II SA/Wr 709/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę Gminy W. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą remont drogi publicznej, potwierdzając obowiązek Gminy jako właściciela terenu.
Gmina W. zaskarżyła decyzję nakazującą remont drogi publicznej, argumentując, że nie jest jej właścicielem ani zarządcą. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając Gminę za właściwy podmiot odpowiedzialny za stan techniczny drogi, powołując się na przepisy Prawa budowlanego oraz ustawy o drogach publicznych. Sąd podkreślił, że obowiązek utrzymania drogi w należytym stanie technicznym spoczywa na właścicielu lub zarządcy, a w przypadku dróg gminnych jest to prezydent miasta.
Sprawa dotyczyła skargi Gminy W. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego, która nakazywała Gminie przeprowadzenie kompleksowego remontu drogi publicznej ze względu na jej zły stan techniczny i zagrożenie dla ruchu. Gmina kwestionowała swoją odpowiedzialność, twierdząc, że nie jest właścicielem ani zarządcą terenu, a prawo własności przeszło na nią na mocy decyzji administracyjnej, która nie została jeszcze ujawniona w księdze wieczystej. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę, uznając Gminę za właściwy podmiot zobowiązany do wykonania remontu. Sąd oparł swoje rozstrzygnięcie na przepisach Prawa budowlanego (art. 61 i 66) oraz ustawy o drogach publicznych, które wskazują na obowiązek właściciela lub zarządcy drogi dbania o jej stan techniczny. Sąd podkreślił, że decyzja administracyjna o podziale nieruchomości, na mocy której własność działek drogowych przeszła na Gminę, wywołała skutek prawny z mocy prawa, niezależnie od wpisu w księdze wieczystej. Sąd odrzucił również argumenty dotyczące naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu oraz kwestii finansowych, uznając je za niezasadne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, Gmina W. jest właściwym podmiotem odpowiedzialnym za stan techniczny drogi.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że decyzja administracyjna o podziale nieruchomości, na mocy której własność działek drogowych przeszła na Gminę, wywołała skutek prawny z mocy prawa, niezależnie od wpisu w księdze wieczystej. Przepisy Prawa budowlanego i ustawy o drogach publicznych wskazują na obowiązek właściciela lub zarządcy drogi.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (16)
Główne
p.b. art. 66 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pomocnicze
p.b. art. 61
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 5 § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.d.p. art. 19 § ust. 1, ust. 2 pkt 4, ust. 5
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
u.g.n. art. 98 § ust. 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 52 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 53 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 54 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.k.w.h. art. 3 § ust. 1
Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece
u.gminna art. 7 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.gminna art. 9 § ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Gmina W. jest właścicielem lub zarządcą drogi publicznej, na której stwierdzono nieodpowiedni stan techniczny. Decyzja administracyjna o podziale nieruchomości wywołała skutek prawny przeniesienia własności z mocy prawa, niezależnie od wpisu w księdze wieczystej. Czynności kontrolne nie są tożsame z oględzinami procesowymi, co wyłącza wymóg zawiadomienia strony z wyprzedzeniem. Kwestie finansowe i planowane inwestycje nie zwalniają z obowiązku usunięcia zagrożenia dla bezpieczeństwa.
Odrzucone argumenty
Gmina W. nie jest właścicielem ani zarządcą terenu, na którym znajduje się droga. Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu poprzez przeprowadzenie kontroli bez obecności Gminy. Nałożone obowiązki wykraczają poza zakres niezbędnych robót do usunięcia zagrożenia. Niewłaściwe ustalenie stanu prawnego nieruchomości wbrew wpisom w księdze wieczystej.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja administracyjna o podziale nieruchomości, której podstawę prawną stanowi art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami spowodowała (z woli ustawodawcy), iż z mocy samego prawa na Gminę W. przeszła własność nowowydzielonych działek gruntu... Czynności kontrolne w rozumieniu art. 81 ust. 4 nie są tożsame z oględzinami jako czynnością procesową przewidzianą w kodeksie postępowania administracyjnego w treści art. 79 k.p.a. Nie mają w związku z tym do nich zastosowania wymogi wynikające z treści tego przepisu jak: zawiadomienie o miejscu i terminie oględzin na siedem dni przed terminem oraz zagwarantowanie stronie prawa udziału w oględzinach.
Skład orzekający
Halina Filipowicz-Kremis
sprawozdawca
Malwina Jaworska-Wołyniak
członek
Wojciech Śnieżyński
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności gminy za stan techniczny dróg publicznych, nawet w przypadku braku wpisu w księdze wieczystej, oraz interpretacja przepisów dotyczących czynności kontrolnych w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z podziałem nieruchomości i przejściem własności na podstawie decyzji administracyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności samorządu za infrastrukturę drogową i interpretacji przepisów dotyczących własności nieruchomości, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i nieruchomościami.
“Gmina W. musi naprawić drogę, mimo że nie widnieje jako właściciel w księdze wieczystej – kluczowa interpretacja przepisów o własności nieruchomości.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wr 709/24 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2025-04-01 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2024-09-26 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Halina Filipowicz-Kremis /sprawozdawca/ Malwina Jaworska-Wołyniak Wojciech Śnieżyński /przewodniczący/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku *Oddalono skargę w całości Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 682 art. 66 ust. 1 pkt 3 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.) Dz.U. 2024 poz 320 art. 19 ust. 1, ust. 2 pkt 4, ust. 5 Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński Sędziowie: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.) Asesor WSA Malwina Jaworska-Wołyniak Protokolant: sekretarz sądowy Aneta Januszkiewicz po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi G. W. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 maja 2024 r., nr 533/2024 w przedmiocie nakazu usunięcia zagrożenia wynikającego z nieodpowiedniego i nadmiernie pogorszonego stanu technicznego drogi publicznej oddala skargę w całości. Uzasadnienie Decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. nr 540/2024 z dnia 18 marca 2024 r., nakazano Gminie W., będącej właścicielem terenu przy ul. [...] w obrębie działek nr [...] i [...], obręb P., na którym znajduje się droga po której odbywa się ruch publiczny, usunięcie zagrożenia wynikającego z nieodpowiedniego i nadmiernie pogorszonego stanu technicznego w/w odcinka poprzez wykonanie jej remontu kompleksowego, polegającego na: 1. wykonaniu nowych warstw drogowych poprzez wykonanie warstw podbudowy wraz z ich zagęszczeniem do uzyskania wymaganych parametrów nośności /zagęszczenia/ wytrzymałości, odtworzeniu krawężników drogowych, ścieku przykrawężnikowego i wykonaniu nowych warstw bitumicznych nawierzchni jezdni po wcześniejszym usunięciu całej istniejącej nawierzchni jezdni oraz podbudowy i doprowadzeniu podłoża do odpowiednich parametrów nośności i zagęszczenia; 2. wykonaniu oznakowania poziomego i pionowego drogi w terminie 6 miesięcy od dnia kiedy ta decyzja stanie się ostateczna. Roboty należy prowadzić w sposób zapewniający bezpieczeństwo dla zdrowia i życia ludzi, zgodnie z przepisami i zasadami wiedzy technicznej, pod nadzorem osoby posiadającej wymagane uprawnienia budowlane, przynależnej do Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa. O wykonaniu robót należy zawiadomić PINB, załączając oświadczenie osoby nadzorującej roboty o zgodności ich wykonania z niniejszą decyzją przepisami i zasadami wiedzy technicznej. Jako podstawę prawną organ podał art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 w zw. z art. 83 ust 1 Prawa budowlanego. Od decyzji odwołanie złożyła Gminy W. Decyzją nr 533/2024, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - k.p.a., w związku z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t. j. Dz.U. z 2023 r., poz. 682 ze zm.; dalej p.b.) po rozpatrzeniu odwołania Gminy W., od opisanej decyzji Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że wskutek skargi dotyczącej złego stanu technicznego nawierzchni drogi publicznej i zagrożeń w ruchu drogowym występującym u zbiegu ulic [...] i [...] we W. w obrębie działek na [...] i [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zainicjował postępowanie wyjaśniające w sprawie i poinformował o terminie przeprowadzenia kontroli. Pismem z dnia 20 lipca 2023 r., firma T. Spółka Akcyjna, reprezentowana przez adw. H. M., wyjaśniła iż nie powinna być traktowana przez organ pierwszej instancji jako strona postępowania, gdyż z mocy prawa utraciła użytkowanie wieczyste z dniem uprawomocnienia się decyzji Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. nr 47/2019 z dnia 22 lutego 2019 r., w przedmiocie wydzielenia na poszerzenie drogi publicznej w trybie art. 96 i 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami, kontrolowanych działek przez Gminę W. W dniu 7 sierpnia 2023 r., na terenie drogi wzdłuż ulicy [...] we W. u zbiegu ulic [...] i [...] (działki nr [...] i [...], AM-[...], obręb P.) przeprowadzono kontrolę, co zostało udokumentowane protokołem kontroli nr [...]. Ustalono, że droga ma nawierzchnię w złym stanie technicznym, jest ona niejednorodna, występują liczne nierówności, deformacje, koleiny, ubytki, pęknięcia poprzeczne, podłużne i siatkowe. Nadto występują liczne wyboje i wyrwy o nieregularnych wymiarach, część z nich o powierzchni powyżej 1 m2. W kontrolowanym odcinku widoczne są łaty bitumiczne, wynikające z remontów cząstkowych. Łaty te są niejednorodne, wykonane z różnych mieszkanek mineralno-asfaltowych. Oznakowanie poziome wykazuje ślady zużycia, miejscami niewidoczne i wytarte. Ściek przykrawężnikowy i krawężniki betonowe nierówne i niekompletne. Chodniki wzdłuż kontrolowanego odcinka nie występują, na wydzielonym krawężnikami fragmencie przeznaczonym na zieleń, parkują samochody osobowe. Pismem z dnia firma T. S.A., reprezentowana przez adw. H. M., przedłożyła kopię decyzji Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. nr 47/2019 z dnia 22 lutego 2019 r. (znak: ZGKIKM.TP.6831.322.2018.IG). Na skutek powyższego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. dnia 3 października 2023 r., zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zagrożenia wynikającego z nadmiernie pogorszonego stanu technicznego nawierzchni drogi wzdłuż ulicy [...] we W. u zbiegu ulic [...] i [...] (działki nr [...] i [...], AM-[...], obręb P.). Jednocześnie organ pouczył o możliwości wypowiedzenia się stron w sprawie i zakreślił 7-dniowy termin, po którym w sprawie zostanie wydana decyzja, a także pouczył o możliwości przeglądania akt sprawy. Pismem z dnia 13 października 2023 r.. Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta we W. poinformował, że ten odcinek drogi przy ul. [...] położony na działkach nr [...], [...] (AM-[...], obręb P.), nie znajduje się w zarządzie ZDiUM. Jednocześnie wskazał, że użytkownikiem wieczystym tego terenu jest T.(1) S.A. Sp. k. Pismem z dnia 6 listopada 2023 r., Powiatowy inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. zwrócił się do Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. z wnioskiem o udzielenie informacji na czyją własność przeszły działki nr [...] i [...], AM-[...], obręb P. w wyniku podziału zatwierdzonego decyzją organu nr 47/2019 z dnia 22 lutego 2019 r., a także czy decyzja ta jest ostateczna i czy pozostaje w obrocie prawnym. Pismem z dnia 22 listopada 2023 r., w odpowiedzi na pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W., Dyrektor Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. poinformował, że decyzja nr 47/2019 z dnia 22 lutego 2019 r., stała się ostateczna dnia 15 marca 2019 r., w wyniku podziału powstały, m.in. działka gruntu nr [...] AM [...] oraz działka gruntu [...] AM [...]. Działki te zostały przeznaczone dla realizacji celów publicznych. Zgodnie z art. 98 ust. 1 Ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2023 r., poz. 344 ze zm.) działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne: gminne, powiatowe, wojewódzkie, krajowe - z nieruchomości, których podział został dokonany na wniosek właściciela, przechodzą, z mocy prawa, odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stanie się ostateczna. Nadto powyższy przepis stosuje się odpowiednio przy wydzieleniu działek gruntu pod poszerzenie istniejących dróg publicznych, ale także do nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek użytkownika wieczystego, z tym że prawo użytkownika wieczystego wygasa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna, albo orzeczenie o podziale prawomocne. Jednocześnie Dyrektor Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. poinformował, że C. Sp. z o.o. wniosła o uchylenie nr 47/2019 z dnia 22 lutego 2019 r. oraz o wstrzymanie jej wykonania do czasu zakończenia postępowania. Decyzją nr 223/2020 z dnia 28 sierpnia 2020 r,, Dyrektor Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. odmówił uchylenia tej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją SKO 4116/31/20 z dnia 16 listopada 2020 r., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Na decyzji SKO została złożona skarga do WSA we Wrocławiu, który dnia 22 czerwca 2021 r., w sprawie o sygn. II SA/Wr 129/21 orzekł o uchyleniu decyzji I i II instancji (kolejno DŻGKiKM oraz SKO we Wrocławiu). Od wyroku złożono skargę kasacyjną, która do dnia dzisiejszego nie została rozpatrzona. Pismem z dnia 10 stycznia 2024 r., Urząd Miejski W. (Wydział Nabywania i Sprzedaży Nieruchomości) poinformował, że w związku z podziałem nieruchomości, własność działek gruntu nr [...] i [...], AM-[...], obręb P. przeszła na rzecz Gminy W., a ustanowione na nich użytkowanie wieczyste wygasło. Obecnie Gmina W. oczekuje na rozstrzygnięcie NSA, gdyż sprawa o sygn. I OSK 1836/21 nadal jest rozpatrywana, w związku ze skargą kasacyjną właściciela nieruchomości, na rzecz którego ustanowiona została służebność gruntowa wpisana do księgi wieczystej. Pismem z dnia 8 lutego 2024 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. zawiadomił o zakończeniu gromadzenia materiału dowodowego w postępowaniu w niniejszej sprawie i pouczył o możliwości wypowiedzenia się w sprawie, jednocześnie zakreślając 14-dniowy termin, a także pouczył o możliwości przeglądania akt sprawy. Na skutek przeprowadzonego postępowania administracyjnego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. wydał decyzję nr 540/2024 z dnia 18 marca 2024 r., w której nakazał Gminie W., będącej właścicielem terenu przy ul. [...] w obrębie działek nr [...] i [...], AM-[...], obręb P., na którym znajduje się droga po której odbywa się ruch publiczny, usunięcie zagrożenia wynikającego z nieodpowiedniego i nadmiernie pogorszonego stanu technicznego tego odcinka drogi poprzez wykonanie jej remontu kompleksowego polegającego na wykonaniu nowych warstw drogowych poprzez wykonanie warstw podbudowy wraz z ich zagęszczeniem do uzyskania wymaganych parametrów nośności /zagęszczenia/ wytrzymałości, odtworzeniu krawężników drogowych, ścieku przykrawężnikowego i wykonaniu nowych warstw bitumicznych nawierzchni i jezdni po wcześniejszym usunięciu całej istniejącej nawierzchni jezdni oraz podbudowy i doprowadzeniu podłoża do odpowiednich parametrów nośności i zagęszczenia, a także wykonaniu oznakowania poziomego i pionowego drogi. Od tej decyzji w terminie przewidzianym na skuteczne wniesienie środka zaskarżenia, odwołanie wniosła Gmina W. Po zapoznaniu się z odwołaniem i analizie materiału dowodowego Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego wskazał, że zgodnie z założeniami przepisów zawartych w rozdziale 6 ustawy Prawo budowlane, obiekty budowlane winny być użytkowane zgodnie z przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywane w należytym stanie technicznym. Przez "należyty stan techniczny" należy rozumieć stan pełnej sprawności obiektu budowlanego lub jego części, nieposiadającego jakichkolwiek uszkodzeń, zwłaszcza takich, które mogą powodować niebezpieczeństwo przy użytkowaniu obiektu lub jego części. Przepis art. 66 ustawy Prawo budowlane ma charakter restytucyjny i ma za zadanie doprowadzenie istniejącej substancji budowlanej do stanu zgodnego z art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego. Zgodnie z założeniami zawartymi w art. 5 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, obiekty budowlane winny być użytkowane zgodnie z przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywane w należytym stanie technicznym. Za właściwe utrzymanie obiektów budowlanych ustawa uznaje ich użytkowanie zgodnie z przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywanie w należytym stanie technicznym i estetycznym. Wydając zaskarżoną decyzję organ I instancji powołał się na przepisy art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 Prawa budowlanego. Nieprawidłowości stwierdzone w toku postępowania - w czasie kontroli, oraz na podstawie przedłożonych dokumentów, należy zakwalifikować jako naruszające art. 61 w zw. z art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego i tym samym podlegające dyspozycji art. 66 Prawa budowlanego. Jak jednoznacznie wynika z akt postępowania przed organem I instancji - organ orzekający przeprowadził czynności wyjaśniające na podstawie przywołanej regulacji, których efektem było niesporne, wobec istniejących dowodów, ustalenie konieczności orzeczenia nakazu wykonania przywołanych czynności, celem zapewnienia właściwego funkcjonowania drogi, po której odbywa się ruch publiczny, na terenie przy ul. [...] w obrębie działem nr [...] i [...], AM-[...], obręb P. Obowiązki wynikające z zaskarżonej decyzji mają oparcie w przedłożonym materiale dowodowym, w szczególności w protokole kontroli nr [...] z dnia 7 sierpnia 2023 r., a także zamieszonej w aktach sprawy dokumentacji fotograficznej. Wskazano, że przedmiotowa droga ma nawierzchnię w złym stanie technicznym, jest niejednorodna, występują w niej liczne nierówności, deformacje, koleiny, ubytki, pęknięcia poprzeczne, podłużne i siatkowe. Nadto w przedmiotowym odcinku drogi występują liczne wyboje, wyrwy o nieregularnych wymiarach, część z nich o powierzchni powyżej 1 m2. W obrębie ścieku przykrawężnikowego, krawężników oraz w miejscach występowania ubytków nawierzchni, widoczne są zastoiska wody oraz wegetacja roślin. Na jezdni znajdują się luźne odspojone fragmenty nawierzchni i podbudowy granitowej. Na kontrolowanym odcinku widoczne są miejscowo wykonane łaty bitumiczne jako pozostałości z cząstkowych remontów. Łaty są niejednorodne, wykonane z różnych mieszanek mineralno-asfaltowych. W ostatnim czasie łaty nie zostały wykonane. Oznakowanie poziome jest starte, miejscami niewidoczne. Ściek przykrawężnikowy i krawężniki betonowe nierówne i niekompletne. Brak chodnika, na wydzielonym krawężnikami fragmencie terenu przeznaczonym na zieleń parkują samochody osobowe. Sam fakt w ujęciu ogólnym nieprawidłowego stanu technicznego terenu przy ul. [...] w obrębie działek nr [...] i [...], AM-[...], obręb P., na którym znajduje się droga, po której odbywa się ruch publiczny, nie jest kwestionowany przez stronę, zatem w ocenie organu odwoławczego, należy uznać go za bezsporny. Wobec powyższego w ocenie organu, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowalnego dla miasta W. był uprawniony do wydania decyzji na podstawie przepisu art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 Prawa budowalnego. Z akt sprawy wynika bowiem, że podmiot właściwy do dbania o stan tej drogi lub jej części nie dopełnił ciążącego na nim, na mocy przepisu art. 5 ust. 2 Prawa budowalnego, obowiązku, tj. nie utrzymuje obiektu w należytym stanie technicznym, dopuszczając tym samym do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, a nadto może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska. Przepis art. 66 p.b., ma charakter związany. Oznacza to, że ustalenie przez organ nadzoru budowanego, iż zachodzi jedna z przesłanek wymienionych w art. 66 ust. 1 pkt 1-4 p.b., wymusza na nim wydanie decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości (Wyrok NSA z dnia 2 września 2014 roku, sygn. akt. II OSK 3075/13). Zgodnie z przepisem art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 p.b. w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska - organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Należy pamiętać, że celem decyzji wydanej w oparciu o art. 66 jest jedynie doprowadzenie obiektu budowlanego do należytego stanu technicznego. Nie jest przy tym istotne, jakimi metodami (jaką techniką) nastąpi przywrócenie właściwego stanu technicznego obiektu. Ważne jest natomiast, by został zrealizowany cel decyzji, czyli usunięcie stanu zagrożenia życia lub zdrowia ludzi, a także bezpieczeństwa mienia i nieodpowiedniego stanu technicznego (Wyrok WSA w Łodzi z dnia 14 grudnia 2010 roku, sygn. akt II SA/Łd 464/10; Wyrok WSA w Szczecinie z dnia 21 listopada 2013 roku, sygn. akt II SA/Sz 632/13). Norma prawna zawarta w art. 66 ustawy Prawo budowlane nie nakłada na organ nadzoru budowlanego obowiązku ani uprawnienia do wskazywania adresatom decyzji wyboru konkretnej metody usunięcia nieprawidłowości. Niecelowe i w zasadzie niemożliwe, biorąc pod uwagę wielość dostępnych na rynku rozwiązań technicznych i materiałowych, jest wskazywanie adresatom decyzji konkretnej metody wykonania prac naprawczych. Wybór konkretnego sposobu usunięcia nieprawidłowości należy do podmiotu, na który obowiązek został nałożony. Sposób określenia nałożonych obowiązków nie może jednak budzić wątpliwości co do tego jakie prace należy wykonać, jakie nieprawidłowości powinny zostać usunięte, jakich efektów należy oczekiwać (Wyrok NSA z dnia 23 października 2019 roku, sygn. akt II OSK 3167/17). Odnosząc się do zarzutów Skarżącej Gminy W., a to naruszenie art. 61 ust. 1 ustawy Prawo budowalnego oraz art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece oraz art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., poprzez nałożenie obowiązków usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości na niewłaściwy podmiot, tj. Gminę W., należy wskazać, że podstawą ustalenia adresata decyzji był przepis art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2023 r., poz. 344). Przede wszystkim w aspekcie samego postępowania administracyjnego należy podkreślić, że dla organów administracji, decyzja nr 47/2019 wydana przez Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. stała się decyzją ostateczną dnia 15 marca 2019 r. Wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 22 czerwca 2021 r., w sprawie o sygn. II SA/WR 129/21, wydany został w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości gruntowej, a więc nie odnosił się bezpośrednio do decyzji nr 47/2019, a odnosił się do wznowionego postępowania administracyjnego zakończonego tą decyzją. Zatem wyrok WSA we Wrocławiu nie spowodował uśnięcia z obrotu prawnego decyzji nr 47/2019 wydanej przez Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. Z kolei nierozstrzygnięta skarga kasacyjna, zdaniem organu odwoławczego, nie wywiera wpływu na niniejsze postępowanie. Mając na uwadze powyższe, należy wskazać, że co do zasady skutki wydanej decyzji nr 47/2019 przez Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. z dnia 22 lutego 2019 r., tj. utrata własności lub prawa użytkowania wieczystego działek wydzielonych pod drogi publiczne, są następstwem wydania takiej decyzji, nie zaś przedmiotem rozstrzygnięcia. Przejście prawa własności następuje z mocy samego prawa. Zatem do ustalenia adresata obowiązku nie jest konieczne przeprowadzenie dowodu z treści ksiąg wieczystych. Jednak co istotne, należy podkreślić, że wniosek o podział nieruchomości, w wyniku której została wydana decyzja nr 47/2019 przez Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. z dnia 22 lutego 2019 r., złożył właśnie użytkownik wieczysty. W związku z tym organ nie ma wątpliwości, że to Gmina W. winna być adresatem zaskarżonej decyzji. W ocenie organu odwoławczego, niniejsze postępowanie jest rozpatrywane co do przedmiotu jakim jest stan techniczny w oparciu o przepis art. 66 Ustawy prawo budowlane i w związku z czym orzeczenie sądu wieczystoksięgowego, a potem Sądu Okręgowego we W. (w wyniku apelacji), nie stanowi dowodu w niniejszej sprawie. Na marginesie należy wskazać, że sąd wieczystoksięgowy nie orzeka co do meritum sprawy, a jedynie dokonuje kontroli dokumentów, stanowiących podstawę wpisu do ksiąg wieczystych. Organ pierwszej instancji nie dokonał zatem dowolnej oceny dowodu treści księgi wieczystej, a nadto nie dokonał obalenia domniemania wynikającego z art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Bowiem w księdze wieczystej nadal jako właściciel widnieje Prezydent W. jako organ reprezentujący Skarb Państwa. Należy też wskazać, że w rozumieniu przepisu art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zgodnie § 54 pkt 2 uchwały nr [...] Rady Miejskiej W. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zespołu urbanistycznego [...] w obrębie P. we W., tereny te zostały wyznaczone dla realizacji celów publicznych na tereny ulic. Co zostało również potwierdzone pismem z Urzędu Miejskiego W. z dnia 10 stycznia 2024 r., tj. działki nr [...] i [...], AM-[...], obręb P., kolejno pod teren skrzyżowania i pod ulicę klasy zbiorczej z torowiskiem tramwajowym i ścieżką rowerową. W związku z okolicznościami podanymi w decyzji nr 47/2019 wydanej przez Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. , a to że wniosek złożył użytkownik wieczysty T.(1) S.A. Sp.k., na podstawie art. 61 Ustawy prawo budowlane, w ocenie organu odwoławczego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. prawidłowo określił adresata zaskarżonej decyzji. Co do zasady stronami postępowania w myśl przepisu art. 66 P. b. są wyłącznie właściciel oraz zarządca obiektu jako potencjalni adresaci decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Na ten pogląd wskazuje również orzecznictwo, w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 stycznia 2022 r., w sprawie o sygn. II SA/Po 457/21 wskazano, ze "..nie ulega wątpliwości, że nakazy z art. 66 P.b. powinny być w pierwszej kolejności kierowane do właścicieli lub zarządców obiektów budowlanych, gdyż koresponduje to z regulacją zawartą w art. 61 pkt 1 P.b." Na marginesie należy wskazać, że w załączonym do akt pierwszej instancji wyroku WSA we Wrocławiu z dnia 22 czerwca 2021 r., w sprawie o sygn. II SA/WR 129/21, wskazana również w piśmie Zarządu Geodezji. Kartografii i Katastru Miejskiego we W. , w uzasadnieniu uznano podział działek wynikający z decyzji nr 47/2019 z dnia 22 lutego 2019 r. Tamta sprawa dotyczyła zupełnie innego przedmiotu, a to odmowy uchylenia decyzji ostatecznej zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości gruntowej. Zatem samo postępowanie sądowo-administracyjne, jedynie utwierdza organ odwoławczy, że po pierwsze decyzja podziałowa nr 47/2019 istnieje w obrocie prawnym i jest decyzją ostateczną, po drugie wywołuje skutki przewidziane w przepisie art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Jednocześnie Skarżąca zarzuciła decyzji naruszenie przepisu art. 81 a ust. 2 ustawy Prawo budowlane oraz art. 10 § 1 k.p.a., poprzez przeprowadzenie czynności kontrolnych pod nieobecność właściciela. Należy take podkreślić, że przede wszystkim Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. dokonał prawidłowo wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie i na tym etapie prawidłowo ustalił strony postępowania, a tym samym nie ograniczył stronie czynnego udziału w postępowaniu. Przede wszystkim organ pierwszej instancji prawidłowo zawiadomił użytkownika wieczystego, którego prawidłowo ustalił na podstawie informacji uzyskanych z Zarządu Dróg i Utrzymania Miasta we W. Nadto przeprowadzenie kontroli odbywało się w toku postępowania wyjaśniającego, które zainicjowało zgłoszenie nieprawidłowości. W toku postępowania organ uznał, że należy z urzędu wszcząć postępowania administracyjne, a adresata ustalił z uwagi na przedłożone przez użytkownika wieczystego dokumentów dotyczących omawianej decyzji podziałowej nr 47/2019. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W., po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, dokonał prawidłowego ustalenia stron postępowania i już zawiadomienie o wszczęciu postępowania z dnia 3 października 2023 r., zostało skierowane do strony postępowania. Tym samym, w toku postępowania Skarżąca wielokrotnie składała pisma czy też wnioski dowodowe w sprawie, w szczególności upoważniony pracownik Gminy W. dokonywał przeglądania akt sprawy (k. 18 akt I instancji). Co więcej zawiadomienie o wszczęciu postępowania z dnia 3 października 2023 r., zawiera prawidłowe pouczenia, w tym o możliwości wypowiedzenia się w sprawie, terminie na wypowiedzenie się w sprawie, a także możliwości przeglądania akt sprawy. Nie sposób uznać, że organ pierwszej instancji dokonał naruszenia przepisu art. 10 § 1 k.p.a. oraz 81 a ust. 2 P.b., gdyż z akt postępowania pierwszej instancji nie wynika, ażeby strona Gmina W. wnioskowała o powtórzenie czynności czy chociażby o dokonanie nowych czynności kontroli czy też oględzin. W tym miejscu organ wskazuje, że fakt pozbawienia strony czynnego uczestnictwa w samej kontroli, nie oznacza z automatu obligatoryjnego uchylenia decyzji. Uchylenie zaskarżonej decyzji mogłoby nastąpić w sytuacji, gdy strona skarżąca wykaże, że uniemożliwienie jej wzięcia udziału w konkretnej czynności, mogłaby mieć istotny wpływ na treść wydanej decyzji. Nie można zatem przyznać stronie Skarżącej racji, chociażby dlatego, że gdyby brak udział w kontroli naruszał jej prawa. Gmina W. , jako podmiot profesjonalny złożyłaby wniosek o powtórzenie kontroli. Nadto Skarżąca nawet nie dokonała próby wykazania, że jej brak udziału w kontroli miało istotny wpływ na wydaną decyzję. Natomiast organ odwoławczy nie może polemizować, że postępowanie kontrolne stanowiło przyczynę wszczęcia postępowania administracyjnego, gdyż jest to jedyne słuszne postępowanie, tj. albo organ znajduje podstawy do wszczęcia albo nie. Jednocześnie Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisu art. 66 ust. 1 P.b. w zw. z art. 8 ust. 1 k.p.a., poprzez nałożenie na adresata decyzji obowiązków wykraczających poza zakres robót niezbędnych do wykonania w celu usunięcia stanu zagrożenia i przywrócenia odpowiedniego stanu technicznego drogi. Przede wszystkim należy wskazać, że przepis art. 66 P.b., nie wskazuje, że czynności nakazane przez organ budowalny mają być określone w niezbędnym zakresie robót. Zakres robót został określony w prawidłowy sposób z uwzględnieniem stanu technicznego nawierzchni jezdni, który został narzucony zgodnie z parametrami wynikającymi z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24 czerwca 2022 r., w sprawie przepisów techniczno-budowalnych, dotyczących dróg publicznych. Czynności nakazane Gminie W. nie mają służyć "chwilowemu", czy też może "sezonowemu" naprawieniu dróg, w zakresie niezbędnym do usunięcia zagrożenia, ale mają służyć usunięciu zagrożeń w ogóle. Jednocześnie Skarżąca nie wskazuje jakie naprawy byłyby niezbędne, jej zdaniem, w zakresie usunięcia zagrożenia, ciężko zatem odnieść się do tego zarzutu. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. orzekł zatem w prawidłowy sposób w zakresie wymaganych robót budowlanych z jednoczesnym uwzględnieniem parametrów. Nadto już na wstępie rozważań prawnych wskazano, że w świetle przepisu art. 66 P.b. wybór metod jakimi Skarżąca dokona naprawy drogi nie jest dla organu nadzoru budowlanego istotne, oczywiście w granicach przepisów budowlanych i sztuki budowlanej. Dodatkowo pismem z dnia 4 kwietnia 2024 r., wpłynęło kolejne w sprawie odwołanie Zarządu Dróg i Utrzymania Miasta we W. , reprezentującego Gminę W., w którym wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zawieszenie postępowania na podstawie przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., bądź na podstawie art. 98 § 1 k.p.a. do czasu zakończenia postępowania wznowieniowego prowadzonego przez Dyrektora Zarządu, Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. dotyczącego decyzji nr 47/2019 z dnia 22 lutego 2019 r. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego przepisu art. 97 § 1 ust. 4 k.p.a., należy wskazać, że w ocenie organu odwoławczego nie zachodzi konieczność wyjaśnienie tzw. zagadnienia wstępnego, o którym mowa w przywołanym przepisie. Przede wszystkim zagadnienie wstępne w rozumieniu przepisów k.p.a. to sytuacja, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego. Przedmiotem postępowania jest przepis art. 66 P.b., a więc w uproszczeniu nieodpowiedni stan techniczny. Podstawą rozstrzygnięcia jest przepis art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 p.b., który stanowi o nieodpowiednim stanie (pkt 3), oraz o zagrożeniu życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska (pkt 1). Organ nadzoru budowlanego szczebla powiatowego wydał nakaz wykonania robót w celu usunięcia zagrożeń, co w ocenie organu odwoławczego, jest przedmiotem, którego rozstrzygnięcie nie zależy od wskazanego przez Skarżącą postępowania. Przede wszystkim należy wskazać, że w dziale III księgi wieczystej jest określona służebność gruntowa, polegająca na prawie przechodu i przejazdu przez działkę. W związku z tym przedmiot niniejszego postępowania, a to przepis art. 66 ust 1 pkt 1 i 3 p.b. nie ma wpływu na prawa nieruchomości władnącej. Sam fakt obciążenia nieruchomości służebnością przejazdu nie może służyć jako ograniczenie nieruchomości obciążonej, gdyż wiąże się to z kwestią dostępności do drogi, a nie ingerencją w zagospodarowanie nieruchomości obciążonej (II SA/GI 496/12; wyrok WSA w Gliwicach z dn. 21 listopada 2012 r.). Jednocześnie zawieszenie na podstawie przepisu art. 98 § 1 k.p.a., nie może mieć miejsca w sytuacji wydania decyzji na podstawie przepisu art. 66 ust. 1 pkt 1 P.b., tj. przepisu mówiącego wprost o zagrożeniach. Nadto zawieszenie w myśl przepisu art. 98 § 1 k.p.a. przysługuje stronie, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a w niniejszej sprawie taka przesłanka nie zachodzi. Skargę na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nr 533/2024 z dnia 15 maja 2024 r., znak: WOA.7721.129.2024.MT, na podstawie art. 3 § 2 pkt 1, art. 52 § 1, art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935)., Skarżąca wnosi o: I. uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr 533/2024 z dnia 15 maja 2024 r., znak: WOA.7721.129.2024.MT, którą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. nr 540/2024 z dnia 18 marca 2024 r., nakazującą Gminie Miejskiej W. jako właścicielowi terenu przy ulicy [...] w obrębie działek nr [...] i [...], AM-[...], obręb P., na którym znajduje się droga po której odbywa się ruch publiczny, usunięcie zagrożenia wynikającego z nieodpowiedniego i nadmiernie pogorszonego stanu technicznego tego odcinka drogi, poprzez wykonanie jej remontu kompleksowego polegającego na: - wykonaniu nowych warstw drogowych poprzez wykonanie warstw podbudowy wraz z ich zagęszczeniem do uzyskania wymaganych parametrów nośności (zagęszczenia), wytrzymałości, odtworzeniu krawężników drogowych, ścieku przykrawężnikowego i wykonaniu nawierzchni jezdni oraz podbudowy i doprowadzeniu podłoża do odpowiednich parametrów nośności i zagęszczenia, - wykonaniu oznakowania poziomego i pionowego drogi w terminie 6 miesięcy od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna, zarzucając decyzji: 1. naruszenie art. 61 w zw. z art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2024 r. poz. 725 z późn. zm.) oraz art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2023 r. poz. 1984). oraz art. 7 i art. 7 § 1 kpa, poprzez nałożenie obowiązku usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości na niewłaściwy podmiot, tj. Gminę W., 2. naruszenie art. 81a ust. 2 ustawy - Prawo budowlane oraz art. 10 § 1 kpa, poprzez przeprowadzanie czynności kontrolnych pod nieobecność właściciela; 3. naruszenie art. 66 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane w zw. z art. 8 ust. 1 kpa poprzez nałożenie na adresata decyzji obowiązków wykraczających poza zakres robót niezbędnych do wykonania w celu usunięcia stanu zagrożenia i przywrócenia odpowiedniego stanu technicznego drogi, II. zasądzenie od strony kosztów postępowania według norm przepisanych. Na podstawie art. 61 § 2 oraz - z ostrożności procesowej, na wypadek nie uznania wniosku przez Dolnośląskiego Inspektora nadzoru Budowlanego - art. 61 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, strona wnosi ponadto o wstrzymanie wykonania decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr 533/2024 z dnia 15 maja 2024 r., znak: WOA.7721.129.2024.MT., wskazując, że nie stoją temu na przeszkodzie obowiązujące przepisy prawa, a wykonanie zaskarżonej decyzji związane będzie z poniesieniem przez Gminę W. znacznych nakładów finansowych, które - w świetle planowanej w przyszłości przebudowy przedmiotowego odcinka drogi ocenić należy jako niezasadnie wydatkowane. Na uzasadnienie skarżąca wskazała, że Decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. Nr 540/2024 z dnia 18 marca 2024 r., wydaną na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz art. 104 kpa, nakazano Gminie W. jako właścicielowi terenu przy ulicy [...] w obrębie działek nr [...] i [...], AM-[...], obręb P., na którym znajduje się droga po której odbywa się ruch publiczny usunięcie zagrożenia wynikającego z nieodpowiedniego i nadmiernie pogorszonego stanu technicznego odcinka drogi poprzez wykonanie jej remontu kompleksowego polegającego na: 1. wykonaniu nowych warstw drogowych poprzez wykonanie warstw podbudowy wraz z ich zagęszczeniem do uzyskania wymaganych parametrów nośności (zagęszczenia) wytrzymałości, odtworzeniu krawężników drogowych, ścieku przykrawężnikowego i wykonaniu nawierzchni jezdni oraz podbudowy i doprowadzeniu podłoża do odpowiednich parametrów nośności i zagęszczenia, 2. wykonaniu oznakowania poziomego i pionowego drogi w terminie 6 miesięcy od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna. Gmina W. odwołała się od wskazanego wyżej rozstrzygnięcia do Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który decyzją Nr 533/2024 z dnia 15 maja 2024 r., znak: WOA.7721.129.2024.MT, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy nie uwzględnił podniesionych przez Gminę W. zarzutów wskazując w uzasadnieniu swojej decyzji, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W.: 1. poprawnie ustalił adresata decyzji nakładając wynikające z niej obowiązki na Gminę W., 2. nie naruszył zasady czynnego udziału strony i prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe, 3. prawidłowo określił zakres robót budowlanych do których wykonania zobowiązał Gminę W. w celu usunięcia zagrożenia wynikającego z nieodpowiedniego i nadmiernie pogorszonego stanu technicznego nawierzchni drogi. Gmina W. nie zgadza się ze stanowiskiem Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego przedstawionym w zaskarżonej decyzji. W pierwszej kolejności należy odnieść się do kwestii prawidłowości określenia przez Organ podmiotu, na który nałożone zostały obowiązki wynikające z zaskarżonej decyzji. Organ drugiej instancji wskazał, że podstawą ustalenia adresata decyzji był przepis art. 98 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2024 r. poz. 1145), na podstawie którego wydana została decyzja Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. Nr 47/2019 z dnia 22 lutego 2019 r. zatwierdzająca podział nieruchomości oznaczonej geodezyjnie jako dz. nr [...], AM-[...], obręb P. Organ wskazał, że w związku z wydaniem decyzji, z mocy samego prawa na Gminę W. przeszła własność nowowydzielonych działek gruntu oznaczonych nr [...] i [...], AM-[...], obręb P., a ustanowione na tej nieruchomości prawo użytkowania wieczystego wygasło. Podkreślił przy tym, że bez znaczenia dla sprawy jest fakt, że nadal toczy się postępowanie sądowo administracyjne w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego decyzją Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. Nr 47/2019 z dnia 22 lutego 2019 r. W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z art. 61 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 ustawy. W myśl zaś art. 66 ust. 1 powołanej ustawy w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska, jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, jest w nieodpowiednim stanie technicznym albo powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia - organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, Organ ustalił stan prawny nieruchomości na podstawie danych ujawnionych w ewidencji gruntów, zgodnie z którą dz. nr [...] i [...], AM-[...], obręb P. stanowią własność Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym T.(1) Spółka Akcyjna Spółka Komandytowa (dalej również jako Spółka). Pismem z dnia 13 lipca 2023 r. powiadomił użytkownika wieczystego, iż w związku z otrzymaną skargą na stan techniczny odcinka drogi wzdłuż skweru przy ul. [...] przy skrzyżowaniu z ulicą [...] we W. prowadzi postępowanie wyjaśniające i wezwał do udziału w kontroli zaplanowanej na dzień 7 sierpnia 2023 r. W odpowiedzi na to pismo pełnomocnik Spółki wniósł m. in. o uznanie, że jego mocodawca nie jest stroną prowadzonego przez organ postępowania kontrolnego bowiem, w związku z wydaną w trybie art. 98 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2023 r. poz. 344 z późn. zm.) decyzją Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. Nr 47/2019 z dnia 22 lutego 2019 r. własność tej nieruchomości przeszła na Gminę W., a ustanowione na tej nieruchomości prawo użytkowania wieczystego wygasło. W uzasadnieniu swojego wniosku szczegółowo opisał czynności podjęte przez Gminę W. w celu ujawnienia zmian w prowadzonej dla nieruchomości księdze wieczystej oraz zakwestionował prawidłowość prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego we W. z dnia 24 kwietnia 2020 r., sygn. akt [...], którym to Sąd odmówił ujawnienia w księdze wieczystej jako właściciela Gminy W. na podstawie decyzji Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. Przedstawił również swoje stanowisko, co do znaczenia wpisu w księdze wieczystej oraz skutków prawnych jakie wywołuje decyzja wydana w trybie art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W dniu 7 sierpnia 2023 r. miała miejsce kontrola nawierzchni drogi, w której uczestniczył pełnomocnik T.(1) Spółka Akcyjna Spółka Komandytowa. Uczestnik złożył również wyjaśnienia, w których ponownie wskazał, że Spółka nie jest właścicielem ani użytkownikiem wieczystym nieruchomości. Zaznaczył, że związku z ww. decyzją podziałową własność tej nieruchomości przeszła na Gminę W. lecz ta do dnia dzisiejszego nie dokonała stosownego wpisu w księdze wieczystej. Organ wezwał Spółkę do przedłożenia kopii ww. decyzji Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. i w oparciu o nią uznał, że stronami postępowania w sprawie zagrożenia wynikającego z nadmiernie pogorszonego stanu technicznego nawierzchni drogi wzdłuż ulicy [...] we W. u zbiegu ulic [...] i [...] (dz. nr [...] i [...], AM-[...], obręb P.) są Gmina W. jako właściciel oraz Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta we W. – jednostka organizacyjna Gminy W. będąca zarządcą dróg publicznych na terenie W. W związku z powyższym skarżący wskazał, że zgodnie z treścią księgi wieczystej [...] właścicielem nieruchomości oznaczonej geodezyjnie jako dz. nr [...] i [...], AM-[...], obręb P. jest Skarb Państwa, a jej użytkownikiem wieczystym jest T.(1) Spółka Akcyjna Spółka Komandytowa. W myśl art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece domniemywa się, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym. Stosując wynikające z tego przepisu domniemanie wykorzystuje się księgę wieczystą jako środek dowodowy, pozwalający na ustalenie stanu prawnego nieruchomości. Domniemanie to powinno być stosowane również przez organy administracyjne w prowadzonych przez nie postępowaniach, co wielokrotnie miało miejsce na gruncie przepisów ustawy - Prawo budowlane (np. wyrok WSA w Warszawie z 10.12.2009 r., VII SA/Wa 1672/09, wyrok WSA w Krakowie z 13.12.2019 r., II SA/Kr 1243/19, wyrok WSA w Krakowie z 8.11.2015 r., II SA/Kr 898/16, wyrok NSA z 14.02.2019 r., II OSK 707/17). Nie ulega wątpliwości, że wskazane domniemanie ma charakter wzruszalny, a ustawodawca nie wskazał wprost w jakim trybie może dojść do jego podważenia. Przeważający pogląd doktryny i orzecznictwa wskazuje, że dowód prowadzący do obalenia wniosku wynikającego z domniemania można przeprowadzić w toku każdego postępowania cywilnego, jednak brak jest podstaw do przyjęcia aby obalenie domniemania wynikającego z art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece było możliwe w toku postępowania administracyjnego. Uznaje się bowiem, że pozostaje to wyłączną domeną sądu powszechnego i nie mieści się w kompetencji organów ani sądów administracyjnych. W wyroku z dnia 6 kwietnia 1999 r., sygn. akt IV SA 2338/98, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że "podstawowa zasada wyrażona w art. 3 ustawy o księgach wieczystych i hipotece (...) wyklucza jakąkolwiek kontrolę w postępowaniu administracyjnym dotyczącą treści wpisów własności w tychże księgach". Na tym samym stanowisku stanął również w wyroku z dnia 1 sierpnia 2013 r., sygn. akt I FSK 864/13, wyjaśniając, że "nie można [...] podzielić poglądu [...], jakoby wzruszalność domniemania prawnego, wynikającego z treści art. 3 ust. 1 u.k.w.h. należała do kompetencji organów podatkowych czy sądów administracyjnych. Obalenie bowiem prawdziwości wpisu w księdze wieczystej może nastąpić w każdym postępowaniu, ale o charakterze cywilnym. Organy administracji publicznej nie mają kompetencji do samodzielnego rozstrzygania spraw o charakterze cywilnym, zastrzeżonych do właściwości sądów powszechnych. Tylko na gruncie postępowań cywilnych można wykorzystywać wszelkie dostępne środki dowodowe w celu obalenia domniemania prawidłowości wpisu w księdze wieczystej" oraz w wyroku z dnia 11 lipca 2023 r., sygn. akt I OSK 574/22, gdzie wyraźnie wskazał, że "Naczelny Sąd Administracyjny (...) podziela stanowisko orzecznictwa, że kwestia przeprowadzenia dowodu przeciwko domniemaniu, wynikającemu z treści wpisu ujawnionego w księdze wieczystej jest zagadnieniem prawa cywilnego. Przyjęcie poglądu odmiennego, polegającego na tym, że domniemanie, wynikające z art. 3 ust. 1 u.k.w.h., mogłoby być obalone także w postępowaniu administracyjnym, prowadziłoby do sytuacji, w której w istocie rzeczy organ administracji publicznej zastępowałby sąd powszechny bo wydawałby rozstrzygnięcie w kwestii zastrzeżonej dla postępowań cywilnych. Sytuacja taka nie jest zaś oczywiście prawnie dopuszczalna". Uznać zatem należy, że ustalając stan prawny nieruchomości wbrew zapisom księgi wieczystej nr [...], Organ wyszedł poza swoje kompetencje i naruszył prawo. W tym miejscu podkreślić należy, że nie można zgodzić się ze stwierdzeniem Dolnośląskiego Wojewódzkiego inspektora Nadzoru Budowlanego, że "organ pierwszej instancji nie dokonał dowolnej oceny dowodu z treści księgi wieczystej, a nadto nie dokonał obalenia wynikającego z art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Bowiem w księdze wieczystej nadal jako właściciel widnieje Prezydent W. jako organ reprezentujący Skarb Państwa". W przypadku, gdyby organ ustalił adresata decyzji zgodnie z zapisami księgi wieczystej, obowiązek zostałby nałożony na ujawnionego w niej użytkownika wieczystego (T.(1) Spółka Akcyjna Spółka Komandytowa) lub właściciela nieruchomości (Skarb Państwa). Fakt reprezentowania zarówno Gminy W. jak i Skarbu Państwa przez ten sam organ jakim jest Prezydent W. nie świadczy bowiem o tożsamości tych podmiotów. Z ostrożności procesowej wskazać również należy, że nawet przyjmując za słuszne mniejszościowe stanowisko dopuszczające możliwość wzruszenia domniemania wynikającego z art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece w toku postępowania administracyjnego, nie można zaakceptować sytuacji, w której do obalenia tego domniemania przez organ administracji dojdzie pomimo istniejącego sporu co do prawa własności. Zaznaczyć bowiem należy, że Gmina W. podjęła próbę ujawnienia w księdze wieczystej przysługującego jej prawa własności co do przedmiotowych nieruchomości. Prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego we W. z dnia 24 kwietnia 2020 r., sygn. akt [...], odmówiono jej jednak wnioskowanego wpisu na podstawie decyzji Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. Nr 47/2019 z dnia 22 lutego 2019 r., wskazując, m. in., że decyzja ta nie określa podmiotu, który na jej podstawie nabył prawo własności nieruchomości oznaczonej geodezyjnie jako dz. nr [...] i [...], AM-[...], obręb P. Ponadto zwrócić należy również uwagę, że przed Sądem Rejonowym dla W. - K. we W. VI Wydział Cywilny, pod sygnaturą [...], wszczęte zostało postępowanie o uzgodnienie treści księgi wieczystej nr [...] z rzeczywistym stanem prawnym. Przy czym, co istotne, na mocy postanowienia Sądu Rejonowego dla W. - K. we W. VI Wydział Cywilny z dnia 9 kwietnia 2024 r., sygn. akt [...] zostało ono zawieszone do czasu prawomocnego zakończenia postępowania toczącego się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie I OSK 1836/21 (prowadzonego w przedmiocie wznowionego postępowania zakończonego decyzją Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. Nr 47/2019 z dnia 22 lutego 2019 r.). Strona podnosi, ze zgodzić się należy ze stanowiskiem, że decyzja, o której mowa w art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami wydawana jest w trybie administracyjnym i jako ostateczna podlega wykonaniu. Trzeba jednak mieć na uwadze, że akt ten dla swojej skuteczności powinien wywołać również skutek cywilnoprawny w postaci przeniesienia prawa własności. W przypadku tej decyzji możliwość ta została zakwestionowana przez sąd cywilny w powołanym wyżej postanowieniu Sądu Okręgowego we W. z dnia 24 kwietnia 2020 r., sygn. akt [...]. Organ nie odniósł się do przedstawionych mu zarówno przez Spółkę w piśmie z dnia 20 lipca 2023 r. jak i samą odwołującą się okoliczności związanych z regulacją stanu prawnego przedmiotowej nieruchomości. Nie uzasadnił dlaczego, pomimo znanego mu postanowienia Sądu Okręgowego we W. z dnia 24 kwietnia 2020 r., sygn. akt [...], uznał, że prawo własności przysługuje osobie innej niż wskazana w księdze wieczystej uchybiając w ten sposób przepisom art. 7 i art. 77 § 1 kpa. W tych okolicznościach nie sposób uznać, że organ obalił domniemanie wynikające z art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, a wręcz przeciwnie – wskazać trzeba, że naruszył ten przepis błędnie ustalając stan prawny nieruchomości. W tym stanie rzeczy Gmina W. wskazuje, że nie powinna być adresatem obowiązków nałożonych decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. nr 540/2024 z dnia 18 marca 2024 r. Na wypadek jednak nieuznania przez Sąd przedstawionej argumentacji za uzasadnioną skarżąca wskazuje również na inne uchybienia organu, które skutkowały naruszeniem jednej z naczelnych zasad postępowania administracyjnego wyrażonej w art. 10 § 1 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego tj. zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, zgodnie z którą organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z art. 81 a ust. 2 ustawy - Prawo budowlane czynności kontrolne, związane z wykonywaniem uprawnień organów nadzoru budowlanego. przeprowadza się w obecności inwestora, kierownika budowy lub robót, kierownika zakładu pracy lub wyznaczonego pracownika, bądź osób przez nich upoważnionych albo w obecności właściciela lub zarządcy obiektu, a w lokalu mieszkalnym - w obecności pełnoletniego domownika i przedstawiciela administracji lub zarządcy budynku. Kontrola stanu technicznego nawierzchni wzdłuż ulicy [...] we W. u zbiegu ulic [...] i [...] (dz. nr [...] i [...], AM-[...], obręb P.) przeprowadzona przez organ w dniu 7 sierpnia 2023 r. odbyła się bez obecności Gminy W., która uznana została za stronę tego postępowania i stała się adresatem nałożonych w nim obowiązków. Pomimo, że kontrola odbyła się poza postępowaniem administracyjnym, to jej wyniki stanowiły podstawę do jego wszczęcia, a protokół z jej przebiegu stanowi materiał dowodowy w sprawie. W ten sposób Gmina W. została pozbawiona możliwości uczestniczenia w czynnościach mających na celu zebranie materiału dowodowego. Wbrew stanowisku Organu II instancji, uchybienia te nie zostały konwalidowane poprzez umożliwienie zapoznania się przez Gminę W. ze zgromadzonym w aktach sprawy materiałem dowodowym. Również fakt, że Gmina W. nie wnioskowała o powtórzenie czynności przeprowadzonych bez jej udziału nie powoduje, że dochowana została przez organ zasada czynnego udziału strony w postępowaniu. W chwili zapoznania się przez pracownika Gminy W. z aktami sprawy. Skarżąca nie miała wiedzy, że to na nią nałożone zostaną obowiązki, a fakt, że organ nie przeprowadził powtórnych oględzin z jej udziałem tylko utwierdził ją w tym przekonaniu. Strona wskazuje również, że przeprowadzona kontrola nieruchomości była podstawą do ustalenia zakresu robót budowlanych do których wykonania zobowiązano Gminę W. w celu usunięcia zagrożenia wynikającego z nieodpowiedniego i nadmiernie pogorszonego stanu technicznego nawierzchni drogi. Udział Skarżącej w tych czynnościach z pewnością mógłby mieć istotny wpływ na treść wydanej decyzji W tym miejscu zasadnym jest wskazanie, że Gmina W. nie zgadza się z zakresem robót budowlanych, do których wykonania w celu usunięcia zagrożenia wynikającego z nieodpowiedniego i nadmiernie pogorszonego stanu technicznego przedmiotowego odcinka drogi Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. zobowiązał Gminę W. Stosownie do powołanego już art. 66 ust 1 ustawy - Prawo budowlane w sytuacji stwierdzenia nieprawidłowości wskazanych w tym przepisie organ nakazuje, w drodze decyzji, ich usunięcie, określając termin wykonania tego obowiązku. W opinii Gminy W. opisany w decyzji stan techniczny nawierzchni nie wskazuje aby w celu usunięcia zagrożenia koniczne było wykonanie kompleksowego remontu drogi. Za wystarczające uznać należy miejscowe naprawy uszkodzonej nawierzchni oraz prawidłowe oznakowanie drogi. Jest to o tyle istotne, że planowana jest przebudowa tego skrzyżowania. W tym celu, w oparciu o art. 16 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 320) zawarte zostały przez Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta we W. umowy i porozumienia z podmiotami, które prowadzą w tym rejonie inwestycje niedrogowe, z których realizacją wiązać się będzie przebudowa układu drogowego w rejonie ul. [...] i ul. [...] w zakresie przebudowy skrzyżowania ul. [...] i ul. [...], budowy fragmentu drogi oraz ogólnodostępnego parkingu wraz z budową niezbędnej infrastruktury technicznej (odwodnienie, oświetlenie, kanał technologiczny MKT) i przebudową kolizyjnego uzbrojenia na działkach nr [...] i [...], AM-[...] oraz [...] i [...], AM-[...], obręb P. Ze względu właśnie na planowaną przebudowę wydana została decyzja Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. Nr 47/2019 z dn. 22 lutego 2019 r. Skarżąca już w odwołaniu podnosiła, że wykonanie obowiązków w zakresie wyznaczonym zaskarżoną decyzją byłoby w świetle przedstawionych wyżej okoliczności niecelowe i pozbawione ekonomicznego uzasadnienia. Wyremontowana nawierzchnia w niedługim czasie musiałaby zostać ponownie naruszona w celu realizacji zamierzenia budowlanego obejmującego przebudowę istniejącego układu komunikacyjnego. (Wskazać jednak należy, że realizacja zamierzenia, o którym mowa, możliwa będzie dopiero po zakończeniu postępowań zmierzających do uregulowania stanu prawnego nieruchomości oznaczonych jako dz. nr [...] i [...], AM-[...], obręb P.). Organ II instancji nie odniósł się jednak w swojej decyzji do tej argumentacji. Podkreślić należy, że stosownie do art. 8 kpa organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Nałożenie obowiązków w zakresie wyznaczonym zaskarżona decyzją, ocenić należy jako pozostające w sprzeczności z zasadą proporcjonalności, która nakazuje, aby stosowane przez organ środki były odpowiednie do osiągnięcia zamierzonego celu, ale też niezbędne i możliwie jak najmniej uciążliwe dla adresata. W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skarga nie podlega uwzględnieniu. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej jako p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W myśl art. 134 p.p.s.a. rozstrzygając w granicach danej sprawy sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na zasadzie art. 145 §1 pkt 1: sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie i uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; pkt 2: sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; pkt 3: sąd administracyjny uwzględniając skargę na decyzje lub postanowienie stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. W przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, umarza jednocześnie to postępowanie. W przypadku braku zajścia wskazanych wyżej przesłanek sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddala skargę. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682) wedle którego w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, organ nadzoru budowlanego, nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Nie budzi wątpliwości, w świetle materiału sprawy, a także stanowiska strony skarżącej kwestia zasadności wykonania określonych prac mających na celu przywrócenia obiektowi budowlanemu (stanowiącemu drogę) odpowiedniego stanu technicznego. Źródłem sporu jest natomiast oznaczenie adresata obowiązku w postaci wykonania naprawy nawierzchni, a także zakres robot wskazany w decyzji nakazowej. Z art. 61 Prawa budowlanego wynika, że obowiązki mające na celu należyte utrzymanie i użytkowanie obiektu budowlanego ustawodawca nałożył na właścicieli lub zarządców obiektu budowlanego wskazując na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. Na marginesie można dodać, że z takim sposobem wskazania adresata, za pomocą alternatywy nierozłącznej "lub", ustawodawca posłużył się również w innych przepisach związanych z utrzymaniem obiektów budowlanych (np. art. 63, art. 65, art. 67 Prawa budowlanego). W kontrolowanej sprawie obiektem budowlanym będącym przedmiotem rozstrzygnięcia jest droga w ciągu ul. [...] we W. , miasta na prawach powiatu, w zakresie nawierzchni jezdni. Zdaniem sądu, wbrew twierdzeniom strony skarżącej nie budzi wątpliwości, że właścicielem drogi jest Gmina W. Skargę wniosła gmina podnosząc, ze sąd wieczystoksięgowy odmówił wpisu gminy do księgi wieczystej mimo ostatecznej decyzji podziałowej, czego skutkiem jest, że to nie podmiot będący adresatem decyzji jest właścicielem działki, a co za tym idzie nie jest zarządcą nawierzchni w i w konsekwencji - to nie gmina winna być adresatem decyzji organów nadzoru budowlanego. Problem prawny sprowadza się zatem, w pierwszym rzędzie, do weryfikacji, czy Gmina W. jest właścicielem terenu przy ul. [...] w obrębie działek nr [...] i [...], obręb P. lub zarządcą tego obiektu budowlanego w rozumieniu przepisów prawa. Inaczej mówiąc czy w decyzji został prawidłowo wskazany podmiot zobowiązany. Wskazując, że ustawodawca, wiążąc z właścicelem/zarządcą określone obowiązki, należy także pamiętać, że szczególne regulacje prawne związane z zarządzaniem drogami wynikają z ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 320) - ustawa drogowa. Ustawodawca, w art. 19 ust. 1 ustawy drogowej, definiuje zarządcę drogi jako organ administracji rządowej lub jednostki samorządu terytorialnego, do którego właściwości należą sprawy z zakresu planowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i ochrony dróg. Według art. 19 ust. 2 pkt 4 tej ustawy zarządcą drogi gminnej jest wójt (burmistrz, prezydent miasta). Natomiast art. 19 ust. 5 ustawy drogowej stanowi, że w granicach miast na prawach powiatu zarządcą wszystkich dróg publicznych, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych oraz dróg, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 5 ust. 2a, jest prezydent miasta. Wymienione regulacje należy widzieć w kontekście zadań gminy, mianowicie w myśl art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, sprawy gminnych dróg i ulic należą do zadań własnych gminy, służących zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty. Art. 9 ust. 1 ustawy gminnej stanowi, że w celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami. Przepisy, dotyczące dróg publicznych, status zarządcy/właściciela drogi łączą z organem administracji publicznej (rządowej lub samorządowej), mającym w kompetencjach sprawy m.in. remontu, utrzymania i ochrony dróg. Odnosząc się do zarzutu skargi, odnośnie do kwestii własności działek drogowych nie podziela sąd zarzutu skargi w tej kwestii. Prawidłowo bowiem organy nadzoru budowlanego uznały, że decyzja Dyrektora Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego we W. Nr 47/2019 z dnia 22 lutego 2019 r. zatwierdzająca podział nieruchomości oznaczonej geodezyjnie jako dz. nr [...], AM-[...], obręb P., której podstawę prawną stanowi art. 98 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami spowodowała (z woli ustawodawcy), iż z mocy samego prawa na Gminę W. przeszła własność nowowydzielonych działek gruntu oznaczonych nr [...] i [...], AM-[...], obręb P., a dalej, że ustanowione na tym terenie prawo użytkowania wieczystego wygasło. Można jeszcze dodać, że sądowi z urzędu wiadomym jest, że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 20 XII 2024 r., w sprawie I OSK 1836/21 utrzymał w mocy wyrok WSA we Wrocławiu w sprawie II SA/Wr 129/21 z dnia 22 czerwca 2021. Niczego to jednak dla wyniku kontrolowanego postępowania nie zmienia. Zgodnie z bowiem z treścią art. 61 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 ustawy. W myśl zaś art. 66 ust. 1 p. b. w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska, jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, jest w nieodpowiednim stanie technicznym albo powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia - organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. W konsekwencji dalsze zarzuty strony skarżącej, w tym naruszenia zasad procesowych, polegające na nienależytym zbadaniu i rozpatrzeniu uwarunkowań sprawy, okazały się chybione. Jeśli chodzi o kwestię braku zawiadomienia strony skarżącej o terminie kontroli w terenie, to należy zwrócić uwagę na fakt, że Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że "czynności kontrolne w rozumieniu art. 81 ust. 4 nie są tożsame z oględzinami jako czynnością procesową przewidzianą w kodeksie postępowania administracyjnego w treści art. 79 k.p.a. Nie mają w związku z tym do nich zastosowania wymogi wynikające z treści tego przepisu jak: zawiadomienie o miejscu i terminie oględzin na siedem dni przed terminem oraz zagwarantowanie stronie prawa udziału w oględzinach". W efekcie należy uznać, że ten zarzut jest chybiony. Nie może odnieść zamierzonego skutku także zarzut kwestii finansowej, związanej z kosztami nałożonego obowiązku. W postępowaniu administracyjnym nie jest (i nie może być) rozstrzygana kwestia finasowania nakazanych robót. Jest to bowiem konsekwencja tego, że właściciel obiektu budowlanego nie wywiązuje się z obowiązków wynikających wprost z art.61. p. b., w świetle którego właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany: 1) utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 wymogi wobec obiektu budowlanego i urządzeń budowlanych ust. 2) zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych odziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury, takich jak: wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne, silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, osuwiska ziemi, zjawiska lodowe na rzekach i morzu oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, pożary lub powodzie, w wyniku których następuje uszkodzenie obiektu budowlanego lub bezpośrednie zagrożenie takim uszkodzeniem, mogące spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska, zatem kwestie finansowe nie mogą mieć wpływu na związaną decyzję organu. Unormowanie zawarte art. 66 ust. 1 p.b. odnosi się do obiektu budowlanego jako całości, a zatem generalnie określane na jego podstawie nakazy powinny obejmować wszystkie jego elementy znajdujące się w nieodpowiednim stanie technicznym, rzutujące na funkcjonowanie obiektu jako całości. Wbrew twierdzeniom skargi z osnowy decyzji organu I szej instancji wynika, że nałożony obowiązek dotyczy "usunięcia zagrożenia wynikającego z nieodpowiedniego i nadmiernie pogorszonego stanu technicznego w/w odcinka poprzez wykonanie remontu kompleksowego, polegającego na: 1. wykonaniu nowych warstw drogowych poprzez wykonanie warstw podbudowy wraz z ich zagęszczeniem do uzyskania wymaganych parametrów nośności /zagęszczenia/ wytrzymałości, odtworzeniu krawężników drogowych, ścieku przykrawężnikowego i wykonaniu nowych warstw bitumicznych nawierzchni jezdni po wcześniejszym usunięciu całej istniejącej nawierzchni jezdni oraz podbudowy i doprowadzeniu podłoża do odpowiednich parametrów nośności i zagęszczenia; 2. wykonaniu oznakowania poziomego i pionowego drogi, a nie całej drogi. Również metoda/sposób wykonania obowiązku został pozostawiony stronie obciążonej. W uzasadnieniu decyzji organu I szej instancji, na stronie 4, podpunkt "stwierdzone nieprawidłowości" wskazano, ze "zachodnia część ulicy [...] w obrębie działki [...] AM-[...] obręb P. na długości działek [...] i [...] (....) posiada chodnik a nawierzchnia jest w znacznie lepszym stanie technicznym, w związku z tym ten odcinek nawierzchni w ciągu ulicy [...] nie jest objęty niniejszą decyzją". Jeśli zaś chodzi o kwestie pertraktacji gminy z podmiotami, które mogą wykonać wskazane roboty, to wydanie kontrolowanej decyzji nie uniemożliwia organom gminy przystąpienia do działań zmierzających do samego wykonania robót. Można jeszcze dodać, że strona może próbować skorzystać z możliwości wystąpienia o zmianę decyzji ostatecznej w trybie art. 155 kpa, nie jest to jednak przedmiotem rozważań sądu w tym postępowaniu. Reasumując, zdaniem sądu, skarga musiała podlegać oddaleniu, po myśli art. 151 ppsa.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI