II SA/WR 610/21

II SA/Wr 610/21 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2023-03-23
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-12-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Adam Habuda /przewodniczący/
Marta Pawłowska
Olga Białek /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6011 Nałożenie obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, rozbiórkę lub użytkowanie
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
*Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2013 poz 1409
art. 35 ust. 1, art. 36a ust. 2, art. 39 ust. 3, 4, art. 51 ust. 3, 4,
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
Dz.U. 2020 poz 471
art. 25, art. 28
Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Adam Habuda Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek (spr.) Asesor WSA Marta Pawłowska Protokolant: Starszy asystent sędziego Katarzyna Grott po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 marca 2023 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu z dnia 14 października 2021 r. Nr 1126/2021 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego rozbudowy budynku oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu (dalej DWINB), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - po rozpatrzeniu odwołania D. K. oraz S. S. – utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego dla miasta Wrocławia (dalej jako PINB) z dnia 19 marca 2018 r. ( nr 514/2018) w sprawie zatwierdzenia projektu budowalnego zamiennego rozbudowy budynku przy ul. [...] we W.
Decyzja ta wydana została w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
Pismem z dnia 28 kwietnia 2014r. PINB wszczął postępowanie w sprawie robót budowlanych związanych z wykonaniem otworów okiennych w ścianie budynku przy ul. [...] we W. Następnie doprecyzowano, że przedmiotem postępowania są roboty budowlane związane z rozbudową ww. budynku.
W oparciu o akta archiwalne ustalono, że inwestor (A. C.) uzyskał decyzję Urzędu Miejskiego we Wrocławiu, Wydziału Urbanistyki i Architektury nr 229/87 z dnia 28 lipca 1987 roku (I. dz. [...]) o pozwoleniu na rozbudowę budynku jednorodzinnego na dwurodzinny. Ustalono także, że w 2008r. inwestor dokonał zawiadomienia o zakończeniu ww. budowy, które zostało przyjęte bez sprzeciwu przez PINB.
Podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 29 września 2014 r. PINB stwierdził, że ściana budynku przy ul. [...] w części rozbudowanej na podstawie ww. pozwolenia na budowę, od strony nieruchomości przy ul. [...] we W., znajduje się w odległości 2,76m od muru ogrodzeniowego między nieruchomościami. W ścianie tej znajdują się: w poziomie piwnicy 2 otwory okienne o wymiarach - 0,77 x 0,36m, otwór okienny w poziomie parteru (pomieszczenie wc) - o wymiarach wys. 0,82 x szer. 0,61 i otwór okienny w poziomie piętra (pom. łazienki) o wymiarach - szer. 0,97m x wys. 1,11m. Przedmiotowy budynek posiada piwnicę, wysoki parter, piętro i poddasze użytkowe. W ścianach klatki schodowej istnieją otwory w kondygnacji parteru i piętra wypełnione luksferami. Na elewacji od strony zaplecza brak jest balkonu, w ścianie budynku (rozbudowanej części) od strony północnej wykonano otwór okienny w kondygnacji piwnicy o szer. 0,79x0,68m. Do wejścia głównego do budynku (do rozbudowanej części) od strony frontowej prowadzi 7 stopni z podestem + 4 stopnie z podestem (o szer. odpowiednio 1,84m i 0,97m). Przed wejściem do przedmiotowej części budynku wykonano drewniane zadaszenie na konstrukcji drewnianej wspartej na ściance przy schodach. Nad zjazdem do garażu, dostępny z ww. podestu schodów jest taras o wym. 2,83x1,28m z barierką o wys. 0,98m. Nad zjazdem do garażu nie wykonano spadzistego zadaszenia. Wysokość od poziomu terenu do rynny dachu rozbudowanej części budynku to ok. 8,08m. Stwierdzono, że w budynku istnieje poddasze użytkowe, wysokość do sufitu podwieszanego to 2,41 m w najwyższym punkcie, na poddasze prowadzi 19 stopni (9 ze spocznikiem + 10szt). W toku oględzin stwierdzono istotne odstąpienia od projektu budowlanego (technicznego) stanowiącego załącznik do ww. decyzji Urzędu Miejskiego w zakresie charakterystycznych parametrów obiektu - kubatury, wysokości, liczby kondygnacji - zwiększono wysokość rozbudowanej części obiektu, wykonano poddasze użytkowe, w inny sposób wykonano zadaszenie nad klatką schodową (w jednej płaszczyźnie z połacią dachu głównej części rozbudowy), nie wykonano balkonu od strony zaplecza budynku, wykonano taras nad zjazdem do garażu. Stwierdzono, że zmieniono zamierzony sposób użytkowania poddasza oraz zakres objęty projektem zagospodarowania terenu - przedmiotową rozbudowaną część budynku przesunięto, jak wynika z mapy zasadniczej z 2003 roku, na odległość 2,6m od granicy z nieruchomością przy ul. [...]. Ponadto wykonano zjazd do garażu na długości 4,26m (do drzwi garażu), szerokość zjazdu 2,43m, wysokość murka ograniczającego zjazd max. 0,66m do poziomu przy zjeździe, od poziomu terenu przy budynku do murka 0,19m, długość murka do drzwi garażu to 3,05m. Stwierdzono, że budynek również wyniesiono w stosunku do poziomu terenu przewidzianego w ww. projekcie oraz wykonano schody wejściowe do budynku w innym kształcie i liczbie niż przewidziane ww. projektem.
W toku dalszych czynności organ ustalił, że dla obszaru na którym położona jest przedmiotowa nieruchomości, brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W takim stanie rzeczy PINB stwierdził, że inwestor - A. C. podczas realizacji przedmiotowej inwestycji wprowadził istotne zmiany w odniesieniu do projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją nr 229/87 z dnia 28 lipca 1987 roku. Zmiany dotyczą zakresu objętego projektem zagospodarowania działki - przedmiotową część budynku zbliżono na odległość 2,6-2,76m od granicy z nieruchomością przy ul. [...] we W., zmieniono wymiary zjazdu do garażu, wykonano schody do budynku w innym kształcie i liczbie niż przewidziane ww. projektem. Zdaniem PINB zmieniono również charakterystyczne parametry obiektu - zwiększono bowiem wysokość budynku (powstałej części obiektu) i zmieniono kubaturę, także w związku z wykonaniem w inny sposób, w innej płaszczyźnie zadaszenia nad klatką schodową, większym niż projektowane wyniesieniem budynku ponad poziom terenu, nie wykonaniem balkonu od strony zaplecza budynku oraz wykonaniem tarasu nad zjazdem do garażu. Organ I instancji stwierdził nadto, że wykonane roboty budowlane naruszają przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
W konsekwencji, decyzją nr 1024/2015 z dnia 15 kwietnia 2015 r. wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, PINB nałożył na inwestora obowiązek:
1/ wykonania w terminie do dnia 31 lipca 2015 r. robót budowlanych polegających na demontażu stolarki okiennej osadzonej w otworach okiennych w ścianie rozbudowanej części budynku przy ulicy [...] we W. od strony nieruchomości przy ulicy [...] we W., a następnie zamurowanie otworów okiennych wyrobem budowlanym o klasie odporności ogniowej E30,
2/ wykonania w terminie do dnia 31 lipca 2015 r. robót budowlanych polegających na demontażu stolarki okiennej osadzonej w otworze okiennym w ścianie rozbudowanej części budynku przy ulicy [...] we W. od strony północnej (w kondygnacji piwnicy), a następnie zamurowanie otworu okiennego wyrobem budowlanym o odporności ogniowej ww. ściany,
3/ sporządzenia i przedłożenia w terminie do dnia 31 lipca 2015 roku 3 egz. projektu budowlanego zamiennego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi - obejmującego rozbudowę budynku mieszkalnego przy ul. [...] we W. (dz. nr [...], AM-[...], ob. M.), wraz z zagospodarowaniem terenu - uwzględniającego zmiany wynikające z wykonanych robót budowlanych.
Na skutek odwołania S. S., DWINB decyzją z dnia 3 sierpnia 2015 r. nr 911/2015, uchylił w całości rozstrzygnięcie organu I instancji i orzekając o istocie sprawy nałożył na A. C. obowiązki tożsame z obowiązkami opisanymi w pkt 1-3 decyzji PINB, ustalając jednak inny termin ich wykonania – do dnia 15 listopada 2015 r.
Decyzję DWINB zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu S. S. Wyrokiem z dnia z dnia 22 grudnia 2015 r. o sygn. akt II SA/Wr 722/15 Sąd oddalił w całości jego skargę. W konsekwencji złożenia skargi kasacyjnej od ww. wyroku, w dniu 14 czerwca 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny wydał wyrok o sygn. akt II OSK 1655/16 którym oddalił skargę kasacyjną.
Dodać należy, że z inicjatywy skarżącego prowadzone było także postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Urzędu Miejskiego we Wrocławiu z dnia 28 lipca 1987 roku (I. dz. [...]) o pozwoleniu na rozbudowę budynku jednorodzinnego na dwurodzinny. Decyzją z dnia 12 stycznia 2016 r. Wojewoda Dolnośląski odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji a Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 19 października 2018 r. utrzymał tę decyzję w mocy. Sądowi wiadomym jest również, że wyrokiem z dnia 8 listopada 2017r. sygn.akt VII/Wa 2938/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na tę decyzję.
Po uzyskaniu przymiotu ostateczności decyzji DWINB zobowiązującej do przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, inwestor w dniach 12 listopada 2015r. i 14 kwietnia 2017 r. przedłożył egzemplarze projektu budowlanego zamiennego, które poddane zostały analizie. Pismami z dnia 1 sierpnia 2016 r. i z dnia 17 lutego 2017 r. organ I instancji poinformował o stwierdzonych nieprawidłowościach i brakach projektu, dotyczących głównie naruszenia przepisów wykonawczych do ustawy - Prawo budowlane, tj. rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego oraz rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Po wezwaniach PINB, inwestor kilkukrotnie usuwał stwierdzone nieprawidłowości. W ten sposób usunięto naruszenia związane z otworami okiennymi oraz okapami, zapewniono odległość okapów przedmiotowej części budynku od granicy działki nie mniejszą niż 1,5 m zgodnie z rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych, zaprojektowano wysięg okapu wysuniętej części budynku w kierunku nieruchomości przy [...] z zachowaniem minimalnych odległości od granicy działki określonych w ww. rozporządzeniu.
W dniu 8 maja 2017 r. inwestor poinformował o wykonaniu obowiązków nałożonych decyzją DWINB nr 911/2015, związanych z demontażem stolarki okiennej i zamurowaniem otworów okiennych wyrobem budowlanym o odpowiedniej klasie odporności ogniowej. Wykonanie tych obowiązków potwierdzone zostało przez PINB w protokole sporządzonym podczas oględzin nieruchomości, w dniu 19 czerwca 2017r.
W dniu 24 lipca 2017 r. Prezydent Wrocławia uchylił decyzję Urzędu Miejskiego we Wrocławiu dnia 24 lipca 1987 r. o pozwoleniu na rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na dwurodzinny przy ul. [...].
W toku postępowania przed organem I instancji wnioski dowodowe, składał także skarżący. Organ ustosunkował się do nich w formie postanowień. Skarżący, między innymi wskazywał, że sporny obiekt znajduje się na obrzeżu urbanistycznym wpisanym do gminnej ewidencji zabytków, co spowodowało wystąpienie PINB do Miejskiego Konserwatora Zabytków (MKZ) o zaopiniowanie projektu budowlanego zamiennego. Wystąpienie to doręczone zostało MKZ w dniu 16 października 2017 r. Pismem z dnia 5 stycznia 2018 r. MKZ zwrócił organowi I instancji przekazany do zaopiniowania egzemplarz projektu zamiennego informując, że zapoznał się z tym projektem i przyjął go do wiadomości. Skarżący wnioskował również o włączenie do akt sprawy archiwalnej teczki z aktami dotyczącymi pozwolenia na budowę z 1987 r. Wniosek ten nie został przez PINB uwzględniony, podobne jak wnioski o przesłuchanie świadków oraz o wystąpienie o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. Skarżący podnosił także kwestię braku zobowiązania inwestora do uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. W tym względzie organ I instancji wyjaśnił, że inwestor uzyskał uprawnienie do zabudowy działki o rozbudowaną część obiektu. Rozstrzyganie obecnie przez organ planistyczny odnośnie realizacji całego zamierzenia jest więc niezasadne. Natomiast roboty budowlane wykonane w sposób odstępujący od zatwierdzonego projektu budowlanego są rozpatrywane przez organ w postępowaniu naprawczym prowadzonym w oparciu o obecnie obowiązujące przepisy, na ich podstawie oraz w odniesieniu do obecnie istniejących uwarunkowań planistycznych. Aktualnie brak jednak takich uwarunkowań planistycznych, gdyż dla obszaru na którym znajduje się sporny obiekt brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Nie można zatem stwierdzić naruszenia przepisów planistycznych w wyniku wykonanych odstąpień od zatwierdzonego projektu budowlanego.
W dniu 19 marca 2018 r. PINB wydał decyzję nr 541/2018, którą zatwierdził projekt budowlany zamienny, udzielił pozwolenia na wznowienie robót budowlanych - rozbudowy budynku mieszkalnego przy ul. [...] we W. oraz nałożył na inwestora A. C. obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie części budynku powstałej w efekcie rozbudowy. W wyniku analizy całości materiału dowodowego organ stwierdził, że inwestor wykonał obowiązek nałożony decyzją DWINB z 2015 r. przedkładając żądaną dokumentację w postaci projektu budowlanego zamiennego oraz wykonując wskazane w tej decyzji roboty budowlane. Skoro wykonano decyzję wydana na podstawie art. 51 ust.1 pkt 3 P.b organ zobowiązany był do orzeczenia o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. Jednocześnie ze względu na konieczność wykonania robót budowlanych związanych z okapem budynku od strony nieruchomości przy [...] – zasadnym było udzielenia przez organ także pozwolenia na wznowienie robót budowlanych w celu umożliwienia doprowadzenia inwestycji do zgodności z projektem budowlanym zamiennym i przepisami.
Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli D. K. oraz S. S.
Postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2019 r. DWINB zawiesił postępowanie prowadzone z odwołanie D. K. oraz S. S. do czasu ustalenia spadkobierców po zmarłej stronie postępowania Z. O. Po ustaleniu spadkobierców po zmarłej stronie postępowania, DWINB postanowieniem z dnia 28 lipca 2021 r. podjął zawieszone postępowanie.
W toku postępowania odwoławczego liczne wnioski dowodowe i pisma składał S. S.
Organ II instancji, po zapoznaniu się z odwołaniami i ich uzupełnieniami, oraz po analizie zgromadzonego materiału dowodowego, przywołał podjęte w niniejszej sprawie orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 22 grudnia 2015 r. o sygn. akt II SA/Wr 722/15 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 czerwca 2017 r. o sygn. akt. II OSK 1655/16. Wskazując na art. 153 p.p.s.a. podkreślił, że Sądy obu instancji zaakceptowały, iż w sprawie mamy do czynienia z rozbudową budynku mieszkalnego jednorodzinnego a nie budową nowego obiektu oraz zaakceptowały przyjęty tryb legalizacji samowoli polegającej na istotnych odstępstwach.
DWINB wyjaśnił dalej, że pomimo zmiany przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowalne w związku z nowelizacją tej ustawy która weszła w życie 19 września 2020 r. i koniecznością stosowania nowych przepisów w zakresie określania istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego czy też innych warunków pozwolenia na budowę , tj. art. 36a ust. 5 Pb, stwierdzone zmiany są nadal zmianami istotnymi w związku z tym, że poprzez zbliżenie do granic sąsiedniej nieruchomości zwiększono obszar oddziaływania obiektu ponadto, zmieniono charakterystyczne parametry rozbudowanego obiektu (wysokość) o więcej niż 2%.
Konsekwencje istotnego odstąpienia przez inwestora od zatwierdzonego projektu budowlanego bez uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę określają przepisy art. 50 i 51 Pb, które można stosować nawet dla inwestycji, dla których były wydawane decyzje o pozwoleniu na budowę przed wejściem w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane a ich budowa nie została zakończona, lub w momencie gdy odstąpiono istotnie od zatwierdzonego projektu budowlanego, a dla inwestycji nie uzyskano decyzji o pozwoleniu na użytkowanie
Po analizie materiału dowodowego organ II instancji podzielił stanowisko PINB, że inwestor wywiązał się z nałożonych decyzją nr 911/2015 z dnia 3 sierpnia 2015 r obowiązków wykonania robót budowlanych, tj. demontażu stolarki okiennej osadzonej w otworach okiennych w ścianie powstałej w efekcie rozbudowy części budynku przy ulicy [...] od strony nieruchomości przy ulicy [...], a następnie zamurowania otworów okiennych wyrobem budowlanym o klasie odporności ogniowej E30 oraz demontażu stolarki okiennej osadzonej w otworze okiennym w ścianie powstałej w efekcie rozbudowy części budynku przy ulicy [...] od strony północnej (w kondygnacji piwnicy), a następnie zamurowania otworu okiennego wyrobem budowlanym o odporności ogniowej ww. Wobec powyższego możliwe było przystąpienie do oceny projektu budowlanego zamiennego.
DWINB wyjaśnił także, że organ nadzoru budowlanego bada projekt budowlany zamienny pod względem jego zgodności zarówno z przepisami prawa budowlanego, warunkami technicznymi, jak również przepisami dotyczącymi szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, co wynika z art. 35 ust. 1 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 3 Pb.
Zdaniem organu materiał dowodowy przedstawiony w sprawie, w szczególności projekt budowlany zamienny, spełnia wymagania określone w przepisach. Został on sporządzony zgodnie z obowiązującymi warunkami technicznymi dla sytuowania obiektów budowlanych, określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Nieruchomość na której znajduje się rozbudowany budynek nie jest objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, zatem nie stwierdzono, aby wykonane roboty budowlane naruszały przepisy planistyczne. Równocześnie po ustaleniu, że nieruchomość znajduje się na obszarze wpisanym do gminnej ewidencji zabytków, uprawniony organ tj. Miejski Konserwator Zabytków we Wrocławiu, nie wniósł uwag do przedstawionego projektu budowlanego zamiennego. Ponadto projekt został sprawdzony pod względem kompletności i nie wykazuje (po licznych wezwaniach do uzupełnienia) w tym względzie żadnych braków formalnych. Na ten moment nie wynika także, aby wykonane roboty budowlane naruszały inne przepisy. Ponadto w przedłożonym projekcie uwzględnione zostały zmiany w zakresie kondygnacji, wysokości rozbudowy, czy też okapu budynku od strony nieruchomości nr [...] przy ul. [...] wraz z rozwiązaniami technicznym mającymi doprowadzić rozbudowę do stanu zgodnego z przepisami. Organ stwierdził, że ewentualne ingerencje i zmiany z zaprojektowanym zakresie będą również mogły być, w razie potrzeby, zweryfikowane w momencie wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowego budynku przez stronę, która została do tego zobowiązana w zaskarżonej decyzji.
W takim stanie faktycznym i prawnym konieczne było wydanie decyzji przez PINB na podstawie art. 51 ust. 4 Pb tj. zatwierdzającej projekt budowlany zamienny dla inwestycji polegającej na rozbudowie przedmiotowego budynku mieszkalnego. Prawidłowo także organ I instancji ,zgodnie z ww. przepisem, zezwolił na wznowienie robót budowlanych i zobowiązał inwestora do uzyskania pozwolenia na użytkowanie po zrealizowaniu inwestycji. Powyższe pozwoli organowi I instancji na zweryfikowanie, czy przedmiotowa inwestycja realizowana z istotnymi odstępstwami od przepisów, została zrealizowana zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym zamiennym.
Biorąc pod uwagę, że wraz z odwołaniem od decyzji S. S. zaskarżył wcześniej wydane przez PINB postanowienie z dnia 19 marca 2018 r. DWINB uznał, że organ I instancji nie naruszył przepisów wydając to rozstrzygnięcie. Podjęcie przedmiotowej decyzji nie było zależne od posiadania teczki archiwalnej Urzędu Miasta Wrocławia, w sytuacji gdy wcześniej PINB posiadał taką teczkę i w związku z tym ustalono istotne odstępstwa od projektu budowlanego. Istotą tego co powinno być badane przed wydaniem zaskarżonej decyzji było wykonanie nakazanych robót budowlanych (czy też nie wykonanie) oraz przedłożenie prawidłowego projektu budowlanego zamiennego (czy też nie przedłożenie).
Odnosząc się do odwołania wniesionego S. S., jego uzupełnień i okoliczności w nich podnoszonych, które w głównej mierze cały czas się pokrywają, organ wyjaśnił, że:
1. Teczka archiwalna organu administracji architektoniczno-budowlanej nr [...] była dowodem w sprawie dot. stwierdzenia istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego objętego pierwotną decyzją o pozwoleniu na budowę, okoliczności z niej wynikające były zbadane przez organy nadzoru budowlanego orzekające w sprawie nakazu przedłożenia projektu budowlanego zamiennego oraz wykonania określonych robót budowlanych, jak i przez Sądy administracyjne. Wskazać należy, że projekt budowlany zamienny wchodzi w miejsce pierwotnego i może różnić się w zakresie zagospodarowania terenu, a powinny być w nim ujawnione zmiany w stosunku do pierwotnego projektu, co też zostało uczynione.
2. Kwestia momentu wykonania robót budowlanych i kolejność wydania decyzji o pozwoleniu na budowę i samej realizacji rozbudowy, nie miała wpływu na rozstrzygnięcie związane z zatwierdzeniem projektu budowlanego zamiennego. Uprawnione organy, nie stwierdziły nieważności decyzji Kierownika Oddziału Nadzoru Budowlanego Urzędu Miejskiego Wrocławia z dnia 28 lipca 1987 r. nr 229/87 o znaku [...], którą udzielono pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalnego przy ul. [...] we W. Nawet jeżeli stwierdzono by jej nieważność i tak właściwym trybem postępowania byłyby przepisy art. 50-51 Pb, o czym przesądziły Sądy badające przedmiotową sprawę, a ich wyrokami organy orzekające w niniejszej sprawie są związane (w tym zakresie również nie zmieniły się przepisy Prawa budowlanego).
3. W przedmiotowej sprawie mieliśmy do czynienia z rozbudową budynku mieszkalnego jednorodzinnego, tak też stwierdził WSA we Wrocławiu oraz NSA w swoich wyrokach. Na marginesie organ wskazał, że zgodnie z przytaczanymi definicjami z art. 3 pkt 2a Pb budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym może też być taki budynek, który posiada dwa lokale mieszkalne.
4. W związku z regulacjami art. 50-51 ww. ustawy, organ administracji architektoniczno- budowlanej musiał uchylić pierwotnie wydaną decyzję, jednakże nie powodowało to automatycznego uchylenia innych decyzji np. o warunkach zabudowy.
5. Mapa zasadnicza z 2003 r. i z września 2017 r. oraz treść Księgi Wieczystej związanej z własnością nieruchomości przy ul. [...] we W. znajdowały się w aktach sprawy, przy czym nie miały one znaczenia dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego.
6. Ponadto zeznania J. M. z postępowania karnego nie miały wpływu na rozstrzygnięcie związane z zatwierdzeniem projektu budowlanego zamiennego, równocześnie nie mogły mieć wpływu na prowadzone postępowanie na gruncie art. 50-51 Prawa budowlanego, w sytuacji, gdy istniało w obrocie prawnym pozwolenie na budowę związane z rozbudową przedmiotowego budynku i nie została stwierdzona jego nieważność.
7. W sprawie nie naruszono § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dna 12 kwietnia 2002 r. - w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, co zostało przesądzone przez Sądy badające sprawę, a wynikało z możliwości zastosowania § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia, aktualnie będącego przepisem § 12 ust. 4 pkt 1.
8. To, jak mapy geodezyjne przedstawiają poszczególne obiekty budowlane, nie zawsze musi mieć potwierdzenie w rzeczywistości; na gruncie badanej sprawy przede wszystkim przepisy Prawa budowlanego statuują charakter obiektu i wykonanych robót budowlanych będących jego rozbudową, a nie wykonaniem nowego obiektu budowlanego, w szczególności, gdy na takie prace była wydana decyzja o pozwoleniu na budowę.
9. W przedmiotowej sprawie nie zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania administracyjnego, tzn. w dalszej kolejności istnieje badana inwestycja, zrealizowana z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego.
10. DWINB nie jest władny do stwierdzenia nieważności pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie teczki archiwalnej i znajdującej się tam dokumentacji, właściwym w tej sprawie był Wojewoda oraz w II instancji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, które po zbadaniu decyzji o pozwoleniu na budowę nie stwierdziły jej nieważności, o czym już wspomniano powyżej.
11. W związku z tym, że pewne informacje, jak zmiana właściciela nieruchomości, faktycznie nie są wpisywane do Księgi Wieczystej w momencie takiego zdarzenia, to nie powoduje to tego, że na podstawie innych dowodów niewłaściwym było uznanie E. O. za stronę postępowania, w związku z tym, że stała się spadkobierczynią po zmarłej Z. O.
12. W ocenie tut. organu w badanej sprawie zrealizowana inwestycja nie oddziałuje na nieruchomość przy ul. [...], zatem właściciel działki nr [...], tj. D. K. nie został uznany za stronę postępowania.
13. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej wskazującym na konieczność zawieszenia niniejszego postępowania z uwagi na wystąpienie zagadnienia wstępnego, prowadzone postępowanie karne mające udowodnić naruszenie art. 18 § 3 i 269 § 1 Kodeksu Karnego nie jest takim zagadnieniem, w związku z czym nie istniały przesłanki do zawieszenia postępowania. Ewentualne konsekwencje wynikające z takiego postępowania mogły by być rozpatrywanie w innym trybie postępowania administracyjnego niż postępowanie odwoławcze.
14. Przedmiot projektu budowlanego zamiennego (rozbudowa budynku mieszkalnego) i ewentualne zeznania J. D. nie zmieniłyby kwalifikacji wykonanego zamierzenia budowlanego, gdyż przesądzone to zostało we wcześniejszych rozstrzygnięciach organów nadzoru budowlanego oraz orzeczeniach sądów administracyjnych.
15. Projekt budowlany zamienny określa, że wykonana rozbudowa posiada 3 kondygnacje oraz poddasze, zeznania w tym zakresie J. D. nie mają znaczenia dla rozpoznania niniejszej sprawy.
16. Ewidencja Gruntów i Budynków i informacje w niej zamieszone nie mają wpływu na podjęte rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, wskazać należy, że naniesione tam obiekty nie zawsze muszą odpowiadać definicjom ustawy Prawo budowlane, jak również fakt narysowania konturów jakiegoś obiektu nie przesądza na gruncie tych przepisów o tym, że rzeczywiście mamy do czynienia z obiektem budowlanym. Równocześnie w tej ewidencji nie zawsze znajdą się budowle, czy też obiekty małej architektury, a to nie przesądza o tym, że organy nadzoru budowlanego nie mogą w stosunku do takich obiektów prowadzić postępowań administracyjnych.
Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniósł S. S. zarzucając:
1/ naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 106 k.p.a. w związku 39 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowalne, gdyż organy nie zgromadziły materiału dowodowego na okoliczność, że nieruchomość znajduje się na terenie wpisanym do gminnej ewidencji zabytków (jako historyczny układ urbanistyczny) i nie zastosowały art. 39 ust. 3 Prawa budowlanego, który wymaga wydania decyzji o pozwoleniu na budowę w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków. Uzgodnienie wymaga zatem zastosowania art. 106 k.p.a. W aktach nie ma zaś postanowienia Konserwatora Zabytków w kwestii uzgodnienia,
2/ organ prowadził postępowanie naprawcze, pomimo, że po wydaniu decyzji DWINB z 2015 r. brak było informacji o uchyleniu decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie art. 36 a ust. 2 P.b. Prowadzenie postępowania naprawczego powinno być oparte na wiedzy, że decyzja o pozwoleniu na budowę została uchylona, inaczej stanowi ona podstawę dla oceny projektu budowlanego zamiennego. W tej sprawie uchylenie decyzji nastąpiło dopiero po dwóch latach, przez co projekt budowlany był sporządzony zgodnie z jej postanowieniami. Doszło do rażącego naruszenia art. 6 k.p.a.
3/ zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego bez uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, pomimo, że organ po podjęciu informacji iż nieruchomość położona jest na obszarze wpisanym do gminnej ewidencji zabytków powinien wystąpić o wydanie takiej decyzji i na jej podstawie oceniać projekt zamienny. W oparciu o tę samą decyzję powinien ocenić projekt Konserwator Zabytków. Nie można bowiem na obszarze historycznym tak rozbudowywać obiektu aby kubatura rozbudowanego obiektu o trzech kondygnacjach była dwukrotnie większa niż kubatura części historycznej o dwóch kondygnacjach nadziemnych (900 m3 do 400 m3). Odnośnie stanowiska DWINB, że uchylenie decyzji o pozwoleniu na budowę z 1987 r. nie spowodowało uchylenia innych decyzji – w szczególności o warunkach zabudowy – skarżący zarzucił, że organ nie wyjaśnił o jakie decyzje chodzi. Nadto projekt zamienny powinien być zgodny z przepisami aktualnie obowiązującymi a więc także z ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu a ustawa ta wymaga wydania decyzji o warunkach zabudowy dla obszaru historycznego. Inne decyzje nie mają znaczenia. Skoro inwestor nie uzyskał decyzji o warunkach zabudowy nie było możliwe sporządzenie prawidłowego projektu zamiennego. W efekcie skarżący zarzucił naruszenie art. 59 w związku z art. 60 u.p.z.p.
4 / skarżący zarzucił także, że analiza projektu zamiennego wskazuje, że dotyczy on budowy samodzielnego budynku a nie rozbudowy. Jego zdaniem, w istocie zostały posadowione dwa budynki posiadające różne punkty zero. W przypadku budynku trzykondygnacyjnego jest on na poziomie 122 m n.p.t, a w przypadku budynku historycznego o 70 cm niżej. Nadto właściciel zamurował wejście do drugiego budynku na poziomie 121,62 m n.p.t co wynika z oględzin przeprowadzonych w dniu 29 września 2014 r.
5/ organy przy podejmowaniu decyzji o zatwierdzeniu projektu zamiennego nie uwzględniły informacji o budynku zwartych w rejestrach publicznych, takich jak ewidencja gruntów, gminna i wojewódzka ewidencja zabytków. W efekcie organ II instancji nie uwzględnił zmiany zagospodarowania jaka wystąpiła na posesji w okresie pomiędzy wydaniem decyzji PINB a DWINB. Dowodem jest plan sytuacyjny na mapie zasadniczej dla celów projektowych z dnia 24 listopada 2016 r. przedstawiający część budynku o trzech kondygnacjach i część budynku o dwóch kondygnacjach. Z kolei mapa zasadnicza wydana po decyzji PINB z 2018 r., na skutek przyjęcia do zasobu w czerwcu 2018 r. nowego operatu geodezyjnego przedstawiała dwie części o dwóch kondygnacjach i usytuowaną między nimi kondygnację parterową. W piśmie uzupełniającym skarżący wskazał jeszcze na różnice wynikające z mapy geodezyjnej z lipca 2021r. Z tych względów zarzucił także naruszenie art. 15 k.p.a. gdyż organ nie uwzględnił zmiany stanu faktycznego.
Wskazując na powyższe zarzuty strona skarżąca stwierdziła, że naruszone zostały przepisy art. 6, art. 7, art. 8, art. 9 k.p.a. i wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i decyzji pierwszej instancji jak też o zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację i wywody prawne zawarte w kwestionowanej decyzji.
W piśmie procesowym z 2 kwietnia 2022 r. skarżący przedstawił poszerzoną argumentację przedstawionych wcześniej zarzutów, popartą orzecznictwem sądów administracyjnych. W rozwinięciu podniósł, że nie tylko organy nadzoru budowlanego ale również organy architektoniczo-budowlane i WSA uchybiły obowiązkowi uwzględniania informacji z rejestrów publicznych, co ma uzasadniać narrację o fikcyjnej rozbudowie budynku. W ewidencji gruntów zawarte zaś były informacje o dwóch budynkach na nieruchomości przy [...]. Przy czym, jak wywodził skarżący, sporny obiekt wybudowany został przed 1987 r. co jednoznacznie wskazuje na rażącą wadliwość decyzji o pozwoleniu na budowę. Skarżący wniósł również, aby w tym postępowaniu Sąd uchylił postanowienie PINB o odmowie włączenia teczki archiwalnej do akt sprawy i aby Sąd zajął na podstawie tych akt stanowisko co do możliwości uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę (na podstawie art. 36 a ust. 2 Pb) – co zdaniem skarżącego było niemożliwe, gdyż rażąco naruszała ona prawo. Skarżący poinformował także, że zawiadomił Prokuraturę o bezprawnych działaniach organów publicznych.
W piśmie procesowym z dnia 18 listopada 2022 r. skarżący ponowił zarzuty naruszenia art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. Organ wydał bowiem decyzję zatwierdzającą projekt budowlany zamienny którego częścią jest projekt zagospodarowania terenu opracowany na sprzecznych mapach zasadniczych – przedstawiają one dwa bloki fikcyjnego budynku podczas, gdy w istocie mamy dwa budynki. Zdaniem skarżącego projekt zagospodarowania terenu sporządzony został niezgodnie z przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu gdyż nie uwzględnia on decyzji o warunkach zabudowy.
W kolejnym piśmie z dnia 26 listopada 2022 r. skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodów z mapy dla celów projektowych (w aktach PINB) wydanej w dniu 24 listopada 2016 r. na okoliczność niezgodności decyzji PINB ze stanem ujawnionym w ewidencji, oraz z mapy ewidencyjnej z 4 czerwca 2019 r. i z dnia 21 czerwca 2022 r. na okoliczność, czy decyzja DWINB była zgodna ze stanem faktycznym wynikającym z ewidencji. W piśmie z dnia 18 lutego 2023 r. wniósł o dopuszczenie dowodów z dokumentów uzyskanych od Głównego Geodety Kraju (zobrazowania lotniczego) na okoliczność usytuowania dwóch samodzielnych budynków jednorodzinnych oraz z załączonych do pisma kopii map z 1994r, z 2003r. z 2016 r, z 2023 r. oraz zdjęć lotniczych z 2018 r. , 2020 i 2021 r. W kolejnym piśmie z dnia 12 marca 2023 r. skarżący ponowił argumentację dotyczącą sporządzenia projektu zagospodarowania terenu na nieaktualnej mapie zasadniczej co potwierdza jego zarzut, że organy nie zastosowały art. 14 ust. 1 ustawy o infrastrukturze informacji przestrzennej i w efekcie nie wyjaśniły stanu faktycznego sprawy. W efekcie zatwierdzony projekt zagospodarowania terenu jest nieprawdziwy, gdyż nie pokazuje łącznika pomiędzy dwoma samodzielnymi budynkami mieszkalnymi. Zdaniem skarżącego decyzje zatwierdzające ten projekt są bezprzedmiotowe, gdyż dotyczą rozbudowy budynku podczas, gdy w tym miejscu usytuowane są dwa odrębne budynki. Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności tych decyzji i umorzenie postępowania. W piśmie z dnia 18 marca 2023 r. skarżący przedstawił skutki niezastosowania przez organy art. 3 pkt 5 w związku z art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz powtórzył zarzuty posłużenia się nieaktualnymi mapami, nieuzyskania decyzji o warunkach zabudowy oraz uzgodnienia konserwatora zabytków.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259) - dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Badając rozpoznawaną sprawę w granicach tak zakreślonej kognicji, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa które zgodnie z przywołanymi wyżej przepisami skutkowały koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie była decyzja DWINB utrzymująca w mocy decyzję PINB zatwierdzającą projekt budowlany zamienny rozbudowy budynku mieszkalnego przy ul. [...] we W.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 września 1994 r. – Prawo budowlane (dalej jako P.b) w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie nowelizacji tej ustawy która miała miejsce w dniu 20 września 2020r. Zgodnie bowiem z art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U z 2020r. poz. 471) do spraw uregulowanych ustawą zmienianą, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Według art. 28 ww. ustawy nowelizującej do spraw, o których mowa w art. 25-27:1) stosuje się: a) przepisy art. 36a ust. 5 i art. 40 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, b) przepisy art. 36a ust. 5b ustawy zmienianej w art. 1, 2) nie stosuje się przepisów art. 36a ust. 5a ustawy zmienianej w art. 1.
Uwzględniając przywołaną wyżej podstawę rozstrzygnięcia stwierdzić należy, decyzja wydana w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 4 P.b kończy postępowanie naprawcze, określone w art. 50 ust. 1 pkt 4 w zw. z 51 ust. 1 pkt 3 i 51 ust. 4 P.b. Przepisy te znajdują zastosowanie w sytuacji, w której legalnie prowadzone roboty budowlane są realizowane z istotnym odstąpieniem od zatwierdzonej dokumentacji projektowej, zaś ich podstawowym celem jest doprowadzenie robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Przepis art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b przewiduje, że przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - w drodze decyzji nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Co istotne, przepis ten znajduje odpowiednie zastosowanie także w przypadku już wykonanych robót, do których stosuje się art. 50 ust. 1 (por. art. 51 ust. 7 P.b). Natomiast według art. 51 ust.4 ww. ustawy, po upływie terminu lub na wniosek inwestora, organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo - jeżeli budowa została zakończona - o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. W decyzji tej nakłada się obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
Z cytowanych przepisów wynika, że pierwszym etapem postępowania naprawczego w przedmiocie istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego jest nałożenie na inwestora obowiązku sporządzenia projektu budowlanego zamiennego oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, zaś kolejnym etapem jest weryfikacja wykonania tego obowiązku.
Pokreślić należy, że w rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z kolejnym etapem postępowania naprawczego. Pierwszy etap zakończony został bowiem decyzją DWINB z dnia 3 sierpnia 2015 r. nr 911/2015 w której organ II instancji, po uprzednim uchyleniu decyzji PINB, orzekając o istocie sprawy nałożył na inwestora po pierwsze obowiązek wykonania określonych robót budowlanych związanych z otworami okiennymi, po drugie przedłożenia projektu budowalnego zamiennego wraz z opiniami, uzgodnieniami pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi – obejmującego rozbudowę budynku mieszkalnego przy ul. [...] wraz z zagospodarowaniem terenu, uwzględniającego zmiany wynikające z wykonanych robót budowlanych. Istotne także jest, że przedmiotowa decyzja poddana została kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego który wyrokiem z dnia 22 grudnia 2015 r. sygn.akt II SA/Wr 722/15 oddalił na nią skargę, oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego który wyrokiem z dnia 14 czerwca 2017 r. sygn.akt II OSK 1655/16 oddalił skargę kasacyjną. W konsekwencji, kwestie dotyczące kwalifikacji wykonanych robot budowlanych – jako rozbudowy, oraz zakresu i rodzaju stwierdzonych odstępstw od projektu budowlanego (ocenionych jako istotne) zostały już prawomocnie ustalone i przesądzone w przywołanych wyżej orzeczeniach. Zgodnie bowiem z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W piśmiennictwie przyjmuje się, że moc wiążąca orzeczenia określona w art. 170 cyt. ustawy w odniesieniu do sądów oznacza, że podmioty te muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono to w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana (por. J. Kunicki, glosa do postanowienia SN z 21 października 1999 r., I CKN 169/98). Z kolei w wyroku z dnia 7 września 2021 r., sygn. akt II OSK 3133/18 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził: "Rozstrzygnięta prawomocnym wyrokiem kwestia prawna nie może być już w odniesieniu do danego podmiotu kwestionowana i poddana odmiennej ocenie. Takie stanowisko należy zająć nie tylko w odniesieniu do sentencji orzeczenia, lecz również do uzasadnienia wyroku zawierającego wykładnię przepisów mających w sprawie zastosowanie. Jeżeli w kolejnym postępowaniu pojawia się kwestia już badana w poprzedniej sprawie, nie może zostać rozbieżnie rozstrzygnięta". W świetle przywołanego stanowiska uznać zatem należy, że postępowanie w sprawie robót budowlanych wykonanych z istotnym odstępstwem od projektu budowlanego zostało zakończone decyzją która stała się nie tylko ostateczną ale i prawomocną na długo przed wejściem w życie przywołanej wcześniej nowelizacji przepisów ustawy – Prawo budowlane. Tym samym także przepis art. 28 ww. ustawy nowelizującej nie znajduje w sprawie zastosowania.
Reasumując wskazać należy, że na obecnym etapie procedury naprawczej, kwestie dotyczące kwalifikacji wykonanych robót oraz ilości i zakresu istotnych odstępstw od projektu budowlanego nie mogły być już poddane ocenie organów administracji i orzekającego w sprawie sądu. Kształtują się one bowiem tak jak zostało to określone w przywołanych wyżej orzeczeniach sądowych. W przedmiotowym postępowaniu administracyjnym rolą organu było natomiast sprawdzenie wykonania obowiązków nałożonych na inwestora decyzją DWINB z dnia 3 sierpnia 2015r. i w zależności od wyniku tego sprawdzenia wydanie orzeczenia zatwierdzającego projekt budowlany zamienny lub też odmawiającego jego zatwierdzenia (art. 51 ust.4 i ust.5).
Odnosząc się do procedury zatwierdzającej projekt zamienny (art. 51 ust. 4 Pb), wskazać trzeba, że w ramach kontroli wykonania nałożonych w niniejszej sprawie na inwestora obowiązków, zadaniem organu nadzoru budowlanego było zbadanie, czy inwestor wywiązał się z obowiązku wykonania robót budowlanych związanych z otworami okiennymi w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem a następnie ocena zgodności przedłożonego projektu budowlanego zamiennego z przepisami. Projekt budowlany zamienny podlega bowiem merytorycznej ocenie organu nadzoru budowlanego, tak jak projekt "pierwotny". Oznacza to, że stosownie do art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, znajdującego odpowiednie zastosowanie także względem projektu zamiennego, przed wydaniem decyzji o zatwierdzeniu takiego projektu, właściwy organ sprawdza zgodność tego projektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (albo decyzji o warunkach zabudowy w przypadku braku planu miejscowego), a także z wymaganiami ochrony środowiska; bada także zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; ocenia kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, a także wykonanie projektu, (jego sprawdzenie) przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym zaświadczeniem o którym mowa w art. 12 ust. 7 cytowanej ustawy. Powyższe oznacza, że wydanie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę jest następstwem nie tylko złożenia wymaganych przez prawo dokumentów, ale też stwierdzenia przez organ, na ich podstawie, że zachodzą wynikające z prawa materialnego przesłanki do uwzględnienia wniosku o wydanie pozwolenia na budowę (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 czerwca 2019 r., sygn. akt II OSK 1954/17, LEX nr 2687274, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 2322/12, LEX nr 1447267). Sam fakt złożenia projektu budowlanego zamiennego w żadnej mierze nie obliguje więc organu nadzoru budowlanego do jego automatycznego zatwierdzenia.
W niniejszej sprawie nie jest sporne, że inwestor wywiązał się obowiązków wykonania robót polegających na demontażu stolarki okiennej osadzonej w otworach okiennych w ścianie powstałej w efekcie rozbudowy części budynku od strony nieruchomości przy [...] i zamurowania otworów okiennych wyrobem budowlanym o odporności ogniowej E30, demontażu stolarki okiennej w rozbudowanej części budynku od strony północnej (w kondygnacji piwnicy) i zamurowania otworu okiennego wyrobem budowlanym o odporności ogniowej ww. ściany. Fakt wykonania tych obowiązków potwierdzony został w protokole z oględzin przeprowadzonych przez PINB w dniu 19 czerwca 2017 r. oraz oświadczenie osoby z uprawnieniami o prawidłowym wykonaniu tych robót.
Organy dokonały także sprawdzenia przedłożonego przez inwestora projektu budowlanego zamiennego – kilkukrotnie uzupełnianego zgodnie z wezwaniami PINB. Powyższe oznacza, że organ I instancji przeprowadził analizę dokumentów pod względem ich kompletności formalnej i materialnej. Zauważyć w tym miejscu trzeba, że w razie dopuszczenia się istotnych odstępstw od projektu budowlanego organ określa jedynie kierunek działań inwestora pozostawiając mu przy tym swobodę w zakresie doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. Projekt budowlany zamienny powinien zatem uwzględniać zmiany wynikające z wykonanych już robót budowlanych – powinien więc je obrazować (przy wykorzystaniu projektu pierwotnego) oraz wskazywać sposób usunięcia nieprawidłowości tak aby osiągnąć cel postępowania naprawczego. Wykorzystanie projektu pierwotnego oznacza, że projekt budowlany zamienny powinien dotyczyć całości inwestycji obrazując stan dotychczasowy i stan wynikający z odstępstw. Pamiętać także trzeba, że zaistnienie istotnych odstępstw nie stanowi o tym, że został wykonany całkowicie inny obiekt. Jest to ciągle ten sam obiekt budowlany, który z różnych przyczyn stał się niezgodny z prawem i który w toku postępowania naprawczego ma zostać doprowadzony do stanu zgodnego z prawem (por. NSA w wyroku z dnia 28 lipca 2016 r. II OSK 2872/14, CBOSA). W orzecznictwie zwraca się w związku z tym uwagę, że obowiązkiem projektanta jest opracowanie projektu budowlanego zamiennego z uwzględnieniem zmian wynikających z robót budowanych oraz zgodnie z przepisami i zasadami wiedzy technicznej, a także w sposób zapewniający doprowadzenie robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem (tak NSA w wyroku z dnia 28 września 2011 r. II OSK 1386/10, z dnia 23 kwietnia 2013 r. II OSK 1420/12, z dnia 6 grudnia 2019 r. II OSK 202/18, CBOSA). Natomiast obowiązkiem organu jest sprawdzenie projektu budowlanego zamiennego w zakresie objętym regulacją art. 35 ust.1 P.b mającą odpowiednie zastosowanie do zakresu zmian. Na etapie postępowania naprawczego prowadzonego na podstawie art. 51 ust. 4 P.b organ nadzoru ma więc obowiązek zbadania projektu zamiennego nie tylko pod względem kompletności ale także zgodności z przepisami techniczno-budowlanymi oraz jeżeli jest to konieczne, z planem miejscowym (o ile dla danego terenu obowiązuje) lub decyzją o warunkach zabudowy (o ile zastała wydana), jak też wymaganiami ochrony środowiska. W uprawnieniach kontrolnych organu nie mieści się natomiast badanie zgodności projektu budowlanego pod kątem przyjętych rozwiązań projektowych i możliwości technicznych jego wykonania (por. NSA z dnia 3 lutego 2017 r. II OSK 1323/15, CBOSA).
Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że organy dokonały sprawdzenia projektu budowlanego pod względem kompletności stwierdzając, że posiada on wszystkie niezbędne elementy a wśród nich konieczne uzgodnienia i potwierdzenie posiadania uprawnień przez projektanta. Autor projektu złożył także stosowne oświadczenie w przedmiocie zgodności rozwiązań przyjętych w projekcie zamiennym ze sztuką budowlaną i przepisami. W projekcie budowlanym zamiennym odniesiono się do wszystkich stwierdzonych istotnych odstępstw które dotyczyły zakresu zagospodarowania działki (nadmiernego zbliżenia rozbudowanej części do granic działki przy ul. [...], zmiany wymiarów zjazdu do garaży i wykonania innych schodów do budynku) i charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego (zwiększenie wysokości i kubatury budynku). Po analizie uzupełnionego projektu zamiennego organ I instancji stwierdził (co zaakceptował DWINB), że usunięto naruszenia przepisów związane z otworami okiennymi oraz okapami. Zapewniono odległość okapów od przedmiotowej części budynku od granicy działki nie mniejszą niż 1,5 m zgodnie z przepisami wykonawczymi zawartymi w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych, zaprojektowano także wysięg okapu wysuniętej części budynku w kierunku nieruchomości nr [...] na odległość 0,2 m przy odległości zewnętrznych ścian budynku od granicy działki widocznej na projekcie zagospodarowana terenu- 1,71 m. W projekcie uwzględniono także zmiany w zakresie wysokości kondygnacji i wysokości rozbudowanej części budynku oraz zmiany kubatury wraz z rozwiązaniami technicznymi mającymi doprowadzić rozbudowę do stanu zgodnego z prawem. Kontrolując projekt zamienny pod tym względem stwierdzono, że przyjęte w tym względzie rozwiązania doprowadziły do zgodności z obowiązującymi warunkami technicznymi jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Organy nie dopatrzyły się innych naruszeń prawa w tym zakresie. Organy nie dopatrzyły się także aby wykonane roboty naruszały przepisy planistyczne, gdyż dla obszaru na którym znajduje się przedmiotowy budynek nie uchwalono miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W toku postępowania uwzględniono nadto, że nieruchomość na której usytuowany jest budynek znajduje się na obszarze wpisanym do gminnej ewidencji zabytków. Według art. 39 ust.3 P.b w brzmieniu znajdującym w sprawie zastosowanie, w stosunku do obiektów budowlanych oraz obszarów niewpisanych do rejestru zabytków, a ujętych w gminnej ewidencji zabytków, pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego wydaje organ administracji architektoniczno-budowlanej w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków. Zgodnie z ust. 4 tego przepisu konserwator jest obowiązany zająć stanowisko w sprawie wniosku o pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektów budowlanych, o których mowa w ust. 3, w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia. Niezajęcie stanowiska w tym terminie uznaje się jako brak zastrzeżeń do przedstawionych we wniosku rozwiązań projektowych. W postępowaniu naprawczym obowiązek uzyskania uzgodnienia obciąża odpowiednio organ nadzoru budowlanego, który zobowiązany jest całą złożoną dokumentacje przedstawić konserwatorowi zabytków do uzgodnienia. W związku z powyższym PINB przesłał projekt budowlany zamienny do właściwego organu ochrony zabytków (Miejskiego Konserwatora Zabytków) celem zajęcia stanowiska. Wystąpienie PINB zostało doręczone MKZ w dniu 16 października 2017r. W dniu 5 stycznia 2018 r. MKZ zwrócił projekt budowlany zamienny informując, że się z nim zapoznał i przyjął do wiadomości. W tej sytuacji uznać trzeba, że doszło do milczącego uzgodnienia projektu zamiennego przez organ ochrony zabytków. Nie ma bowiem wątpliwości, że przedmiotowy projekt dostarczony został MKZ przed wydaniem decyzji a organ ten, w terminie ustawowym, nie zajął względem niego żadnego stanowiska, co uznać należy za brak zastrzeżeń do przedstawionych rozwiązań projektowych. Termin określony w art. 39 ust. 4 P.b jest bowiem terminem zawitym, co oznacza, że niepodjęcie czynności przez uprawniony podmiot w tym terminie, powoduje wygaśnięcie przysługującego mu prawa do dokonania czynności (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 listopada 2019 r. VII SA/Wa 1234/19, CBOSA). Dodatkowo fakt braku zastrzeżeń potwierdzony został przez organ ochrony zabytków w piśmie zwracającym projekt zamienny.
Zdaniem Sądu dokonana przez organy ocena przedłożonego projektu zamiennego była prawidłowa. Organy sprawdziły, czy projekt uwzględnia zmiany wynikające z istotnych odstępstw i wskazuje rozwiązania techniczne zapewniające doprowadzenie rozbudowanej części obiektu do stanu zgodności z prawem. Oceny projektu dokonano w oparciu o kryteria wynikające z art. 35 ust.1 P.b W tym względzie, organy wypowiedziały się w kwestii zgodności projektu zamiennego z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim podlegają budynki i ich usytuowanie oraz odniosły się do kwestii zgodności z przepisami planistycznymi. Obiekt nie oddziałuje na środowisko, zatem przy odpowiednim stosowaniu art. 35 ust. 1 P.b nie było konieczności dokonywania oceny w tym zakresie. Przeanalizowano także kompletność projektu i jego zgodność z przepisami rozporządzenia Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dna 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U z 2012r. poz. 426)., czego wyrazem było kilkukrotne wzywanie inwestora do uzupełniania dokumentacji projektowej (na zasadzie postanowienia o którym stanowi art. 35 ust. 3 P.b). W efekcie przedłożona dokumentacja uwzględnia właściwości obiektu i jego oddziaływanie na otoczenie. W tym względzie należy mieć na uwadze, że stan zgodności z prawem obejmuje także stan w którym projekt budowlany sporządzony jest z poszanowaniem uzasadnionych interesów osób trzecich (art. 5 P.b). W niniejszej sprawie także ten wymóg został spełniony o czym świadczą wykonane przez inwestora roboty budowlane i przyjęte w projekcie zamiennym rozwiązania konstrukcyjne, choćby dotyczące likwidacji odstępstw w zakresie przybliżenia rozbudowy do granicy z nieruchomością przy ul. [...], czy też kwestii dotyczących okapu budynku od strony tej nieruchomości. Wskazana ocena kompletności formalnej jak i prawidłowości merytorycznej projektu zamiennego znalazły swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniach decyzji. Organy obu instancji odniosły się w także w obszerny sposób do licznych wniosków dowodowych i zarzutów zgłaszanych przez skarżącego.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd nie stwierdził aby zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa mającym wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Zgodnie z przywołanym wcześniej art. 145 § 1 p.p.s.a nie każde bowiem naruszenie prawa procesowego lub materialnego uprawnia Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji lecz tylko naruszenie tego rodzaju, które może lub ma, wpływ na wynik sprawy.
Powyższej oceny nie zmieniają także zarzuty skargi. Organy nie uchybiły bowiem wskazanym w skardze przepisom prawa procesowego tj. art. 7, art. 77 § 1 i 80 k.p.a. w związku z art. 106 k.p.a. oraz art. 39 ust. 3 Pb. przez nie uwzględnienie, że nieruchomość znajduje się na obszarze wpisanym do gminnej ewidencji zabytków – jako historyczny układ urbanistyczny i nie uzyskanie uzgodnienia konserwatora zabytków o czym świadczyć ma brak stosownego postanowienia uzgadniającego. Twierdzeniom powyższym przeczą akta sprawy z których jasno wynika, że PINB uwzględniając fakt, że obiekt znajduje się na obszarze wpisanym do gminnej ewidencji zabytków podjął w związku z tym czynności dla uzyskania stanowiska konserwatora zabytków. W tym celu przekazał konserwatorowi projekt budowlany zamienny. Niesporne także jest, że konserwator zabytków zapoznał się z tym projektem i zaakceptował go bez zastrzeżeń (co potwierdza jego pismo z dnia 5 stycznia 2018r.). W aktach sprawy istotnie brak jest postanowienia uzgadniającego wydanego w trybie art. 106 k.p.a. ale jest to sytuacja prawnie dopuszczalna, gdyż wynika z braku zajęcia stanowiska przez organ konserwatorski w terminie ustawowym. Konsekwencje prawne niezajęcia stanowiska organu uzgadniającego w terminie ustawowym reguluje zaś art. 39 ust. 4 P.b.
Także okoliczność, że organ prowadził postępowanie naprawcze, pomimo, że po wydaniu decyzji DWINB z 2015 r. przez dwa lata nie doszło do uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie art. 36 a ust. 2 Prawa budowlanego, pozostaje bez wpływu na legalność zaskarżonej decyzji. Zgodnie z przywołanym przepisem organ administracji architektoniczno-budowlanej uchyla decyzję o pozwoleniu na budowę, w przypadku wydania decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 tej ustawy. Jest to konsekwencja nie tyle wadliwości samej decyzji o pozwoleniu na budowę ale wadliwego postępowania inwestora, który w trakcie budowy w sposób istotny odstąpił od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę. Powyższe oznacza, że wydanie przez organ nadzoru budowlanego decyzji określonej ust.1 pkt 3 artykułu 51 rodzi obowiązek uchylenia pozwolenia na budowę, ale jest obowiązek organów architektoniczno – budowlanych. Oczywiście powinno to nastąpić bezzwłocznie po tym, jak wspomniana wcześniej zobowiązująca do przedłożenia projektu budowlanego zamiennego stanie się ostateczna. Wymóg wynikający z art. 36 a ust.2 P.b – w sytuacji gdy organ architektoniczno -budowalny nie wywiąże się niezwłocznie z tego obowiązku - nie może z kolei blokować inwestora w wywiązywaniu się przez niego z obowiązków nałożonych decyzją wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b i w efekcie pozbawiać go prawa do zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego zmierzającego do przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Uwzględnić jednak trzeba, że skoro projekt zamienny sporządzony i przedłożony w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego ma zastępować w całości pierwotne pozwolenie na budowę i stanowiący jego integralną część projekt budowlany, to w obrocie prawnym nie może funkcjonować jednocześnie decyzja o pozwoleniu na budowę i decyzja zatwierdzająca projekt budowlany zamienny, gdyż prowadziłoby to stanu niezgodnego z prawem. W rozpoznawanej sprawie do takiej niezgodności nie doszło, gdyż decyzja z 28 lipca 1987 r o pozwoleniu na rozbudowę przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego została uchylona ostateczną decyzją Prezydenta Wrocławia z dnia 24 lipca 2017 r. W rezultacie przed wydaniem decyzji zatwierdzającej projekt budowlany zamienny wymóg wynikający z art. 36 a ust. 2 P.b został spełniony. Jednocześnie zauważyć należy, że wbrew twierdzeniom skarżącego, podstawą sporządzenia projektu budowlanego zamiennego nie była decyzja o pozwoleniu na budowę z 1987 r. lecz decyzja DWINB z 15 kwietnia 2015 r. która nakładała obowiązek sporządzenia i przedłożenia tego projektu w wyznaczonym terminie. Także ocena projektu budowlanego zamiennego nie była prowadzona pod kątem zgodności z decyzją o pozwoleniu na budowę z 1987 r. ale – jak wcześniej to wyjaśniono - organ sprawdzał ten projektu w zakresie objętym regulacją art. 35 ust.1 P.b. mającą odpowiednie zastosowanie do zakresu zmian.
Sąd nie uwzględnił także zarzutu wskazującego, że do zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego doszło bez uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. W tym względzie wskazać należy, że na obecnym etapie postępowania naprawczego organy nadzoru budowlanego uprawnione były do skontrolowania przedłożonego projektu budowlanego zamiennego oraz sprawdzenia czy wykonano roboty budowlane zgodnie z decyzją ostateczną DWINB z 2015 r. Nie były zatem uprawnione do nakładania na inwestora nowych obowiązków (poza usunięciem ewentualnych braków i nieprawidłowości projektu zamiennego). Nadto, zgodnie z przeważającym w orzecznictwie poglądem przepis art. 51 ust. 3 P.b nie daje organowi nadzoru budowlanego podstawy do zobowiązania inwestora do przedłożenia w postępowaniu naprawczym decyzji o warunkach zabudowy. Z treści tego przepisu wynika jedynie zobowiązanie do przedłożenia projektu budowanego zamiennego. W konsekwencji przyjmuje się, że postępowanie naprawcze prowadzone na podstawie art. 50 – 51 P.b nie daje podstaw do żądania przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy. W postępowaniu naprawczym nie jest bowiem dopuszczalne rozumowanie przez analogię do art. 48 ust. 2 Pb gdyż ten ostatni przepis odnosi się do legalizacji samowoli budowlanej. Natomiast, gdy obiekt budowlany został zrealizowany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która następnie została wyeliminowana z obrotu prawnego, nie można uznać, by był to przypadek samowoli budowlanej do której zastosowanie ma art. 48 P.b (tak np. NSA w wyroku z dnia 4 lipca 2017 r. II OSK 2162/16, z dnia 20 lipca 2021 r. II OSK 3047/18, z dnia 17 lutego 2022 r. II OSK 505/19, z dnia 24 marca 2022 r. II OSK 561/21 dostępne w CBOSA). Nie można także pomijać, że ustalenie warunków zabudowy, co do zasady może dotyczyć wyłącznie planowanego przedsięwzięcia budowlanego a nie inwestycji już istniejącej lub będącej w toku. Wydanie decyzji w stosunku do takich inwestycji dopuszczalne jest jedynie wyjątkowo, jeżeli przepis szczególny przewiduje taką możliwość. Jak zaś wyżej wywiedziono, przepisy regulujące tryb postępowania naprawczego (tj. art. 50-51 P.b.), inaczej niż w przypadku trybu legalizacji z art. 48, takiej możliwości nie przewidują.
Na uwzględnienie nie zasługiwały także zarzuty wyartykułowane w skardze i rozwinięte w kolejnych pismach procesowych, że projekt budowlany zamienny faktycznie dotyczy budowy odrębnego budynku a nie rozbudowy. Skarżący zarzut ten opiera na twierdzeniu, że w wyniku wykonanych robót nie doszło do rozbudowy budynku lecz do budowy nowego obiektu. Jego zdaniem powstały więc dwa odrębne budynki. Z zarzutem tym wiążą się także zarzuty nieuwzględnienia przez organy informacji wynikających z rejestrów publicznych – w szczególności ewidencji gruntów, w której zawarte były informacje o dwóch budynkach wybudowanych na nieruchomości przy ul. [...].
Odnosząc się do tego zarzutu przypomnieć należy, że kwestia kwalifikacji wykonanych robót budowlanych( a tego w istocie zarzut ten dotyczy) była już przedmiotem oceny na etapie wydawania decyzji na podstawie art. 51 ust.1 pkt 3 P.b. Organy ustaliły wówczas, że doszło do wykonania robót polegających na rozbudowie istniejącego budynku jednorodzinnego z istotnym odstępstwem od projektu budowlanego. Skarżący już na tym etapie usiłował w postępowaniu sądowym ustalenia te podważyć, podobnie jak obecnie, powołując się na wnioski wynikające z dokumentów geodezyjnych. Zarówno jednak WSA jak NSA zarzuty skarżącego uznały za nietrafne i pozbawione podstaw stwierdzając, że prawidłowo wdrożono tryb naprawczy z art. 51 ust.1 pkt 3 Prawa budowlanego. NSA za trafne uznał konstatacje organu zaakceptowane przez WSA, z których wynika, że brak było podstaw do uznania zrealizowanych robót w warunkach samowoli budowlanej określonej w art. 48 Prawa budowlanego. Zdaniem NSA zakres zmian wprowadzonych na etapie wykonawczym inwestycji nie uzasadniał zastosowania trybu określonego w art. 48 P.b. Tym samym prawomocnym wyrokiem uznano, że zastosowana przez organy kwalifikacja samowolnie wykonanych robót i tryb ich legalizacji – jako robót innych niż budowa obiektu budowlanego polegających na istotnym odstępstwie od projektu budowlanego – była prawidłowa. W tej sytuacji wszystkie, licznie podnoszone na obecnym etapie zarzuty skarżącego, wskazujące na nieustalenie przez organy właściwego stanu faktycznego przez pominięcie informacji znajdujących się w rejestrach państwowych z których wynikać miałoby, że nie mamy w sprawie do czynienia z rozbudową istniejącego budynku ale budową nowego obiektu, jako zmierzające w istocie do podważania prawidłowości wdrożonego trybu legalizacji (na podstawie art. 50-51 a nie 48 Pb) nie mogą być uwzględnione, gdyż stanowią niedopuszczalną polemikę z prawomocnym orzeczeniem sądu. Wyjaśniona wcześniej istota prawomocności materialnej (art. 170p.p.s.a.) zapadłych w sprawie orzeczeń sądowych powodu, że na obecnym etapie orzekający w sprawie sąd administracyjny, a wcześnie organy, nie są uprawnione do ponownej oceny i rozstrzygania podważanych przez skarżącego kwestii dotyczących kwalifikacji wykonanych robót. Argumentowane w tej kwestii wszystkie zarzuty i dowody zgłaszane przez skarżącego w skardze jak też kolejnych pismach procesowych, pozostają zatem bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
Podobnie, jako nieuzasadniony, należy ocenić zarzut wskazujący na sporządzenie projektu zagospodarowania terenu (stanowiącego część projektu budowlanego zamiennego) na nieaktualnej mapie geodezyjnej. Z pieczęci widniejącej na projekcie zagospodarowania terenu wynika, że został on sporządzony na mapie dla celów projektowych przyjętych do zasobu ewidencji gruntów i budynków. Mapa odzwierciedla zatem stan geodezyjny jaki w dacie jej wydania istniał w ewidencji gruntów. Mapa dla celów projektowych wydana przez uprawniony organ ma charakter dokumentu urzędowego. Tym samym orzekające w niniejszej sprawie organy nie były uprawnione do dokonywania jakiejkolwiek oceny ewentualnych niezgodności treści istniejących urzędowych dokumentów geodezyjnych ze stanem rzeczywistym. Sporządzając projekt zagospodarowania terenu projektant posługiwał się powszechnie dostępną mapą do celów projektowych i jeśli dane ewidencyjne tam zawarte były – jak twierdzi skarżący - nieprawidłowe, niezgodne ze stanem rzeczywistym, to organy wydające decyzję zatwierdzającą projekt budowlany zamienny nie mogą ingerować w mapy oparte na takich danych geodezyjnych (por. NSA w wyroku z dnia 9 stycznia 2023 r. II OSK 2254/22, CBOSA).
Reasumując, Sąd uznał, że dokonana przez organy nadzoru budowlanego ocena dostarczonego przez inwestora projektu budowlanego zamiennego nie była wadliwa. Projekt ten sprawdzony został przy uwzględnieniu cytowanych wcześniej kryteriów określonych przepisem art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego oraz uwzględniał roboty wykonane z istotnym odstępstwem od pierwotnego projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją z 1987 r. Organ nadzoru budowlanego wypowiedział się co do zgodności inwestycji i przyjętymi rozwiązaniami z przepisami techniczno-budowlanymi i ocena ta także nie budzi zastrzeżeń. Projekt przedłożony przez inwestora jest kompletny, zgodny z wymaganiami dotyczącymi ochrony środowiska, nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych oraz sporządzony przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu zaświadczeniem o wpisie na listę członków właściwego samorządu zawodowego.
Mając powyższe na względzie uznać należy, że brak było uzasadnionych podstaw do odmowy zatwierdzenia przedłożonego projektu budowlanego zamiennego.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny działając zgodnie z art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.