II SA/Wr 615/24

II SA/Wr 615/24 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2025-03-18
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-08-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Halina Filipowicz-Kremis /przewodniczący sprawozdawca/
Malwina Jaworska-Wołyniak
Władysław Kulon
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
*Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 572
art. 58, art. 59
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Władysław Kulon Asesor WSA Malwina Jaworska-Wołyniak po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 marca 2025 r. sprawy ze skargi K. F. na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu z dnia 14 czerwca 2024 r. nr 662/2024 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o legalizację samowolnie wybudowanego obiektu rekreacyjnego I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji; II. zasądza od Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu na rzecz skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
K. F. (dalej: strona skarżąca, skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: DWINB, organ odwoławczy) z dnia 14 czerwca 2024 r. (Nr 662/2024), którym utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Legnicy (dalej: PINB, organ I instancji) z dnia 23 kwietnia 2024 r. (Nr 81/2024) odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia wniosku, o którym mowa w art. 48a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t. jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 725, ze zm., dalej: u.P.b.), o legalizację samowolnie wybudowanego obiektu rekreacyjnego do czasowego wypoczynku wraz z wiatą, położonego na działce nr [...] w S., gmina K. (dalej: obiekt).
Postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.
Postanowieniem PINB z dnia 19 października 2023 r. (Nr 136/2023), wstrzymał roboty budowlane polegające na samowolnej budowie obiektu oraz wskazał na możliwość złożenia wniosku o legalizację obiektu w ustawowym terminie 30 dni. Od powyższego rozstrzygnięcia zażalenie wniosła skarżąca oraz M. F., a postanowieniem z dnia 19 stycznia 2024 r. (Nr 84/2024) DWINB utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
W dniu 19 marca 2024 r. (data stempla pocztowego) do organu I instancji wpłynął wniosek o legalizację złożony osobno przez M. F. oraz skarżącą z jednoczesnym wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosków o legalizację. We wniosku o przywrócenie terminu wskazano, że mąż skarżącej został zmuszony do wyjazdu za granicę na kilka miesięcy w związku z obowiązkami służbowymi, natomiast dzieci skarżącej chorowały, co w następstwie skutkowało chorobami samej skarżącej. Do wniosku o przywrócenie terminu dołączono wydruki e-recepty z dnia 13 lutego 2024 r. oraz 3 marca 2024 r.
Postanowieniem z dnia 23 kwietnia 2024 r. (Nr 81/2024) PINB odmówił przywrócenia terminu do wniesienia wniosku, o którym mowa w art. 48a u.P.b., o legalizację samowolnie wybudowanego obiektu. W treści zapadłego rozstrzygnięcia wskazano, że jak wynika z pisma DWINB z dnia 15 marca 2024 r. postanowienie z dnia 19 stycznia 2024 r.(Nr 84/2024) zostało odebrane przez Państwo F. w dniu 8 lutego 2024 r. W rezultacie wskazano, że to od tego dnia rozpoczął bieg terminu do złożenia wniosku o legalizację. Jak podkreślono przedłożone przez skarżącą wyjaśnienia nie pozwalają przyjąć, ażeby w okresie 30 dni pojawiły się okoliczności uniemożliwiające złożenie wniosku, a tym samym złożenie skutecznego wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności – złożenia wniosku o legalizację.
Pismem z dnia 8 maja 2024 r. strona skarżąca wniosła zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie organu I instancji, a DWINB postanowieniem z dnia 14 czerwca 2024 r. (Nr 662/2024) utrzymał w mocy postanowienie PINB. W ocenie organu odwoławczego, skarżąca nie spełniła wszystkich przesłanek określonych w art. 58 § 1 i 2 k.p.a., gdyż złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o legalizację obiektu, lecz nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nie nastąpiło z jej winy. Jak wskazano skarżąca nie uprawdopodobniła w sposób należyty braku swojej winy w niedochowaniu terminu, zaś opisywane okoliczności, nie zostały poparte dokumentem uprawdopodobniającym ich wystąpienia. Zdaniem DWINB wydruki z portalu e-recepta nie stanowią stosownej argumentacji, która uwiarygadnia staranność skarżącej i faktu, że przeszkoda w dokonaniu czynności była od niej niezależna. Przedłożenie wydruku recept, może jedynie stanowić, o tym, że skarżącej zostały zalecone leki.
W skardze na postanowienie DWINB zarzucono naruszenie:
1) art. 58 § 1 i 2 k.p.a., polegające na przyjęciu, że w niniejszej sprawie nie ma podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o legalizację obiektu;
2) art. 7, 77 oraz 50 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organy administracji ustalenia, czy w niniejszej sprawie zachodzą rzeczywiście przesłanki do przywrócenia terminu.
W konsekwencji tak sformułowanych zarzutów wniesiono o: uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. Jednocześnie wniesiono o przeprowadzenie dowodu z dokumentów załączonych do skargi: historii choroby syna skarżącej; oświadczenia męża skarżącej o pracy za granicą; wydruku A1 dotyczącym pracy męża skarżącej za granicą; aktu urodzenia dziecka skarżącej; historii choroby skarżącej.
W odpowiedzi na skargę DWINB podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga podlegała uwzględnieniu, choć z innych przyczyn niż podane w skardze.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Przy czym w myśl art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz.U z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), rozstrzygając w granicach danej sprawy sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną jednakże powyższe regulacje nie pozwalają sądowi na stosowanie przy orzekaniu zasad współżycia społecznego lub zasad słuszności. Uchylenie decyzji lub postanowienia, względnie stwierdzenie ich nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania lub prawa materialnego, odpowiednio mogących mieć lub mających wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 p.p.s.a.).
Kontroli Sądu w niniejszej sprawie podlega postanowienie DWINB z dnia 14 czerwca 2024 r. (Nr 662/2024), którym utrzymano w mocy postanowienie organu I instancji w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku, o którym mowa w art. 48a u.P.b.
Postanowienie organu I instancji zostało wydane na podstawie art. 58 i art. 59 § 1 k.p.a. Jak stanowi art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Z kolei w § 2 wskazanego przepisu określono, że prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Zgodnie z art. 58 § 3 k.p.a. przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne. Przepis art. 59 § 1 k.p.a. stanowi natomiast, że o przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej. Od postanowienia o odmowie przywrócenia terminu służy zażalenie. Z kolei, jak już zaznaczono, wniosek o przywrócenie terminu dotyczył wniosku o którym mowa w art. 48a u.P.b. Według art. 48a u.P.b. w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia o wstrzymaniu budowy inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego może złożyć wniosek o legalizację.
Zatem zasadniczym obowiązkiem organów orzekających w sprawie było zbadanie, czy w sprawie w ogóle doszło do uchybienia terminowi do wniesienia wniosku o legalizację. Aby można było mówić o uchybieniu terminowi należało bowiem zbadać poprawność doręczenia rozstrzygnięcia DWINB z dnia 19 stycznia 2024 r. (Nr 84/2024), którym utrzymano w mocy postanowienie PINB wstrzymujące roboty budowlane.
Tymczasem ustalenie okoliczności daty doręczenia stronie skarżącej oraz M. F. postanowienia DWINB z dnia 19 stycznia 2024 r. (Nr 84/2024) nie zostało w ocenie Sądu poprzedzone wyczerpującym i dokładnym ustaleniem wszystkich występujących w sprawie istotnych faktów. W aktach administracyjnych organu I instancji, jak i organu odwoławczego brak jest zwrotnego potwierdzenia odbioru postanowienia przez skarżącą oraz M. F. W aktach sprawy organu I instancji znajduje się bowiem wyłącznie pismo PINB z dnia 15 marca 2024 r. (Nr [...]), w którym organ I instancji zwraca się do DWINB o udzielenie informacji w zakresie daty doręczenia postanowienia z dnia 19 stycznia 2024 r. oraz odpowiedź DWINB datowana również na dzień 15 marca 2024 r., w której wskazano, iż wskazane postanowienie zostało odebrane w dniu 8 lutego 2024 r.
W ocenie Sądu brak było zatem wystarczających podstaw do przyjęcia, że postanowienie DWINB z dnia 19 stycznia 2024 r. zostało doręczone skarżącej w dniu 8 lutego 2024 r. W przypadku braku zwrotnego poświadczenia przesyłki pokwitowanego przez stronę postępowania, organy zobowiązane były do dołożenia szczególnej staranności w ustaleniu rzeczywistej daty doręczenia postanowienia z wykorzystaniem wszystkich dostępnych środków dowodowych, czego jednak zaniechały. Okoliczność ta powinna zostać ustalona w sposób niebudzący wątpliwości, bowiem organ nie może domniemywać daty doręczenia rozstrzygnięcia (w okolicznościach sprawy postanowienia).
W związku z powyższym uznać należało, że organy orzekły w sprawie naruszając przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., określające obowiązek organów administracji do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, w szczególności poprzez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Przed podjęciem zaskarżonego rozstrzygnięcia organy powinny były bowiem ponad wszelką wątpliwość ustalić, jaka jest rzeczywista data doręczenia postanowienia z dnia 19 stycznia 2024 r. (Nr 84/2024). Bez rozstrzygnięcia powyższej wątpliwości, ustalenie, że wniosek o legalizację został wniesiony po terminie - w ocenie Sądu - wydaje się być co najmniej przedwczesne. W konsekwencji – w okolicznościach sprawy - nie zaktualizowały się przesłanki do wydania postanowienia na podstawie art. 58 k.p.a., co również stanowi o jego naruszeniu.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji.
W ponownie prowadzonym postępowaniu rzeczą organów będzie ustalenie rzeczywistej daty doręczenia postanowienia DWINB z dnia 19 stycznia 2024 r. (Nr 84/2024).
O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. uwzględniając wysokość uiszczonego wpisu od skargi w kwocie 100 zł.
Sąd nie uwzględnił wniosku dowodowego zawartego w skardze, gdyż przeprowadzenie dowodów z załączników do skargi nie przyczyniłoby się do wyjaśnienia istotnych wątpliwości. Wobec treści art. 106 § 3 p.p.s.a., jest to przesłanka niezbędna, aby przeprowadzić dowód uzupełniający z dokumentu.
Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym, w postępowaniu uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a.