II SA/Wr 621/23

II SA/Wr 621/23 - Postanowienie WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2023-11-20
Data wpływu
2023-10-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Władysław Kulon /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
*Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 61 par. 1,  par. 3,  par. 5
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Tezy
Zgodnie z art. 33 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 479 ze zm.; zwana dalej „u.p.e.a.”), zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Co istotne, wniesienie takiego zarzutu wywołuje szczególne skutki, ale – co wymaga podkreślenia – jedynie w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego, nie zaś postępowania sądowoadministracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 35 § 1 u.p.e.a., wniesienie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, zawiesza postępowanie egzekucyjne w całości albo w części z dniem doręczenia tego zarzutu organowi egzekucyjnemu do czasu zawiadomienia tego organu o wydaniu ostatecznego postanowienia w sprawie tego zarzutu. Przepisy art. 56 § 3, art. 57 § 1 i art. 58 stosuje się odpowiednio. Zgodnie z przywołanymi w zdaniu drugim art. 35 § 1 u.p.e.a. przepisami, organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania egzekucyjnego (art. 56 § 3 u.p.e.a.), zaś po ustaniu przyczyny zawieszenia organ egzekucyjny podejmuje zawieszone postępowanie egzekucyjne, zawiadamiając o tym zobowiązanego. Jednocześnie organ egzekucyjny przystępuje do czynności egzekucyjnych (art. 57 § 1 u.p.e.a.). Stosownie do treści art. 34 § 4 pkt 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny po otrzymaniu zawiadomienia o wydaniu ostatecznego postanowienia o oddaleniu zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej - kontynuuje postępowanie egzekucyjne albo podejmuje zawieszone postępowanie egzekucyjne. W ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; zwana dalej „P.p.s.a.”) brak jest przepisów, które ściśle wiążą rozstrzygnięcie w przedmiocie wniesionego zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym. Zatem wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia, którego przedmiotem jest oddalenie takiego zarzutu, może być oceniany tylko i wyłączenie w świetle przesłanek wskazanych w art. 61 § 3 P.p.s.a., a wynika z niego, że akt, którego dotyczy wniosek o wstrzymanie wykonania, powinien kwalifikować się do wykonania. Za taki nie można – w ocenie Sądu - uznać zaskarżonego postanowienia, nie formułuje ono bowiem żadnego obowiązku podlegającego wykonaniu, ale również – wbrew twierdzeniom strony skarżącej – nie otwiera drogi do egzekucji administracyjnej. Egzekucja administracyjna – zgodnie z przywołanymi wyżej przepisami u.p.e.a. – jest kontynuowana po otrzymaniu przez organ zawiadomienia o wydaniu ostatecznego postanowienia o oddaleniu zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Zatem jego wstrzymanie nie może spowodować – jak wynika z twierdzeń strony skarżącej - wstrzymania postępowania egzekucyjnego.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Władysław Kulon po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 20 listopada 2023 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi H. sp. z o.o. z siedzibą w P. na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie oddalenia zarzutu zgłoszonego w sprawie egzekucji administracyjnej dotyczącej obowiązku usunięcia występujących nieprawidłowości w stanie technicznym budynku mieszkalnego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.; zwana dalej "P.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Zgodnie zaś z art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z powyższych przepisów art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika, że uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na wnioskodawcy. Uzasadnienie wniosku powinno zatem odnosić się do konkretnych okoliczności odzwierciedlających możliwość zajścia zagrożeń, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., co powinno stać się przedmiotem oceny sądu. Ocena ta jest zatem możliwa i w dużym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej we wniosku, a która powinna być spójna i odnosząca się do konkretnej sytuacji wnioskodawcy. Co najmniej należałoby zatem uprawdopodobnić wystąpienie przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Brak należytego uzasadnienia w tym zakresie uniemożliwia pozytywną dla strony ocenę takiego wniosku.
W rozpoznawanej sprawie profesjonalny pełnomocnik strony skarżącej, wnosząc o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, wskazał, że wstrzymanie jest konieczne, gdyż w przeciwnym wypadku wystąpiłyby niemożliwe do odwrócenia skutki, bowiem zaskarżone postanowienie umożliwia prowadzenie egzekucji przeciwko stronie skarżącej. W ocenie Sądu, z tym ostatnim twierdzeniem nie sposób się zgodzić. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 479 ze zm.; zwana dalej "u.p.e.a."). Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Co istotne, wniesienie takiego zarzutu wywołuje szczególne skutki, ale – co wymaga podkreślenia – jedynie w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego, nie zaś postępowania sądowoadministracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 35 § 1 u.p.e.a., wniesienie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, zawiesza postępowanie egzekucyjne w całości albo w części z dniem doręczenia tego zarzutu organowi egzekucyjnemu do czasu zawiadomienia tego organu o wydaniu ostatecznego postanowienia w sprawie tego zarzutu. Przepisy art. 56 § 3, art. 57 § 1 i art. 58 stosuje się odpowiednio. Zgodnie z przywołanymi w zdaniu drugim art. 35 § 1 u.p.e.a. przepisami, organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania egzekucyjnego (art. 56 § 3 u.p.e.a.), zaś po ustaniu przyczyny zawieszenia organ egzekucyjny podejmuje zawieszone postępowanie egzekucyjne, zawiadamiając o tym zobowiązanego. Jednocześnie organ egzekucyjny przystępuje do czynności egzekucyjnych (art. 57 § 1 u.p.e.a.). Stosownie do treści art. 34 § 4 pkt 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny po otrzymaniu zawiadomienia o wydaniu ostatecznego postanowienia o oddaleniu zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej - kontynuuje postępowanie egzekucyjne albo podejmuje zawieszone postępowanie egzekucyjne. W P.p.s.a. brak jest przepisów, które ściśle wiążą rozstrzygnięcie w przedmiocie wniesionego zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym. Zatem wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, którego przedmiotem jest oddalenie takiego zarzutu, może być oceniany tylko i wyłączenie w świetle przesłanek wskazanych w art. 61 § 3 P.p.s.a., a wynika z niego, że akt, którego dotyczy wniosek o wstrzymanie wykonania, powinien kwalifikować się do wykonania. Za taki nie można – w ocenie Sądu - uznać zaskarżonego postanowienia, nie formułuje ono bowiem żadnego obowiązku podlegającego wykonaniu, ale również – wbrew twierdzeniom strony skarżącej – nie otwiera drogi do egzekucji administracyjnej. Egzekucja administracyjna – zgodnie z przywołanymi wyżej przepisami u.p.e.a. – jest kontynuowana po otrzymaniu przez organ zawiadomienia o wydaniu ostatecznego postanowienia o oddaleniu zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Zatem jego wstrzymanie nie może spowodować – jak wynika z twierdzeń strony skarżącej - wstrzymania postępowania egzekucyjnego.
Podkreślić w tym miejscu należy, że wykonanie aktu administracyjnego oznacza "spowodowanie, sprowadzenie, w sposób dobrowolny lub w trybie przymusowym, takiego stanu w rzeczywistości społecznej, który jest zgodny z treścią aktu. Ten stan w rzeczywistości społecznej, którego spowodowanie nakazuje akt administracyjny, stanowi przedmiot jego wykonania. Przedmiotem wykonania aktu administracyjnego jest więc każde zachowanie się podmiotu zobowiązanego do jego wykonania (adresata aktu), polegające na działaniu, zaniechaniu określonego działania, znoszeniu zachowań innych podmiotów, a nawet świadczenie w rozumieniu prawa cywilnego (np. sumy pieniężnej odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość). Akt administracyjny zostaje wykonany, gdy rzeczywisty stan stosunków społecznych odpowiadać będzie stanowisku określonemu w nim jako odpowiedni" (zob. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 295). Z powyższego wynika zatem, że nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania te spośród aktów prawnych, które dla sprowadzenia stanu prawnego lub faktycznego w nim określonego nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych. W rzeczywistości więc problem wykonania aktu administracji dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki (postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 26 lipca 2005 r., II SA/Gd 396/05, publ. LEX nr 220325). Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy także aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (zob. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 296). Co istotne dla rozpoznania wniosku wniesionego w niniejszej sprawie, skutków materialnoprawnych, ze względu na zakres i charakter prawny, nie wywołuje postanowienie w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Uznanie przez organ za niezasadne zarzutu zgłoszonego przez stronę skarżącą w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego nie powoduje powstania żadnych skutków w sferze interesu prawnego strony, nie nakłada na stronę nowych praw lub obowiązków, które mogłyby podlegać wykonaniu. Tym samym wstrzymanie takiego postanowienia na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. nie jest możliwe (postanowienia NSA z dnia: 30 czerwca 2015 r., II GZ 306/15, 19 listopada 2015 r., II FZ 737/15).
Na marginesie należy jeszcze zauważyć, odnosząc się do twierdzeń wnioskodawcy związanych z możliwością wykonania zastępczego, że właściciel ma obowiązek utrzymania budynku w należytym stanie technicznym, tym bardziej w sytuacji, gdy decyzja PINB dla miasta Wrocławia z dnia 17 kwietnia 2019 r. Nr 773/2019 została wydana na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1202 ze zm.) w związku z nieprawidłowościami w stanie technicznym obiektu mogących stanowić zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi oraz bezpieczeństwa mienia. W zakresie części nałożonych obowiązków nadano tej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Celem decyzji wydawanych na podstawie art. 66 powołanej ustawy jest utrzymanie obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym, niezagrażającym życiu i zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia, bądź środowiska, czy też niepowodującym swym wyglądem oszpecenia otoczenia. Tych okoliczności nie można pominąć, oceniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Zdaniem Sądu, należy im przyznać pierwszeństwo. Z tego względu obawy strony skarżącej dotyczące wyegzekwowania nałożonych decyzją z dnia 17 kwietnia 2019 r. obowiązków tym bardziej nie mogą uzasadniać wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia.
Biorąc powyższe pod uwagę, należało stwierdzić, że brak jest przesłanek do zastosowania w niniejszej sprawie art. 61 § 3 P.p.s.a. Stąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a orzeczono jak w sentencji.