Orzeczenie · 2025-12-04

II SA/Wr 797/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Miejsce
Wrocław
Data
2025-12-04
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanaszklarniaroboty budowlanewstrzymanie budowylegalizacjaorgan nadzoru budowlanegodziałka rolnazabudowa zagrodowapostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżone postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (DWINB), które z kolei uchyliło postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) o wstrzymaniu robót budowlanych związanych z samowolną budową szklarni. Sąd uznał, że DWINB, mimo prawidłowego wskazania na samowolę budowlaną, nie zbadał wystarczająco wszystkich okoliczności sprawy. DWINB zakwalifikował szklarnię jako budynek gospodarczy do 35 m2 (art. 29 ust. 1 pkt 14 Prawa budowlanego), wymagający zgłoszenia, ale nie rozważył, czy obiekt nie jest związany z produkcją rolną i uzupełniający zabudowę zagrodową na działce rolnej zabudowanej (art. 29 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego), co mogłoby wyłączyć potrzebę pozwolenia lub zgłoszenia. Skarżąca podnosiła tę kwestię, wskazując na oznaczenie działki jako Br (rolna zabudowana). Sąd uznał, że zaniechanie zbadania tej okoliczności przez DWINB stanowi naruszenie przepisów procesowych (art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a.), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania przez DWINB, który ma obowiązek uwzględnić wskazania sądu i ewentualnie przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących obiektów gospodarczych na działkach rolnych zabudowanych oraz obowiązków organów administracji w postępowaniu legalizacyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji budowy szklarni na działce rolnej zabudowanej, ale zasady dotyczące postępowania administracyjnego są uniwersalne.

Zagadnienia prawne (2)

Czy szklarnia o wymiarach 1,55 m x 4,40 m i wysokości 2,30 m, zlokalizowana na działce rolnej zabudowanej (Br), wymaga pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, czy też jest zwolniona z tych obowiązków jako obiekt związany z produkcją rolną i uzupełniający zabudowę zagrodową?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd uznał, że organ odwoławczy (DWINB) nie zbadał wystarczająco tej kwestii, uchylając postanowienie PINB. DWINB zakwalifikował szklarnię jako budynek gospodarczy (art. 29 ust. 1 pkt 14 Prawa budowlanego), ale zaniechał analizy, czy nie podlega ona zwolnieniu na podstawie art. 29 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że organ odwoławczy nie wykazał należytej staranności w wyjaśnieniu stanu faktycznego i prawnego, szczególnie w kontekście charakteru działki (rolna zabudowana) i potencjalnego związku obiektu z produkcją rolną, co mogłoby wyłączyć potrzebę pozwolenia lub zgłoszenia.

Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił postanowienie organu pierwszej instancji o wstrzymaniu robót budowlanych, nie zastępując go własnym rozstrzygnięciem co do istoty sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd uznał, że uchylenie postanowienia PINB i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez DWINB było uzasadnione, ponieważ DWINB nie zbadał wszystkich istotnych okoliczności, w tym kwalifikacji prawnej szklarni.

Uzasadnienie

Organ odwoławczy nie może zastępować organu pierwszej instancji w prowadzeniu postępowania wyjaśniającego, ale ma obowiązek rozpatrzyć sprawę w jej całokształcie i zbadać wszystkie zarzuty zażalenia, dążąc do ustalenia prawdy obiektywnej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie DWINB w całości. Sprawę przekazano do ponownego rozpoznania przez DWINB.

Przepisy (17)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia z powodu naruszenia przepisów procesowych, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.b. art. 48 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicja samowoli budowlanej i podstawa do wydania postanowienia o wstrzymaniu budowy.

p.b. art. 29 § 1 pkt 14

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Kwalifikacja budowy wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, garaży, wiat do 35 m2 jako nie wymagającej pozwolenia, ale wymagającej zgłoszenia.

p.b. art. 29 § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Zwolnienie z obowiązku pozwolenia i zgłoszenia dla obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania organu w celu prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny materiału dowodowego i podjęcia rozstrzygnięcia.

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia postanowienia.

p.u.s.a. art. 1 § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kognicji sądów administracyjnych w zakresie kontroli działalności administracji publicznej.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.

p.b. art. 48 § 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Obowiązek informowania o możliwości legalizacji i opłacie legalizacyjnej.

p.b. art. 30

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Procedura zgłoszenia budowy.

k.p.a. art. 138 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do uchylenia postanowienia organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.

k.p.a. art. 144

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Stosowanie przepisów k.p.a. do postępowania przed sądami administracyjnymi.

k.p.a. art. 155

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zastosowanie przepisu o konwalidacji wadliwego aktu.

k.p.a. art. 140

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Stosowanie przepisów k.p.a. do postanowień.

k.p.a. art. 136

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Możliwość przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego przez organ odwoławczy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy (DWINB) nie zbadał, czy szklarnia nie jest obiektem związanym z produkcją rolną i uzupełniającym zabudowę zagrodową na działce rolnej zabudowanej, co mogłoby wyłączyć potrzebę pozwolenia lub zgłoszenia. • Organ odwoławczy naruszył przepisy procesowe, nie dążąc do prawdy obiektywnej i nie rozpatrując sprawy w jej całokształcie.

Godne uwagi sformułowania

Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a zatem dokonuje zbadania całokształtu okoliczności faktycznych i prawnych sprawy. • Organ odwoławczy nie może zastępować organu I instancji w prowadzeniu postępowania zmierzającego do wyjaśnienia kwestii istotnych dla rozstrzygnięcia. • Organ odwoławczy ma nie mniejsze obowiązki niż organ pierwszej instancji, w tym zobligowany jest dążyć z urzędu do wykrycia prawdy obiektywnej.

Skład orzekający

Halina Filipowicz-Kremis

przewodniczący

Malwina Jaworska-Wołyniak

sprawozdawca

Marta Pawłowska

członek

Adam Habuda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących obiektów gospodarczych na działkach rolnych zabudowanych oraz obowiązków organów administracji w postępowaniu legalizacyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy szklarni na działce rolnej zabudowanej, ale zasady dotyczące postępowania administracyjnego są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie charakteru działki i przeznaczenia obiektu budowlanego, nawet w przypadku samowoli budowlanej. Pokazuje też, jak błędy proceduralne organów mogą prowadzić do uchylenia ich decyzji.

Szklarnia na działce rolnej: kiedy samowola budowlana nie wymaga pozwolenia?

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst