Orzeczenie · 2025-03-25

II SA/Wr 773/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Miejsce
Wrocław
Data
2025-03-25
NSAnieruchomościWysokawsa
wywłaszczenienieruchomośćodszkodowaniezaliczkadrogi publiczneinwestycja drogowaZRIDWSAprawo administracyjne

Sprawa dotyczyła skargi M. W. na czynność Wójta Gminy Długołęka polegającą na odmowie wypłaty zaliczki w wysokości 70% odszkodowania za nieruchomość wywłaszczoną pod inwestycję drogową. Starosta ustalił odszkodowanie w wysokości 171 400 zł, a Gmina D. wniosła odwołanie. Skarżąca zwróciła się o wypłatę zaliczki, jednak Wójt odmówił, powołując się na art. 12 ust. 5a ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Skarżąca zarzuciła naruszenie Konstytucji (art. 32 ust. 1, art. 21 ust. 2) i Konwencji o ochronie praw człowieka (art. 1 Protokołu nr 1) oraz przepisów k.p.a., argumentując, że prawo do zaliczki powinno przysługiwać również w przypadku ostatecznej decyzji ZRID. Sąd oddalił skargę, podkreślając, że przepis art. 12 ust. 5a ustawy jednoznacznie wiąże prawo do zaliczki z decyzją ZRID, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Sąd uznał, że nie doszło do naruszenia zasady równości wobec prawa, gdyż sytuacja faktyczna osób, którym nadano rygor natychmiastowej wykonalności, różni się od sytuacji osób, których decyzja ZRID stała się ostateczna. Sąd powołał się na utrwalone orzecznictwo NSA, które również wiąże prawo do zaliczki z rygorem natychmiastowej wykonalności.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 12 ust. 5a ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych w kontekście prawa do zaliczki na poczet odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, zwłaszcza w przypadku braku rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji ZRID.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z wywłaszczeniami pod inwestycje drogowe i możliwością uzyskania zaliczki na poczet odszkodowania.

Zagadnienia prawne (2)

Czy osobie uprawnionej do odszkodowania za nieruchomość wywłaszczoną pod inwestycję drogową przysługuje prawo do zaliczki w wysokości 70% ustalonego odszkodowania, gdy decyzja ZRID nie została opatrzona rygorem natychmiastowej wykonalności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, prawo do zaliczki w wysokości 70% odszkodowania przysługuje wyłącznie w przypadku, gdy decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (ZRID) nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na literalnym brzmieniu art. 12 ust. 5a ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, który wprost wiąże możliwość wypłaty zaliczki z decyzją ZRID, o której mowa w art. 12 ust. 4g, czyli z decyzją opatrzoną rygorem natychmiastowej wykonalności. Wnioskowanie a contrario prowadzi do wniosku, że w przypadku ostatecznych decyzji ZRID, które nie mają nadanego rygoru, prawo do zaliczki nie przysługuje.

Czy różnicowanie prawa do zaliczki na poczet odszkodowania w zależności od nadania decyzji ZRID rygoru natychmiastowej wykonalności narusza zasadę równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, różnicowanie to nie narusza zasady równości, ponieważ sytuacja faktyczna osób, którym nadano rygor natychmiastowej wykonalności (pozbawienie władztwa nad nieruchomością), jest odmienna od sytuacji osób, które utraciły własność nieruchomości na mocy ostatecznej decyzji ZRID.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ustawodawca prawidłowo zróżnicował skutki prawne decyzji administracyjnych w zależności od charakteru decyzji i przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Osoby, którym nadano rygor, są pozbawione władztwa nad nieruchomością, podczas gdy osoby, których decyzja stała się ostateczna, oczekują na ustalenie odszkodowania za utraconą własność. Te odmienne sytuacje faktyczne uzasadniają odmienne traktowanie prawne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę w całości.

Przepisy (10)

Główne

u.s.z.p.i.r.i.w.d.p. art. 12 § ust. 5a

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Prawo do zaliczki w wysokości 70% odszkodowania przysługuje tylko w przypadku, gdy decyzji ZRID nadano rygor natychmiastowej wykonalności (art. 12 ust. 4g).

Pomocnicze

u.s.z.p.i.r.i.w.d.p. art. 12 § ust. 4g

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Określa, że decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wydaje się w terminie 60 dni od dnia nadania decyzji ZRID rygoru natychmiastowej wykonalności.

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 32 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada równości wobec prawa.

Konstytucja RP art. 21 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dopuszczalność wywłaszczenia za słuszne odszkodowanie.

EKPC art. 1 § Protokołu nr 1

Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności

Ochrona własności.

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Literalna wykładnia art. 12 ust. 5a ustawy drogowej, która wiąże prawo do zaliczki z decyzją ZRID opatrzoną rygorem natychmiastowej wykonalności. • Różnica w sytuacji faktycznej między osobami, którym nadano rygor natychmiastowej wykonalności, a osobami, których decyzja ZRID stała się ostateczna, uzasadnia odmienne traktowanie prawne.

Odrzucone argumenty

Prawo do zaliczki w wysokości 70% odszkodowania powinno przysługiwać również w przypadku ostatecznej decyzji ZRID. • Odmowa wypłaty zaliczki narusza zasadę równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP). • Odmowa wypłaty zaliczki narusza art. 1 Protokołu nr 1 do EKPC oraz art. 21 ust. 2 Konstytucji RP. • Naruszenie przepisów k.p.a. (art. 6, 7, 8) poprzez odmowę wykonania obowiązku wypłaty zaliczki.

Godne uwagi sformułowania

Litera przepisu jest jasna, i ustawodawca wiąże wypłatę zaliczki z decyzją ustalającą wysokość odszkodowania, o której mowa w ust. 4g. • Sąd uznał zatem, że należało się kierować zasadą clara non sunt interpretanda (nie dokonuje się wykładni tego, co jest jasne). • Nie mamy więc naruszenia zasady równości wobec prawa. • judykatura zdecydowanie wiąże dopuszczalność wypłaty zaliczki z faktem nadania decyzji ustalającej lokalizację inwestycji drogowej rygoru natychmiastowej wykonalności

Skład orzekający

Adam Habuda

sprawozdawca

Marta Pawłowska

członek

Władysław Kulon

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 12 ust. 5a ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych w kontekście prawa do zaliczki na poczet odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, zwłaszcza w przypadku braku rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji ZRID."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z wywłaszczeniami pod inwestycje drogowe i możliwością uzyskania zaliczki na poczet odszkodowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu wywłaszczeń – prawa do szybkiego uzyskania części odszkodowania, co ma znaczenie praktyczne dla wielu osób. Wyjaśnia kluczową różnicę w procedurze w zależności od nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji ZRID.

Czy możesz dostać zaliczkę na poczet odszkodowania za wywłaszczoną działkę? Sąd wyjaśnia kluczowy warunek.

Dane finansowe

WPS: 171 400 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst