II SA/Wr 815/06

II SA/Wr 815/06 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2007-07-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-12-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Julia Szczygielska
Olga Białek
Zygmunt Wiśniewski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
art. 9
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski (spraw.) Sędziowie Sędzia NSA Julia Szczygielska Asesor WSA Olga Białek Protokolant Katarzyna Grott po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 lipca 2007 r. sprawy ze skargi Z. L. na decyzję Wojewody D. z dnia 31 października 2006 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowy i udzielenia pozwolenia na wykonanie robót budowlanych polegających na rozbudowie budynku mieszkalnego o klatkę schodową przy ul. B. [...] we W. oddala skargę.
Uzasadnienie
W dniu 12 września 2006 r. Prezydent W. wydał na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) decyzję Nr [...], którą zatwierdził projekt budowlany i udzielił D. D. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych polegających na rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej o klatkę schodową przy ul. B. [...] (działka nr [...],[...], obręb Ż.) we W.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła Z. L., wskazując iż podano w niej odległość 1,85 m a odległość między działkami jest 10 m. Strona podważyła również opinię rzeczoznawcy, która – jej zdaniem – jest niewiarygodna, ponieważ od ul. B. [...] jest 1,8 m a od ul. B. jest 6,40 m. Równocześnie odwołująca się nadmieniła, że na terenie działki przy ul. B. [...] były dwie samowole budowlane, które zakończyły się w sądzie administracyjnym. Nadto sąsiedzi łamią przepisy budowlane i są bardzo konfliktowi. Teraz walczą ze sobą siostry i matka. Zdaniem Z. L., jest wiele rozwiązań, aby sporne schody zostały dobudowane od strony ściany, połączenia bliźniaka, czyli ul. B. [...] i [...]. Nie wyraziła zgody na dobudowanie klatki schodowej we wspomnianej odległości, wskazując, iż nie po to kupiła dom z dużą działką, ogrodziła ją i doprowadziła do porządku, aby teraz nie miała spokoju.
Po rozpatrzeniu w/w odwołania, Wojewoda D. wydał na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) decyzję z dnia 31 października 2006 r. Nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji organ stwierdził, iż w myśl art. 33 ust. 2 pkt 1, 2, 3 ustawy - Prawo budowlane do wniosku o pozwolenie na budowę inwestor winien dołączyć 4 egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 12 ust. 7 wymienionej ustawy, aktualnym na dzień opracowania projektu, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W omawianej sprawie, jak wskazał organ odwoławczy, inwestor przedłożył 4 egzemplarze projektu budowlanego, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, oparte na postanowieniu wstępnym Sądu Rejonowego dla W.-F. we W. Wydział I Cywilny z dnia 31 stycznia 2006 r., upoważniającym D. D. do przeprowadzenia robót adaptacyjnych umożliwiających zniesienie współwłasności nieruchomości przy ul. B. [...] we W. przez wyodrębnienie samodzielnego lokalu mieszkalnego posadowionego na piętrze budynku a polegających na wykonaniu oddzielnego wejścia z zewnątrz budynku do lokalu na piętrze tymczasowo na koszt wnioskodawczyni, decyzję Prezydenta W. z dnia 12 kwietnia 2006 r. o warunkach zabudowy dla inwestycji obejmującej dobudowę klatki schodowej do budynku położonego przy ul. B. [...] we W. oraz potwierdzenie rzeczoznawcy do spraw przeciwpożarowych o zgodności projektu z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej.
Nadto organ II instancji stwierdził, iż w toku postępowania administracyjnego Prezydent W., na podstawie upoważnienia Ministra Budownictwa z dnia 21 sierpnia 2006 r., postanowieniem Nr [...] z dnia 5 września 2006 r. wyraził zgodę na odstępstwo od warunków technicznych dla przebudowy budynku mieszkalnego w zakresie: wykonania otworu drzwiowego w odległości 3,81 m od sąsiedniej działki nr [...], położonej przy ul. B. w miejsce istniejącego okna, oraz budowy klatki schodowej dwubiegowej, przy czym w jednym biegu zaplanowano 12 stopni a w drugim – 16 stopni w odległości 1,85 m od wymienionej działki nr [...]. Zgodnie bowiem z art. 9 Prawa budowlanego w przypadkach szczególnie uzasadnionych organ administracji architektoniczno-budowlanej może przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę przeprowadzić postępowanie w przedmiocie odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych. Odstępstwo nie może jednak powodować zagrożenia życia ludzi lub bezpieczeństwa mienia, a w stosunku do obiektów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4, odstępstwo nie powinno powodować pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych i użytkowych, a także stanu środowiska, po spełnieniu określonych warunków zamiennych. W omawianej sprawie inwestor, jak zauważył organ, wypełnił ustalenia wynikające z w/w wymienionych przepisów art. 33, art. 9 Prawa budowlanego.
Inwestor zachował również warunki wynikające z art. 5 Prawa budowlanego, zgodnie z którym obiekty budowlane wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej zapewniając:
1) spełnienie wymagań podstawowych dotyczących:
a) bezpieczeństwa konstrukcji,
b) bezpieczeństwa pożarowego,
c) bezpieczeństwa użytkowania,
d) odpowiednich warunków higienicznych i zdrowotnych oraz ochrony środowiska,
e) ochrony przed hałasem i drganiami,
f) oszczędności energii i odpowiedniej izolacyjności cieplnej przegród,
2) warunki użytkowe zgodne z przeznaczeniem obiektu w zakresie:
a) zaopatrzenia w wodę i energię elektryczną oraz odpowiednio do potrzeb, w energię cieplną i paliwa, przy założeniu efektywnego wykorzystywania tych czynników,
b) usuwania ścieków, wody opadowej i odpadów,
3) możliwość utrzymania właściwego stanu technicznego,
4) niezbędne warunki do korzystania z obiektu użyteczności publicznej i mieszkaniowego budownictwa wielorodzinnego przez osoby niepełnosprawne, w szczególności poruszające się na wózkach inwalidzkich,
5) warunki bezpieczeństwa i higieny pracy,
6) ochronę ludności, zgodnie z warunkami obrony cywilnej,
7) ochronę obiektów wpisanych do rejestru zabytków oraz obiektów objętych ochroną konserwatorską,
8) odpowiednie usytuowanie na działce budowlanej,
9) poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej,
10) warunki bezpieczeństwa i ochrony zdrowia osób przebywających na terenie budowy.
Odnosząc się do zarzutów Z. L., Wojewoda D. wyjaśnił, iż dla budowy schodów na działce nr [...],[...], obręb Ż., Sąd Rejonowy dla W.-F. we W. Wydział I Cywilny postanowieniem wstępnego z dnia 31 stycznia 2006 r. (sygn. akt INs 1036/03) wyraził inwestorowi zgodę na przeprowadzenie robót adaptacyjnych na nieruchomości. Udzielona zgoda, w rozumieniu ustawy Prawo budowlane, stanowi prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W treści art. 3 pkt 11 tej ustawy ustawodawca wskazał, iż przez prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane należy rozumieć tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonania robót budowlanych. Odnosząc się zaś do zarzutu dotyczącego spadku wartości nieruchomości, organ odwoławczy zauważył, iż do właściwości organu nie należy ocena przedmiotowej kwestii.
Z rozstrzygnięciem Wojewody D. nie zgodziła się Z. L., która wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę, wskazując, iż nie wyraziła zgody na dobudowę schodów przy ul. B. [...] w odległości od jej działki 1,85 m z otworem drzwiowym. Nie wzięto pod uwagę, że schody te są na wysokości dwóch kondygnacji około 5,20 m, nie wykorzystując innych rozwiązań, które proponowała dama D. D. Również skarżąca zaproponowała inne rozwiązanie, jednak nie została wysłuchana. Zdaniem strony skarżącej można wykonać schody przez taras w lewą stronę od granicy z jej działką na drugi taras, w którym jest okno i drzwi. Nie wzięto pod uwagę ściany od strony B. [...] ani tego, że w przyszłości skarżąca będzie chciała się rozbudować, i jej dobra osobistego - spokoju. Nadto nie przeprowadzono wizji lokalnej, natomiast Państwo D. rozpoczęli prace budowlane, co jest niezgodne z przepisami prawa.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) Sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Po myśli zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Uchylenie decyzji administracyjnej przez Sąd następuje tylko w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ust. 1 lit. a) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), naruszenia prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) i naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję Sąd uznał, iż skarga Z. L. nie zasługuje na uwzględnienie bowiem nie doszło do naruszenia prawa materialnego ani przepisów postępowania administracyjnego, dające podstawę do jej uchylenia.
Na wstępie rozważań należy wskazać, iż decyzją z dnia 31 października 2006 r. Nr [...] Wojewoda D. utrzymał w mocy decyzję organ I instancji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu D. D. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych polegających na rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej o klatkę schodową przy ul. B. [...] (działka nr [...], [...], obręb Ż.) we W.
Zatem jej podstawę materialnoprawną stanowią przepisy Rozdziału 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), zatytułowanego "Postępowanie poprzedzające rozpoczęcie robót budowlanych".
I tak zgodnie z art. 28 ust. 1 powołanej ustawy roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Stosowanie zaś do przepisu art. 32 ust. 1 pozwolenie na budowę może być wydane po uprzednim:
1) przeprowadzeniu postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko wymaganego przepisami o ochronie środowiska (w niniejszej sprawie z decyzji o warunkach zabudowy z dnia 12 kwietnia 2006 r. Nr [...] wynika, iż projektowana inwestycja nie kwalifikuje się do rodzaju przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, a zatem nie wymaga sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko);
2) uzyskaniu przez inwestora, wymaganych przepisami szczególnymi, pozwoleń, uzgodnień lub opinii innych organów (tu postanowienie Prezydent W. z dnia 5 września 2006 r. Nr [...] o wyrażeniu zgody na odstępstwo od przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie);
3) wyrażeniu zgody przez ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej - w przypadku budowy gazociągów o zasięgu krajowym lub jeżeli budowa ta wynika z umów międzynarodowych (nie dotyczy niniejszej sprawy).
Pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto (ust. 4 art. 32):
1) złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (w rozpatrywanej sprawie decyzja Prezydenta W. z dnia 12 kwietnia 2006 r. Nr [...]);
2) złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Zgodnie z art. 33 ust. 2 Prawa budowlanego do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć:
1) cztery egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7, aktualnym na dzień opracowania projektu;
2) oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane;
3) decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
4) w przypadku obiektów zakładów górniczych oraz obiektów usytuowanych na terenach zamkniętych i terenach, o których mowa w art. 82 ust. 3 pkt 1, postanowienie o uzgodnieniu z organem administracji architektoniczno-budowlanej, o którym mowa w art. 82 ust. 2, projektowanych rozwiązań w zakresie (nie dotyczy niniejszej sprawy):
a) linii zabudowy oraz elewacji obiektów budowlanych projektowanych od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych,
b) przebiegu i charakterystyki technicznej dróg, linii komunikacyjnych oraz sieci uzbrojenia terenu, wyprowadzonych poza granice terenu zamkniętego, portów morskich i przystani morskich, a także podłączeń tych obiektów do sieci użytku publicznego.
W myśl zaś art. 34 ust. 1 powołanej ustawy – Prawo budowlane projekt budowlany powinien spełniać wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zakres i treść projektu budowlanego powinny być dostosowane do specyfiki i charakteru obiektu oraz stopnia skomplikowania robót budowlanych (ust. 2).
Projekt budowlany powinien zawierać (ust. 3 art. 34):
1) projekt zagospodarowania działki lub terenu, sporządzony na aktualnej mapie, obejmujący: określenie granic działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich;
2) projekt architektoniczno-budowlany, określający funkcję, formę i konstrukcję obiektu budowlanego, jego charakterystykę energetyczną i ekologiczną oraz proponowane niezbędne rozwiązania techniczne, a także materiałowe, ukazujące zasady nawiązania do otoczenia, a w stosunku do obiektów budowlanych, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4 - również opis dostępności dla osób niepełnosprawnych;
3) stosownie do potrzeb:
a) oświadczenia właściwych jednostek organizacyjnych o zapewnieniu dostaw energii, wody, ciepła i gazu, odbioru ścieków oraz o warunkach przyłączenia obiektu do sieci wodociągowych, kanalizacyjnych, cieplnych, gazowych, elektroenergetycznych, telekomunikacyjnych oraz dróg lądowych,
b) oświadczenie właściwego zarządcy drogi o możliwości połączenia działki z drogą publiczną zgodnie z przepisami o drogach publicznych;
4) w zależności od potrzeb, wyniki badań geologiczno-inżynierskich oraz geotechniczne warunki posadowienia obiektów budowlanych.
Powyższe wymogi, jak stwierdził organ odwoławczy, zostały w niniejszej sprawie spełnione. Przede wszystkim inwestor przedłożył: 4 egzemplarze projektu budowlanego, potwierdzenie rzeczoznawcy do spraw przeciwpożarowych o zgodności projektu z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej, ostateczną decyzję Prezydenta W. z dnia 12 kwietnia 2006 r. Nr [...] o ustaleniu na rzecz D. D. warunków zabudowy dla inwestycji obejmującej dobudowę klatki schodowej do budynku położonego przy ul. B. [...] we W. oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Trzeba w tym miejscu zaznaczyć, iż oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane zostało oparte na postanowieniu Sądu Rejonowego dla W.-F. we W. Wydział I Cywilny z dnia 31 stycznia 2006 r. (sygn. akr I Ns 1036/03), którym upoważniono wnioskodawczynię D. D. do przeprowadzenia robót adaptacyjnych umożliwiających zniesienie współwłasności nieruchomości przy ul. B. [...] we W. przez wyodrębnienie samodzielnego lokalu mieszkalnego posadowionego na piętrze budynku a polegających na wykonaniu oddzielnego wejścia z zewnątrz budynku do lokalu na piętrze – zgodnie z opinią biegłego z dnia 8 grudnia 2005 r.
Tym samym został również zachowany przepis art. 35 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane. Zgodnie bowiem z tym przepisem przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, o której mowa w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
W razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę (art. 35 ust. 3). W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (ust. 4).
Ponadto należy zwrócić uwagę na przepis art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego, zgodnie z którym obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając:
1) spełnienie wymagań podstawowych dotyczących:
a) bezpieczeństwa konstrukcji,
b) bezpieczeństwa pożarowego,
c) bezpieczeństwa użytkowania,
d) odpowiednich warunków higienicznych i zdrowotnych oraz ochrony środowiska,
e) ochrony przed hałasem i drganiami,
f) oszczędności energii i odpowiedniej izolacyjności cieplnej przegród;
2) warunki użytkowe zgodne z przeznaczeniem obiektu, w szczególności w zakresie:
a) zaopatrzenia w wodę i energię elektryczną oraz, odpowiednio do potrzeb, w energię cieplną i paliwa, przy założeniu efektywnego wykorzystania tych czynników,
b) usuwania ścieków, wody opadowej i odpadów;
3) możliwość utrzymania właściwego stanu technicznego;
4) niezbędne warunki do korzystania z obiektów użyteczności publicznej i mieszkaniowego budownictwa wielorodzinnego przez osoby niepełnosprawne, w szczególności poruszające się na wózkach inwalidzkich;
5) warunki bezpieczeństwa i higieny pracy;
6) ochronę ludności, zgodnie z wymaganiami obrony cywilnej;
7) ochronę obiektów wpisanych do rejestru zabytków oraz obiektów objętych ochroną konserwatorską;
8) odpowiednie usytuowanie na działce budowlanej;
9) poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej;
10) warunki bezpieczeństwa i ochrony zdrowia osób przebywających na terenie budowy.
W zakresie wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich w decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji wskazano:
– określenie warunków ochrony przed pozbawieniem dostępu do drogi publicznej – planowana inwestycja nie pozbawi dostępu do drogi publicznej.
– określenie warunków ochrony przed pozbawieniem możliwości korzystania z wody, kanalizacji, energii elektrycznej i cieplnej oraz ze środków łączności – należy spełnić warunki umowy o przyłączenie oraz zaopatrzenie, a także techniczne warunki przyłączenia określone przez poszczególne jednostki organizacyjne, dokonujące przyłączenia podmiotów do sieci wodno-kanalizacyjnych, energetycznych i telekomunikacyjnych (co zostało spełnione – zob. powyższe rozważania).
– określenie warunków ochrony przed pozbawieniem dostępu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi – należy spełnić wymagania określone w § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, stosownie do § 4 i § 5 tego rozporządzenia, z zastosowaniem w razie potrzeby, odpowiednich rozwiązań funkcjonalno-technicznych lub odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych.
– określenie warunków ochrony przed uciążliwościami powodowanymi przez hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne i promieniowanie – planowana inwestycja nie wprowadza do powietrza, wody, gleby lub ziemi wibracji, ani nie jest źródłem sztucznych pól elektromagnetycznych. Nadto, że teren zainwestowania należy do terenów przeznaczonych pod obiekty mieszkaniowe, dla których dopuszczalny poziom hałasu nie może przekraczać wartości podanych w tabeli 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 29 lipca 2004 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, oraz, że należy przestrzegać wymagań określonych w warunkach przyłączenia do sieci elektroenergetycznej w zakresie jej zabezpieczenia przed zakłóceniami elektrycznymi powodowanymi przez instalacje lub sieci wchodzące w skład planowanej inwestycji, stosownie do przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 20 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków przyłączenia podmiotów do sieci elektroenergetycznych, ruchu i eksploatacji tych sieci.
– określenie warunków ochrony przed zanieczyszczeniem powietrza, wody i gleby - planowana inwestycja nie wpływa na jakość powietrza, wód i nie pogarsza standardów jakości gleby.
Jako dodatkowe ustalenia wynikające z innych przepisów odrębnych, Prezydent W. w decyzji z dnia 12 kwietnia 2006 r. Nr [...] wskazał, iż możliwość realizacji inwestycji zostanie ustalona podczas postępowania administracyjnego w sprawie wydania pozwolenia na budowę z uwzględnienie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zaś do usytuowania budynków, dojść i dojazdów, miejsc postojowych dla samochodów osobowych, miejsc gromadzenia odpadów stałych, uzbrojenia technicznego działki i odprowadzania wód powierzchniowych, studni, zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe, zieleni i urządzeń rekreacyjnych oraz ogrodzeń – należy stosować przepisy działu II, "Zabudowa i zagospodarowanie działki budowlanej", z ewentualnym odstępstwem od nich, o którym mowa w art. 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
Zgodnie z powołany art. 9 ust. 1 Prawa budowlanego w przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuszcza się odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, o których mowa w art. 7. Odstępstwo nie może powodować zagrożenia życia ludzi lub bezpieczeństwa mienia, a w stosunku do obiektów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4 - ograniczenia dostępności dla osób niepełnosprawnych oraz nie powinno powodować pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych i użytkowych, a także stanu środowiska, po spełnieniu określonych warunków zamiennych. Właściwy organ, po uzyskaniu upoważnienia ministra, który ustanowił przepisy techniczno-budowlane, w drodze postanowienia, udziela bądź odmawia zgody na odstępstwo (ust. 2).
Artykuł 9 Prawa budowlanego przewiduje możliwość wyjątkowego odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych, o których mowa w art. 7 tego prawa. Konstytucja RP w art. 64 ust. 1 przyznaje każdemu prawo do własności, które zgodnie z ust. 3 tego artykułu może być ograniczone tylko ustawą, o ile nie narusza jego istoty. Własność, tak jak i inne prawa jednostki, nie jest jednak prawem absolutnym. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 11 maja 1999 r. (sygn. akt P. 9/98) stwierdził, że "Właściciel nieruchomości, będący inwestorem, może być ograniczony w pełnym i nieskrępowanym wykorzystaniu jej dla celu realizowania inwestycji budowlanej, niezależnie od treści miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz różnych ustawowych ograniczeń, także ze względu na to, że obiekt budowlany ponad dopuszczalną miarę utrudnia korzystanie z prawa własności nieruchomości sąsiedniej. Podobnie prawo własności właściciela nieruchomości sąsiedniej w zakresie korzystania z niej podlegać może ograniczeniom ze względu na takie lub inne korzystanie z nieruchomości przez dysponującego prawem własności inwestora".
W przypadku konfliktu interesów prawnych osób dysponujących prawem własności, ustawodawca przewidział odstępstwa od zasady nieograniczonego korzystania z tych praw, aby właściciele sąsiednich nieruchomości mogli ze swoich praw korzystać optymalnie. Ograniczenie w korzystaniu z nieruchomości w jednakowym stopniu dotyczy skonfliktowanych sąsiadów (zob. wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2000 r., sygn. akt IV SA 1756/98, publ. OSP 2002/9/117).
Warunki usytuowania budynków określone są w rozporządzeniu, czyli w akcie podstawowym. Możliwość odstępstwa od tych warunków wprowadził przepis ustawy w tym celu, aby można było rozstrzygać konflikty interesów osób dysponujących prawem własności w szczególnie uzasadnionych przypadkach. W powołanym wyroku Trybunał Konstytucyjny wprost stwierdził, że "...art. 9 ust. 2 Prawa budowlanego stanowi odstępstwo od ogólnych rygorów techniczno-budowlanych" oraz "...aby móc odstąpić od norm techniczno-budowlanych, należy uzyskać zgodę właściwego ministra".
Należy przy tym zaznaczyć, iż wyrażenie zgody przez sąsiadkę na dokonanie odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych (tu Z. L. na dobudowę spornych schodów przy ul. B. [...]) nie jest warunkiem koniecznym do dokonania takiego odstępstwa.
Ponadto, jak wynika to z powyższych rozważań, w rozpatrywanej sprawie nie zostały naruszony przepis art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, który nakłada na inwestora obowiązek projektowania i budowania inwestycji zgodnie z przepisami oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, przy zapewnieniu poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich.
Do dokonania odstępstwa od norm techniczno-budowlanych konieczne było uzyskanie zgody właściwego ministra i taką zgodę w rozpatrywanej sprawie inwestor uzyskał. Postanowieniem z dnia 5 września 2006 r. Nr [...] Prezydent W., podjętym na podstawie art. 9 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) oraz upoważnienia Ministra Budownictwa z dnia 21 sierpnia 2006 r., wyraził zgodę na odstępstwo od przepisów 12 ust. 1 pkt 1, § 12 ust. 5, § 69 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) umożliwiające wykonanie w projektowanej rozbudowie budynku mieszkalnego ściany z otworem drzwiowym w odległości 3,81 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną nr [...] (ul. B. [...]) i schodów zewnętrznych w odległości 1,85 m od granicy z 12 i 16 stopniami w jednym biegu.
Tym samym należało stwierdzić, iż przedłożony przez inwestora projekt budowlany nie odbiega od ustaleń decyzji o warunkach zabudowy i jest zgodny z obowiązującymi przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Stąd też Sąd nie uwzględnił zarzutu skargi, iż nie wzięto pod uwagę, że przedmiotowe schody są na wysokości dwóch kondygnacji około 5,20 m i nie wykorzystano innych rozwiązań ich usytuowania.
Wobec spełnienia zaś przez projekt budowlany wymogów określonych przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane i aktów wykonawczych do tej ustawy, w ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie mogła zapaść inna decyzja jak o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu D. D. pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. Zatem organ II instancji orzekający w niniejszej sprawie nie mógł odmówić wydania zaskarżonej decyzji o pozwoleniu na budowę, stosownie do przepisu art. 35 ust. 4 powołanej powyżej ustawy.
Należy zatem wskazać, iż organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 138 k.p.a., rozpatrując sprawę ponownie, rozpatrzył wszystkie okoliczności sprawy. Rozpatrzył również zarzuty podniesione przez stronę skarżącą w odwołaniu od decyzji organu I instancji, ustosunkowując się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji. Uzasadnienie przez Wojewodę D. stanowiska miało tym bardziej istotne znaczenie, że w sprawie występowały strony o spornych interesach. Tym samym czyniąc zadość wymogom art. 107 § 3 i § 4 k.p.a.
Zdaniem Sądu organ orzekający w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy, co znalazło swój wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Tym samym wypełnił przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.
Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi, iż nie przeprowadzono wizji lokalnej a prace budowlane zostały już rozpoczęte, należy wskazać, iż nie mogły one stanowić przedmiotu rozważań zarówno organów orzekających w niniejszej sprawie, jak i Sądu. Realizacja inwestycji i zgodność wykonywanych robót budowlanych z projektem budowlanym i przepisami prawa należą bowiem do kompetencji organów nadzoru budowlanego, nie zaś organów architektoniczno-budowlanych. A decyzje tych ostatnich stały się przedmiotem skargi Z. L. wniesionej w rozpatrywanej obecnie sprawie.
Również zarzut nie wzięcia pod uwagę przez organ faktu, że skarżąca będzie chciała się rozbudować w przyszłości, Sąd nie uwzględnił. Planowane przez stronę skarżącą przyszłe inwestycje nie wpływają bowiem na możliwość podjęcie (czy też odmowę wydania) przez organy administracyjne decyzji o pozwoleniu na budowę.
Rozpatrując zaś zarzut dotyczący naruszenia dóbr osobistych skarżącej, tj. spokoju, przez planowaną inwestycję, należało stwierdzić, iż w istocie stanowi on zarzut mający charakter cywilnoprawny. Dotyczy on bowiem stosunków sąsiedzkich miedzy skarżącą a inwestorką – D. D. Wszelkie zaś sprawy o charakterze cywilnoprawnym należą do spraw z zakresu prawa cywilnego, a roszczenia wynikające ze stosunków cywilnych podlegają rozpoznaniu w postępowaniu przed sądami powszechnymi. Zatem sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpatrywania tego rodzaju spraw.
Uwzględniając powyższe rozważania - w ocenie Sądu - decyzja Wojewody D. jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami postępowania administracyjnego, obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga nie mogła być zatem uwzględniona, co obligowało do jej oddalenia na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stąd orzeczono jak w sentencji.