II SA/Wr 732/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA we Wrocławiu oddalił skargę K. B. na postanowienie DWI.N.B. odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji nakazującej doprowadzenie robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, uznając doręczenie decyzji za skuteczne z uwagi na prawidłowe zastosowanie fikcji doręczenia.
Skarżący K. B. złożył skargę na postanowienie DWI.N.B. odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji PINB nakazującej doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych polegających na budowie ogrodzenia i wiaty. Skarżący twierdził, że nie otrzymał awiza o przesyłce z decyzją, co uniemożliwiło mu złożenie odwołania w terminie. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że doręczenie decyzji było skuteczne z uwagi na prawidłowe zastosowanie fikcji doręczenia (art. 44 k.p.a.), a skarżący nie uprawdopodobnił braku swojej winy w uchybieniu terminu, w szczególności nie podjął próby weryfikacji skuteczności doręczenia poprzez postępowanie reklamacyjne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę K. B. na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (DWINB), które odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB). Decyzja PINB nakazywała skarżącemu doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych polegających na budowie ogrodzenia i wiaty. Skarżący argumentował, że nie otrzymał awiza o przesyłce z decyzją PINB, co uniemożliwiło mu złożenie odwołania w ustawowym terminie, i wniósł o przywrócenie terminu. DWINB odmówił przywrócenia terminu, wskazując na brak winy skarżącego jako kluczową przesłankę, której skarżący nie uprawdopodobnił. Sąd administracyjny, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, oddalił skargę. Sąd uznał, że decyzja PINB została prawidłowo doręczona skarżącemu z zastosowaniem fikcji doręczenia (art. 44 k.p.a.), co potwierdzają adnotacje na kopercie i zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Sąd podkreślił, że skarżący nie wykazał braku swojej winy w uchybieniu terminu, a jego twierdzenia o braku awiza nie zostały poparte dowodami, w szczególności nie podjął on próby reklamacji u operatora pocztowego. Sąd podzielił stanowisko, że samo twierdzenie o braku awiza nie jest wystarczające do obalenia domniemania skuteczności doręczenia zastępczego, a przedłożone przez skarżącego pisma od sąsiadów nie miały wystarczającej wartości dowodowej. W konsekwencji, sąd uznał zaskarżone postanowienie za zgodne z prawem i oddalił skargę.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, doręczenie jest skuteczne, jeśli organ prawidłowo zastosował procedurę fikcji doręczenia, a strona nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że adnotacje na kopercie i zwrotnym potwierdzeniu odbioru stanowią dokument urzędowy potwierdzający prawidłowe awizowanie przesyłki. Skarżący nie wykazał braku swojej winy w nieodebraniu przesyłki, w szczególności nie podjął próby reklamacji u operatora pocztowego, a jego twierdzenia o braku awiza nie zostały poparte dowodami.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (11)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 59 § 1 i 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 58 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przesłanka braku winy do przywrócenia terminu.
k.p.a. art. 58 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Termin na wniesienie prośby o przywrócenie terminu.
Pomocnicze
k.p.a. art. 44 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Procedura doręczenia zastępczego przez operatora pocztowego.
k.p.a. art. 44 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Procedura doręczenia zastępczego przez operatora pocztowego.
k.p.a. art. 44 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Procedura doręczenia zastępczego przez operatora pocztowego.
k.p.a. art. 44 § 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Procedura doręczenia zastępczego przez operatora pocztowego.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
p.p.s.a. art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
p.u.s.a. art. 1 § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Kontrola działalności administracji publicznej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawidłowe zastosowanie fikcji doręczenia przez organ administracji. Nieskuteczne uprawdopodobnienie braku winy skarżącego w uchybieniu terminu. Brak dowodów na niezgodność z rzeczywistością danych wynikających ze zwrotnego potwierdzenia odbioru.
Odrzucone argumenty
Twierdzenie skarżącego o braku awiza jako podstawa do przywrócenia terminu. Przedłożone przez skarżącego pisma od sąsiadów jako dowód braku awiza.
Godne uwagi sformułowania
doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy domniemanie to nie może zostać obalone jedynie poprzez zaprzeczenie jego treści przez stronę przywrócenie terminu tylko na podstawie twierdzenia, że awiza nie pozostawiono, prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji doręczenia zastępczego
Skład orzekający
Halina Filipowicz-Kremis
sędzia
Malwina Jaworska-Wołyniak
sprawozdawca
Władysław Kulon
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Skuteczność fikcji doręczenia w postępowaniu administracyjnym i wymogi uprawdopodobnienia braku winy przy wniosku o przywrócenie terminu."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy konkretnego stanu faktycznego i procedury doręczenia przez operatora pocztowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje częsty problem proceduralny związany z doręczeniami i fikcją doręczenia, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Fikcja doręczenia: kiedy sąd uzna, że list dotarł, nawet jeśli go nie odebrałeś?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wr 732/24 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2025-02-25 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-10-08 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Halina Filipowicz-Kremis Malwina Jaworska-Wołyniak /sprawozdawca/ Władysław Kulon /przewodniczący/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku *Oddalono skargę w całości Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2024 poz 572 art. 59 par. 1 i 2 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Władysław Kulon, Sędziowie: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis, Asesor WSA Malwina Jaworska-Wołyniak (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II w dniu 25 lutego 2025 r. sprawy ze skargi K. B. na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 sierpnia 2024 r. Nr 887/2024 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji nakazującej doprowadzenie robót budowlanych polegających na budowie ogrodzenia i wiaty do stanu zgodnego z prawem oddala skargę w całości. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2024 r. (nr 887/2024), Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: DWINB), na podstawie art. 59 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: k.p.a.) odmówił K. B. (dalej: skarżący, strona) przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Świdnicy (dalej: PINB) nr 53/2023 z dnia 24 kwietnia 2023 r., którą nakazano skarżącemu doprowadzenie robót budowlanych polegających na budowie ogrodzenia i wiaty na terenie posesji nr [...] w S. do stanu zgodnego z prawem poprzez wykonanie wskazanych robót budowlanych w terminie do dnia 31 lipca 2023 r. Powyższe postanowienie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. W dniu 24 kwietnia 2023 r. PINB wydał decyzję nr 53/2024, którą nakazał skarżącemu doprowadzenie robót budowlanych polegających na budowie ogrodzenia i wiaty na terenie posesji nr [...] w S. do stanu zgodnego z prawem poprzez: demontaż elementów prefabrykowanych ogrodzeniowych (tj. płyt i słupów ogrodzenia wykonanych z elementów prefabrykowanych betonowych) pełniących funkcję ogrodzenia posesji, a częściowo pełniących również funkcję ścian wiaty oraz demontaż blachy trapezowej, z której wykonane jest pokrycie dachowe wiaty. Termin wykonania nałożonych obowiązków wyznaczono na dzień 31 lipca 2023 r. Korespondencja zawierająca ww. decyzję, została zaadresowana w następujący sposób: "K. B., [...], [...] S." i przekazana do doręczenia za pośrednictwem operatora pocztowego. Korespondencja nie została odebrana przez adresata. W dniu 27 kwietnia 2023 r. pozostawiono pierwsze zawiadomienie o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej i możliwości odbioru w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia ww. zawiadomienia. Następnie, z powodu niepodjęcia przesyłki, w dniu 5 maja 2023 r. powtórnie awizowano przesyłkę. W dniu 12 maja 2023 r., korespondencja zawierająca decyzję nr 53/2023, po dwukrotnym awizowaniu, została zwrócona do organu stopnia powiatowego jako nieodebrana z adnotacją: "zwrot nie podjęto w terminie". Pismem z dnia 27 czerwca 2024 r., PINB zawiadomił skarżącego, że w myśl art. 44 § 4 k.p.a., decyzja nr 53/2023 z dnia 24 kwietnia 2023 r. została doręczona stronie na zasadzie domniemania doręczenia oraz wezwał skarżącego do poinformowania organu, w terminie do dnia 31 lipca 2024 r., czy powyższa decyzja została wykonana. W dniu 9 lipca 2024 r., udostępniono skarżącemu akta sprawy, celem zapoznania się z materiałem dowodowym. Decyzja PINB nr 53/2023 z dnia 24 kwietnia 2023 r. została oprotestowana odwołaniem skarżącego z dnia 9 lipca 2024 r., w którego treści zawarto również wniosek o przywrócenie terminu do dokonania tejże czynności. Skarżący wskazał, że przesyłka zawierająca zaskarżoną decyzję nie została mu doręczona, wyjaśniając, że w miejscowości, w której zamieszkuje, od dłuższego czasu są problemy z doręczaniem przesyłek listowych poleconych. W skrzynce na listy, skarżący nie znalazł ani razu awiza dla przesyłki zawierającej zaskarżoną decyzję. Do odwołania i złożonego wraz z nim wniosku o przywrócenie terminu skarżący załączył sporządzone odręcznie pismo zawierające podpisy trzech osób, które "na dany czas nie otrzymały listu bądź przesyłki za pośrednictwem P. na terenie wsi S.". Mając na uwadze powyższe, K. B. wskazał, że w związku z brakiem swojej winy w nieodebraniu przesyłki listowej, wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania jest zasadny. Wydając postanowienie z dnia 9 sierpnia 2024 r. DWINB wyjaśnił, że zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Przy czym, zgodnie z art. 58 § 2 k.p.a., prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, a jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu do dokonania czynności jest więc wykluczone w razie zaistnienia choćby winy nieumyślnej czy niedbalstwa zainteresowanego. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, a sam zainteresowany jest zobowiązany do uprawdopodobnienia istnienia okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania czynności w przewidzianym terminie. Odnosząc się do wniosku skarżącego i przedłożonej tam argumentacji DWINB wskazał, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy. W realiach zaś badanej sprawy trzeba zauważyć, że skarżący uczestniczył w kontroli przeprowadzonej w dniu 10 stycznia 2023 r. na terenie przedmiotowej nieruchomości, o czym świadczy treść protokołu kontroli sporządzonego podczas czynności kontrolnych. Następnie w dniu 12 kwietnia 2023 r., zostało mu doręczone zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego, a także postanowienie nr 41/2023 z dnia 29 marca 2023 r. o dopuszczeniu jako dowód dokumentacji wskazanej w ww. postanowieniu. Na uwagę zasługuje także notatka urzędowa z rozmowy telefonicznej pracownika organu stopnia powiatowego z dnia 29 grudnia 2022 r., w której skarżący poinformował, iż nie zdążył odebrać na poczcie awizowanej przesyłki (zawiadomienie o terminie planowanej kontroli), której nadawcą był organ stopnia powiatowego. Powyższe, w ocenie DWINB, jednoznacznie wskazuje, że K. B. był świadom prowadzonego przez organ stopnia powiatowego postępowania w sprawie budowy ogrodzenia i wiaty na terenie posesji nr [...] w S. , w sposób niezgodny z przepisami, a zatem winien mieć świadomość ciążących na nim obowiązków, jako strony toczącego się postępowania. Zdaniem organu odwoławczego strona nie uprawdopodobniła, w sposób należyty, braku swojej winy w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania. Skarżący ograniczył się wyłącznie do wskazania, że zaskarżona decyzja nie została doręczona. W ocenie DWINB niniejsze twierdzenie jawi się jednak jako gołosłowne, niepoparte żadną dokumentacją, która stanowiłaby uprawdopodobnienie podnoszonej argumentacji. Przedłożony bowiem dokument, w którym miały zostać zawarte oświadczenia mieszkańców miejscowości S., którzy "nie dostali awizo", nie przedstawia żadnej wartości dowodowej (m.in. pobieżne wskazanie "osoby, które na dany czas nie otrzymały listu bądź przesyłki za pośrednictwem P. na terenie wsi S.", brak wskazania jakichkolwiek okoliczności, które mają zostać udowodnione, ich dat, danych osób wskazanych w ww. piśmie). Nadto, skarżący nie przedłożył żadnego dokumentu, z którego wynikałoby, że nie ponosi on winy w niedopełnieniu obowiązku lub chociażby okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez niego działań, mających na celu uprawdopodobnienie braku winy - jak na przykład podjęta próba reklamacji przesyłki u operatora pocztowego – P. S.A. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem, skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, złożył K. B. wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia przez przywrócenie terminu lub uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie 58 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, iż brak awiza informującego o złożeniu przesyłki listowej w Urzędzie P., nie jest okolicznością uzasadniającą przywrócenie terminu do złożenia odwołania. W uzasadnieniu wskazał, że przyjęte przez DWINB stanowisko jest nieprawidłowe, a twierdzenia, że strona wiedziała o toczącym się postępowaniu nie pozostają w związku z podnoszonym przez nią brakiem awiza. Skarżący podkreślił, że organ zupełnym milczeniem zbył, najważniejszą okoliczność w niniejszej sprawie, a mianowicie brak tak pierwszego jak i drugiego awiza informującego o oczekującej na odbiór przesyłce listowej. Skoro zaś strona nic nie wiedziała o fakcie wysłania do niej przesyłki poleconej od PINB, to nie miała możliwości złożenia odwołania. Wreszcie skarżący wskazała, że złożenie reklamacji w Urzędzie P., doprowadziłoby jedynie, do uzyskania przez stronę odwołującą się, informacji, że przesyłka listowa polecona była awizowana. Czyli do uzyskania informacji, nie pozostającej w żadnej relacji z rzeczywistością. Wcześniejsze zaś interwencje czy to strony odwołującej się, czy też innych mieszkańców miejscowości S. w Urzędzie P., o nieprawidłowościach pracy listonosza, nie przyniosły żadnych pozytywnych skutków. Strona podniosła także, że w miejscowości S., skrzynki na listy nie są umiejscowione w obrębie każdej nieruchomości, a znajdują się jedynie w kilku miejscach na terenie S. Konkludując, skarżący wskazał, że brak awiza, a tym samym brak wiedzy strony postępowania, o przesłaniu do niej przesyłki poleconej jest wyjątkową, nieprzewidywalną i niezależną od strony okolicznością, której przy zachowaniu największych starań, nie mogła ona usunąć i we właściwym terminie złożyć odwołania. W odpowiedzi na skargę DWINB wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył co następuje: Na wstępie należy zaznaczyć, że ze względu na przedmiot skargi, sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów – zgodnie z art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.). Stosownie do brzmienia art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym. Dalej, trzeba zauważyć, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024, poz. 1267) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji, postanowienia (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb ich wydania lub podjęcia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Jego uchylenie albo stwierdzenie nieważności następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających istotny wpływ na wynik sprawy. Mając na względzie wskazane kryterium legalności, Wojewódzki Sąd Administracyjny, po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych, nie znalazł podstaw dla stwierdzenia naruszenia prawa w rozpoznawanej sprawie. Kontroli tut. Sądu podlegało postanowienie DWINB, z dnia z dnia 9 sierpnia 2024 r. (nr 887/2024), odmawiające skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji PINB z dnia 24 kwietnia 2023 r., którą nakazano doprowadzenie robót budowlanych, polegających na budowie ogrodzenia i wiaty na terenie posesji nr [...] w S. , do stanu zgodnego z prawem poprzez wykonanie wskazanych robót budowlanych w terminie do dnia 31 lipca 2023 r. Podstawę prawną wydanego postanowienia stanowił art. 58 § 1 k.p.a., zgodnie, z którym w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 § 2 k.p.a.). Kwestię sporną w niniejszej sprawie stanowi uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez winy skarżącego. W judykaturze nie ma wątpliwości co do tego, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentuje argumentację uprawdopodobniającą brak swojej winy w niedochowaniu terminu, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna niedochowania terminu istniała przez cały czas aż do wniesienia wniosku o jego przywrócenie. Zatem ustawodawca nie wymaga udowodnienia tych okoliczności tylko ich uprawdopodobnienia. Samo zaś uprawdopodobnienie istnienia danej okoliczności jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Wymaganie uprawdopodobnienia zamiast udowodnienia braku winy w uchybieniu terminu świadczy o intencji ustawodawcy odformalizowania i uproszczenia postępowania w tym przedmiocie, tak aby ułatwić zainteresowanemu przedstawienie swych racji i na skutek nadmiernej surowości nie zamknąć stronie zbyt pochopnie drogi do obrony jej praw. Tym niemniej przywrócenie terminu uzasadnia tylko podanie przez wnioskodawcę takich obiektywnych i niezależnych od niego okoliczności, które wskazują na to, że nawet pomimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw, nie mógł dokonać czynności w terminie. O zaistnieniu przesłanki "należytej staranności w dochowaniu terminu" można zasadnie mówić wówczas, gdy wnioskodawca uprawdopodobni okoliczności wskazujące na brak jakiejkolwiek winy, choćby w postaci niedbalstwa, w uchybieniu terminu - a zatem, gdy przedstawi okoliczności wskazujące, że nie miał możliwości dokonania czynności w wyznaczonym terminie. Przywrócenie uchybionego terminu uzasadniają bowiem wyłącznie takie obiektywne, występujące bez woli strony okoliczności i zdarzenia, które mimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu spraw udaremniły dokonanie czynności we właściwym czasie (zob. np. wyrok NSA z 26 kwietnia 2018 r. sygn. akt I OSK 2550/17, wyrok NSA z 4 kwietnia 2018 r. sygn. akt I OSK 1247/16, Wyrok NSA z 13 grudnia 2024 r., sygn. akt I OSK 342/24, CBOSA). Oceniając powyższe Sąd stwierdził, że skarżący nie uprawdopodobnił swojego braku winy w uchybieniu terminu. W tym kontekście trzeba zauważyć, że skarżący wnosząc o przywrócenie terminu do złożenia odwołania kwestionuje jednocześnie skuteczność doręczenia przesyłki zawierającej decyzję organu PINB. Z przedłożonych akt sprawy wynika, że decyzja PINB nakazująca wykonanie określonych robót została skarżącemu doręczona przy przyjęciu fikcji doręczenia. Zgodnie z art. 44 § 1 pkt 1 k.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 k.p.a. operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 k.p.a.). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 k.p.a.). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 k.p.a.). Z akt postępowania administracyjnego wynika, że stosownie do art. 40 § 2 k.p.a. decyzja organu I instancji z 24 kwietnia 2023 r. została prawidłowo zaadresowana i wysłana do skarżącego na znajdujący się w aktach sprawy adres, pod którym skarżący odbierał korespondencję. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki, widnieje adnotacja, że przesyłki nie doręczono adresatowi, dorosłemu domownikowi, dozorcy domu, osobie uprawnionej do odbioru ani sąsiadowi i pozostawiano ją w Urzędzie P. [...], Ż., o czym w dniu 27 kwietnia 2023 r. umieszczono zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru tej przesyłki wynika, że z powodu niepodjęcia przesyłki w terminie 7 dni pozostawiono powtórne zawiadomienie w dniu 5 maja 2023 r. Daty te zostały także wskazane na stemplach pocztowych znajdujących się na przedniej stronie koperty i zostały opatrzone podpisami doręczającego. Przesyłka została zwrócona do nadawcy 12 maja 2023 r. Adnotacje znajdujące się na zwrotnym potwierdzeniu odbioru wraz z adnotacjami uwidocznionymi na kopercie zawierającej przesyłkę uzasadniają przyjęcie, że doręczenie skarżącemu decyzji w trybie art. 44 k.p.a. było skuteczne. Pocztowy zaś dowód doręczenia przesyłki stanowi dokument urzędowy. Wszelkie adnotacje na zwróconej przesyłce (zamieszczone na kopercie lub na zwrotnym potwierdzeniu odbioru) opatrzone stosownymi pieczątkami i podpisami mają bowiem walor dokumentu urzędowego i mogą stanowić dowód tego, co zostało w nich stwierdzone (por. wyroki NSA: z 20 stycznia 1999 r., III SA 1594/98, LEX nr 44831; z 26 stycznia 2023 r., II GSK 132/21, opubl. w CBOSA). Jako dokumenty urzędowe korzystają z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nich stwierdzone. Wobec tego skarżący chcąc obalić domniemanie faktyczne doręczenia decyzji organu I instancji w trybie art. 44 k.p.a., powinien był wykazać, że dane wynikające ze zwrotnego potwierdzenia odbioru oraz umieszczone na kopercie zawierającej przesyłkę są niezgodne z rzeczywistością, np. wskutek przeprowadzenia postępowania reklamacyjnego. Jednocześnie należy wyjaśnić, że domniemanie to nie może zostać obalone jedynie poprzez zaprzeczenie jego treści przez stronę (por. postanowienie NSA z dnia 4 września 2001 r., II SA/Po 2646/00, niepubl.). Tymczasem w realiach badanej sprawy podnoszona przez skarżącego okoliczność braku awiza nie została w żaden sposób dowiedziona, ani uprawdopodobniona. Skarżący – jak sam przyznał – nie wystąpił o wszczęcie postępowania reklamacyjnego, które pozwoliłoby zweryfikować dane wynikające ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki pocztowej. Sąd podziela pogląd, wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 27 września 2012 r. sygn. I FZ 292/12, że za okoliczność braku winy w uchybieniu terminu nie może być uznany powołany przez stronę fakt, że nie odebrał on dwukrotnie awizowanej przesyłki, ponieważ w skrzynce oddawczej awiza nie było. Stwierdzenie, że awiza nie było w skrzynce może być uznane jedynie za przypuszczenie. Natomiast, aby przyznać mu charakter faktu, adresat przesyłki musi uprawdopodobnić, że tak było rzeczywiście. Samo twierdzenie o braku awizo nie stanowi dostatecznej podstawy do zakwestionowania informacji wskazanych w treści dokumentu urzędowego, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 sierpnia 2019 r., sygn. VII SA/Wa 492/19, postanowienie WSA w Krakowie z dnia 31 lipca 2023 r., sygn. III SA/Kr 847/23, CBOSA). Przywrócenie terminu tylko na podstawie twierdzenia, że awiza nie pozostawiono, prowadziłoby bowiem do nieuzasadnionego podważenia instytucji doręczenia zastępczego. W każdej takiej sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki przez podwójne awizowanie zwykłym oświadczeniem, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej. W ocenie Sądu również załączone wraz z odwołaniem i wnioskiem o przywrócenie terminu, pismo zawierające podpisy osób, które "na dany czas" nie otrzymały listu bądź przesyłki za pośrednictwem P. na terenie wsi S., nie może samo w sobie stanowić dokumentu podważającego twierdzenia zawarte na zwróconej przesyłce. Przywrócenie terminu tylko na podstawie tak ogólnego twierdzenia prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji doręczenia zastępczego, tym bardziej, gdy z adnotacji znajdujących się na przesyłce wynika, że była ona dwukrotnie, prawidłowo awizowana. W związku z powyższym Sąd nie uwzględnił zarzucanego organowi w niniejszej sprawie naruszenia art. 58 k.p.a., uznając zaskarżone postanowienie za odpowiadające prawu i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w całości.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI