II SA/WR 776/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę na decyzję nakazującą doprowadzenie budynku domu opieki do stanu zgodnego z przepisami ochrony przeciwpożarowej, uznając, że budynek zagraża życiu ludzi.
Sąd rozpatrzył skargę D. we W. na decyzję nakazującą wykonanie 12 obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej w budynku domu opieki. Skarżący kwestionował zasadność nałożonych obowiązków, zarzucając organom naruszenie przepisów postępowania i brak rzetelnego ustalenia stanu faktycznego. Sąd uznał, że budynek zagraża życiu ludzi ze względu na niespełnienie wymogów bezpieczeństwa pożarowego, w szczególności brak zabezpieczenia klatek schodowych przed zadymieniem i obecność łatwo palnych materiałów na drogach ewakuacyjnych. W konsekwencji, Sąd oddalił skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę D. we W. na decyzję Dolnośląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej, która utrzymała w mocy decyzję Komendanta Powiatowego nakazującą wykonanie szeregu obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej w budynku domu opieki. Skarżący zarzucał organom naruszenie przepisów postępowania, w tym brak przeprowadzenia rzetelnego postępowania dowodowego, pominięcie istotnych dokumentów i dowodów, a także długotrwałość postępowania. Sąd, kontrolując legalność zaskarżonej decyzji, stwierdził, że organy prawidłowo zastosowały przepisy dotyczące ochrony przeciwpożarowej, w tym przepisy rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, do budynku istniejącego. Uznano, że budynek zagraża życiu ludzi ze względu na niespełnienie wymogów bezpieczeństwa pożarowego, takich jak brak obudowania klatek schodowych drzwiami dymoszczelnymi i wyposażenia ich w urządzenia zapobiegające zadymieniu, obecność łatwo zapalnych materiałów na drogach ewakuacyjnych, niewłaściwą szerokość dróg ewakuacyjnych i drzwi, a także brak wymaganej klasy odporności ogniowej. Sąd podkreślił, że przepisy te stosuje się do budynków użytkowanych, które uznaje się za zagrażające życiu, nawet jeśli zostały wybudowane przed wejściem w życie obecnych regulacji. Oddalając skargę, Sąd uznał, że nałożone obowiązki są uzasadnione i możliwe do wykonania, a stwierdzone uchybienia procesowe nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, przepisy dotyczące bezpieczeństwa pożarowego, w tym wymogi dotyczące klatek schodowych i dróg ewakuacyjnych, stosuje się do użytkowanych budynków istniejących, które na podstawie przepisów odrębnych uznaje się za zagrażające życiu ludzi, nawet jeśli zostały wybudowane pod rządami starszego prawa.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo NSA i TK, zgodnie z którym przepisy retrospektywne są dopuszczalne w ważnym interesie publicznym, jakim jest ochrona życia ludzkiego. Uznanie budynku za zagrażający życiu pozwala na zastosowanie nowych, skuteczniejszych środków ochrony przeciwpożarowej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (24)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa art. 26 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej
r.w.t. art. 207 § ust. 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
r.w.t. art. 245 § pkt 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
r.p.b. art. 16 § ust. 1 i 2
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
ustawa art. 11a § ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej
k.p.a. art. 104
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 75 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 84 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 12 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
r.w.t. art. 209 § ust. 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
r.w.t. art. 68 § ust. 1 i 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
r.w.t. art. 181
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
r.w.t. art. 216 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
r.w.t. art. 258 § ust. 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
r.p.b. art. 45
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów
Argumenty
Skuteczne argumenty
Budynek zagraża życiu ludzi ze względu na niespełnienie wymogów bezpieczeństwa pożarowego. Przepisy ochrony przeciwpożarowej stosuje się do budynków istniejących, jeśli uznaje się je za zagrażające życiu. Organy PSP posiadają wystarczającą wiedzę specjalistyczną do oceny stanu technicznego budynku. Aktualne ustalenia organów oparte na bieżących kontrolach są decydujące.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym brak przeprowadzenia rzetelnego postępowania dowodowego. Zarzut pominięcia istotnych dokumentów i dowodów z lat 1992-2012. Zarzut długotrwałości postępowania. Zarzut braku możliwości technicznych wykonania nałożonych obowiązków. Zarzut sprzeczności nakazów z wymaganiami dla tego rodzaju domów.
Godne uwagi sformułowania
sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy przepisy dotyczące bezpieczeństwa pożarowego, wymiarów schodów [...] stosuje się [...] również do użytkowanych budynków istniejących, które na podstawie przepisów odrębnych uznaje się za zagrażające życiu ludzi nie można nadmiernie ograniczać ustawodawcy w dostosowaniu prawa do zmian społecznych istota bowiem decyzji wydanej na podstawie art. 26 ustawy sprowadza się do konieczność dostosowania aktualnego stanu obiektu do obowiązujących wymogów ochrony przeciwpożarowej
Skład orzekający
Halina Filipowicz-Kremis
przewodniczący
Malwina Jaworska-Wołyniak
sprawozdawca
Olga Białek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Zastosowanie przepisów ochrony przeciwpożarowej do budynków istniejących, które uznano za zagrażające życiu, oraz kompetencje organów PSP w ocenie stanu technicznego budynków."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budynku domu opieki, ale zasady stosowania przepisów do budynków istniejących mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy bezpieczeństwa mieszkańców domu opieki i interpretacji przepisów dotyczących budynków istniejących, co ma znaczenie praktyczne dla właścicieli i zarządców takich obiektów.
“Dom opieki zagrażał życiu pensjonariuszy? Sąd potwierdził konieczność dostosowania budynku do przepisów przeciwpożarowych.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wr 776/24 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2025-04-30 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-10-18 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Halina Filipowicz-Kremis /przewodniczący/ Malwina Jaworska-Wołyniak /sprawozdawca/ Olga Białek Symbol z opisem 6016 Ochrona przeciwpożarowa Hasła tematyczne Straż pożarna Skarżony organ Komendant Państwowej Straży Pożarnej Treść wyniku *Oddalono skargę w całości Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2022 poz 1969 art. 26 ust. 1 pkt 1 Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej - t.j. Dz.U. 2022 poz 1225 par. 207 ust. 2 Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t. j.) Dz.U. 2010 nr 109 poz 719 par. 16 Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek Asesor WSA Malwina Jaworska-Wołyniak (spr.) Protokolant: starszy asystent sędziego Andżelika Abramowska-Meller po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi D. we W. na decyzję Dolnośląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia 12 sierpnia 2024 r. nr WZ.5290.1.5.2024 w przedmiocie nakazu doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z przepisami z zakresu ochrony przeciwpożarowej oddala skargę w całości. Uzasadnienie Decyzją z dnia 28 listopada 2023 r. (nr PZ.5580.1.39.2019) Komendant Powiatowy Straży Pożarnej w G. (dalej: organ I instancji), działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r., poz. 803 ze zm., dalej k.p.a.) i art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz.U. z 2022 r., poz. 1969 ze zm., dalej ustawa) oraz § 207 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U z 2022 poz. 1225 ze zm., dalej r.w.t.) nakazał D. we W. (dalej: skarżący, strona) wykonanie 12 obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej. Konkretnie, niniejszą decyzją nakazano: 1. Klatki schodowe służące do ewakuacji znajdujące się w segmencie [...] i [...] obudować i zamknąć drzwiami dymoszczelnymi oraz wyposażyć w urządzenia zapobiegające zadymieniu lub służące do usuwania dymu, uruchamiane samoczynnie za pomocą systemu wykrywania dymu. Przy czym projekt należy wykonać w uzgodnieniu z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, a działanie urządzenia przeciwpożarowego należy potwierdzić protokołem prób i badań ze sprawności urządzenia; 2. Usunąć materiały/wyroby łatwo zapalne na drodze komunikacji ogólnej będącej jedyną drogą ewakuacyjną lub dostosować/zabudować je do stopnia trudno zapalności tj. pleksi na poziomej drodze ewakuacyjnej na II piętrze przy wejściu do sekretariatu segmentu [...]; 3. W segmencie [...] i [...] budynku wymienić istniejące hydranty wewnętrzne 25 z wężem płaskoskładanym na hydranty wewnętrzne 25 z wężem półsztywnym z zapewnieniem wydajności wodnej minimum 1dm3/s; 4. Dostosować do szerokości, co najmniej 1,2 m w świetle ościeżnicy, drzwi stanowiące wyjście ewakuacyjne z klatek schodowych oraz drzwi na drodze ewakuacyjnej z klatek schodowych w budynku - w segmencie [...] drzwi prowadzące z holu wejściowego do przedsionka w głównym wyjściu ewakuacyjnym oraz drzwi prowadzące do przedsionka (od strony windy) na zewnątrz budynku oraz drzwi z przedsionka na zewnątrz budynku w bocznej klatce schodowej stanowiącej wyjście ewakuacyjne z budynku; 5. Dostosować do szerokości co najmniej 0,9 m w świetle ościeżnicy drzwi w segmencie [...] usytuowane w wyjściu ewakuacyjnym z pomieszczenia świetlicy oraz główne otwieralne skrzydło drzwi w drzwiach dwuskrzydłowych usytuowanych od strony zaplecza kuchennego; 6. Dostosować szerokość poziomej drogi ewakuacyjnej (przeznaczonej do ewakuacji nie więcej niż 20 osób z uwagi na 2 kierunki ewakuacyjne) na parterze do szerokości co najmniej 1,2 m w segmencie [...]. Powyższe można wykonać poprzez montaż obudowy szafki hydrantowej i obudowy szafy wnękowej w taki sposób, aby nie zmniejszały szerokości drogi ewakuacyjnej poniżej 120 cm oraz poprzez wyposażenie drzwi prowadzących do łazienki w urządzenia samoczynnie je zamykające; 7. Dostosować szerokość biegów klatek schodowych do szerokości co najmniej 1,2 m oraz dostosować spoczniki klatek schodowych do szerokości co najmniej 1,5 m w segmencie [...] i [...]; 8. Wykonać w klasie odporności ogniowej, co najmniej El 60 zamknięcie otworu drzwiowego prowadzącego z kotłowni do magazynu oleju opałowego; 9. Zapewnić odporność ogniową nie mniejszą niż El 30, dla bezklasowej obudowy poziomych dróg ewakuacyjnych. Elementy wykonać jako nie rozprzestrzeniające ognia: - poziomej drogi ewakuacyjnej na II piętrze przy wejściu do sekretariatu segmentu [...], - poziomej drogi ewakuacyjnej na I piętrze przy pomieszczeniu rehabilitacji segmentu [...] - poziomej drogi ewakuacyjnej na parterze przy pomieszczeniu, w którym składowane są prace artystyczne oraz ozdoby w segmencie [...], - poziomej drogi ewakuacyjnej na parterze oraz I piętrze (nad drzwiami prowadzącymi na korytarz segmentu [...] od strony segmentu [...]); 10. Usunąć łatwo zapalne materiały/wyroby na drogach komunikacji ogólnej lub dostosować/zabudować je do stopnie trudno zapalności tj.: - boazerię drewnianą na poziomej znajdującą (nad drzwiami prowadzącymi na korytarz segmentu [...] od strony segmentu [...] na parterze oraz I piętrze), - pleksi na poziomej drogi ewakuacyjnej na I piętrze przy pomieszczeniu rehabilitacji segmentu [...], - pleksi na drodze ewakuacyjnej na parterze przy pomieszczeniu, w którym składowane są prace artystyczne oraz ozdoby w segmencie [...] 11. Elementy budowlane zabudowy wejścia do segmentu [...] wykonać w wymaganej klasie odporności ogniowej oraz wymaganym stopniu rozprzestrzeniania ognia tj.: - R120 min dla głównej konstrukcji nośnej, - R15 min. dla konstrukcji dachu, - RE 30 dla przerycia dachu, Brooft (t1) 12. Ze strefy pożarowej ZL II o powierzchni przekraczającej 750m2 w budynku wielokondygnacyjnym zapewnić możliwość ewakuacji ludzi do innej strefy pożarowej na tej samej kondygnacji. Termin wykonania wszystkich obowiązków zakreślono do końca 2024 r. Powyższa decyzja jest trzecią decyzja tegoż organu wydaną w niniejszej sprawie. Wcześniejsza z 28 lipca 2016 r. została uchylona wraz z decyzją Dolnośląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej we Wrocławiu z dnia 30 listopada 2016 r., wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 czerwca 2017 r. (sygn. akt II SA/Wr 106/17). Kolejna decyzja nakazowa Komendanta Powiatowej Straży Pożarnej w G. została wydana 27 września 2019 r., ale decyzja ta została uchylona przez organ odwoławczy decyzją z dnia 31 stycznia 2020 r. W uzasadnieniu wydanej w dniu 28 listopada 2023 r. decyzji, organ I instancji wskazał, że budynek zaklasyfikowano do kategorii zagrożenia ludzi oznaczonej w myśl § 209 ust. 2 r.w.t., jako ZL II, a kontrola ujawniła, że występujące w budynku dwie klatki schodowe nie zostały wydzielone i wyposażone w urządzenia zapobiegające zadymieniu lub służące do usuwania dymu uruchamiane samoczynnie. Wobec tego wskazano, że powstanie pożaru w budynku niesie za sobą ogromne niebezpieczeństwa dla zdrowia i życia użytkowników. Głównie dym, który w warunkach pożarowych rozprzestrzenia się z ogromną prędkością stanowi największe zagrożenia dla osób przebywających w obiekcie. Istotnym również jest fakt występowania na drogach ewakuacyjnych materiałów palnych, które potęgują zagrożenie rozprzestrzeniania się źródła pożaru, a w konsekwencji intensyfikację zadymienia w całym obiekcie. Poprawę warunków ewakuacyjnych w obiekcie osiągnie się poprzez wydzielenie klatek schodowych oraz zabezpieczenie ich przed zadymieniem. Biorąc pod uwagę fakt, że pierwsza klatka schodowa nie jest obudowana, a ciąg komunikacyjny prowadzi z klatki do pomieszczeń takich jak stołówka świetlica, pomieszczenia administracji oraz pokoje pensjonariuszy, to rozprzestrzeniający się dym obejmie cały segment. Ponadto, zlokalizowane na parterze szafy wnękowe wypełnione pościelami i wykonane z materiałów drewnopodobnych o nieznanej klasie odporności ogniowej, w przypadku objęcia pożarem spotęgują już rozprzestrzeniający się dym, który zgromadzi się w warstwie podsufitowej. Brak obudowania klatek spowoduje, iż dym rozprzestrzeni się na ostatnią kondygnację budynku gdzie przebywają osoby psychicznie chore. Dodatkowo wysoka temperatura gazów pożarowych spowoduje, iż materiały palne na drugiej kondygnacji ulegną zapaleniu, co zwiększy zagrożenie w budynku. Istotnym z punktu widzenia organu I instancji jest fakt standardowej wysokości i niewielka szerokość korytarzy, które przyśpieszą ich wypełnienie dymem. Organ I instancji wskazał także, że czynnikiem pogarszającym w znacznym stopniu warunki ewakuacyjne z budynku jest zastosowanie przy wejściu przykrycia dachowego wykonanego z płyt poliwęglanowych o nieudokumentowanych cechach pożarowych oraz kształtowników o nieudokumentowanej klasie odporności ogniowej. Niniejsze płyty umiejscowione są w przedsionkach, wiatrołapach, które stanowią ostatni etap ewakuacji. Zdaniem organu I instancji, zastosowanie płyt poliwęglanowych w warunkach pożarowych uniemożliwia prowadzenie ewakuacji, ponieważ są materiałem kapiącym, odpadającym a także wydzielającym toksyczne produkty spalania. Może więc spowodować uniemożliwienie ewakuacji i konieczność poszukiwania innej drogi ucieczki z budynku. W wydanej decyzji odniesiono się również do zastosowanych w pokojach drzwi z materiałów drewnopodobnych, nieposiadających rozwiązania obserwacji sytuacji na drodze ewakuacyjnej, które nie posiadają klasy odporności ogniowej lub dymoszczelności. Oznacza to, że w przypadku zaistnienia warunków pożarowych do pomieszczeń przedostaną się gazy pożarowe, które będą już miały kilkaset stopni Celcjusza. Podniesiono również, że ewakuacja z II kondygnacji prowadzona za pomocą dostępnego w jednostce podnośnika hydraulicznego poprzez okna nie będzie możliwa. Wykazały to ustalenia zawarte w notatkach służbowych pracowników Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w G., a następnie czynności dowodowe, w których stwierdzono, że brak jest możliwości dotarcia do 4 otworów okiennych umiejscowionych w pokojach na II kondygnacji o nr [...] i [...]. W ocenie organu I instancji taki stan rzeczy powoduje istotne z punktu widzenia sprawności i efektywności utrudnienie, bowiem jedynymi drogami ewakuacyjnymi pozostają korytarze i klatki schodowe. Wyłączenie zaś w trakcie pożaru którejkolwiek klatki schodowej będzie skutkowało przekroczeniem dopuszczalnych parametrów dla długości dojścia, co ma istotne znaczenie z punktu widzenia stan sprawności fizycznej i psychicznej osób zamieszkujących w obiekcie. Uzasadniając panujące warunki ewakuacji podsumowano, iż w skali kraju, przedmiotowy obiekt świadczący usługi całodobowej opieki nad osobami chorymi psychicznie, jako nieliczny nie obudował i nie zamontował urządzeń służących do usuwania dymu uruchamianych samoczynnie. Jako czynniki przemawiające za uznaniem budynku za zagrażający życiu ludzi wskazano: brak wydzielenia klatek i zastosowania w nich urządzeń zapobiegających zadymieniu lub służących do usuwania dymu uruchamianych samoczynnie za pomocą systemu wykrywania dymu. Nadto, oprócz wskazanych zagrożeń organ I instancji wskazał jeszcze inne czynniki, które potęgują to zagrożenie, w istotny sposób pogarszając warunki ochrony przeciwpożarowej. Zaliczył do nich brak możliwości ewakuacji do innej strefy pożarowej na tej samej kondygnacji, niespełnienie wymogów szerokości prawem wymaganych drzwi ewakuacyjnych, a także korytarzy, biegów i spoczników stanowiących poziome i pionowe drogi ewakuacyjne, brak wymaganej klasy odporności ogniowej i występowanie na drogach ewakuacyjnych materiałów palnych, uniemożliwienie przez zastosowane nasadzenia ewakuacji przy użyciu podnośnika/drabiny z 4 okien budynku [...], stopień niepełnosprawności osób zamieszkałych i ich ilość w zestawieniu do ilości personelu (w szczególności w porze nocnej - 3 osoby z personelu). Nie bez znaczenia w przedmiocie uznania budynku za zagrażający życiu jest – zdaniem organu I instancji - również fakt przeprowadzenia przez D. próbnej ewakuacji pensjonariuszy. W założeniach ewakuacji przewidziano konieczność ewakuowania z budynku [...] pensjonariuszy przy 20 osobach z personelu. Czas opuszczania budynku wyniósł 6 minut i 50 sekund. Przy czym 2 osoby odmówiły opuszczenia budynku, a same ćwiczenia przebiegały w sprzyjających warunkach, ponieważ ewakuację przeprowadzone za dnia, gdy obecna była zwiększona obsada personelu. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ I instancji odniósł się szczegółowo do wszystkich nałożonych obowiązków, odwołał się do obowiązujących w tym zakresie warunków technicznych i stwierdzonych naruszeń. Wskazał jednocześnie na sposób wykonania każdego z nałożonych obowiązków oraz poinformował o możliwości zastosowania rozwiązań zamiennych. Organ w zaskarżonej decyzji wskazał okoliczności przemawiające za potraktowaniem budynku za zagrażający życiu ludzi i dokonał szczegółowej analizy warunków ewakuacji rozważając niebezpieczeństwo jakie niesie ze sobą brak obudowania klatek schodowych drzwiami dymoszczelnymi i wyposażenia ich w urządzenia przeciwpożarowe oraz prowadzenie ewakuacji z budynku w warunkach pożarowych w zestawieniu z występującymi na drogach ewakuacyjnych materiałami palnymi. Rozważył również inne czynniki, które w jego ocenie wpływają na warunki ewakuacji w budynku tj. uwzględnił okoliczności, które nie stanowiły przesłanki uznania budynku za zagrażający życiu, choć potęgowały niebezpieczeństwa jakie niesie za sobą prowadzenie ewakuacji z budynku w warunkach pożarowych. Te wszystkie okoliczności zdecydowały, iż organ ochrony przeciwpożarowej I instancji skategoryzował budynek jako zagrażający życiu, choć determinujące znaczenie miały okoliczności niewyposażenia klatek schodowych w urządzenia zapobiegające zadymieniu lub służące do usuwania dymu oraz brak zamknięcia ich drzwiami dymoszczelnymi oraz występowanie na drodze ewakuacyjnej okładziny z materiału łatwo zapalnego jeżeli nie zapewniono dwóch kierunków ewakuacji na II kondygnacji budynku w segmencie [...]. Odwołanie od tej decyzji złożył skarżący wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania; ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Decyzją z dnia 12 sierpnia 2024 r. (nr WZ.5290.1.5.2024) Dolnośląski Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej (dalej: organ II instancji), na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 27 i 11a ust. 2 pkt 1 ustawy I. uchylił zaskarżoną decyzję w części w zakresie: a. części obowiązku nr 11 decyzji z dnia 28 listopada 2023 r. w zakresie parametru R15 min dla konstrukcji dachu; b. ustalonych każdorazowo terminów wykonania wszystkich obowiązków do 31grudnia 2024 r. II. w uchylonym zakresie nakazał: a. wykonać konstrukcję dachu wejścia do segmentu [...] w klasie odporności pożarowej R 30 tj. zgodnie z § 216 ust. 1 r.w.t. b. wykonać wszystkie obowiązki nr 1-12 w terminie do dnia 30 czerwca 2026 r. III. w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podzielił stanowisko organu I instancji co do zasadności nałożenia oznaczonych obowiązków oraz stwierdzonego w budynku zagrożenia dla życia, które uprawnia do zastosowania r.w.t. w zakresie odnoszącym się do obiektu wybudowanego przed wejściem w życie tegoż rozporządzenia. Organ II instancji nie podzielił zarzutów naruszenia prawa procesowego przez oddalenie wniosku dowodowego o przeprowadzenie dowodu z opinii Centrum naukowo-Badawczego Ochrony Przeciwpożarowej w celu ustalenia czy warunki techniczne w budynku D. zapewniają możliwość ewakuacji ludzi wywodząc, iż zasadnie przyjął organ I instancji, że jeśli strona miała wolę przeprowadzenia takiego dowodu w celu zakwestionowania ustaleń, to powinna sama wstąpić o sporządzenie takiej opinii. Wyjaśnił, że organ może zwrócić się do biegłego lub biegłych o wydanie opinii, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne. W realiach badanej sprawy do podstawowych zadań Państwowej Straży Pożarnej należy m.in. rozpoznawanie zagrożeń pożarowych i innych miejscowych zagrożeń oraz nadzór nad przestrzeganiem przepisów przeciwpożarowych i organy te dysponują odpowiednią wiedzą w tym zakresie. Nie ma więc podstaw aby występować o przeprowadzenie opinii biegłego. Organ nie podzielił także zarzutu pominięcia ustaleń dot. czasu bezpiecznej ewakuacji w oparciu o przedłożony przez skarżącą artykuł naukowy wywodząc, iż rzeczą organów jest działanie na podstawie i w granicach prawa odnosząc się do obowiązujących regulacji prawnych, a nie w oparciu o dane zagranicznego instytutu normalizacji. Organ ochrony przeciwpożarowej uznaje budynek za zagrażający życiu z chwilą występowania w nim warunków technicznych niezapewniających możliwości ewakuacji. Należy to do jego wyłącznych kompetencji. Podstawą do stwierdzenia powyższego jest zaś m.in. niezabezpieczenie przed zadymieniem dróg ewakuacyjnych wymienionych w przepisach techniczno-budowlanych, w sposób w nich określonych. W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji prawidłowo zebrał i ocenił materiał dowodowy w sprawie. Nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy fakt prowadzenia w latach 1992 do 2011 czynności kontrolno-rozpoznawczych, jeśli organ ochrony przeciwpożarowej skonkretyzował normę prawną po raz pierwszy w decyzji dopiero w 2016 r. Osią sporu jest okoliczność czy w w/w okresach zakresem przedmiotowym kontroli objęto warunki ewakuacji w budynku. Jeśli organ ochrony przeciwpożarowej w oparciu dopiero o czynności kontrolno-rozpoznawcze przeprowadzone w 2016 r. podjął decyzję, iż stan budynku nie zapewnia właściwych warunków ewakuacji, to w istocie dopóty nie uznał budynku za zagrażający życiu ludzi dopóki ciążyła na nim odpowiedzialność za akceptowanie panujących w budynku warunków ochrony przeciwpożarowej. Z tych też względów brak było podstaw do uwzględnienia wniosku dowodowego w zakresie przeprowadzenia dowodów z dokumentów w postaci protokołów z czynności kontrolno-rozpoznawczych przeprowadzonych od 1992 r. do 2011 r. Zdaniem organu odwoławczego prawidłowo również odmówiono przeprowadzenia dowodu z przesłuchania wnioskowanych przez stronę świadków na okoliczność panujących w budynku warunków ewakuacji w 2024 r. Wystarczająca bowiem do oceny panujących warunków ewakuacji jest ustawowa kompetencja uzupełniona wiedzą i doświadczeniem pożarniczym organu ochrony przeciwpożarowej rozstrzygającego sprawę. Wydanego rozstrzygnięcia nie mogły także zmienić podniesione w odwołaniu zarzuty dotyczące sprawdzania co dwa lata warunków ewakuacji, gdyż to należy do obowiązków właściciela lub zarządcy budynku. Nadto, w kwestii potraktowania przekrycia dachu z płyt poliwęglanowych i kształtowników o nieudokumentowanych cechach pożarowych i nieznanej klasie odporności ogniowej w ten sposób, że pogarszają one warunki ewakuacji w budynku, organ wyjaśnił, że to na stronie ciąży prawny obowiązek okazania się dokumentami dopuszczającymi element budowalny do użytku, a rzeczą organu nie jest poszukiwanie dowodów na tę okoliczność, jeżeli strona nimi nie dysponuje. Organ nie podzielił także zarzutu co do naruszenia zasady szybkości wskazując, że na długotrwałe prowadzenie postępowania wpływ miała m.in. sytuacja epidemiczna i wprowadzone w związku z nią ograniczenia. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu złożył D. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej i zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. Nadto wniesiono o przeprowadzenie dowodu z załączonego artykułu naukowego. Zaskarżonej decyzji zarzucono: 1) obrazę przepisów postępowania, mającą istotny wpływ na jej treść, tj. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 84 § 1 k.p.a., a to poprzez brak przeprowadzenia rzetelnego postępowania dowodowego zmierzającego do ustalenia, czy warunki techniczne istniejące w spornym budynku zapewniają możliwość ewakuacji ludzi, w szczególności: a) brak przeprowadzenia dowodu z opinii Centrum Naukowo - Badawczego Ochrony Przeciwpożarowej [...] na okoliczność ustalenia, czy warunki techniczne występujące w budynku zapewniają możliwość ewakuacji stamtąd ludzi; b) pominięcie ustaleń i wyników czynności kontrolno - rozpoznawczych prowadzonych w budynku domu w okresie obejmującym lata 1992 - 2012 oraz uznanie, iż nie mają one żadnego znaczenia dla aktualnej oceny możliwości ewakuacji ludzi z tego obiektu; c) pominięcie treści dokumentu pn. "Plan ewakuacji D. we W." z grudnia 1992 r. uzgodnionego przez Jednostkę Ratowniczo - Gaśniczą PSP w G. w dniu 23 grudnia 1992 r. (dokument przedłożony wraz z pismem strony z dnia 15 lipca 2024 r.); d) pominięcie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania w charakterze świadków funkcjonariuszy Państwowej Straży Pożarnej, którzy prowadzili czynności kontrolno - rozpoznawcze w budynku odzwierciedlone w protokołach z dnia 7 grudnia 1992 roku, 8 listopada 1993 r., 12 września 2000 r. i 10 stycznia 2003 r., a także M. K., A. D. oraz W. K., pomimo, że wnioskowane dowody miały istotne znaczenie dla ustalenia stanu faktycznego sprawy, w tym zwłaszcza dla weryfikacji, czy warunki techniczne występujące w budynku zapewniają możliwości ewakuacji ludzi; e) brak uwzględnienia aspektów służących ustaleniu przebiegu procesu ewakuacji wynikających z powszechnie dostępnego źródła wiedzy pożarniczej; 2) obrazę przepisów postępowania, mającą istotny wpływ na jej treść, to jest art. 8 § 1 k.p.a. w zw. z art. 12 § 1 k.p.a., poprzez uznanie za prawidłowe prowadzenie przez organ I instancji postępowania przez okres ponad trzech i pół roku - w sytuacji gdy rzekomo zachodził w budynku stan zagrażający życiu ludzi i wymagający natychmiastowego przeciwdziałania, 3) obrazę przepisów postępowania, mającą istotny wpływ na jej treść, tj.: art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 84 § 1 k.p.a., a to poprzez brak przeprowadzenia postępowania dowodowego zmierzającego do ustalenia czy istnieją techniczne możliwości wykonania obowiązków nałożonych na stronę, polegających na wykonaniu różnego rodzaju robót budowlanych. W uzasadnieniu skarżący rozwinął sformułowane zarzuty. W odpowiedzi na skargę Dolnośląski Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. W przedłożonym w dniu 12 marca 2025 r. i 28 kwietnia 2025 r. piśmie procesowym strona skarżąca złożyła wnioski dowodowe, względem których wypowiedział się organ odpowiednio w pismach z dnia 27 marca 2025 r. i 11 kwietnia 2025 r. Na rozprawie wyznaczonej na dzień 30 kwietnia 2025 r. Sąd wydał postanowienie w zakresie złożonych wniosków dowodowych, a strony podtrzymały swoje stanowiska w sprawie. Nadto, Dyrektor D. oświadczył, że popiera skargę i dodaje, że gotów jest podporządkować się takim zaleceniom, które są wykonalne, a nie może zgodzić się na całkowitą przebudowę budynku, bowiem konieczność zamurowania drzwi i wykonania wewnętrznych klatek schodowych byłoby sprzeczne z wymaganiami dla tego rodzaju domów. Zalecenia zawarte w zaskarżonych decyzjach uważa za nękanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024, poz. 1267) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji, postanowienia (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb ich wydania lub tryb podjęcia aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Jego uchylenie następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2024, poz. 935, dalej p.p.s.a.). Mając na względzie wskazane kryterium legalności, Wojewódzki Sąd Administracyjny, po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie, w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych, nie znalazł podstaw dla stwierdzenia naruszenia prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, mimo rozważenia przepisu z art. 134 § 1 p.p.s.a., z którego wynika, że Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontroli tut. Sądu podlegała decyzja Dolnośląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia 12 sierpnia 2024 r., którą utrzymano w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Straży Pożarnej w G. z dnia 28 listopada 2023 r. nakazującą D. we W., wykonanie obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej, a uchylono ją w części i w tym zakresie orzeczono co do meritum, tj. w zakresie pkt. 11 i ustalonego terminu wykonania nakazanych robót. Dalej należy zauważyć, że w realiach badanej sprawy zaskarżona decyzja została podjęta po wydaniu przez tut. Sąd wyroku kasacyjnego z dnia 6 czerwca 2017 r. (sygn. akt II SA/Wr 106/17). Zgodnie zaś z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Przywołany przepis ma charakter bezwzględnie obowiązujący i wywiera skutki w dwóch płaszczyznach, mianowicie ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą pominąć oceny prawnej wyrażonej we wcześniejszym orzeczeniu. Zasadniczym kryterium legalności decyzji wydanej w postępowaniu ponowionym wskutek wyroku sądu administracyjnego jest więc zastosowanie się do wyrażonej przez ten sąd oceny prawnej oraz podporządkowanie się wytycznym co do dalszego postępowania (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 30 czerwca 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 574/23, CBOSA). Uregulowanie zawarte w art. 153 p.p.s.a. oznacza, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei związanie samego sądu administracyjnego w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się w pełnym wymiarze oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organów administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania (wyroki NSA z dnia (wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2023 r., sygn. akt I GSK 90/23, CBOSA). Niewątpliwie więc na organie i sądzie spoczywa istotny obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego, który może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, czyniącej poprzedni pogląd prawny nieaktualnym. Tym samym związanie sądu oceną prawną wyrażoną w wyroku wydanym w danej sprawie oznacza, że przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym nie może on formułować ocen odmiennych od wiążącej go oceny prawnej, ale musi się do niej zastosować. Takie same zasady bez wątpienia dotyczą związania wskazaniami poczynionymi przez sąd co do dalszego postępowania np. jego pożądanego kierunku, ewentualnych działań wyjaśniających jakie należało być może podjąć (wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2023 r., sygn. akt II GSK 2/20, CBOSA). Uwzględniając niniejsze, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a organ zastosował się do wyrażonej przez Sąd w wyroku z dnia 6 czerwca 2017 r. oceny prawnej oraz podporządkował się wytycznym co do dalszego postępowania, które wiązały się z koniecznością ustalenia, czy w realiach niniejszej sprawy zachodziły podstawy do wydania oznaczonych nakazów z uwagi na stwierdzenie wystąpienia zagrożenia dla życia. W kontekście powyższego trzeba przede wszystkim zauważyć, że zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy komendant powiatowy (miejski) Państwowej Straży Pożarnej, w razie stwierdzenia naruszenia przepisów przeciwpożarowych, uprawniony jest w drodze decyzji administracyjnej do nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień w ustalonym terminie. Zgodnie zaś z § 207 ust. 2 r.w.t. przepisy rozporządzenia dotyczące bezpieczeństwa pożarowego, wymiarów schodów, o których mowa w § 68 ust. 1 i 2, a także oświetlenia awaryjnego, o którym mowa w § 181, stosuje się, z uwzględnieniem § 2 ust. 2 i 3a, również do użytkowanych budynków istniejących, które na podstawie przepisów odrębnych uznaje się za zagrażające życiu ludzi. Przesłanki uznania użytkowanego budynku za zagrażający życiu ludzi określa § 16 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U z 2010 r. Nr 109, poz. 719; dalej r.p.b.). Zgodnie z ust. 1 tego paragrafu użytkowany budynek istniejący uznaje się za zagrażający życiu ludzi, gdy występujące w nim warunki techniczne nie zapewniają możliwości ewakuacji ludzi. Podstawą do stwierdzenia, że w budynku występują warunki techniczne, o których mowa w ust. 1, z zastrzeżeniem § 45, może być (ust. 2): 1) szerokość przejścia, dojścia lub wyjścia ewakuacyjnego albo biegu bądź spocznika klatki schodowej służącej ewakuacji, mniejsza o ponad jedną trzecią od określonej w przepisach techniczno-budowlanych; 2) długość przejścia lub dojścia ewakuacyjnego większa o ponad 100 % od określonej w przepisach techniczno-budowlanych; 3) występowanie w pomieszczeniu strefy pożarowej zakwalifikowanej do kategorii zagrożenia ludzi ZL I, ZL II lub ZL V albo na drodze ewakuacyjnej: a) okładziny sufitu lub sufitu podwieszonego z materiału łatwo zapalnego lub kapiącego pod wpływem ognia, bądź wykładziny podłogowej z materiału łatwo zapalnego, b) okładziny ściennej z materiału łatwo zapalnego na drodze ewakuacyjnej, jeżeli nie zapewniono dwóch kierunków ewakuacji; 4) niewydzielenie ewakuacyjnej klatki schodowej budynku wysokiego innego niż mieszkalny lub wysokościowego, w sposób określony w przepisach techniczno-budowlanych; 5) niezabezpieczenie przed zadymieniem dróg ewakuacyjnych wymienionych w przepisach techniczno-budowlanych, w sposób w nich określonych; 6) brak wymaganego oświetlenia awaryjnego w odniesieniu do strefy pożarowej zakwalifikowanej do kategorii zagrożenia ludzi ZL I, ZL II lub ZL V albo na drodze ewakuacyjnej prowadzącej z tej strefy na zewnątrz budynku. Co do zasady, w orzecznictwie przyjmuje się, iż istnienie budynku, który wprawdzie został wybudowany pod rządami "starego" prawa, ale istnieje i jest użytkowany pod rządami "nowego" prawa jest zdarzeniem "ciągłym" albo sytuacją trwającą także po wejściu w życie nowej ustawy. Zatem wprowadzenie nowych wymogów ochrony przeciwpożarowej dla takich budynków jest działaniem retrospektywnym prawa, a nie działaniem retroaktywnym. Trudno też zaprzeczyć istnieniu ważkiego interesu publicznego we wprowadzeniu nowych, skuteczniejszych środków ochrony przeciwpożarowej. Chodzi przecież o ochronę życia ludzkiego i mienia o znacznej wartości. Nie można też ograniczać ustawodawcy w dostosowaniu wymogów ochrony przeciwpożarowej do zmieniających się warunków społecznych. W szczególności dotyczy to właśnie budynków, które z natury rzeczy istnieją bardzo długo. Ustawodawca musi mieć w tej sytuacji swobodę w dostosowaniu ochrony przeciwpożarowej także istniejących budynków do postępów w nauce (nowe, skuteczniejsze środki ochrony przeciwpożarowej), czy zwiększenia się zagrożeń związanych z pożarami (wzrost zaludnienia, zagęszczenie zabudowy) (por. wyrok NSA z 24 sierpnia 2007 r. II OSK 1144/06, z dnia 3 września 2014 r. II OSK 516/13, z dnia 26 września 2023 r., sygn. akt II OSK 3258/20). Zdaniem NSA taka regulacja nie narusza zasady niedziałania prawa wstecz. W orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego podkreśla się, iż ustawodawca może stanowić normy retrospektywne, jeżeli przemawia za tym ważny interes publiczny, którego nie można wyważyć z interesem jednostki. Zwraca się też uwagę, iż nie można nadmiernie ograniczać ustawodawcy w dostosowaniu prawa do zmian społecznych. (por. wyrok NSA z dnia 26 września 2023 r., sygn. akt II OSK 3258/20 za wyrokiem TK z 4 kwietnia 2006 r., sygn. K 11/04, OTK-A nr 4 z 2006 r., poz. 40). Sporny budynek D. został oddany do użytkowania w 1992 r. i zalicza się do budynków niskich o kategorii zagrożenia ludzi ZLII, a zatem budynków przeznaczonych przede wszystkim do użytku ludzi o ograniczonej zdolności poruszania się. Przeprowadzone przez organy postępowanie wykazało, że zagraża on życiu ludzi, gdyż występujące warunki techniczne nie zapewniają możliwości ewakuacji ludzi w rozumieniu r.p.b., które zawiera – jak to już w realiach badanej sprawy wskazał Sąd w wyroku z dnia 6 czerwca 2017 r. – otwarte wyliczenie podstaw do stwierdzenia, że w budynku występują warunki techniczne niezapewniające możliwości ewakuacji ludzi. Jednym z nich jest niezabezpieczenie przed zadymianiem dróg ewakuacyjnych wymienionych w przepisach techniczno-budowlanych, w sposób w nich określony. Zgodnie z § 245 pkt 1 r.w.t. klatki schodowe przeznaczone do ewakuacji ze strefy pożarowej ZL II w budynku niskim (N), powinny być obudowane i zamykane drzwiami dymoszczelnymi oraz wyposażone w urządzenia zapobiegające zadymieniu lub służące do usuwania dymu, uruchamiane samoczynnie za pomocą systemu wykrywania dymu. Z akt sprawy wynika, że w niniejszym budynku występują dwie klatki schodowe, które nie są zamknięte drzwiami dymoszczelnymi oraz nie zostały wyposażone w urządzenia zapobiegające zadymianiu lub służące do usuwania dymu, uruchamianymi samoczynnie za pomocą systemu wykrywania dymu. Niniejsze ustalenie poczyniono na podstawie oględzin przeprowadzonych w dniu 12 września 2023 r. i 14 stycznia 2022 r, jak również w toku czynności kontrolno-rozpoznawczych z dnia 20 lutego 2019 r. Ujawnione zaś w sprawie okoliczności braku zabezpieczenia przed zadymianiem w spornym budynku uzasadniały przyjęcie, iż sporny obiekt nie zapewnia możliwości ewakuacji ludzi. Odnosząc się zaś do podniesionych twierdzeń strony skarżącej, iż konieczność zamurowania drzwi i wykonania wewnętrznych klatek schodowych jest sprzeczna z wymaganiami dla tego rodzaju domów, należy zauważyć, że w przywołanym § 245 r.w.t. dla budynku niskiego, zaliczanego do kategorii zagrożenia ZL II jako jedną z form ochrony przeciwpożarowej przewidziano przyjęte w nim wymagania dot. tego, aby właśnie klatki schodowe były obudowane i zamykane drzwiami oraz wyposażone w urządzenia zapobiegające zadymieniu lub służące do usuwania dymu. Ponadto, zasadnie zauważył organ, że występowanie na drodze ewakuacyjnej okładziny z materiału łatwo zapalnego przy jednoczesnym uwzględnieniu faktu zamieszkiwania budynku przez pensjonariusz z niepełnosprawnościami, w tym chorobami psychicznymi, przyjętymi w budynku rozwiązaniami organizacyjnych w zakresie dostępności personelu w porze nocnej w ilości 3 osób czy warunków technicznych wskazujących, że mamy do czynienia z jedną strefą pożarową, brakiem możliwości dotarcia do kilku pomieszczeń z części zewnętrznej budynku nawet przy użyciu specjalistycznego sprzętu, wskazuje, iż również w tym zakresie obiekt stwarza zagrożenie dla życia ludzi. Niniejsze znajduje swoje uzasadnienie również w przyjętych rozwiązaniach prawnych. Zgodnie bowiem z § 258 ust. 2 r.w.t., na drogach komunikacji ogólnej, służących celom ewakuacji, stosowanie materiałów i wyrobów budowlanych łatwo zapalnych jest zabronione. Stosownie zaś do cyt. już § 16 r.p.b. występujące okładziny ścienne z materiału łatwo zapalanego na drodze ewakuacyjnej, jeżeli nie zagwarantowano dwóch kierunków ewakuacji stanowią okoliczność nie zapewniającą możliwość ewakuacji, co stanowi podstawę do uznania budynku za zagrażający życiu. Tymczasem z akt badanej sprawy wynika, że z części budynku, zlokalizowanej na II piętrze przy wejściu do sekretariatu segmentu [...], prowadzi tylko jedna droga ewakuacyjna, na której znajdują się okładziny z materiału łatwo zapalanego. W tej sytuacji poczynione przez organ I instancji uwagi zasadnie znalazły swoje odzwierciedlenie w oznaczonym w pkt II nakazie. Dalej w ocenie Sądu należy zauważyć, że również inne stwierdzone w toku postępowania nieprawidłowości w zakresie: braku możliwości ewakuacji do innej strefy pożarowej na tej samej kondygnacji, braku wymaganej klasy odporności ogniowej dróg ewakuacyjnych, niewłaściwej szerokości drzwi ewakuacyjnych oraz drzwi na drodze ewakuacyjnej, niewłaściwej szerokości poziomych dróg ewakuacyjnych i szerokości biegów oraz spoczników, niewłaściwych hydrantów wewnętrznych, braku zamknięcia otworu drzwiowego między kotłownią a magazynem oleju opałowego, niewłaściwej obudowy poziomych dróg ewakuacyjnych, niewłaściwych elementów zabudowy wejścia do segmentu [...] stanowią okoliczności, które w sposób istotny mogą negatywnie wpływać na przebieg ewakuacji. W tym zakresie zasadnie wskazał organ I instancji, że przywołane okoliczności również wpływają bezpośrednio na uznanie obiektu za uniemożliwiający zapewnienie skutecznej ewakuacji pensjonariuszy spornego budynku. Stąd nałożone w tym zakresie w pkt. 3-12 nakazy znajdują swoje uzasadnienie w kontekście całokształtu poczynionych ustaleń faktycznych, jak również w tym, że wskazany w § 16 r.p.b. katalog warunków technicznych pozwalających na zakwalifikowanie danego obiektu za stwarzający zagrożenie dla życia ma charakter otwarty i nie wyklucza możliwości odwołania się w tym zakresie również do innych uchybień, które w okolicznościach konkretnej sprawy prowadzą do konkluzji co do braku zapewnienia skutecznej możliwości ewakuacji. W tej sytuacji nałożone obowiązki w zakresie doprowadzenia niniejszego budynku do stanu zgodnego z przepisami z zakresu ochrony przeciwpożarowej znajdują swoje uzasadnienie. Stwierdzone zaś w tym zakresie nieprawidłowości na podstawie przeprowadzonych z udziałem przedstawiciela skarżącej oględzin w roku 2022 i 2023, a także protokołu czynności kontrolono-rozpoznawczch z 20 lutego 2019 r. nie budzą wątpliwości. Nie zostały także skutecznie podważone przez stronę skarżącą w toku postępowania. Zdaniem Sądu, zaskarżona decyzja, wydana na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy, precyzyjnie określa zakres nałożonych obowiązków tak, by możliwe było wykonanie decyzji dobrowolnie lub przy zastosowaniu środków egzekucyjnych. Nadto, nakłada na adresata obowiązki, których wykonanie jest fizycznie i prawnie możliwe. Nakazując bowiem wykonanie spornych obowiązków organ I instancji w uzasadnieniu wydanej decyzji względem każdego z nich wskazał na sposób ich wykonania pouczając jednocześnie, iż na podstawie r.w.t. możliwe jest zastosowanie rozwiązań zamiennych w odniesieniu do wymagań określonych w obowiązujących przepisach, a w ślad za tym - w odniesieniu do obowiązków określonych w niniejszej decyzji, pouczając o przyjętym w tym zakresie trybie. Odnosząc się zaś do zarzutów skargi trzeba tu z całą stanowczością podkreślić, że przeprowadzone postępowanie przez organy obu instancji nie jest wolne od uchybień procesowych. Nieprawidłowości te pozostawały jednak w ocenie Sądu bez wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia. Niniejsze dotyczy chociażby kompletności przedłożonej przez organ do tut. Sądu dokumentacji aktowej wraz ze skargą, co wymagało wydania postanowienia dowodowego w zakresie przedłożonych przez stronę dowodów z dokumentów. Nie uszło również oczywiście przy tym uwadze Sądu, że sporne postępowania było prowadzone w sposób długotrwały, a podejmowane w nim działania ze znacznym odstępstwem czasu. Niniejsza okoliczność nie stanowi jednak wadliwości obligującej Sąd do uchylenia wydanej decyzji, a mogła stanowić przedmiot odrębnej skargi na bezczynność lub przewlekłość, która służy właśnie zwalczaniu opieszałości organu. Odnosząc się z kolei do zaniechania przeprowadzenia dowodu z opinii Centrum Naukowo-Badawczego Ochrony Przeciwpożarowej [...] należy wskazać, że organy Państwowej Straży Pożarnej posiadają specjalistyczną wiedzę oraz kompetencje w zakresie bezpieczeństwa pożarowego i występujących w budynkach mieszkalnych warunków technicznych. Jakkolwiek określone aspekty dotyczące stwierdzonego naruszenia przepisów przeciwpożarowych i nakazu ich usunięcia mogą wymagać posłużenia się opinią biegłego, tym niemniej w kontrolowanej sprawie z taką okolicznością nie mamy do czynienia. Sam bowiem fakt czasu ewentualnej ewakuacji nie jest jedyną i główną okolicznością, która stanowiła podstawę do wydania nałożonych obowiązków. Niewątpliwą przesłanką orzeczonych nakazów jest bowiem przede wszystkim stwierdzenie braku spełnienia przyjętych przez ustawodawcę wymagań technicznych z zakresu ochrony przeciwpożarowej. Nadto, trzeba także zauważyć, że nie było przeszkód, aby skarżąca we własnym zakresie wystąpiła o sporządzenie niniejszej opinii uznając, iż wymagają tego okoliczności rozpatrywanej sprawy. W kwestii zaś zaniechania przeprowadzenia dowodu z przesłuchania wnioskowanych świadków czy też wyników czynności kontrolno-rozpoznawczych obejmujących lata 1992-2012 trzeba zauważyć, że wydana decyzja opiera się na ustaleniach poczynionych z udziałem także strony postępowania. Zostały one utrwalone protokołem z przeprowadzonych w 2022 i 2023 r. oględzin, notatek służbowych dot. warunków ewakuacji z maja i czerwca 2022 r., czy też protokołem z czynności kontrolno-rozpoznawczych z lutego 2019 r., do którego nie wniesiono zastrzeżeń. Niniejsze dokumenty stanowią dowody wskazujące na aktualne warunki techniczne z zakresu ochrony przeciwpożarowej w spornym budynku. Stąd zaniechania przeprowadzenia wspomnianych dowodów z dokumentów wygenerowanych sprzed ponad 10 czy 20 laty nie można uznać za uchybienie mające istotny wpływ na wynik sprawy, nawet w sytuacji gdy w sposób odmienny dokonują oceny oznaczonych okoliczności. Istota bowiem decyzji wydanej na podstawie art. 26 ustawy sprowadza się do konieczność dostosowania aktualnego stanu obiektu do obowiązujących wymogów ochrony przeciwpożarowej, co warunkuje stwierdzenie, że na dzień jej wydania obiekt nie spełniał przewidzianych norm. Taka też jest istota stosowania w zakresie bezpieczeństwa pożarowego r.w.t. do budynków użytkowanych, chociaż powstałych przed wejściem w życie tegoż aktu. Konkludując, uznać należy, iż w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy też innego naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko takie uchybienia uprawniają sąd administracyjny do wyeliminowania z obrotu prawnego wadliwego aktu administracyjnego. W tej sytuacji, kierując się dyspozycją z art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę w całości.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI