II SA/Wr 764/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA uchylił postanowienie SKO opiniujące negatywnie projekt podziału nieruchomości, uznając, że organy błędnie zinterpretowały plan miejscowy i nie wyjaśniły wątpliwości stron co do trybu postępowania.
Skarżący I. i E. Z. domagali się opiniowania projektu podziału nieruchomości, który został negatywnie zaopiniowany przez Burmistrza, a następnie utrzymany w mocy przez SKO. Organy uznały podział za niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który określał minimalną powierzchnię działki. WSA uchylił postanowienie SKO, wskazując na błędną interpretację planu miejscowego przez organy oraz na naruszenie przepisów proceduralnych poprzez nierozstrzygnięcie wątpliwości co do trybu postępowania (podział zgodny z planem vs. podział niezależny od planu).
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu, które utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza K. negatywnie opiniujące projekt podziału nieruchomości. Skarżący domagali się podziału działki, wskazując na potrzebę wydzielenia części niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. Organy obu instancji uznały, że proponowany podział jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który określał minimalną powierzchnię działki na 900 m2 dla zabudowy jednorodzinnej. WSA stwierdził, że organy błędnie zinterpretowały przepisy planu miejscowego, myląc instytucję scalania i podziału nieruchomości z podziałem ewidencyjnym. Ponadto, sąd wskazał na naruszenie przepisów proceduralnych, ponieważ SKO nie wyjaśniło wątpliwości skarżących co do charakteru ich żądania – czy dotyczy ono podziału zgodnego z planem, czy też podziału niezależnego od jego ustaleń na podstawie art. 95 pkt 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Sąd nakazał organom wyjaśnienie tej kwestii w ponownym postępowaniu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Organ opiniujący ma kompetencje do badania wyłącznie zgodności proponowanego podziału z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dotyczącymi przeznaczenia terenu i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że organ opiniujący bada jedynie zgodność podziału z planem miejscowym, a nie inne kwestie, takie jak możliwość wydzielenia działki budowlanej na podstawie art. 95 u.g.n. w ramach tego samego postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (12)
Główne
u.g.n. art. 93 § 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Pomocnicze
u.g.n. art. 93 § 4
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 95 § 7
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
p.z.p. art. 15 § 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
p.z.p. art. 15 § 3
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy błędnie zinterpretowały przepisy planu miejscowego, myląc podział ewidencyjny z instytucją scalania i podziału nieruchomości. Organy nie wyjaśniły wątpliwości skarżących co do charakteru ich żądania (podział zgodny z planem vs. podział niezależny od planu). Rozstrzygnięcie w jednym postanowieniu o obu trybach podziału narusza przepisy proceduralne.
Godne uwagi sformułowania
podział ma na celu polepszenie zagospodarowania działki (wydzielenie działki niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego) podział nieruchomości musi być zgodny z zapisami planu zagospodarowania przestrzennego niezbędność, o której mowa w tym przypadku, to coś więcej niż opłacalność, czy wygoda nie budzi zatem wątpliwości, że organy stanowiące gminy mają kompetencje do określania w planach miejscowych warunków scalania i podziałów nieruchomości w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.g.n., nie zaś do regulowania zasad podziału nieruchomości w ogólności Obowiązkowo bowiem trzeba oddzielać od siebie dwie procedury: scalenia i podziału nieruchomości oraz ewidencyjne podziały nieruchomości.
Skład orzekający
Halina Filipowicz-Kremis
sędzia
Marta Pawłowska
sprawozdawca
Władysław Kulon
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podziału nieruchomości, zgodności z planem miejscowym oraz rozróżnienia między podziałem ewidencyjnym a scalaniem i podziałem nieruchomości."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podziału nieruchomości w kontekście planu miejscowego i przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy częstego problemu w obrocie nieruchomościami – podziału działki i jego zgodności z planem miejscowym. Wyrok wyjaśnia istotne rozróżnienia prawne i proceduralne, co jest cenne dla praktyków.
“Błąd w interpretacji planu miejscowego: WSA wyjaśnia, kiedy podział działki jest legalny.”
Dane finansowe
WPS: 597 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wr 764/23 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2024-04-18 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-12-22 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Halina Filipowicz-Kremis Marta Pawłowska /sprawozdawca/ Władysław Kulon /przewodniczący/ Symbol z opisem 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości Hasła tematyczne Nieruchomości Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku *Uchylono zaskarżone postanowienie w całości Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 344 art. 93 ust. 1 Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędziowie: Sędzia NSA Halina Filipowicz –Kremis Asesor WSA Marta Pawłowska (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 18 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi I. Z. i E. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu z dnia 25 sierpnia 2023 r. nr SKO 4141/42/2023 w przedmiocie negatywnego zaopiniowania projektu I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu na rzecz skarżących kwotę 597zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Wałbrzychu (dalej w skrócie jako: SKO"), po rozpatrzeniu zażalenia E. Z. i I. Z. (dalej jako: "skarżący"), na postanowienie Burmistrza K. z dnia 6 lica 2023 r., negatywnie opiniujące projekt podziału nieruchomości gruntowej, oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...], obręb K.(1), utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Rozstrzygnięcie to zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. Wnioskiem z dnia 28 czerwca 2023 r. skarżący zwrócili się do Burmistrza K. o wydanie postanowienia opiniującego wstępny projekt podziału. Do wniosku dołączono wstępny projekt podziału oraz informację z rejestru gruntów. Postanowieniem z dnia 6 lipca 2023 r. Burmistrz K., na podstawie art. 93 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami ( Dz.U. z 2023, poz. 344 z późn.zm, dalej w skrócie jako: "u.g.n.") ) zaopiniował negatywnie proponowany podział nieruchomości oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...] położonej obręb K.(1) na dwie działki o nr [...] i [...]. W uzasadnieniu postanowienia organ pierwszej instancji wyjaśnił, że nieruchomość objęta wnioskiem o zatwierdzenie podziału położona jest w granicach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który został zatwierdzony uchwałą nr [...] Rady Gminy w K. z dnia [...] grudnia 2005 roku ( Dz. Urz. Woj. Dolnośląskiego, z 2006, nr 29, poz.[...]). Plan ten określa minimalną powierzchnię działki jako 900 m2. Tymczasem powierzchnia jednej z projektowanych działek jest mniejsza od minimalnej powierzchni wskazanej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. W zażaleniu na to rozstrzygnięcie skarżący podnieśli, że "podział ma na celu polepszenie zagospodarowania działki (wydzielenie działki niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego)". Utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie SKO w pierwszej kolejności podniosło, że z przedstawionego projektu podziału wynika, że w jego wyniku powstaną dwie działki, jedna o powierzchni 0,05 ha i druga o powierzchni 0,17 ha. Dalej SKO wyjaśniło, że na obszarze objętym wyżej opisanym wnioskiem, obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego terenu Gminy K., który został przyjęty uchwałą Rady Gminy w K. z dnia [...] grudnia 2005 r. (Dz.Urz. Woj. Dolnośląsk. 2006 nr.29, poz.[...]). Działka podlegająca podziałowi leży na terenie oznaczonym symbolem " MN.[...]", gdzie ustalono przeznaczenie podstawowe: tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Plan określił minimalne parametry samodzielnych działek gruntu. Minimalna powierzchnia dla zabudowy jednorodzinnej -900 m2 , a dla zabudowy bliźniaczej 450 m2. Minimalna szerokość działki : zabudowa wolnostojąca 25 m, zabudowa bliźniacza - 17 m. Minimalna szerokość działki pod drogi wewnętrzne nie wydzielone na rysunku planu -8 m. Ponadto na terenie działki znajduje się stanowisko archeologiczne, a także pas zieleni wewnętrznej wyłączony z lokalizacji zabudowy. Ponadto organ I instancji ustalił, że przez teren działki przebiega główna sieć wodociągowa Ø 200mm. SKO przytoczyło treść przepisów 93. ust. 1 i art. 93 ust. 4 u.g.n i podniosło, że z ich treści wynika podstawowa zasada, że proponowany podział nieruchomości musi być zgodny z zapisami planu zagospodarowania przestrzennego. Dalej SKO wskazało, że w art. 95 u.g.n., ustawodawca przyjął, że niezależnie od ustaleń planu miejscowego, a w przypadku braku planu niezależnie od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, podział nieruchomości może nastąpić w celu: 1) zniesienia współwłasności nieruchomości zabudowanej co najmniej dwoma budynkami, wzniesionymi na podstawie pozwolenia na budowę, jeżeli podział ma polegać na wydzieleniu dla poszczególnych współwłaścicieli, wskazanych we wspólnym wniosku, budynków wraz z działkami gruntu niezbędnymi do prawidłowego korzystania z tych budynków; 2) wydzielenia działki budowlanej, jeżeli budynek został wzniesiony na tej działce przez samoistnego posiadacza w dobrej wierze; 3) wydzielenia części nieruchomości, której własność lub użytkowanie wieczyste zostały nabyte z mocy prawa; 4) realizacji roszczeń do części nieruchomości, wynikających z przepisów niniejszej ustawy lub z odrębnych ustaw; 4a) realizacji przepisów dotyczących przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów; 5) realizacji przepisów dotyczących przekształceń własnościowych albo likwidacji przedsiębiorstw państwowych lub samorządowych; 6) wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o ustaleniu lokalizacji drogi publicznej; 6a) wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej; 6b) wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji w zakresie lotniska użytku publicznego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 12 lutego 2009 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie lotnisk użytku publicznego albo decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji w zakresie CPK w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o Centralnym Porcie Komunikacyjnym; 6c) wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o pozwoleniu na realizację inwestycji w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 8 lipca 2010 r. o szczególnych zasadach przygotowania do realizacji inwestycji w zakresie budowli przeciwpowodziowych; 6d) wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o przygotowaniu i realizacji inwestycji w zakresie odbudowy [...], [...] oraz kamienic przy ulicy [...] w W. (Dz. U. poz. 1551); 6e) wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji w zakresie budowy strzelnic realizowanych przez uczelnie na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o inwestycjach w zakresie budowy strzelnic realizowanych przez uczelnie. 7) wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego; 8) wydzielenia działek gruntu na terenach zamkniętych. Odnosząc się do stanu faktycznego sprawy Kolegium podniosło, że proponowany przez skarżący podział jest niezgodny z postanowieniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, bowiem ustala on minimalną powierzchnię działki, dla zabudowy jednorodzinnej jest to 900 m2, a dla zabudowy bliźniaczej 450 m2. Wydzielenie działki o mniejszej powierzchni nie pozwoliłoby na zagospodarowanie tej działki zgodnie z zapisami planu miejscowego. Działka nr [...], która powstałaby w wyniku proponowanego podziału, posiadałaby powierzchnię mniejszą niż dopuszczalna zgodnie z zapisami planu. W ocenie Kolegium proponowany podział nie może być również oceniany w kontekście przesłanek, o których mowa w art. 95 pkt.7 ustawy o gospodarce nieruchomościami jak to mogłoby wynikać z wniosku stron. Podział dokonywany w oparciu o tę przesłankę dotyczy jedynie "niezbędności" wydzielenia działki budowlanej dla korzystania z budynku mieszkalnego. Niezbędność, o której mowa w tym przypadku, to coś więcej niż opłacalność, czy wygoda. Wydzielenie takiej działki musi być konieczne dla prawidłowego korzystania z posadowionego na niej budynku mieszkalnego, a nie jedynie korzystne. Tymczasem zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na przyjęcie, że w rozpatrywanym przypadku ma miejsce sytuacja polegająca na niezbędności wydzielenia działki [...] dla korzystania z budynku znajdującego się na działce nr [...], albowiem działka nr [...] ma zapewniony dostęp do drogi publicznej. Z tych powodów Kolegium utrzymało w mocy postanowienie opiniujące negatywnie wstępny plan podziału przedstawiony przez skarżących. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli I. i E. Z., wnosząc o jego uchylenie jak i uchylenie poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego tj: art. 93 u.g.n. przez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że proponowany przez skarżących podział jest niezgody z postanowieniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, podczas gdy wskazany przez organy parametr powierzchni działki odnosi się do minimalnej powierzchni działki powstałej w wyniku scalania i podziału nieruchomości, a nie nowo powstałej w wyniku podziału nieruchomości, a nadto wobec zaniechania przez SKO analizy zgodności dokonania podziału nieruchomości z ustaleniami planu w kontekście przeznaczenia terenu i oraz możliwości zagospodarowania wydzielonych nieruchomości, co doprowadziło do naruszenia przez SKO art. 93 ust. 1 u.g.n. W uzasadnieniu skargi wyjaśniono szczegółowo, wskazując na przepisy prawa i orzecznictwo sądowoadministracyjne na czym polega instytucja scalania i podziału nieruchomości oraz fakt, że skarżący nie planowali scalenia i podziału, a jedynie podział ewidencyjny działki. Tymczasem obowiązujący na terenie położenia przedmiotowych nieruchomości miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie zawiera wytycznych w zakresie minimalnej powierzchni działki budowlanej, mającej powstać w wyniku podziału geodezyjnego nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej uchylenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) oraz art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Mając na uwadze zakreśloną wyżej kognicję sądów administracyjnych i określone w art. 145 § 1 i § 2 p.p.s.a. przyczyny wzruszenia postanowienia administracyjnego, Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W niniejszym postępowaniu Sąd kontrolował postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Wałbrzychu, utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza K. negatywnie opiniujące wstępny projekt podziału nieruchomości położonej w K.(1), oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...]. Materialnoprawną podstawę wydanego orzeczenia stanowią przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2021 r. poz. 1899 ze) dalej jako u.g.n., w szczególności art. 93 ust. 1 zgodnie z którym, podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. W razie braku tego planu stosuje się przepisy art. 94. Zgodność ta dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu (ust. 2). Jednocześnie ustęp 4 wspomnianego artykułu stanowi, że "zgodność proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego, z wyjątkiem podziałów, o których mowa w art. 95, opiniuje wójt, burmistrz albo prezydent miasta. W przypadku podziału nieruchomości położonej na obszarze, dla którego brak jest planu miejscowego, opinia dotyczy spełnienia warunków, o których mowa w art. 94 ust. 1". Z cytowanych przepisów wynika, że organ opiniujący (wójt, burmistrz albo prezydent miasta) na tym etapie postępowania ma kompetencje do badania wyłącznie zgodności proponowanego podziału z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub badania spełnienia warunków, o których mowa w art. 94 ust. 1 ustawy, a jego opinia, wyrażona w formie postanowienia, dotyczy jedynie tych kwestii (por np. wyrok NSA z 26 maja 2020 r., sygn. akt I OSK 1727/19, CBOSA). Opiniując projekt podziału nieruchomości, organ bierze pod uwagę wyłącznie przeznaczenie terenu określone w planie miejscowym i tylko z tego punktu widzenia ocenia, czy projekt podziału realizuje to przeznaczenie i czy służy temu przeznaczeniu, a także czy nowo wydzielone działki będą mogły być zagospodarowane w sposób przewidziany w planie miejscowym. Dopuszczalny jest więc tylko taki podział nieruchomości, który gwarantuje, że działki gruntu powstałe w jego wyniku będą mogły być zagospodarowane zgodnie z celem przewidzianym dla tych gruntów w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (por. wyrok WSA w Szczecinie z 13 stycznia 2010 r., sygn. akt II SA/Sz 1297/09, CBOSA). Opiniując zgodność projektu podziału nieruchomości z postanowieniami zawartymi w planie, uprawniony organ musi więc wykazać, że projekt podziału stwarza lub nie, możliwość realizacji celu i przeznaczenia terenu, określonego w planie miejscowym. Ocena ta dotyczy całości nieruchomości, to jest każdej z działek, która miałaby powstać na skutek podziału (zob. wyroki NSA z: 28 maja 2020 r., sygn. akt I OSK 1860/19, 12 sierpnia 2014 r. I OSK 107/13, CBOSA). Badanie zgodności z planem miejscowym polega zatem na sprawdzeniu, czy proponowany podział nie jest sprzeczny zarówno z częścią tekstową, jak i graficzną tego planu. Tym samym, to od planu miejscowego zależy jakie cechy powinny mieć powstające działki ewidencyjne, aby w przyszłości ich zagospodarowanie było możliwe. Oceniając zaskarżone postanowienie w pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że skarżący co prawda wystąpili o wydanie postanowienia opiniującego podział nieruchomości, czyli w trybie art. 93 ust. 1 u.g.n. (w takim też trybie wszczęte zostało postępowanie w sprawie), jednakże w zażaleniu zacytowali przepis art. 95 pkt. 7 u.g.n, a więc wskazali na tryb podziału dokonywany niezależnie od postanowień planu, który to tryb w ogóle nie wymaga wydania postanowienia opiniującego. Tryby te nie mogą być stosowane jednocześnie i prowadzenie postępowania w trybie podziału zgodnego z planem wyklucza jednoczesne (w tym samym postępowaniu) rozpatrywanie przesłanek podziału niezależnie od postanowień miejscowego planu. Tymczasem organ odwoławczy, nie wyjaśniając rzeczywistej woli strony odwołującej się (czy jest to zażalenie czy też może nowy wniosek o podział nieruchomości niezależnie od ustaleń planu), rozstrzygnął w zaskarżonym postanowieniu o niemożności dokonaniu wnioskowanego podziału zarówno z uwagi na niezgodność z planem miejscowym (art. 93 ust. 1 u.g.n), jak i w trybie podziału dokonywanego niezależnie od ustaleń planu, wskazując w końcowej części uzasadnienia zaskarżonego postanowienia na niespełnienie przesłanek z art. 95 pkt 7 u.g.n. Już tylko ta okoliczność musiałby prowadzić do uchylenia zaskarżonego postanowienia, albowiem niedopuszczalne jest rozstrzygnięcie w jednym orzeczeniu o podziale zarówno w trybie art., 93 ug.n. jak i w trybie art. 95 u.g.n. SKO pozbawiło w ten sposób skarżących możliwości w ogóle zainicjowania postępowania i próby dokonania podziału niezależnie od ustaleń planu, w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. Jeżeli wątpliwości Kolegium wzbudziła treść odwołania, organ, kierując się zasadami z art. 8, 9 i 15 kodeksu postępowania administracyjnego, winien był poinfo4rmowac strony o różnicach w postępowaniach podziałowych prowadzonych na podstawie art. 93 ust. 1 u.g.n. i art. 95 u.g.n. i w zależności od stanowiska strony rozpoznać zażalenie, ograniczając się do badania zgodności wstępnego planu podziału z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego, bądź przekazać nowy wniosek z art. 95 u.g.n. organowi pierwszej instancji do rozpoznania. Rozstrzygnięcie w jednym postanowieniu o obu tych możliwościach naruszało również art. 15 k.p.a., z uwagi na wyjaśnioną wcześniej konieczność prowadzenia odmiennych postępowań w tym przedmiocie. Niemniej, niezależnie od przedstawionych okoliczności, Sąd podnosi, że zarzuty skargi w zakresie w jakim wskazują na niewłaściwa wykładnię przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dokonaną przez organy w niniejszej sprawie, zasługują na uznanie. Wyjaśnić bowiem należy, że prawidłowo wskazano w skardze, że przez "szczegółowe zasady i warunki scalania i podziału nieruchomości", o których mowa w art. 15 ust. 2 pkt 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (dalej w skrócie jako: "p.z.p."), należy rozumieć instytucję scalania i podziału nieruchomości przez gminy uregulowaną w Rozdziale 2 Scalanie i podział nieruchomości Dziale III Wykonywanie, ograniczanie lub pozbawianie praw do nieruchomości ustawy o gospodarce nieruchomościami. Istota scalania i podziału nieruchomości polega na funkcjonalnym współwystępowaniu obu tych procesów – scalania nieruchomości i ich ponownego podziału na działki gruntu. Zgodnie z art. 102 ust. 1 u.g.n. gmina może dokonać scalenia i podziału nieruchomości, o którym mowa w art. 101 ust. 1. Szczegółowe warunki scalenia i podziału nieruchomości określa plan miejscowy. Zauważyć należy, że zacytowany przepis pozostaje w związku z art. 15 ust. 2 pkt 8 p.z.p., który przewiduje jako element obligatoryjny planu miejscowego określenie szczegółowych zasad i warunków scalania i podziału nieruchomości objętych planem miejscowym. W ocenie Sądu nie budzi zatem wątpliwości, że organy stanowiące gminy mają kompetencje do określania w planach miejscowych warunków scalania i podziałów nieruchomości w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.g.n., nie zaś do regulowania zasad podziału nieruchomości w ogólności. Jedynym zaś elementem miejscowego planu odnoszącym się do podziałów nieruchomości w ogóle, który organ stanowiący może fakultatywnie umieścić w planie jest minimalna powierzchnia nowo wydzielonych działek budowlanych (art. 15 ust 3 pkt 10 p.z.p.). Postanowień takich jednak nie zawiera obowiązujący na terenie przedmiotowej nieruchomości miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, wprowadzony uchwałą nr [...] Rady Gminy w K. z dnia [...] grudnia 2005 r. Przytoczony przez organy wprost zapis planu wprowadzający minimalna powierzchnię działki odnosi się bowiem – co słusznie zauważono w skardze, do zasad scalania i podziału nieruchomości, a nie do podziału ewidencyjnego nieruchomości, którą planują przeprowadzić skarżący. Zgodnie z art. 93 ust. 1 u.g.n., podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Zgodność z ustaleniami planu w myśl ust. 1 dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu (ust. 2). Z powyższego wynika jednoznacznie, że ustalenia miejscowego planu odnośnie do podziału nieruchomości (podziału ewidencyjnego nieruchomości) odnosić się mogą jedynie do przeznaczenia terenu i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek. I tylko w takim zakresie organy obowiązane są zbadać przedstawiony wstępny projekt podziału działki. Reasumując powyższe rozważania wskazać należy, że w niniejszej sprawie, organy po pierwsze nieprawidłowo nie wyjaśniły wątpliwości co do rzeczywistego charakteru żądania wnioskodawców (podział zgodny z planem czy podział niezależnie od postanowień planu w celu wydzielenia działki niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego), jak i nieprawidłowo zinterpretowały przepisu tego planu, zrównując w sposób nieuprawniony pojęcia podziału ewidencyjnego nieruchomości z instytucją podziału i scalania nieruchomości. W ponownie prowadzonym postępowaniu organy wyjaśnią charakter pisma skarżących z dnia 18 lipca 2023 r., nazwanego zażaleniem, poprzez wezwanie do sprecyzowania czy jest to w istocie zażalenie na postanowienie Burmistrza K. z dnia 6 lipca 2023 r., czy też może nowy wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie dokonania podziału działki niezależne od ustaleń planu miejscowego w celu wydzielenia działki niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. W zależności od stanowiska skarżących, bądź przekażą wniosek do rozpoznania organowi pierwszej instancji, bądź rozpoznają zażalenie, mając na uwadze przedstawione wyjaśnienia w zakresie różnić pomiędzy podziałem ewidencyjnym działki, a podziałem i scalaniem nieruchomości. Obowiązkowo bowiem trzeba oddzielać od siebie dwie procedury: scalenia i podziału nieruchomości oraz ewidencyjne podziały nieruchomości. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. Orzeczenie o kosztach zawarte w pkt II wydane zostało przy uwzględnieniu art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI