II SA/Wr 591/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2004-03-19
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanewstrzymanie wykonania decyzjiwznowienie postępowaniaadaptacja budynkusłużebnośćprawo administracyjnepostępowanie administracyjnesąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę Z. Cz. na postanowienie Wojewody D. wstrzymujące wykonanie decyzji o pozwoleniu na adaptację stodoły na warsztat, uznając prawidłowość zastosowania przepisów proceduralnych.

Sprawa dotyczyła skargi Z. Cz. na postanowienie Wojewody D. wstrzymujące wykonanie decyzji o pozwoleniu na adaptację części stodoły na warsztat usług tapicerskich. Wstrzymanie nastąpiło w związku ze wznowieniem postępowania administracyjnego, zainicjowanym przez W. Cz., która nie brała udziału w pierwotnym postępowaniu i posiadała prawo użytkowania zabudowań gospodarczych. Sąd administracyjny uznał, że organy prawidłowo zastosowały art. 152 § 1 kpa, wstrzymując wykonanie decyzji z uwagi na prawdopodobieństwo jej uchylenia w wyniku wznowionego postępowania. Zarzuty skarżącego dotyczące kwestii cywilnoprawnych i społecznych zostały uznane za niemające znaczenia dla postępowania administracyjnego.

Przedmiotem postępowania była skarga Z. Cz. na postanowienie Wojewody D. z dnia [...] utrzymujące w mocy postanowienie Starosty M. z dnia [...], które wstrzymało wykonanie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w M. z dnia [...] udzielającej Z. Cz. pozwolenia na adaptację części stodoły na warsztat usług tapicerskich. Wstrzymanie wykonania decyzji nastąpiło na podstawie art. 152 § 1 kpa, z uwagi na wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie pierwotnej decyzji. Wznowienie zostało zainicjowane wnioskiem W. Cz., która wykazała, że jako osoba legitymująca się prawem strony (prawo użytkowania zabudowań gospodarczych) nie brała udziału w pierwotnym postępowaniu. W. Cz. podniosła również, że nie wyraziła zgody na adaptację stodoły na cele inwestycyjne syna. Oba organy administracji uznały, że okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia pierwotnej decyzji w wyniku wznowionego postępowania, co obligowało je do wstrzymania jej wykonania. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę Z. Cz., uznając prawidłowość zastosowania przez organy przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności art. 152 § 1 kpa. Sąd podkreślił, że wstrzymanie wykonania decyzji w takiej sytuacji nie zależy od swobodnego uznania organu, lecz jest jego obowiązkiem, jeśli zachodzi prawdopodobieństwo uchylenia decyzji i nie zachodzą przesłanki z art. 146 § 1 kpa. Sąd odrzucił również zarzuty skarżącego dotyczące kwestii społeczno-rodzinnych i cywilnoprawnych, wskazując, że nie mają one znaczenia dla postępowania administracyjnego, a spory cywilnoprawne powinny być rozstrzygane przez sądy powszechne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ administracji publicznej ma obowiązek wstrzymać wykonanie decyzji w takiej sytuacji, zgodnie z art. 152 § 1 kpa.

Uzasadnienie

Przepis art. 152 § 1 kpa posługuje się pojęciem 'wstrzyma', co nakłada na kompetentny organ obowiązek wydania orzeczenia we wskazanym zakresie, o ile zajdą wskazane w przepisie okoliczności. Wstrzymanie wykonania decyzji nie zależy od swobodnego uznania organu, lecz jest jego obowiązkiem, jeśli istnieje przekonanie o zasadności przesłanek do wznowienia postępowania i nie występuje przesłanka przedawnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

kpa art. 152 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

kpa art. 123

Kodeks postępowania administracyjnego

kpa art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.b. art. 82 § ust. 3

Ustawa Prawo budowlane

kpa art. 145 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

kpa art. 146 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowe zastosowanie przez organy administracji art. 152 § 1 kpa, nakładającego obowiązek wstrzymania wykonania decyzji w przypadku prawdopodobieństwa jej uchylenia w wyniku wznowionego postępowania. Kwestie cywilnoprawne (np. spór o prawo własności, służebność) nie są przedmiotem postępowania administracyjnego i powinny być rozstrzygane przez sądy cywilne.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skarżącego dotyczące braku swobodnego dysponowania nieruchomością i jego sytuacji społeczno-rodzinnej.

Godne uwagi sformułowania

wstrzymanie wykonania decyzji nie zależy od swobodnego uznania organu jeśli zachodzi prawdopodobieństwo uchylenia decyzji, [...] organ 'wstrzyma', a zatem ma obowiązek wstrzymać wykonanie decyzji dotychczasowej Argumenty zażalenia, dotyczące braku swobodnego dysponowania nieruchomością, w związku z ustanowieniem ograniczonego prawa rzeczowego - służebności, nie mogą być przedmiotem niniejszego postępowania.

Skład orzekający

Halina Kremis

sprawozdawca

Mieczysław Górkiewicz

członek

Zygmunt Wiśniewski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 152 § 1 kpa w kontekście wstrzymania wykonania decyzji w przypadku wznowienia postępowania; rozgraniczenie kompetencji między sądem administracyjnym a cywilnym w sprawach dotyczących nieruchomości."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania administracyjnego i wstrzymania wykonania decyzji, a także sporów cywilnoprawnych związanych z prawem własności i służebnością.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy konflikt między prawem administracyjnym a cywilnym oraz pokazuje, jak postępowanie administracyjne może być wstrzymane z powodu wątpliwości co do legalności pierwotnej decyzji, zwłaszcza gdy pojawiają się nowe okoliczności lub strony nie brały udziału w pierwotnym postępowaniu.

Konflikt sąsiedzki o warsztat: Kiedy prawo administracyjne musi ustąpić przed prawem cywilnym?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wr 591/01 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2004-03-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-03-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Halina Kremis /sprawozdawca/
Mieczysław Górkiewicz
Zygmunt Wiśniewski /przewodniczący/
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: SNSA Zygmunt Wiśniewski Sędziowie: NSA Halina Kremis (sprawozdawca) WSA Mieczysław Górkiewicz Protokolant: Kinga Kręc po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Z. Cz. na postanowienie Wojewody D. z dnia [...] Nr [...] w sprawie wstrzymania wykonania decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w M. nr [...] z dnia [...] w sprawie adaptacji części stodoły na warsztat usług tapicerskich oddala skargę.
Uzasadnienie
Postanowieniem Starosty M. z dnia [...] ([...]), wydanym na podstawie art. 123, art. 152 § 1 kpa, wstrzymano wykonanie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w M. Nr [...] z dnia [...], udzielającej Z. Cz. pozwolenia na adaptację części istniejącej stodoły na warsztat usług tapicerskich w D. nr [...] na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym [...]. Na uzasadnienie organ pierwszej instancji wskazał, że okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia opisanej w osnowie decyzji, zatem na podstawie przywołanych w części wstępnej przepisów należało wstrzymać wykonanie tej decyzji.
Na postanowienie to zażalenie wniósł Z. Cz. W zażaleniu podniósł, że mimo iż pozostaje właścicielem spornej nieruchomości niewiele z tego wynika poza płaceniem podatków, nadto jest jedynym żywicielem rodziny i chciał pomóc rodzinie przez dorobienie w warsztacie, a stosunek matki mu na to nie pozwala.
Postanowieniem z dnia [...] ([...]), wydanym na podstawie art.138 § l pkt l kpa i art.82 ust.3 ustawy Prawo budowlane w związku z art.152 § l kpa po rozpatrzeniu zażalenia Z. Cz. na postanowienie Starosty M. z dnia [...] ([...]) wstrzymujące wykonanie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w M. Nr [...] z dnia [...], udzielającej Z. Cz. pozwolenia na adaptację części istniejącej stodoły na warsztat usług tapicerskich w D. nr [...] na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] Wojewoda D. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji.
Na uzasadnienie organ odwoławczy wskazał, że w dniu [...] postanowieniem Starosty M. [...], na wniosek W. Cz. wznowiono postępowanie w sprawie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w M. Nr [...] z dnia [...] udzielającej Z. Cz. pozwolenia na adaptację części stodoły na warsztat usług tapicerskich w miejscowości D. Jako podstawę wznowienia postępowania administracyjnego przyjęto przepis art.145 § l pkt.4 kpa tj. legitymująca się prawem strony W. Cz. nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym tej decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego.
Ponadto W. Cz. wnosiła, iż zgodnie z aktem notarialnym z 1986 r. przekazującym gospodarstwo rolne w D. nr [...] synowi, Z. Cz., jej pozostawiono prawo użytkowania zabudowań gospodarczych tej nieruchomości, w tym również stodoły, a na zajęcie części stodoły na cel inwestycyjny syna nie wyraziła zgody.
Ponieważ przedstawione okoliczności wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji z 1997 r., organ pierwszej instancji miał obowiązek w trybie przepisów art.152 § l kpa, zaskarżonym postanowieniem, wstrzymać wykonanie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w M.
Argumenty zażalenia, dotyczące braku swobodnego dysponowania nieruchomością, w związku z ustanowieniem ograniczonego prawa rzeczowego - służebności, nie mogą być przedmiotem niniejszego postępowania. Rozstrzygnięcie w tym zakresie, wobec istniejącego sporu, może być dokonane jedynie na drodze orzeczenia sądu cywilnego.
Na ostateczne w toku postępowania postanowienie skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył Z. Cz. W skardze wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Skarga polemizuje z zawartym w jej uzasadnieniu poglądem prawym. W szczególności skarżący kwestionuje zasadność obligowania go do wystąpienia na drogę postępowania przed sądem cywilnym, w zakresie konfliktów na tle prawa własności i ponawia zarzuty zawarte w odwołaniu.
W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:
Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).
Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne i postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu jest postanowienie organu administracji architektoniczno - budowlanej wstrzymujące wykonanie ostatecznej i prawomocnej decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w M., w związku z tym, że w sprawie tej decyzji toczy się postępowanie nadzwyczajne, wszczęte wnioskiem W. Cz.
W myśl art. 152 § 1 kpa organ administracji publicznej właściwy w sprawie wznowienia postępowania wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania.
Wskazany przepis posługując się pojęciem "wstrzyma" nakłada na kompetentny organ obowiązek wydania orzeczenia we wskazanym zakresie, o ile w sprawie zajdą okoliczności w nim wskazane.
W tym miejscu można jeszcze wskazać na pogląd prawny, wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 1998 r. (II SA 1154/97, LEX nr 41348), gdzie wskazano, iż z treści art. 152 § 1 k.p.a. wynika, że w przypadku zaistnienia przewidzianych w nim przesłanek wstrzymanie wykonania decyzji nie zależy od swobodnego uznania organu. Przeciwnie, jeśli zachodzi prawdopodobieństwo uchylenia decyzji, tzn. gdy istnieje przekonanie o zasadności przesłanek do wznowienia postępowania i gdy jednocześnie nie występuje przesłanka przedawnienia określona w art. 146 § 1 k.p.a., organ "wstrzyma", a zatem ma obowiązek wstrzymać wykonanie decyzji dotychczasowej.
Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Oba orzekające w sprawie organy wskazały, że prowadzone w trybie nadzwyczajnym postępowanie może, że znacznym prawdopodobieństwem doprowadzić do uchylenia pozostającej w obrocie prawnym decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w M., nie zachodzą przesłanki z art. 146 § 1 kpa, zatem były zobligowane przepisem prawa procesowego do wstrzymania wykonania wskazanej w postanowieniu decyzji.
Jeśli chodzi o zarzuty skargi, to nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Okoliczności w niej podnoszone, mające znaczenie o charakterze społeczno - rodzinnym, lub pozostające w sferze prawa cywilnego, nie mogą mieć znaczenia dla rozstrzygania sprawy przez organy administracji publicznej, które będą obowiązanymi do legalności działania nie mogą posiłkować się względami natury zasad współżycia społecznego. Jeśli zaś chodzi o sferę prawa cywilnego, to w tym zakresie organy nie są kompetentne, właściwymi pozostają sądy powszechne.
Reasumując, prawidłowe zastosowanie procedury administracyjnej powoduje, że zaskarżone postanowienie mieści się w obrocie prawnym, a w konsekwencji skarga podlega oddaleniu, po myśli art. 151 przywołanej wyżej ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI