ze swoim uzasadnieniem nie odpowiada ustawowym wymogom o jakich mowa w wyżej przytoczonych orzeczeniach NSA, gdyż Rada Gminy w istocie nie rozpatrywała zarzutu, a jedynie zaakceptowała propozycję uchwały przygotowaną przez Zarząd Gminy. W szczególności nie wyjaśnia przyczyn tak wydanego nam pozwolenia na budowę, które jak wynika z uchwały nie powinno w tym kształcie w ogóle być wydane.
Wskazano nadto, że w projekcie planu miejscowego zagospodarowania terenu podano również, że działka nr [...]według projektu planu leży w obszarze ulicy oznaczonej symbolem D, której obecna szerokość wynosi 5 m oraz, że brak jest koniecznego miejsca dla prawidłowego urządzenia ulicy oraz korytarza dla prowadzenia sieci infrastruktury technicznej. Szerokość drogi oraz promienie skrętów praktycznie uniemożliwiają swobodny dojazd do posesji, a w szczególności nie zapewniają dostępu dla samochodów specjalnych oraz obsługujących istniejącą i planowaną zabudowę mieszkaniową. Z wymienionych wyżej względów istnieje konieczność poszerzenia ulicy, tj. pas o szerokości 10 m od strony południowej działki nr [...]przeznacza, się na pas projektowanej drogi dojazdowej oznaczonej symbolem D 1. Trasa projektowanej drogi przyjęta została ze "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy D." uchwalonym Uchwałą Rady Gminy w D. Nr [...]z dnia [...]r., zwanym dalej studium. W skarżonej uchwale odrzucającej zarzut wyodrębnione zostało w tym miejscu dla takiego postępowania również uzasadnienie prawne, zgodnie z którym sporządzając plan miejscowego zagospodarowania przestrzennego Wójt Gminy bada spójność rozwiązań projektu planu z polityką przestrzenną gminy zawartą w studium, a to zgodnie z art. 18 ust. 2 pkt 2a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. W rozważanym przypadku przeznaczenie działki jest spójne ze
4
Sygnatura akt II SA/Wr 857/03
studium. Powierzchnia przedmiotowej działki, już zagospodarowanej wynosi 23mb x 47mb = 1.081 m2, przy czym dłuższa jest krawędź linii rozgraniczającej dla działki przebiegająca wzdłuż spornej drogi, tj. 47m wzdłuż drogi. Gmina ustaliła w tym miejscu szerokość ulicy w liniach rozgraniczających na 10 m z istniejącej obecnie drogi polnej o szerokości 5 m. Dalej Gmina w uzasadnieniu przytacza, że "poszerzenie ulicy nastąpiło (...) na zasadzie sprawiedliwej partycypacji w cel publiczny" i dalej, że "przebiegu ulicy nie można analizować wyłącznie w kontekście jednej posesji, a sposób zainwestowania po obu stronach ulicy jest porównywalny...". Zdaniem skarżących jest to stwierdzenie zdecydowanie ingerujące w ich prawo własności w zakresie możliwości swobodnego i nieskrępowanego prawa do korzystania z ich nieruchomości. Wskazują, że budynek doń należący położony jest wzdłuż linii rozgraniczającej w odległości 6 m od istniejącej drogi gruntowej, ponieważ powierzchnia i kształt działki uniemożliwia inne niż obecnie jej zagospodarowanie. Wybudowany budynek jest zorientowany w kierunku strony południowej, tzn. że w pomieszczeniach od strony drogi gruntowej zaplanowano miejsce wypoczynku, np. sypialnie, salon wypoczynkowy itd. Okna są zorientowane na stronę południową W tym obszarze ma zgodnie zamierzeniami skarżących koncentrować się ma ich aktywność życiowa i chęć osiągnięcia spokojnego wypoczynku w wieku emerytalnym. Te założenia zostały przekreślone przez Gminę, gdyż planowane przeznaczenie terenu zmniejszy szerokość działki z 23 m na ok. 20 m oraz dodatkowo zawęzi ją w celu odpowiedniego wyprowadzenia promieni skrętów, co stanowi ok. 16% mniejszą powierzchnie, w dodatku od tej strony, od której planowano miejsce wspomnianej koncentracji życiowej. W spornym miejscu planowano ogród, taras, czynny wypoczynek na świeżym powietrzu itd., których urządzenie w innym miejscu działki nie jest obecnie już możliwe. Wskazują oni, że nastąpi pogorszenie warunków zdrowotnych ze względu na emisje gazów, jak i hałasu, związanego ze wzmożonym ruchem pojazdów. Takie rozwiązanie przybliża skarżących do drogi na odległość zaledwie 3,5m co niweczy ich dotychczasowe plany (częściowo już zrealizowane). Rada Gminy swoją uchwałę uzasadnia natomiast w ten sposób, że "sposób zainwestowania po obu stronach istniejącej ulicy jest porównywalny". Zdecydowanie Rada Gminy myli się co do określenia, że sposób zainwestowania jest porównywalny, bowiem właściciel posesji położonej po
5
Sygnatura akt II SA/Wr 857/03
przeciwnej stronie ulicy linię zabudowy swojego budynku ma oddaloną o ponad 17 m od linii rozgraniczającej pasa drogowego i budynek ten jest zorientowany również w kier. południowym jeśli chodzi o jego zagospodarowanie w celach wypoczynkowo-rekreacyjnych przez jego mieszkańców. Oznacza to, że przesunięcie całości, a przynajmniej w większej części kosztem jego gruntu planowanej drogi przybliża bardziej Radę Gminy do osiągnięcia celu "sprawiedliwej partycypacji w cel publiczny, jakim jest droga dojazdowa", jaki to cel przytacza w uzasadnieniu do swojej uchwały odrzucając nasze zarzuty.
Skarżący wskazują, że grunt sąsiedzki to działka o powierzchni ponad 1 ha., a grunty położone dalej wzdłuż drogi to cały czas grunty rolne przygotowywane dopiero do sprzedaży (przed podziałem geodezyjnym) i można dokonać ich podziału w tym kierunku, nie naruszając jednocześnie interesów prawnych pozostałych osób. Jest to pogląd uzasadniony tym bardziej, że na chwilę obecną nie został jeszcze sporządzony analogiczny projekt planu zagospodarowania przestrzennego dla przyległego obrębu W., więc Gmina swoje studium może tam realizować. Jeśli chodzi o parametry drogi D1, to zgodnie z projektem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów w obrębie K. w części dotyczącej ustalenia linii rozgraniczającej przestrzeń publiczną w zakresie komunikacji dla drogi sklasyfikowanej jako D.1 - droga dojazdowa może mieć szerokość 8 m oraz dopuszcza się budowę drogi jako ciągu pieszo-jezdnego jednoprzestrzennego, bez fizycznie wydzielonej jezdni, co stwarza Radzie Gminy dodatkową przestrzeń dla działań przy ustalaniu planu zagospodarowania dla obrębu W. z uwzględnieniem w tym miejscu wymogów Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, na które to powołuje się Gmina w swojej uchwale. Cele związane z obsługą "przyległych działek" Gmina może wówczas swobodnie realizować wykorzystując w tym celu niezagospodarowaną przestrzeń na wschód od naszej działki i znajdujący się na niej pas drogowy, który jeszcze obecnie można dowolnie poszerzać zgodnie z zapewnieniem słusznego celu publicznego. Natomiast wzdłuż naszej posesji można by zorganizować dojazd na zasadzie sięgacza do posesji.
6
Sygnatura akt II SA/Wr 857/03
W odpowiedzi na skargę Rada Gminy D. wskazała, iż zarzuty strony skarżącej są bezpodstawne, albowiem uzasadnienie uchwały zawiera aspekt faktyczny i prawny, stosownie do treści wcześniej złożonych zarzutów. Nie można oczekiwać, że uzasadnienie uchwały "rozważy, czy (...) nie jest naruszany interes prawny jednostki" ani że skarżących "przekona (...) do słuszności zmiany planu zagospodarowania przestrzennego". W istocie bowiem mamy do czynienia z konfliktem interesów, rozwiązywanym w sposób zgodny z prawem, a nie z przekonywaniem, które jest kategorią z zakresu negocjacji a nie postępowania administracyjnego. Notabene próby przekonywania miały miejsce w ramach kilku organizowanych spotkań władz samorządowych, inwestora, zespołu projektowego oraz mieszkańców, jednak okazały się nieskuteczne
Zaskarżona uchwała nr [...]Rady Gminy D. z dnia [...]r. w sprawie odrzucenia zarzutów wniesionych przez Państwa T. i W. Z. do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów w obrębie K. w gminie D. została podjęta zgodnie z procedurą planistyczną, określoną w przepisach art. 18 oraz art. 22-27 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Fakt naruszenia interesu prawnego strony skarżącej, wynika z poszerzenia drogi dojazdowej. Zmiana ta spowodowana jest koniecznością spełnienia wymogów prawa według których szerokość dróg dojazdowych w liniach rozgraniczających powinna wynosić 10 m. Obecnie przedmiotowa droga posiada szerokość 5 m w liniach rozgraniczających i zagraża bezpieczeństwu mieszkańców terenu obsługiwanego przez tą drogę ponieważ nie pozwala to na swobodny dojazd samochodów awaryjnych w tym głównie straży pożarnej, oraz uniemożliwia wytyczenie chodników umożliwiających bezpieczne poruszanie się pieszym.
Wskazano, że niewątpliwie poszerzenie drogi ingeruje we własność nieruchomości należących do Skarżących. Skarżącemu, którego interes prawny został naruszony, przysługuje z tego powodu prawo wniesienia zarzutu do projektu planu, a w przypadku odrzucenia zarzutu, wniesienie skargi do Sądu. Naruszenie interesu prawnego w postępowaniu planistycznym daje więc wnoszącemu zarzut jedynie legitymację strony w postępowaniu. Jednakże przesłanki określone w przepisie art. 24 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, same w sobie, nie muszą przesądzać o nieważności uchwały rady gminy w całości lub w części.
7
Sygnatura akt II SA/Wr 857/03
Wskazano, że z Państwem T. i Z. Z. została dodatkowo przeprowadzona rozmowa w celu wyjaśnienia i polubownego załatwienia sprawy -jednak, świadczy to o szczególnej dbałości władz gminy o jak najkorzystniejsze rozwiązanie problemu oraz staranne jego analizowanie. W wyniku przeprowadzonej rozmowy nie udało się ustalić rozwiązania kompromisowego możliwego do zastosowania i zgodnego z wymogami technicznymi przepisów szczególnych. Nie ulega wątpliwości, iż ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym, jest jedną z ustaw, która ogranicza prawo własności, chronione przepisami ustawy konstytucyjnej. Te same jednak przepisy pozwalają na ograniczanie tego prawa w warunkach, gdy dokonuje się tego w drodze ustawy i tylko w zakresie w jakim nie narusza to istoty prawa własności.
Podniesiono, że zgodnie z poglądami doktryny i orzecznictwem sądowym "obowiązek uwzględnienia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia zarzucającego jest związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego ( normy prawa materialnego). Rada Gminy nie ma takiego obowiązku wówczas gdy naruszony zostaje interes prawny lub uprawnienia wnoszącego zarzut, ale dzieje się to zgodnie z obowiązującym prawem w granicach przysługującego gminie - z .mocy art. 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym - władztwa planistycznego, w ramach którego rada gminy ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowywania terenów położonych na obszarze gminy" ( Z. Niewiadomski, Prawo zagospodarowania przestrzennego, Wspólnota 1998r. Nr 37; podobnie NSA w wyroku z dnia 24.07.2001 r., IV SA. 260/01).
Uszczegółowieniem powyższego przepisu o tzw. władztwie planistycznym gminy, jest art. 10 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, który konkretyzuje materie, jakie mogą być zawarte w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a tym samym w jego projekcie. Zestawienie postanowień tego przepisu z brzmieniem przepisu art. 42 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, pozwala na dostrzeżenie różnic co do stopnia abstrakcji i ogólności, które są cechą planu w odróżnieniu od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, która winna odnosić się do konkretnej inwestycji i do indywidualnie oznaczonego
8
Sygnatura akt II SA/Wr 857/03
adresata, innymi słowy: miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem, który z natury rzeczy jest konstruowany na pewnym poziomie abstrakcji i ogólności i w związku z tym musi uwzględniać szersze interesy, niż interes pojedynczych podmiotów, (podobnie: NSA w Warszawie w wyroku z dnia 30.09.1999r, IV SA 587/99).
Z powyższego wynika, iż nie każde naruszenie obliguje organy gminy do uwzględnienia zgłoszonego zarzutu. Obowiązek taki powstaje dopiero wówczas, kiedy postanowienia projektu planu podjęte zostały w wyniku przekroczenia przez radę gminy uprawnień określonych w przepisie art. 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Tego rodzaju sytuacja w niniejszej sprawie nie zachodzi. Należy z całą mocą podkreślić, iż celem sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest ustanowienie zasad zagospodarowania przestrzennego "przyjmując rozwój zrównoważony jako podstawę tych działań". W omówionym przypadku ustanowienie zakazu zabudowy wynika z dążenia do zrealizowania powyższego celu.
W konkluzji Rada Gminy D. wniosła o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W sprawach tych stosuje się jedynie dotychczasowe przepisy o wpisie i innych kosztach sądowych (art. 97 § 2).
Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek
9
Sygnatura akt II SA/Wr 857/03
samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).
Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi -Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), a także na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego.
Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy
(art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Z kolei art. 147 § 1 przywoływanej wyżej ustawy procesowej upoważnia Sąd, który uwzględnia skargę na uchwałę lub akt, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeśli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
Rozpatrując skargę na przedmiotową uchwałę Rady Gminy w D. Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania jej zgodności z prawem.
Zgodnie z przepisem art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym zarzut może wnieść każdy, którego interes prawny lub uprawnienia zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu. O uwzględnieniu bądź odrzuceniu zarzutu rozstrzyga rada gminy, w drodze uchwały, zawierającej uzasadnienie faktyczne i prawne.
Zgodnie z kolei z art. 18 ust. 2 pkt 8 powoływanej ustawy zarząd gminy, po podjęciu przez radę gminy uchwały o przystąpieniu do sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kolejno: po upływie terminów, o których
10
Sygnatura akt II SA/Wr 857/03
mowa w art. 23 ust. 2 i art. 24 ust. 2, rozpatruje, w terminie nie dłuższym niż miesiąc, protesty i zarzuty wniesione do projektu planu i przedstawia radzie gminy protesty i zarzuty nie uwzględnione w projekcie planu.
Jak wynika z materiału zgromadzonego w sprawie w dniu [...]r. Rada Gminy D. podjęła uchwałę Nr [...]w sprawie przystąpienia do sporządzenia projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów w obrębie K. w gminie D..
Zgodnie z przepisem art. 18 ust. 2 pkt 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym Zarząd Gminy D. ogłosił o przystąpieniu do sporządzenia planu w dniu [...]r., określając formę, miejsce i ostateczny termin składania wniosków do planu, wyznaczając go na dzień [...]r.
Projekt planu zagospodarowania przestrzennego terenów obręb K. został uzgodniony i zaopiniowany zgodnie z procedurą przewidzianą przepisem art. 18 ust. 2 pkt 3 i 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Projekt planu wraz z prognozą, o której mowa w przepisach ustawy o ochronie środowiska, został zgodnie z przepisem art. 18 ust. 2 pkt. 6 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, wyłożony do publicznego wglądu, na okres od dnia [...]do dnia [...]r.
W następstwie rozmów przeprowadzonych z mieszkańcami gminy D. w zakresie ustaleń i przyjętych rozwiązań planistycznych w przedłożonym projekcie planu oraz po analizie złożonych przez nich do projektu planu zarzutów i protestów, Zarząd Gminy podjął decyzję o konieczności dokonania zmian projektu planu i jego ponownym wyłożeniu do publicznego wglądu. Poprawiony projekt planu został wyłożony do publicznego wglądu ponownie w dniach od [...]do [...] r.
Do wyłożonego projektu planu Państwo T. i W. Z. złożyli w dniu [...] r. pismo, w którym zakwestionowali przyjęte w projekcie planu ustalenia i rozwiązania dotyczące poszerzenia drogi kosztem należących doń działki nr [...]. Pismo Skarżących zakwalifikowane zostało przez Radę Gminy D. jako zarzut do projektu planu i rozpatrzone na sesji w dniu [...]r. Uchwałą Nr [...] Rada Gminy D. postanowiła odrzucić zarzut wniesiony w dniu [...]r. przez Państwa T. i Z. Z.
11
Sygnatura akt II SA/Wr 857/03
do projektu planu zagospodarowania przestrzennego terenów w obrębie K. gmina D..
W uzasadnieniu podjętej uchwały Rada Gminy podniosła, iż droga której poszerzenie kwestionuje Skarżący jest niezbędnym elementem w układzie komunikacyjnym dróg publicznych dojazdowych na terenie wsi K.. Wskazano, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 24 marca 1999 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny opowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, drogi dojazdowe do działek budowlanych muszą mieć w liniach rozgraniczających minimum 10 m. Projekt planu musi być zgodny z powyższym rozporządzeniem. Podstawowymi zadaniami planu zagospodarowania przestrzennego jest między innymi zapewnienie niezbędnego układu komunikacyjnego.
Jak się wskazuje w orzecznictwie sądowym rada gminy, rozpoznając zarzut do projektu planu, nie tylko musi wyrazić wobec niego swe stanowisko przez jego uwzględnienie bądź odrzucenie, ale w podejmowanej uchwale winna zawrzeć uzasadnienie faktyczne i prawne swego rozstrzygnięcia. Oznacza to, że gmina musi wskazać przesłanki, jakimi się kierowała, przyjmując dane rozwiązanie planistyczne, a w przypadku odrzucenia zarzutu wskazać powody, dla których nie mogą być uwzględnione propozycje zawarte w zarzucie (por. wyrok NSA z 3 listopada 1999 r., IV SA 1638/98, LEXnr 48261).
W rozpatrywanej sprawie zarzut skarżącego dotyczył poszerzenia drogi publicznej, kosztem działki należącej do skarżących. Rada Gminy, wskazując na obowiązujące uregulowania dotyczące parametrów dróg publicznych wykazała, że wskazywana ingerencja w prawo własności nieruchomości należącej do skarżących jest uzasadniona obowiązującym stanem prawnym. Rada Gminy starała się przy tym rozłożyć proporcjonalne obciążenia związane z realizacją wspomnianej inwestycji na wszystkich zainteresowanych właścicieli nieruchomości, graniczących z drogą. Nadto z Państwem T. i Z. Z. zostały przeprowadzone rozmowy w celu wyjaśnienia i polubownego załatwienia sprawy, co świadczy to o dbałości władz gminy o jak najkorzystniejsze dla stron rozwiązanie zaistniałego problemu. Mimo to nie udało się ustalić rozwiązania kompromisowego możliwego do zastosowania i zgodnego z wymogami technicznymi przepisów szczególnych.
12
Sygnatura akt IISA/Wr 857/03
Nie ulega wątpliwości, iż ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym, jest jedną z ustaw, która ogranicza prawo własności, chronione przepisami ustawy konstytucyjnej. Te same jednak przepisy pozwalają na ograniczanie tego prawa w warunkach, gdy dokonuje się tego w drodze ustawy i tylko w zakresie w jakim nie narusza to istoty prawa własności.
Sąd podziela stanowisko, zgodnie z którym obowiązek uwzględnienia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia zarzucającego jest związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego ( normy prawa materialnego). Rada Gminy nie ma takiego obowiązku wówczas gdy naruszony zostaje interes prawny lub uprawnienia wnoszącego zarzut, ale dzieje się to zgodnie z obowiązującym prawem w granicach przysługującego gminie - z mocy art. 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym - władztwa planistycznego, w ramach którego rada gminy ustala przeznaczenie i zasady zagospodarowywania terenów położonych na obszarze gminy.
Do uznania zasadności zarzutu lub skargi nie jest więc wystarczające samo naruszenie uprawnień właścicielskich. Rada Gminy ma prawo w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego przyjmować rozwiązania w granicach przysługującego jej uznania, o ile uznania tego nie nadużywa. Musi kierować się interesem ogółu mieszkańców gminy, względnie celowościowymi i racjonalnymi oraz innymi zasadami określonymi w powołanej ustawie o zagospodarowaniu przestrzennym (por. wyrok NSA z 7 maja 1999 r, IV SA 1590/98, LEX nr 48215).
W konkluzji Sąd uznał, że sądowa kontrola kwestionowanej uchwały Rady Gminy w D. pozwoliła stwierdzić, iż zaskarżone rozstrzygnięcie jest zgodne z przepisami prawa i dlatego też - stosownie do dyspozycji art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - należało orzec, jak w sentencji wyroku.
13