II SA/Wr 74/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2021-07-20
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlaneroboty budowlanesamowola budowlanaprzebudowa lokaluwarunki technicznewentylacjadrzwi łazienkowenadzór budowlanywsaorzecznictwo

WSA we Wrocławiu oddalił skargę na decyzję nakazującą doprowadzenie lokalu mieszkalnego do stanu zgodnego z przepisami, uznając, że samowolne roboty budowlane naruszyły przepisy techniczno-budowlane dotyczące wentylacji i szerokości drzwi łazienkowych.

Skarżący kwestionowali decyzję nakazującą wykonanie prac budowlanych w lokalu mieszkalnym, w tym montaż drzwi łazienkowych o odpowiedniej szerokości i z otworami wentylacyjnymi. Argumentowali, że prace te stanowią jedynie aranżację wnętrza, a nie przebudowę, i że organy sanitarne oraz straż pożarna umorzyły postępowanie w sprawie uzgodnień. Sąd uznał jednak, że samowolne roboty budowlane, polegające na wydzieleniu dodatkowych pomieszczeń i zmianie parametrów technicznych, naruszyły przepisy Prawa budowlanego oraz warunki techniczne dotyczące wentylacji i szerokości drzwi łazienkowych, oddalając skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę G. S. i M. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą doprowadzenie lokalu mieszkalnego do stanu zgodnego z przepisami. Nakaz dotyczył m.in. montażu drzwi do dwóch łazienek o minimalnej szerokości 0,8 m i wysokości 2 m, z otworami wentylacyjnymi. Skarżący twierdzili, że wykonane prace, w tym wydzielenie dodatkowej łazienki i zmiana układu pomieszczeń, nie stanowią przebudowy, a jedynie aranżację wnętrza, i że organy sanitarne oraz straż pożarna umorzyły postępowanie w sprawie uzgodnień odstępstw od przepisów. Sąd uznał jednak, że samowolne roboty budowlane, polegające na wydzieleniu dodatkowych pomieszczeń i zmianie parametrów technicznych lokalu, odpowiadają definicji przebudowy zawartej w Prawie budowlanym. Sąd potwierdził, że naruszone zostały przepisy techniczno-budowlane dotyczące wentylacji w łazienkach (brak otworów nawiewnych o wymaganej sumarycznej powierzchni) oraz szerokości drzwi łazienkowych, co uniemożliwia zainstalowanie pralki i może stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa. W związku z tym, sąd oddalił skargę, uznając decyzje organów za zgodne z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, tego rodzaju roboty budowlane odpowiadają definicji przebudowy zawartej w art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wykonanie nowych ścianek działowych, wydzielenie dodatkowych pomieszczeń i zmiana ich przeznaczenia wpływają na parametry użytkowe lokalu, co kwalifikuje te prace jako przebudowę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

PrBud art. 51 § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Podstawa do nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.

PrBud art. 50 § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Dotyczy robót budowlanych wykonanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach.

rozp. WT art. 79 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Drzwi do łazienki powinny mieć w dolnej części otwory o sumarycznym przekroju nie mniejszym niż 0,022 m² dla dopływu powietrza.

Pomocnicze

PrBud art. 3 § pkt 7a

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicja przebudowy jako wykonywania robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego.

rozp. WT art. 77 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Pomieszczenie higieniczno-sanitarne powinno mieć wentylację spełniającą wymagania przepisów rozporządzenia.

rozp. WT art. 92

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Łazienka powinna posiadać miejsce umożliwiające zainstalowanie automatycznej pralki domowej.

u.p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi, jeśli sąd nie stwierdzi naruszenia prawa.

u.p.p.s.a. art. 61 § § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

PrBud art. 51 § ust. 7

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Stosowanie art. 51 w przypadkach wymienionych w art. 50 ust. 1.

PrBud art. 7

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Określa warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie.

PrBud art. 28

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

k.p.a. art. 104 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Dopuszcza możliwość wydania przez organ decyzji częściowej.

rozp. WT art. 2 § ust. 2

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Możliwość spełnienia wymagań w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy, uzgodnionej z właściwymi organami.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Samowolne roboty budowlane polegające na wydzieleniu dodatkowych pomieszczeń i zmianie parametrów technicznych lokalu stanowią przebudowę. Naruszenie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących szerokości drzwi łazienkowych i wentylacji uzasadnia nałożenie obowiązku wykonania robót naprawczych. Umorzenie postępowania przez organy sanitarne i straż pożarną nie jest równoznaczne z udzieleniem zgody na odstępstwo.

Odrzucone argumenty

Prace polegające na wydzieleniu dodatkowej łazienki i zmianie układu pomieszczeń za pomocą ścianek działowych stanowią jedynie "aranżację wnętrza", a nie przebudowę. Organy sanitarne i straż pożarna umorzyły postępowanie w sprawie uzgodnień odstępstw, co powinno być podstawą do zaakceptowania rozwiązań. Zastosowanie art. 51 Prawa budowlanego jest nieuzasadnione, gdyż nie doszło do przebudowy ani istotnego naruszenia przepisów.

Godne uwagi sformułowania

"Tego rodzaju roboty budowlane odpowiadają definicji legalnej przebudowy przyjętej w art. 3 pkt 7a P.b." "brak jest otworów nawiewnych o wymaganych przywołanym przepisem parametrach (o sumarycznym przekroju nie mniejszym niż 0,022 m. dla prawidłowego dopływu powietrza do tychże pomieszczeń)" "Skarżący kwestionując nałożone obowiązki nie twierdzą, że istniejące w dolnej części drzwi, 4 otwory o śr. 4 cm stanowią prawidłowy nawiew i zapewniają wentylację odpowiadającą wentylacji jaką dają otwory nawiewne o sumarycznym przekroju wynoszącym co najmniej 0,022 m2." "prawo budowlane nie posługuje się pojęciem 'aranżacji'"

Skład orzekający

Halina Filipowicz-Kremis

sprawozdawca

Olga Białek

przewodniczący

Wojciech Śnieżyński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących przebudowy lokali, definicji przebudowy, obowiązku zapewnienia wentylacji w łazienkach oraz szerokości drzwi łazienkowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji samowolnych robót budowlanych i interpretacji przepisów techniczno-budowlanych w kontekście istniejącego stanu prawnego i orzecznictwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowolnych zmian w lokalach mieszkalnych i interpretacji przepisów budowlanych, co może być interesujące dla właścicieli nieruchomości i prawników specjalizujących się w prawie budowlanym.

Samowolna przebudowa mieszkania: czy drobne zmiany w łazience mogą prowadzić do nakazu przywrócenia stanu pierwotnego?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wr 74/21 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2021-07-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-02-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Halina Filipowicz-Kremis /sprawozdawca/
Olga Białek /przewodniczący/
Wojciech Śnieżyński
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 2470/21 - Wyrok NSA z 2024-06-25
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
*Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1333
art. 51
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek Sędziowie: Sędzia NSA Halina Filipowicz -Kremis (spr.) Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 lipca 2021 r. sprawy ze skargi G. S. i M. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we [...] z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę.
Uzasadnienie
U Z A S A D N I N I E
Decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia nr 2366/2020 z dnia 4.11.2020 r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane nakazano G. S. i M. S. współwłaścicielom lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] we W., doprowadzenie tego lokalu do stanu zgodnego z przepisami, poprzez wykonanie w terminie 3 miesięcy, od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna, następujących robót budowalnych: zamontowanie drzwi do dwóch łazienek o szerokości co najmniej 0,8 m i wysokości 2 m w świetle ościeżnicy, z otworami w dolnej części o sumarycznym przekroju nie mniejszym niż 0,022 m. dla dopływu powietrza, otwieranych na zewnątrz (bądź składanych).
Z motywów decyzji wynika, że pismem z dnia 11.10.2016 r. Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] poinformowała PI NB o robotach budowlanych wykonanych w lokalu mieszkalnym nr [...] w budynku wielorodzinnym przy ul. [...] we W., bez wymaganego pozwolenia, z naruszeniem przepisów techniczno-budowlanych. Dnia 1.12.2016 r. przeprowadzono kontrolę nieruchomości, w toku której ustalono, że przy ul. [...] we W. istnieje budynek mieszkalny wielorodzinny, 4-kondygnacyjny, podpiwniczony, z dachem płaskim i stromym. Na poziomie 4-kondygnacji znajduje się lokal mieszkalny nr [...], składający się z 6 pokoi, 2 łazienek, kuchni w przedpokoju oraz części przedpokoju. Lokal ten został przebudowany ścianami działowymi lekkiej konstrukcji z płyt g-k wydzielono dodatkowe pomieszczenia. Powstały 3 nowe pokoje i druga łazienka. Drzwi do łazienek o szerokości 0,6 m w dolnej części posiadają 4 otwory o śr. 4 cm (zbyt wąskie drzwi i nieprawidłowy nawiew). W podwieszanych sufitach łazienek kratki wentylacyjne o śr. 150 mm. Kuchnię wykonano w przedpokoju. Stwierdzono brak oświetlenia kuchni światłem dziennym oraz przewężenie korytarza stanowiącego komunikację wewnętrzną w mieszkaniu do 0,9 m (na odcinku około 3,10 m) i do 0,7 m (na początku i końcu). W przedpokoju przed kuchnią pod stropem widoczna była rura z PCV, z osadzoną na wlocie kratką wentylacyjną, przebiegającą przez przedpokój - dalej dawną kuchnię z wpięciem do przewodu kominowego wentylacyjnego. Roboty budowlane zostały zakończone. W toku kontroli nie stwierdzono widocznych w ocenie wizualnej wad (spękań, zarysowań, ubytków w obrębie wykonanych robót) oraz ingerencji w elementy konstrukcyjne obiektu. Lokal był użytkowany. Inwestorem opisanych robót był poprzedni właściciel lokalu – spółka I. Sp. z o.o. Roboty wykonano w marcu-czerwcu 2016 r. Po tych ustaleniach 2.12.2016 r. wszczęto z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie przebudowy lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku wielorodzinnym przy ul. [...] we W. Postanowieniem nr 3339/2016 z dnia 12.12.2016 r. PINB wezwał współwłaścicieli lokalu do dostarczenia zgody na odstępstwo od przepisów, w zakresie stwierdzonych naruszeń. Właściciele takiej zgody nie posiadali. Dopiero w następstwie wezwania podjęli działania w celu jej uzyskania. Umożliwiono właścicielom uzyskanie takiej zgody. W toku postępowania, wobec podjętych działań, na wniosek właścicieli lokalu, kilkukrotnie zmieniano termin wyznaczony na przedłożenie zgody na odstępstwo. Jak wynika z informacji i dokumentów znajdujących się w aktach – Dolnośląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny (dalej: DPWIS) dwukrotnie odmawiał udzielania zgody na odstępstwo. Decyzje te były zaskarżane. Główny Inspektor Sanitarny (dalej: GIS) - pierwszą decyzję uchylił i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, kolejną utrzymał w mocy. Rozstrzygnięcie GIS było weryfikowane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Sąd ten wyrokiem z 5.09.2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 2758/17 uchylił zaskarżoną decyzję.
Ostatecznie GIS decyzją z 5.08.2019 r. po rozpoznaniu odwołania od decyzji DPWIS nr 1082/17 z 27.07.2017 r. odmawiającej uzgodnienia rozwiązań przyjętych w ekspertyzie technicznej, opracowanej przez rzeczoznawcę budowalnego, polegających na braku zapewnienia oświetlenia światłem dziennym aneksu kuchennego w przedpokoju, zastosowaniu drzwi do dwóch łazienek o szerokości 0,6 m, ograniczeniu szerokości przedpokoju stanowiącego komunikację wewnętrzną do 0,9 m na długości 3,45 m w lokalu mieszkalnym wielopokojowym nr [...] w budynku przy ul. [...] we W. - uchylił zaskarżoną decyzję w całości oraz umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości. Zatem właściciele lokalu pomimo podjętych działań - nie uzyskali zgody na odstępstwo od przepisów. Umorzenia postępowania nie można traktować jako zgody na odstępstwo. Do akt sprawy przedłożono również postanowienie Dolnośląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z 25.20.2019 r. umarzające postępowanie wszczęte na wniosek właścicieli lokalu o wydanie zgody na odstępstwo. W uzasadnieniu wskazano, że zagadnienia, takie jak szerokość drzwi do łazienek, ograniczenie szerokości przedpokoju do 0,9 m, brak zapewnienia oświetlenia światłem dziennym kuchni nie obejmują rozporządzenia "Bezpieczeństwo pożarowe" i nie mają wpływu na stan bezpieczeństwa pożarowego. W tak kształtującym się stanie faktycznym PINB dla miasta Wrocławia decyzją nr 2366/2020 z dnia 4.11.2020 r., nakazał G. S. i M. S. współwłaścicielom lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] we W., doprowadzenie lokalu do stanu zgodnego z przepisami, poprzez wykonanie w terminie 3 miesięcy, od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna, następujących robót budowalnych: zamontowanie drzwi do dwóch łazienek o szerokości co najmniej 0,8 m i wysokości 2 m w świetle ościeżnicy, z otworami w dolnej części o sumarycznym przekroju nie mniejszym niż 0,022 m. dla dopływu powietrza, otwieranych na zewnątrz (bądź składanych).
Decyzja została oprotestowana przez G. S. i M. S., reprezentowanych przez adw. T. P.
Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr 1163/2020, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania G. S. i M. S., reprezentowanych przez adw. T. P., od opisanej decyzji utrzymał ją w mocy.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że na podstawie materiału zgromadzonego w sprawie, w oparciu o przepisy obowiązującego prawa oraz po zbadaniu zasadności argumentów podnoszonych w odwołaniu, stwierdził, że zgodnie z art. 28 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 roku roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Wyjątki od tej zasady zawiera art. 29 ustawy, który wylicza w sposób enumeratywny rodzaje budów i innych robót budowlanych, które nie wymagają pozwolenia na budowę. Unormowanie to uzupełnia art. 30 określający rodzaje robót budowlanych, których prowadzenie wymaga zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno - budowlanej. Samowolne wykonywanie przez inwestora robót budowlanych sankcjonowane jest przepisami ustawy Prawo budowlane. W tym też kontekście wskazać należy, iż prowadzenie lub wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa, a wymagających pozwolenia lub zgłoszenia bez ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę lub zgłoszenia jest samowolą budowlaną, sankcjonowaną przez przepisy art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Przepis art. 51 obliguje właściwy organ do wydania decyzji nakazującej zaniechanie dalszych robót, rozbiórkę obiektu lub jego części, przywrócenie obiektu do stanu poprzedniego bądź nakładającej obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.
Zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Ratio legis tego przepisu polega na wymuszeniu na inwestorze dokonania czynności mających na celu doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z warunkami określonymi w przepisach prawa. W konsekwencji zastosowania tego przepisu właściwy organ po upływie terminu lub na wniosek inwestora sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 i wydaje decyzję: o stwierdzeniu wykonania obowiązku albo w przypadku niewykonania obowiązku - nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.
W sprawie mamy do czynienia z samowolnymi robotami budowlanymi, polegającymi na przebudowie lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku wielorodzinnym przy ul. [...] we W. tj. wydzielono dodatkowe pomieszczenia - powstały 3 nowe pokoje i druga łazienka, wykonano kuchnię w przedpokoju wraz z przebudową wewnętrznych instalacji. Zmieniły się zatem parametry techniczne i użytkowe lokalu - zmiana wielkości i układu obciążeń (wykonanie dodatkowych ścian, rozbiórka istniejących), zmiana liczby i wielkości pomieszczeń, zmiana funkcji pomieszczeń (kuchnia w przedpokoju, pokój w kuchni). W myśl art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego przez przebudowę należy rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego. W dacie wszczęcia postępowania na wykonanie tych robót budowalnych wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę, którym inwestor się nie legitymował. Zgodnie z przepisami Prawa budowlanego, mającego zastosowanie w niniejszej sprawie (DZ. U. Dz.U.2018.1202 t.j. ze zm.) roboty budowlane nie zostały objęte reglamentacją tejże ustawy, niemniej jednak organ nadzoru budowlanego jest zobowiązany do prowadzenia postępowania naprawczego w sytuacji wykonywania robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach (art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego). Organ wskazuje, iż w postępowaniu naprawczym prowadzonym na podstawie art. 51 Prawa budowlanego organ nadzoru budowlanego rozważa możliwość doprowadzenia inwestycji do zgodności z prawem.
Do przebudowy mają zastosowanie warunki techniczne, w tym § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W rozpoznawanej sprawie stwierdzono, że wykonane roboty budowlane, polegające na wydzieleniu dodatkowej łazienki, montażu drzwi do łazienek o szerokości 0,6 m, które w dolnej części posiadają 4 otwory o śr. 4 cm naruszyły przepisy techniczno-budowlane (zbyt wąskie drzwi i nieprawidłowy nawiew). Zgodnie z § 79 rozporządzenia ministra infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie "Drzwi do łazienki, umywalni i wydzielonego ustępu powinny otwierać się na zewnątrz pomieszczenia, mieć, z zastrzeżeniem § 75 ust. 2, co najmniej szerokość 0,8 m i wysokość 2 m w świetle ościeżnicy, a w dolnej części - otwory o sumarycznym przekroju nie mniejszym niż 0,022 m dla dopływu powietrza. Mając powyższe na uwadze, celem doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem zasadnym jest nakazanie zamontowania drzwi do dwóch łazienek o szerokości co najmniej 0,8 m i wysokości 2 m w świetle ościeżnicy, z otworami w dolnej części o sumarycznym przekroju nie mniejszym niż 0,022 m dla dopływu powietrza, otwieranych na zewnątrz (bądź składanych), spełniających wymagania rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu organ zauważa, iż są one zupełnie chybione i nie mające wpływu na zapadłe w sprawie rozstrzygnięcia. Jak wyżej wskazano w sprawie mamy do czynienia z przebudową lokalu mieszkalnego jako całość, a nie jak wskazano w odwołaniu jedynie wstawieniem drzwi łazienkowych. Przedmiotem postępowania była przebudowa całego lokalu, w tym również wykonanie instalacji. Wstawienie drzwi łazienkowych, wykonanie kuchni w przedpokoju jest konsekwencją przebudowy lokalu i w żadnym wypadku nie może być rozpatrywane jedynie w kategorii aranżacji wnętrza. Fakt, że zaskarżona decyzja odnosi się do montażu drzwi łazienkowych (naruszających przepisy), nie oznacza, że postępowanie obejmuje jedynie te drzwi. Wykonane roboty należy rozpatrywać całościowo, jako przebudowę lokalu, a wobec naruszeń w zakresie montażu drzwi z możliwością ich doprowadzenia do stanu zgodnego z przepisami, zasadnym było wydanie decyzji w tym właśnie zakresie. Co do naruszenia § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie jest to zarzut nieuzasadniony. Roboty budowlane należy wykonać zgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi określonymi w rozporządzeniu bądź uzyskać zgodę na odstępstwo od nich. Nie ma innej możliwości spełnienia wymagań rozporządzenia. Skarżący podnoszą, iż w sytuacji umorzenia postępowania przez organy właściwe do udzielenia zgody na odstępstwo organ nadzoru budowlanego powinien oprzeć się na wskazaniach ekspertyzy sporządzonej przez rzeczoznawcę budowlanego. Otóż twierdzenia te nie mają uzasadnienia prawnego. Ekspertyza taka ma jedynie charakter pomocniczy - zaproponowane w niej rozwiązania podlegają uzgodnieniu z właściwym komendantem Wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, co wynika wprost z przepisu. W sprawie nie zostały one uzgodnione – nie uzyskano zgody na odstępstwo od przepisów.
Co do naruszenia art. 104 § 2 Kpa poprzez wydanie decyzji częściowej organ wskazuje, iż zarzut ten również jest chybiony. Przede wszystkim za wydaniem decyzji częściowych w sprawie przemawiał fakt, że jedynie pomieszczenie kuchni naruszało przepisy w sposób niemożliwy do usunięcia. Odnośnie wykonania pokoi nie stwierdzono naruszenia przepisów. Z kolei w przypadku łazienek istniała możliwość ich doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Wydanie jednej decyzji w sprawie, zgodnie z oczekiwaniem skarżących, sprowadzałoby się do orzeczenia nakazu przywrócenia lokalu mieszkalnego do stanu poprzedniego tzn. nakazem objęte byłyby wszystkie wykonane roboty budowlane. Słusznie PINB znał, iż doprowadzanie całego lokalu do stanu poprzedniego byłoby zbyt daleko idące i nieuzasadnione, biorąc pod uwagę okoliczności sprawy. Wydając decyzje częściowe umożliwiono skarżącym doprowadzenie łazienek do stanu zgodnego z prawem, co leży w interesie stron skarżących.
W ocenie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zaskarżone rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o właściwą podstawę prawną, a treść nakazanych obowiązków mieści się w upoważnieniu ustawowym zawartym w powołanej przez organ I instancji podstawie prawnej.
Skargę na ostateczną decyzję, w imieniu G. i M. S., wniósł profesjonalny pełnomocnik. Zaskarżył w całości opisaną decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru we Wrocławiu. Zaskarżonej decyzji zarzucono 1. naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 1 i 4 Prawa budowlanego w zw. z art. 28 Prawa budowlanego poprzez nałożenie na właścicieli lokalu nr [...] przy ul. [...] we W. obowiązków wskazanych w zaskarżonej decyzji, pomimo braku zaistnienia ku temu przesłanek - wydzielenie dodatkowej łazienki i zamontowanie dwóch par drzwi łazienkowych o szerokości 0,6 m posiadających w dolnej części 4 otwory o średnicy 4 cm nie stanowi bowiem przebudowy, a zatem brak było konieczności uzyskiwania przez inwestora pozwolenia na budowę (nie ziściła się zatem przesłanka określona w art. 50 ust. 1 pkt 1 PrBud), a także dokonana zmiana nie nastąpiła w sposób istotnie odbiegający od decyzji o pozwoleniu na budowę, projektu architektoniczno- budowlanego lub przepisów (nie została zatem spełniona przesłanka z art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego); 2. naruszenie art. 3 ust. 7a ustawy Prawo budowlane poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że wydzielenie dodatkowej łazienki i zamontowanie dwóch par drzwi łazienkowych o szerokości 0,6 m posiadających w dolnej części 4 otwory o średnicy 4 cm w lokalu nr [...] przy ul. [...] we W. stanowi przebudowę, podczas gdy przeprowadzone prace rozpatrywać należy w kategoriach aranżacji wnętrza, nie zaś przebudowy, tym bardziej, że właściwe organy w sprawie uznały, iż w wyniku zmiany nie uległy zmianie warunki sanitarne, ani przeciwpożarowe, organ zaś nie wskazał konkretnie, jakie warunki użytkowe i techniczne zostały zmienione (organ nie zgłosił żadnych zastrzeżeń do samego faktu urządzenia w lokalu drugiej łazienki), co pozwoliłoby uznać przeprowadzone prace za przebudowę, fakt zaś, że prace aranżacyjne dotyczyły całego lokalu nie przesądza o tym, iż wykonane prace stanowiły przebudowę, ponieważ zgodnie z prezentowaną przez sądy administracyjne linią orzeczniczą podział wnętrza za pomocą ścian gipsowo - kartonowych (co miało miejsce w lokalu nr [...]) nie stanowi przebudowy lokalu; naruszenie § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12.04-2002 r. (dalej jako rozporządzenie) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, (a) iż spełniły się przesłanki do jego zastosowania w niniejszej sprawie, podczas gdy wskazany przepis znajduje zastosowanie przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie bądź zmianie sposobu użytkowania, które w niniejszej sprawie nie nastąpiły, (b) oraz przyjęcie, że w zakresie szerokości drzwi do łazienek oraz otworów wentylacyjnych rozwiązania w znajdujących się w drzwiach jako odbiegające od przepisów rozporządzenia nie mogą być zaakceptowane w oparciu o wskazania zawarte w opinii rzeczoznawcy budowlanego i bez uzgodnienia z właściwymi organami wskazanymi w tym przepisie, skoro organy te umorzyły postępowanie w sprawie uzgodnienia rozwiązań przyjętych w ekspertyzie przedstawionej przez skarżących uznając, iż kwestie szerokości drzwi do łazienek nie mają wpływu na stan sanitarny lokalu (Główny Inspektor Sanitarny) ani na stan bezpieczeństwa pożarowego (Państwowa Straż Pożarna), 4. naruszenie art. 5 Prawa budowlanego w zw. z § 1 rozporządzenia w zw. z art. 7 kpa w zw. z art. 77 kpa w zw. z art. 80 kpa, poprzez niewyjaśnienie istotnych okoliczności faktycznych sprawy w sposób wyczerpujący chociażby poprzez brak uzasadnienia, w jaki sposób mniejsza od określonej w przepisach szerokość drzwi łazienkowych wpływa na wymogi określone w art. 5 Prawa budowlanego i uzasadnia zastosowanie w niniejszej sprawie przepisów rozporządzenia, a także poprzez dokonanie przez organ II i I instancji dowolnej i wybiórczej oceny okoliczności sprawy skutkujących błędnym i sprzecznym z zasadami logiki i doświadczenia życiowego wnioskiem, że w niniejszej sprawie konieczne było prowadzenie postępowania naprawczego w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 PrBud; 5. naruszenie art. 104 § 2 kpa poprzez wydanie przez organ decyzji częściowej, pomimo braku ku temu przesłanek i to w sytuacji, kiedy kwestia doświetlenia kuchni i zmniejszonej szerokości przedpokoju oraz kwestia zmniejszonej szerokości drzwi do łazienek została rozstrzygnięta przez organ I instancji osobnymi decyzjami częściowymi w odstępie zaledwie trzech tygodni, a przez organ II instancji odwołania od decyzji zostały rozpatrzone tego samego dnia, a zatem brak jest uzasadnienia co do wydawania decyzji odrębnie w stosunku do każdego pomieszczeń, co skutkuje koniecznością ponoszenia przez skarżących dodatkowych kosztów np. każdorazowo opłaty od skargi do sądu administracyjnego (kwota 500 zł) oraz uniemożliwia im kompleksowe zaplanowanie prac mających na celu przywrócenie w całości lokalu do stanu uznawanego przez organ jako zgodny z przepisami, w przypadku gdy wykonalność zaskarżonych decyzji zostanie wstrzymana, a skargi na te decyzje rozpoznane w różnych terminach, bądź też wstrzymana zostanie wykonalność tylko jednej z nich.
W związku z tym pełnomocnik wnosi o: 1. uchylenie zaskarżonej decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr 1163/2020 oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Wrocławia nr 2366/2020 i umorzenie postępowania administracyjnego; 2. wstrzymanie - na podstawie art. 61 § 2 pkt i ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - wykonania zaskarżonej decyzji przez Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego lub w przypadku odmowy - wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na zasadzie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; 3. zasądzenie od organu na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Na uzasadnienie skarga wskazuje, że pismem z dnia 2.12.2016 r. skarżący zostali zawiadomieni o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie przebudowy lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] we W. Postanowieniem z dnia 12.12.2016 r. nr 3339/2016 organ wezwał do dostarczenia zgody na odstępstwa od przepisów m.in. § 57 oraz § 95 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12.04.2002 r. Skarżący zwrócili się do Dolnośląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego o dokonanie uzgodnień rozwiązań przyjętych w ekspertyzie technicznej z dnia 28.01.2017r. opracowanej przez rzeczoznawcę budowlanego polegających na braku zapewnienia oświetlenia światłem dziennym aneksu kuchennego w przedpokoju, zastosowaniu drzwi do łazienek o szerokości 0,6 m oraz ograniczeniu szerokości przedpokoju. Organ decyzją z dnia 29.03.2017r odmówił dokonania uzgodnień, organ II instancji - Główny Inspektor Sanitarny podtrzymał tę decyzję. Skarżący wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który wyrokiem z dnia 5.09.2018 r. uchylił decyzję organu II instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Ostatecznie decyzją z 5.08.2019 r Główny Inspektor Sanitarny uchylił zaskarżoną decyzję Dolnośląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości. Zgodnie z uzasadnieniem postanowienia GIS uznał, iż kwestie doświetlenia kuchni, szerokości korytarza jak i szerokości drzwi do łazienek nie mają wpływu na stan sanitarny lokalu, a zatem rozwiązania zamienne nie powinny być przedmiotem uzgodnień z organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej w trybie, który wskazał inwestorom organ I instancji tj. § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12.04.2002 r. Po uzyskaniu tego stanowiska skarżący zwrócili się do drugiego organu wskazanego w cytowanym przepisie o wydanie zgody na odstępstwa od przepisów rozporządzenia - Dolnośląskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej we Wrocławiu, który postanowieniem nr WZ.5595.338.2.2019 z dnia 25.10.2019 r. umorzył postępowanie w sprawie wydania zgody na odstępstwa od przepisów argumentując, że żadne z zagadnień wskazanych przez PINB jako niezgodne z przepisami rozporządzenia nie ma realnego wpływu na stan bezpieczeństwa pożarowego, a zatem nie leży w kompetencji Państwowej Straży Pożarnej orzeczenie w kwestii zgody na odstępstwa lub też odmowy jej wydania. Decyzją nr Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Wrocławia nr 2366/2020 skarżący zostali zobowiązani do zamontowania szerszych drzwi w łazienkach posiadających określone w decyzji otwory wentylacyjne. Wcześniej, decyzją z dnia 15.10.2020r. PINB nakazał skarżącym przywrócenie pierwotnej lokalizacji kuchni do stanu istniejącego przed przebudową likwidując obecną kuchnię jako wykonaną w przedpokoju z naruszeniem przepisów. Decyzją nr 1163/2020 z dnia 16.12.2020 r., organ II instancji utrzymał w mocy decyzję PINB w zakresie drzwi od łazienki i wydaną w tym samym dniu decyzją nr 1164/2020 utrzymał w mocy decyzję PINB dotyczącą kuchni.
Zaskarżana niniejszą skargą decyzja WINB nr 1163/2020 nie odpowiada prawu, bowiem została wydana pomimo tego, iż organ w rozpoznawanej sprawie otrzymał stanowiska organów wskazanych w 2 ust. 2 rozporządzenia wskazujące, iż podniesione przez PINB kwestie nie dotyczą ani stanu sanitarnego lokalu, ani bezpieczeństwa pożarowego. Domaganie się zatem od strony przedstawienia zgody na odstępstwa od przepisów rozporządzenia było niezasadne. W zaskarżonej decyzji organ II instancji za organem I instancji wskazuje, że umorzenie postępowania przez służby sanitarne i straż pożarną nie jest jednoznaczne z wyrażeniem przez organ zgody na odstępstwa od przepisów, podkreślić należy jednak, że umorzenie nie jest również jednoznaczne z odmową dokonania uzgodnień. Nie można się zgodzić z twierdzeniem organu, że skarżący nie uzyskali zgody na odstępstwa, co sugeruje negatywne rozstrzygnięcie sprawy przez organy - organy w tej sprawie nie widziały potrzeby zajmowania stanowiska. W takiej sytuacji - w ocenie skarżących - czytając dosłownie przepis 2 ust. 2 rozporządzenia, PINB winien oprzeć się jedynie na wskazaniach ekspertyzy rzeczoznawcy budowlanego, w tym przypadku na ekspertyzie sporządzonej przez mgr. inż. W. J. z dnia 28.01.2017 r. Zgodnie bowiem z § 2 ust. 2 rozporządzenia przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynków o powierzchni użytkowej nieprzekraczającej 1000 m2, wymagania, o których mowa w § 1 rozporządzenia, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy. W niniejszej sprawie wskazane w cytowanym przepisie organy uznały prowadzenie postępowania w kwestii dokonania uzgodnień bądź też odmowy ich dokonania za bezprzedmiotowe, ponieważ odstępstwa nie dotyczyły ani kwestii sanitarnych (GIS) ani bezpieczeństwa pożarowego (Państwowa Straż Pożarna). Organowi pozostało zatem oprzeć się na ekspertyzie rzeczoznawcy budowlanego mgr. inż. W. J. z dnia 28.01.2017 r., który legitymując się odpowiednimi uprawnieniami, ocenił, że zasadnym z punktu widzenia funkcjonalności całego lokalu będzie przyjęcie rozwiązania, że szerokość drzwi łazienkowych będzie wynosiła 0,6 m., kuchnia nie będzie posiadała oświetlenia światłem naturalnym, a szerokość przedpokoju będzie mniejsza niż wynika to z przepisów rozporządzenia - przedmiotowe odstępstwa są bowiem niewielkiego zakresu i nie powodują pogorszenia warunków bezpiecznej eksploatacji pomieszczeń lokalu ani ewakuacji, a to poprzez wzgląd na prawidłową szerokość drzwi wejściowych i odpowiednią szerokość pozostałej części pomieszczeń komunikacji wewnętrznej. Myli się organ II instancji wskazując w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż ekspertyza ma jedynie charakter pomocniczy i zaproponowane w niej rozwiązania są możliwe do zaakceptowania tylko pod warunkiem uzgodnienia z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym. Zdaniem organu roboty budowlane przeprowadzone niezgodnie z przepisami mogą być przez organ zaakceptowane w oparciu o sporządzoną ekspertyzę tylko w sytuacji, jeśli wskazane w tym przepisie organy udzieliły zgody na odstępstwo. Zdaniem skarżącej natomiast przepis ten należy tak rozumieć, że w przypadku, jeśli organy nie zajmą w sprawie stanowiska uznając się za niewłaściwe w sprawie, podstawą do zaakceptowania rozwiązań niezgodnych z przepisami jest dla organu ekspertyza wydana przez osobę legitymującą się odpowiednimi uprawnieniami i upoważniona do oceny tego, jakie ewentualne zagrożenia niesie ze sobą brak zgodności z przepisami technicznymi w konkretnym przypadku. Wskazać należy, że zgodnie z § 1 rozporządzenia ustala ono warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i związane z nimi urządzenia, ich usytuowanie na działce budowlanej oraz zagospodarowanie działek przeznaczonych pod zabudowę, zapewniające spełnienie wymagań art. 5 i 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Przywołany przepis art. 5 Prawa budowlanego natomiast wskazuje, iż część obiektu budowlanego, jakim jest lokal w budynku wielolokalowym, powinien spełniać podstawowe wymagania dotyczące m.in. nośności i stateczności konstrukcji, bezpieczeństwa pożarowego, higieny, zdrowia i środowiska, bezpieczeństwa użytkowania i dostępności obiektów czy ochrony przed hałasem. Porównując lokal przed wykonaniem w nim prac i po ich dokonaniu wskazać należy, że nie doszło do zmiany w zakresie tych wymogów - zmiana szerokości drzwi od łazienek nie miała wpływu na konstrukcję budynku, bezpieczeństwo użytkowania (co potwierdziła Państwowa Straż Pożarna uznając, iż zmiana szerokości drzwi nie miała wpływu na stan bezpieczeństwa pożarowego i umarzając postępowanie w sprawie uzgodnień rozwiązań zamiennych), higienę i zdrowie (co potwierdził GIS uznając, iż kwestia szerokości drzwi do łazienek nie ma wpływu na stan sanitarny lokalu i umarzając postępowanie w sprawie uzgodnień rozwiązań zamiennych) oraz żaden inny wymieniony w cytowanym przepisie wymóg. Skoro zatem rozwiązania zamienne opisane w ekspertyzie nie podlegają uzgodnieniu z organami wymienionymi w § 2 ust. 2 rozporządzenia z uwagi na to iż nie dotyczącą kwestii sanitarnych czy bezpieczeństwa pożarowego, to organ winien oprzeć się na wnioskach ekspertyzy, która jest przecież niczym innym jak dowodem w sprawie - o charakterze opinii biegłego. Podkreślić należy różnicę między sytuacją, kiedy żądanie strony dotyczyłoby oparcia się przez organ na wnioskach samej ekspertyzy w sytuacji, kiedy organy określone w § 2 ust. 2 rozporządzenia w ogóle by się w sprawie nie wypowiedziały, od sytuacji, kiedy stanowisko swoje organy te wyraziły wskazując, iż nie ma potrzeby dokonywania z nimi uzgodnień - jak w niniejszej sprawie. Doszło zatem do sytuacji, kiedy organ I instancji nakazuje inwestorom uzyskanie zgody na odstępstwa od odpowiednich organów, które stwierdzając, że naruszenia przepisów wskazanych przez PINB nie stanowią naruszenia przepisów ani sanitarnych, ani bezpieczeństwa pożarowego, umarzają postępowanie w sprawie. Organ I instancji zaś, pomimo treści ekspertyzy budowlanej, której autor wskazuje, że przyjęte rozwiązania - choć niezgodne z przepisami rozporządzenia - nie stanowią zagrożenia dla mieszkańców lokalu, podejmuje taką decyzję, jakby skarżący uzyskali od organów odmowę uzgodnienia rozwiązań przyjętych w ekspertyzie, co jednak w sprawie nie nastąpiło. Organ dysponując opinią rzeczoznawcy powinien postępowanie w niniejszej sprawie umorzyć, wobec wniosków sformułowanych przez biegłego, że przyjęte rozwiązania nie zagrażają bezpieczeństwu, a odstępstwa od obowiązujących przepisów są nieznaczne i pozwalają na bezpieczne oraz funkcjonalne użytkowanie lokalu -jakie jeszcze bowiem inne działania mają podjąć skarżący, jeśli organy wskazane w § 2 ust. 2 rozporządzenia postępowania w kwestii odstępstw umorzyły jako bezprzedmiotowe, uznając, że w sprawie nie występuje potrzeba dokonania uzgodnień w zakresie ich kompetencji. W niniejszej sprawie organ nie mógł przerzucić na stronę obowiązku poszukiwania dalszych rozwiązań, jest to bowiem niedopuszczalne. Z uwagi na powyższe stwierdzić należy, że organ II oraz I instancji dokonał naruszenia 2 ust. 2 rozporządzenia nie uwzględniając przy wydawaniu zaskarżonej decyzji, że postępowania w sprawie dokonania uzgodnień zostały umorzone jako bezprzedmiotowe, a nie że zostały zakończone decyzją odmowną. W ocenie skarżących organ II instancji winien był oprzeć się przy dokonywaniu ustaleń na wnioskach opinii biegłego rzeczoznawcy i uznając odstępstwa od przepisów za nieistotne, ponieważ nie naruszające żadnego z wymogów, o którym mowa w art. 5 Prawa budowlanego w zw. z § 1 rozporządzenia, postępowanie umorzyć. Nie każde bowiem naruszenie warunków technicznych uzasadnia ocenę, że pomieszczenia nie mogą być przeznaczone na stały pobyt ludzi. Ani organ I instancji, ani II instancji w żaden sposób nie wskazały w wydanych decyzjach, w jaki sposób drzwi łazienkowe o szerokości 0,6 m stanowią zagrożenie dla prawidłowego użytkowania lokalu i zagrażają zdrowiu lub życiu jego mieszkańców i który z wymogów określonych w art. 5 Prawa budowlanego naruszają. Skarżący zarzucają organom obu instancji, że błędnie zastosowały art. 2 ust. 2 rozporządzenia, ale formułują również dalej idący zarzut, że przepis ten w niniejszej sprawie w ogóle nie miał zastosowania. Wskazać bowiem należy, że organ zastosował tę regulację na skutek błędnego przyjęcia, iż zmiany poczynione w lokalu przez skarżących miały charakter przebudowy. Tymczasem sposób wydzielenia dodatkowej łazienki w lokalu mieszkalnym postrzegać w kategoriach przebudowy lokalu. Wskazać należy, że zaskarżona decyzja dotyczy tylko szerokości drzwi łazienkowych, nie zaś samego urządzenia w lokalu drugiej łazienki (co wiązało się z pracami związanymi z instalacją wodno - kanalizacyjną, elektryczną, postawieniem ściany g-k, których organ nie zakwestionował). Trudno uznać wstawienie drzwi łazienkowych za przebudowę lokalu. Organ I instancji nie wskazał, jakie warunki techniczne i użytkowe zmieniły się wobec dokonanej zmiany, a przecież zgodnie z definicją przebudowy zawartą w art. 3 ust. 7a Pr Bud przebudową jest wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego. Jak wynika ze stanowiska GIS oraz Państwowej Straży Pożarnej zmiana nie spowodowała zmiany warunków sanitarnych ani bezpieczeństwa pożarowego, organ w zaskarżonej decyzji nie podał, jakie parametry w lokalu uległy zmianie na skutek zamontowania nowych drzwi łazienkowych, tak by można było mówić o przebudowie. W ocenie skarżących dokonana zmiana w postaci urządzenia dodatkowej łazienki powinna być rozpatrywana w kategoriach aranżacji wnętrza lokalu, wobec czego nie znajduje w tej sprawie zastosowania regulacja zawarta w § 2 ust. 2 rozporządzenia, który stosuje się - jak wynika to z jego treści - w przypadku nadbudowy, rozbudowy, przebudowy i zmiany sposobu użytkowania, co w niniejszej sprawie nie nastąpiło. Organ II instancji za organem I instancji błędnie zatem przyjął, iż w przypadku lokalu nr [...] mamy do czynienia z przebudową, co skutkowało nieprawidłowym zastosowaniem § 2 ust. 2 PrBud, ale również art. 51 ust. 1 pkt 2 PrBud w zw. z art. 50 ust. 1 pkt l i 4 PrBud. Organ jako podstawę wydanej decyzji wskazał bowiem art. 51 ust. l pkt 2 PrBud twierdząc, że zaistniały przesłanki do prowadzenia postępowania naprawczego określone w art. 50 ust. 1 pkt l oraz 4 PrBud i uznając, że przeprowadzone roboty budowlane zostały wykonane bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo zgłoszenia (pkt 1 cytowanego przepisu) oraz w sposób znacznie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach (pkt 4 cytowanego przepisu). Organ stoi na stanowisku, że inwestorzy przeprowadzając w lokalu zaplanowane prace z uwagi na ich zakres mieli obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. Wskazać należy, że zaskarżana decyzja dotyczy szerokości drzwi łazienkowych na skutek wydzielenia jeszcze jednej łazienki i nie sposób zgodzić się z organem, że prawo wymaga od inwestora uzyskania w tym zakresie pozwolenia na budowę, skoro dokonana zmiana nie była przebudową. Przeprowadzone prace aranżacyjne w żaden sposób nie wpłynęły na elementy konstrukcyjne budynku i jak zostało wskazane powyżej nie doprowadziły do zmiany warunków sanitarnych, bezpieczeństwa pożarowego czy parametrów technicznych lokalu. Organ błędnie zatem twierdzi, że w niniejszej sprawie konieczne było wszczęcie postępowania naprawczego, a następnie wydanie decyzji w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 PrBud w zw. z art. 50 ust. 1 pkt l i 4 PrBud. W ocenie skarżących organ nie miał podstaw do wydania zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do poniesionej w zaskarżonej decyzji argumentacji organu, że postępowania dotyczyło przebudowy całego lokalu, a nie tylko wymiany drzwi łazienkowych, wskazać należy, że również analizując zakres prac w pozostałych pomieszczeniach (czyli podział przestrzeni ścianami gipsowo - kartonowymi, wyburzenie ścianek działowych, bez ingerencji w ściany nośne) nie sposób mówić o przebudowie lokalu, jako, że zgodnie z licznymi orzeczeniami sądów administracyjnych nie jest wymagane uzyskanie pozwolenia na budowę dla prac polegających na wyburzaniu i budowaniu nowych ścianek działowych w lokalu mieszkalnym znajdującym się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym; tego typu prace nie wymagają też uprzedniego zgłoszenia - nie stanowią one bowiem przebudowy {wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 czerwca 2007 r., VII SA/Wa 74/07, podobnie wyrok WSA w Warszawie w wyroku z dnia 23 stycznia 2006 r., sygn. VII SA/Wa l43l/05, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego siedzibą w Gdańsku z dnia 7 maja 2014 r., sygn. akt II SA/Gd 122/14, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego siedziba w Warszawie z dnia 27 października 2004 n, sygn. akt IV SA 1255/05, podobnie wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25.01.2015 r., sygn. II OSK 627/12). W orzecznictwie sądów nie rozróżnia przy tym sytuacji, w których na skutek wyburzania i stawiania nowych ścianek działowych zwiększa się lub zmniejsza liczba pomieszczeń w lokalu, w tym liczba pokoi, od sytuacji, w których liczba pomieszczeń pozostaje bez zmian. Okoliczności te nie mają żadnego znaczenia. W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażany jest pogląd, że zmiana lokalizacji ścian działowych w lokalu mieszkalnym (wyburzanie jednych, stawianie innych) stanowi jedynie bieżącą konserwację lokalu. Także z tego względu na wykonanie takich prac nie jest wymagane uzyskanie pozwolenia na budowę, ani dokonanie zgłoszenia. Jednoznacznie w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że "w odróżnieniu od robót w ścianach nośnych, które ingerują w konstrukcję obiektu, postawienie wewnątrz budynku ścianki działowej, wykucie w niej otworów, przesunięcie jej bądź usunięcie nie może być zakwalifikowane jako przebudowa obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 pkt 7a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. in8 ze zm.). Zmieniając jedynie wewnętrzny wygląd pomieszczeń w żadnej mierze nie zmienia ono bowiem rzeczywistych parametrów użytkowych lub technicznych całości budynku, nie wpływa na jego kubaturę, powierzchnię zabudowy, wysokość, długość, szerokość, liczbę kondygnacji. W uzasadnieniu tego wyroku wskazano: "w orzecznictwie zwraca się uwagę, że wprowadzając definicję przebudowy ustawodawca nie objaśnił co należy rozumieć przez “zmianę parametrów użytkowych lub technicznych" istniejącego obiektu, wyjaśnienie tego pojęcia wymaga więc sięgnięcia do wykładni językowej. Według Słownika Języka Polskiego "parametr" to wielkość charakteryzująca materiał lub element z punktu widzenie jego przydatności. Pozwala to na stwierdzenie, że parametrem użytkowym i technicznym będą wszelkie wielkości wyrażone w jednostkach miary czy wagi elementów użytkowych takich jak dach, okna, schody oraz technicznych, takich jak ciężar konstrukcji, czy odporność przeciwpożarowa (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 460/06,, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 30 listopada 2007 r., sygn. akt II SA/GI 524/07, podobnie wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 9 września 2016 r.. sygn. akt II SA/Rz 1672/15. Kwalifikując konkretne roboty budowlane jako przebudowę organy nadzoru budowlanego powinny ocenić i wykazać, że w wyniku wykonania danych robót doszło do zmiany tak rozumianych parametrów budynku. Do kategorii przebudowa mogą być bowiem zakwalifikowane takie tylko prace powodujące zmianę parametrów techniczno-użytkowych, co do których organowi udało się wykazać w postępowaniu wyjaśniającym że ingerują one w układ obciążeń w sposób wymagający konstruowania struktury nośnej obiektu na nowo, tak jak dzieje się to podczas budowy nowego obiektu (por. NSA w wyroku ll OSK 495/09). W orzecznictwie wskazuje się też, że "przebudowanie wewnętrznej instalacji wodnokanalizacyjnej nie może być zakwalifikowane jako przebudowa obiektu budowlanego w rozumieniu art 3 pkt 1a w zw. z art. 3 pkt 7 ustawy z dnia 7 lipca 7994 r. Prawo budowlane (tj. Dz.U. z 2073 r. poz. 1409). Zmieniając jedynie wewnętrzny wygląd pomieszczeń (np. poprzez przeniesienie urządzeń sanitarnych, w inne miejsce) w żadnej mierze nie zmienia się rzeczywistych parametrów użytkowych lub technicznych całości budynku, nie wpływa na jego kubaturę; powierzchnię zabudowy, wysokość, długość, szerokość, liczbę kondygnacji itp." Jak wskazano w uzasadnieniu cytowanego wyroku, "w konsekwencji nie stanowią przebudowy roboty nie powodujące zmiany parametrów obiektu budowlanego. Ani PINB, ani WINB nie dostrzegł, że świetle ustawowej definicji, z przebudową mamy do czynienia wyłącznie wówczas, gdy zmieniają się parametry obiektu budowlanego, tj. budynku wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowli stanowiącej całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami lub obiektu małej architektury. W niniejszym przypadku przez obiekt budowlany należy rozumieć budynek mieszkalny wielorodzinny, w którym znajduje się lokal nr [...]. Aby więc można było mówić o przebudowie, wskutek prac wykonanych przez skarżących, musiałyby zmienić się parametry użytkowe lub techniczne budynku. Jak już wskazano wyżej, organy nie prowadziły postępowania dowodowego zmierzającego do ustalenia, czy na skutek wykonania kwestionowanych przez PINB prac, zmieniły się powyższe parametry odnośnie wskazanego budynku. Prace wykonane przez skarżących dotyczą wyłącznie wnętrza lokalu, nie ingerują w część wspólną budynku i nie wpływają na jego konstrukcję. Ani więc przestawienie ścianek działowych skutkujące zwiększeniem liczby pokoi w lokalu, ani zmiana lokalizacji kuchni czy urządzeniem dodatkowej łazienki, nie skutkują zmianą parametrów użytkowych lub technicznych w rozumieniu art. 3 pkt 7a PrBud. Jeśli określone prace nie stanowią budowy, przebudowy budynku (lub jego części) oraz nie są związane ze zmianą sposobu użytkowania, to rozporządzenie i wynikające z niego wymogi odnoszące się do budynku lub jego części i robót w nich wykonanych, nie mają do nich zastosowania, a organ nie może się do tych wymogów odwoływać. Zgodnie z przytoczoną argumentacją, dla oceny, czy dane prace stanowią przebudowę w rozumieniu PrBud, bez znaczenia pozostaje to, czy wskutek realizacji prac w lokalu będą spełnione wymogi wynikające z rozporządzenia, czy nie. Jak wynika z powyższego, bogate orzecznictwo sądów (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 9 września 2016 r., sygn. akt II SA/Rz 1672/15, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 listopada 2012 r., VII SA/Wa 1647/12) administracyjnych potwierdza, że dla prac wykonanych przez skarżących nie jest wymagane ani pozwolenie na budowę, ani zgłoszenie, ponieważ nie stanowią one przebudowy w rozumieniu PrBud. Stosownie do treści art. 77 § 1 i art. 80 KPA, organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona. Zebranie całego materiału dowodowego to zebranie dowodów dotyczących wszystkich mających znaczenie prawne dla sprawy faktów. Określenia faktów mających znaczenie dla sprawy dokonuje organ administracji publicznej w oparciu o przepis prawa materialnego, będący podstawą prawną rozstrzygnięcia sprawy. Organ administracji publicznej obowiązany jest z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Ponadto zgodnie z art. 7 KPA w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W rozpoznawanej sprawie organ administracji nie dążył do należytego wyjaśnienia wszystkich okoliczności i ustalenia stanu faktycznego zgodnego z rzeczywistością naruszając tym samym powołane przepisy art. 7, 77 § 1 i 80 KPA, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Organ w żaden sposób nie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w jaki sposób drzwi łazienkowe o szerokości 0,6 m zmieniają parametry użytkowe lokalu, co miałoby uzasadniać stanowisko organu, że doszło w nim do przebudowy, która winna być objęta pozwoleniem na budowę. Jak wskazano powyżej organ nie wypowiedział się, do zmiany jakich warunków w lokalu doszło na skutek zwężenia drzwi łazienkowych -jak słusznie zauważył rzeczoznawca mgr. inż. W. J. w ekspertyzie z dnia 28.01.2017 r. przyjęte w zakresie szerokości drzwi rozwiązanie nie pogarsza warunków bezpiecznej eksploatacji i ewakuacji z uwagi na takt, że prawidłową szerokość mają drzwi wejściowe do lokalu pozostała część pomieszczenia komunikacji wewnętrznej, do zmiany warunków bezpieczeństwa pożarowego zatem nie doszło. W zakresie wielkości otworów wentylacyjnych skarżący natomiast wskazuje, że sporządzona w sprawie opinia kominiarska nie zawierała żadnych zastrzeżeń co do wentylacji pomieszczeń łazienkowych, zatem i w tym zakresie brak jest uzasadnienia, by nie akceptować przyjętych w lokalu rozwiązań również w zakresie wielkości otworów wentylacyjnych w drzwiach łazienkowych - co więcej organ sam w decyzji stwierdza, że materiał dowodowy nie wskazuje na wadliwe działanie wentylacji wwiewnej w łazienkach. Wobec powyższego uznać należy, że zaskarżona decyzja została przez organ wydana z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i 8o KPA. Organ winien bowiem oprzeć się w niniejszej sprawie na ekspertyzie biegłego, która stanowi istotny element zebranego w sprawie materiału dowodowego. Niezrozumiałe dla skarżących jest również wydanie przez organ I instancji decyzji częściowej nr 2169/2020 dotyczącej jedynie kuchni, a trzy tygodnie później zaskarżanej decyzji dotyczącej drzwi łazienkowych, a następnie również przez organ II instancji dwóch osobnych decyzji dotyczących tego samego lokalu i podmiotów (decyzje organu II instancji wydane zostały tego samego dnia). Brak jest w uzasadnieniu którejkolwiek z decyzji przekonywujących argumentów przemawiających za przyjętym przez organy rozwiązaniem. Co prawda art. 104 § 2 KPA dopuszcza możliwość wydania przez organ decyzji częściowej, jednak w niniejszej sprawie wydawanie przez organ osobnej decyzji co do poszczególnych pomieszczeń w lokalu zdaje się nie mieć uzasadnienia (a przynamniej nie wynika ono z treści decyzji), a powoduje po stronie skarżących konieczność ponoszenia dodatkowych koszów np. dwukrotnie opłaty od skargi do sądu administracyjnego (po 500 zł) albo uniemożliwiać skarżącym kompleksowe zaplanowanie prac mających na celu przywrócenie w całości lokalu do stanu uznawanego przez organ jako -zgodny z przepisami, w przypadku gdy wykonalność zaskarżonych decyzji zostanie wstrzymana, a skargi na te decyzje rozpoznane w różnych terminach, bądź też wstrzymana zostanie wykonalność tylko jednej z decyzji. Wobec powyższego zdaniem skarżących doszło do naruszenia przez organy obu instancji art. 104 § 2 KPA poprzez niewłaściwe jego zastosowanie. Podsumowując powyższe, organ II instancji błędnie uznał, że w niniejszej sprawie doszło do przebudowy lokalu, konsekwencją czego było stwierdzenie, iż prace zostały przez inwestorów wykonane bez pozwolenia na budowę i niezgodnie z obowiązującymi przepisami, co skutkowało wydaniem decyzji w trybie naprawczym. Tymczasem, jak podnoszą skarżący, nie dokonali oni przebudowy lokalu, w sprawie zatem nie znajduje zastosowania ani art. 28 PrBud, ani § 2 ust. 2 rozporządzenia, brak jest zatem podstaw do wydania decyzji w trybie art. 51 ust.l pkt 2 PrBud. W wyroku z 3.4.2014 r., II OSK 2644/12 (Legalis) NSA przyjął: "(...) w przypadku prowadzenia postępowania naprawczego na podstawie art 50 i 51 PrBud, jeżeli organy nadzoru budowlanego uznają, że nie doszło do naruszenia przepisów i wykonane roboty budowlane są zgodne ze sztuką budowlaną i obowiązującymi normami nie wydają decyzji merytorycznej, ale decyzję formalną na podstawie art 105 § KPA, gdyż brak jest w takim przypadku podstaw do rozstrzygania o istocie postępowania naprawczego i wydawaniu decyzji na podstawie art 57 PrBud w przedmiocie nałożenia jakichkolwiek obowiązków na inwestora". Wobec powyższego wnoszę o uchylenie zaskarżonej decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr 1164/2020 z dnia 16.l2.2020 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Wrocławia nr 2169/2020 z dnia I5.l0.2020r. i umorzenie postępowania administracyjnego. Jednocześnie z uwagi na fakt, że wykonanie zaskarżonej decyzji wiąże się z kosztami po stronie skarżących, a także spowoduje trudne do odwrócenia skutki, na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - wnoszę o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego lub w przypadku odmowy - wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez WSA we Wrocławiu na zasadzie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu administracyjnymi.
W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016, poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi, poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). W konsekwencji, decyzja (postanowienie) organu administracji publicznej podlega weryfikacji w postępowaniu sądowym z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. W świetle wynikającego z przywołanego przepisu kryterium kontroli sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej, umożliwia sądowi wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnych (postanowień) uchybiających prawu materialnemu - jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2016, poz. 718 ze zm. zwanej dalej " u.p.p.s.a.".) - jak też rozstrzygnięć dotkniętych wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b przywołanego przepisu), a także wydanych bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy (lit. c tego przepisu). Jak wskazano w literaturze przedmiotu przez możliwość istotnego wpływania na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji (postanowienia), a więc na ukształtowanie w nich stosunku administracyjnoprawnego materialnego lub procesowego" (por. [red ] T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2005, s. 458).
Rozpoznając sprawę w świetle tych kryteriów, sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Organy obu instancji nie naruszyły bowiem prawa materialnego ani procesowego w stopniu mającym wpływ na poprawność rozstrzygnięcia, a wyłącznie tego rodzaju niezgodność z prawem zaskarżonego aktu - prowadząca w istocie do podjęcia innego rozstrzygnięcia - uzasadniałaby jego eliminację przez sąd administracyjny. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli Sądu była decyzja DWINB podjęta w przedmiocie nałożenia na skarżących, jako współwłaścieli lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] we W., doprowadzenie tego lokalu do stanu zgodnego z przepisami, poprzez wykonanie w terminie 3 miesięcy, od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna, następujących robót budowalnych: zamontowanie drzwi do dwóch łazienek o szerokości co najmniej 0,8 m i wysokości 2 m w świetle ościeżnicy, z otworami w dolnej części o sumarycznym przekroju nie mniejszym niż 0,022 m. dla dopływu powietrza, otwieranych na zewnątrz (bądź składanych), w celu doprowadzenia wykonanych samowolnie robót do stanu zgodnego z prawem. Chodzi o wykonanie otworów nawiewnych o sumarycznym przekroju nie mniejszym niż 0,22 m2 dla dopływu powietrza w dolnej części skrzydeł drzwi do łazienek.
Materialnoprawną podstawę wydanych decyzji stanowiły przepisy art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane. Stosownie do art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 tej ustawy, jeżeli roboty budowlane w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób o którym mowa w art. 50 ust. 1, to właściwy organ w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Dla porządku zauważyć należy, że przepisy art. 48 ust. 1 i art. 49b ust. 1 ustawy - Prawo budowlane dotyczą obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie lub wybudowanego, bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub też pomimo sprzeciwu właściwego organu. Z kolei przepis art. 50 ust. 1 tej ustawy odnosi się do robót budowlanych, które nie są budową w rozumieniu art. 48 ust. 1 i art. 49b ust. 1, ale zostały wykonane: bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia (pkt 1) lub w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska (pkt 2), lub na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1 (pkt 3), lub w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach (pkt 4). Odnośnie ostatnio powołanej normy wynikającej z art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy - Prawo budowlane, dodać należy, że dotyczy ona naruszenia przepisów techniczno-budowlanych o których mowa w art. 7 tej ustawy, do jakich ustawodawca zalicza warunki techniczne jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie, uwzględniające wymagania, o których mowa w art. 5 omawianego aktu. W tych okolicznościach zastosowanie znajdują przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422) zwanego dalej rozporządzeniem. Z przywołanych przepisów wynika, że art. 51 ustawy - Prawo budowlane stanowi element regulacji złożonej z art. 50 i art. 51 tej ustawy. Przepis art. 51 stosuje się w przypadkach wymienionych w art. 50 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, także w przypadku wykonanych robót budowlanych, co wynika z art. 51 ust. 7 ustawy. Niewątpliwie celem postępowania prowadzonego na podstawie wskazanego przepisu jest doprowadzenie wykonanych lub wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, po uprzednim wyjaśnieniu legalności (zgodności z przepisami) i jakości wykonywanych robót, w szczególności w kontekście zgodności z warunkami technicznymi. Postępowanie to nie jest zatem ukierunkowane na likwidację samowoli budowlanej, skoro tej dotyczą postanowienia art. 48 i art. 49b, a jedynie na usunięcie kolizji z prawem wykonywanych robót budowlanych a także eliminację zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenia środowiska. Nałożenie obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych jest więc uzasadnione wówczas, gdy spełniona jest choćby jedna z przesłanek określonych w art. 50 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, a więc gdy bezspornym jest, że wykonane roboty budowlane nie spełniają wymogów przewidzianych prawem. Zastosowanie art. 50 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane jest uzasadnione, skoro wystąpił jeden z przypadków uzasadniających wszczęcie postępowania określanego jako naprawcze. Jak słusznie podkreślono w orzecznictwie, należy przyjąć, że art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 2 oraz w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane należy wykładać w ten sposób, że przepisy te stanowią podstawę do nałożenia na podmioty wymienione w art. 52 tej ustawy, a więc (między innymi, jak w tym przypadku) właścicieli lokalu, obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, jeżeli roboty budowlane zostały wykonane w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska.
Zaskarżona decyzja jak też decyzja ją poprzedzająca, zapadły w postępowaniu którego przedmiotem była legalność wykonanych przez poprzednika prawnego robót budowlanych polegających na przebudowie części budynku mieszkalnego wraz z przebudową instalacji wewnętrznych oraz zmianą sposobu użytkowania pomieszczeń mieszkalnych. W toku postępowania organ podjął odrębne rozstrzygnięcie, dotyczące przeniesienia kuchni do przedpokoju lokalu. Jak ustaliły organy nadzoru budowlanego, a których to ustaleń nie kwestionowała strona skarżąca lokal nr [...] pierwotnie składał się z trzech pokoi, jednej kuchni, jednej łazienki i jednego korytarza. W następstwie wykonanych robot budowlanych polegających między innymi na wykonaniu nowych ścianek działowych, dwóch łazienek, składa się obecnie z 6 pokoi, kuchni w przedpokoju oraz części przedpokoju. Zdaniem sądu, wbrew zatem twierdzeniom strony skarżącej przeprowadzone roboty budowlane spowodowały zmianę parametrów użytkowych tak całego budynku jak i stanowiącego jego część lokalu, poprzez wyodrębnienie w nim wskazanych dodatkowych pomieszczeń, a także częściowej zmiany ich przeznaczenia. Tego rodzaju roboty budowlane odpowiadają definicji legalnej przebudowy przyjętej w art. 3 pkt 7a P.b., a dalej unormowaniom zawartym w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych w sprawie warunków technicznych. Rozstrzygnięcie objęte niniejszą skargą dotyczy drzwi łazienkowych i ich wentylacji. Na podstawie zgromadzonego w toku postępowania materiału dowodowego – w tym oględzin, organ ustalił, że roboty związane w wykonaniem wentylacji są niezgodne z przepisami techniczno-budowlanymi w tym § 77 ust. 1 przywołanego rozporządzenia. Stwierdzono między innymi, że w drzwiach do pomieszczeń higieniczno-sanitarnych (łazienek) brak jest otworów nawiewnych o wymaganych przywołanym przepisem parametrach (o sumarycznym przekroju nie mniejszym niż 0,022 m. dla prawidłowego dopływu powietrza do tychże pomieszczeń), a także zamontowane drzwi do dwóch łazienek mają zbyt małe wymiary. Rozporządzenie nomenklaturowe nakazuje zainstalowanie drzwi łazienkowych o szerokości co najmniej 0,8 m i wysokości 2 m w świetle ościeżnicy, z otworami w dolnej części o sumarycznym przekroju nie mniejszym niż 0,022 m. Nałożone w tym zakresie obowiązki nie budzą zdaniem Sądu zastrzeżeń. Zgodnie bowiem z § 77 ust. 1 rozporządzenia, pomieszczenie higieniczno-sanitarne powinno mieć wentylację spełniającą wymagania przepisów rozporządzenia oraz przepisów odrębnych. Według § 79 ust. 1 drzwi do łazienki powinny w dolnej części zawierać otwory o sumarycznym przekroju nie mniejszym niż 0,022 m2 dla dopływu powietrza. Organy uznały, a potwierdził to materiał dowodowy sprawy, że wymogi rozporządzenia nie zostały w przypadku kontrolowanej wentylacji spełnione. Organ pierwszej instancji wskazał, że według rozporządzenia w pomieszczeniu higieniczno-sanitarnym przepływ powietrza powinien odbywać się przez otwory nawiewne znajdujące się w dolnej części drzwi, (gdzie występuje wyższa temperatura) do kratki wentylacyjnej (gdzie występuje wyższa temperatura). W okolicznościach niniejszej sprawy bezsporne jest, że drzwi do łazienek nie posiadają otworów nawiewnych o sumarycznym przekroju minimum 0,022 m2. Brak otworów nawiewnych o których mowa w § 79 ust. 1 rozporządzenia o sumarycznym przekroju wynoszącym co najmniej 0,022 m2 w dolnej części drzwi do łazienek zakłóca zatem właściwą wentylację tych pomieszczenia i jest – jak trafnie przyjęły organy niezgodne z przepisami. Niespornie, stwierdzony w toku wizji lokalnej charakter nawiewu, zastosowany w drzwiach nie zabezpiecza nawiewu o wskazanych w przywołanym przepisie parametrach a w rezultacie nie wypełnia wymogu określonego w § 77 ust. 1 omawianego aktu. Nadto zmniejszenie szerokości drzwi do łazienek (20 cm poniżej wymaganej szerokości) uniemożliwi zainstalowanie pralki. Trzeba zaś pamiętać, że § 92 rozporządzenia, określający wymogi (między innymi) łazienki stanowi, że łazienka winna posiadać miejsce umożliwiające zainstalowanie automatycznej pralki domowej. Dalej, podczas wizji lokalnej stwierdzono także, że skrzydła drzwi do łazienek, po ich otwarciu zachodzą na siebie, co stanowi zagrożenie bezpieczeństwa dla użytkowników mieszkania (szerokość drogi ewakuacyjnej niezgodna z § 242 ust. 4 rozporządzenia). W tej sytuacji nie budzi zastrzeżeń Sądu fakt nałożenia obowiązku doprowadzenia drzwi w pomieszczeniach łazienek do stanu zgodnego z § 79 ust. 1 rozporządzenia celem zapewnienia właściwej wentylacji pomieszczenia higieniczno-sanitarnego. W budynku mieszkalnym wielorodzinnym w łazienkach powinno być możliwe zainstalowanie wanny lub kabiny natryskowej, umywalki, miski ustępowej (jeżeli nie ma ustępu wydzielonego), automatycznej pralki domowej, a także usytuowanie pojemnika na brudną bieliznę. Sposób zagospodarowania i rozmieszczenia urządzeń sanitarnych powinien zapewniać do nich dogodny dostęp (ust. 3). Ustęp wydzielony należy wyposażyć w umywalkę (ust. 4).
Skarżący kwestionując nałożone obowiązki nie twierdzą, że istniejące w dolnej części drzwi, 4 otwory o śr. 4 cm stanowią prawidłowy nawiew i zapewniają wentylację odpowiadającą wentylacji jaką dają otwory nawiewne o sumarycznym przekroju wynoszącym co najmniej 0,022 m2. Wskazują natomiast, że organ winien oprzeć się na ekspertyzie rzeczoznawcy budowlanego mgr. inż. W. J. z dnia 28.01.2017 r., który ocenił, że dla funkcjonalności lokalu jako całości zasadnym będzie pozostawienie dotychczasowej szerokości drzwi łazienkowych (0,6 m.), odstępstwo to ma (zdaniem rzeczoznawcy) niewielki zakres i nie powoduje pogorszenia warunków bezpiecznej eksploatacji pomieszczeń lokalu ani ewakuacji, odstępstwa są bowiem niewielkiego zakresu i nie powodują pogorszenia warunków bezpiecznej eksploatacji pomieszczeń lokalu ani ewakuacji, a to poprzez wzgląd na prawidłową szerokość drzwi wejściowych i odpowiednią szerokość pozostałej części pomieszczeń komunikacji wewnętrznej. W tym kontekście trzeba przypomnieć, że rzeczoznawca nie wskazał, że drzwi do łazienek mogą mieć mniejsze – od normatywnych- wywietrzniki, nadto z unormowań rozporządzenia wynika jednoznacznie, że (§ 2) 1. Przepisy rozporządzenia stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych, z zastrzeżeniem § 135 ust. 10 oraz § 207 ust. 2. Przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania: 1) budynków o powierzchni użytkowej nieprzekraczającej 1.000 m2, 2) budynków o powierzchni użytkowej przekraczającej 1.000 m2, o których mowa w art. 5 wymogi wobec obiektu budowlanego i urządzeń budowlanych ust. 7 pkt 1-4 i 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - wymagania, o których mowa w § 1, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy. Żaden z dowodów w sprawie nie wskazuje na możliwość zwolnienia obowiązku posiadania przez pomieszczenia łazienek odpowiedniej wentylacji wynikającej w właściwego przepływu powietrza, który to przepływ wynika z istnienia otworów w dolnej części drzwi o minimalnym sumarycznym przekroju, określonym w rozporządzeniu. Skoro w niniejszej sprawie nie zapewniono przepływu powietrza na tym poziomie – przez brak otworów o odpowiedniej sumarycznej szerokości – to nałożenie kwestionowanych obowiązków należy uznać za uzasadnione i zgodne z przepisami.
Jak wynika z akt sprawy VII SA/Wa 2758/19, wnioskodawcy oświadczyli tam, w toku postępowania, że mieszkanie ma być przeznaczone na wynajem dla sześciu "niezależnych" osób, co wysoce uprawdopodabnia tezę spółdzielni o tym, że lokal utracił charakter lokalu mieszkalnego. Według ekspertyzy technicznej (przedłożonej przez wnioskodawców w tamtym postępowaniu) te (niezgodne z rozporządzeniem) rozwiązania techniczne zapewniają bezpieczne użytkowanie lokalu. Zamontowanie mniejszych skrzydeł drzwiowych do łazienek (o szerokości 0, 6 m zamiast 1,0 m), przewężenie korytarza do 90 cm na odcinku dłuższym niż 1,5 m oraz brak doświetlenia pomieszczenia kuchennego światłem dziennym, nie zagraża bezpieczeństwu sanitarnemu jego mieszkańców, nie zagraża jego bezpiecznej eksploatacji.
Trzeba tu przypomnieć, że (w samej skardze) strona pisze, że dla funkcjonalności lokalu jako całości zasadnym będzie pozostawienie dotychczasowej szerokości drzwi łazienkowych (0,6 m.), odstępstwo to ma (zdaniem rzeczoznawcy) niewielki zakres i nie powoduje pogorszenia warunków bezpiecznej eksploatacji pomieszczeń lokalu ani ewakuacji, odstępstwa są bowiem niewielkiego zakresu i nie powodują pogorszenia warunków bezpiecznej eksploatacji pomieszczeń lokalu ani ewakuacji, a to poprzez wzgląd na prawidłową szerokość drzwi wejściowych i odpowiednią szerokość pozostałej części pomieszczeń komunikacji wewnętrznej. Taka konkluzja nie oznacza zgodności dokonanych odstępstw z przepisami.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi należy jeszcze dodać, że prawo budowlane nie posługuje się pojęciem "aranżacji", natomiast według Słownika języka polskiego aranżacją jest "zaprojektowanie elementów architektonicznych, dekoracyjnych w jakiejś przestrzeni", zatem dokonane w przestrzeni lokalu zmiany nie mogą być uznane za aranżacje. Nie uznając za zasadne zarzutów naruszenia prawa materialnego, zdaniem sadu, nie naruszyły organy także przepisów postępowania w taki sposób, aby mógł mieć wpływ na wynik sprawy.
Reasumując, w konsekwencji dokonanej i przedstawionej oceny, Sąd nie stwierdził nieprawidłowości zarówno co do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i w zakresie zastosowania do niego przepisów prawa materialnego. Sąd zaakceptował argumentację organu odwoławczego i uznał ją za wystarczającą do podjęcia przez ten organ zaskarżonej decyzji, utrzymującej w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji w przedmiocie nałożenia kwestionowanych przez skarżącego obowiązków a reformującą co do terminu ich wykonania.
W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 151 u.p.p.s.a skargę należało oddalić.
Można jeszcze dodać, że zarządzeniem z dnia 9 czerwca 2021 r. Przewodniczącego Wydziału II – w związku z zarządzeniem Prezesa WSA we Wrocławiu nr 21/2020 z dnia 28 maja 2020 r. w sprawie organizacji pracy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu w czasie trwania stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii sprawę skierowano do rozpoznania na posiedzenie niejawne w składzie trzech sędziów (art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID – 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U z 2020 r., poz. 1842 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI