II SA/Wr 545/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą przeniesienia praw i obowiązków z pozwolenia na emisję, uznając, że nabycie przedsiębiorstwa w całości skutkuje sukcesją generalną praw i obowiązków, w tym administracyjnoprawnych.
Sprawa dotyczyła odmowy przeniesienia praw i obowiązków wynikających z pozwolenia na wprowadzanie pyłów i gazów do powietrza na spółkę, która nabyła przedsiębiorstwo. Organy administracji odmówiły, powołując się na przepis Prawa ochrony środowiska regulujący sukcesję singularną. Sąd uchylił decyzje, stwierdzając, że przepis o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw oraz Kodeks cywilny przewidują sukcesję generalną, która wyłącza stosowanie przepisów o sukcesji singularnej w tym przypadku. Sąd uznał, że złożony wniosek powinien być traktowany jako prośba o deklaratoryjne potwierdzenie przejścia pozwolenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę spółki A sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty odmawiającą przeniesienia praw i obowiązków wynikających z pozwolenia na wprowadzanie pyłów i gazów do powietrza. Organy administracji oparły swoje rozstrzygnięcia na art. 190 Prawa ochrony środowiska, który reguluje tryb przenoszenia pozwoleń na nabywcę instalacji. Strona skarżąca argumentowała, że nabyła całe przedsiębiorstwo w drodze aktu notarialnego, a zgodnie z art. 40 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji oraz art. 551 i 552 Kodeksu cywilnego, wstąpiła we wszelkie prawa i obowiązki poprzedniego podmiotu, w tym te wynikające z pozwolenia administracyjnego. Sąd przychylił się do stanowiska skarżącej, uznając, że przepis o komercjalizacji i prywatyzacji ma charakter przepisu szczególnego (lex specialis) w stosunku do art. 190 Prawa ochrony środowiska, który reguluje sukcesję singularną. Sąd podkreślił, że nabycie przedsiębiorstwa jako zorganizowanej całości gospodarczej skutkuje sukcesją generalną, obejmującą również prawa i obowiązki administracyjnoprawne, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Ponieważ przepisy Prawa ochrony środowiska nie zawierały takiego wyłączenia, sąd uznał, że spółka nabyła prawa i obowiązki wynikające z pozwolenia z mocy prawa. W związku z tym, złożony wniosek powinien być traktowany jako prośba o deklaratoryjne potwierdzenie przejścia pozwolenia, a odmowa jego wydania stanowiła naruszenie prawa materialnego. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nabycie przedsiębiorstwa w całości skutkuje sukcesją generalną praw i obowiązków, w tym administracyjnoprawnych, co wyłącza stosowanie przepisu Prawa ochrony środowiska dotyczącego sukcesji singularnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 40 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji jest przepisem szczególnym (lex specialis) w stosunku do art. 190 Prawa ochrony środowiska. Sukcesja generalna obejmuje wszelkie prawa i obowiązki, w tym administracyjnoprawne, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Brak takiego wyłączenia w Prawie ochrony środowiska oznacza, że prawa i obowiązki z pozwolenia przechodzą na nabywcę przedsiębiorstwa z mocy prawa.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (9)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.k.p. art. 40 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych
Przepis ten wprowadza sukcesję generalną praw i obowiązków przy nabyciu przedsiębiorstwa państwowego, mając charakter przepisu szczególnego (lex specialis) w stosunku do art. 190 p.o.ś.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.o.ś. art. 190 § 1
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
Organy administracji błędnie zinterpretowały ten przepis jako jedyny tryb przenoszenia pozwoleń, ignorując sukcesję generalną.
p.o.ś. art. 190 § 2
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
p.o.ś. art. 190 § 3
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
k.c. art. 551
Kodeks cywilny
k.c. art. 552
Kodeks cywilny
Czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w jego skład, chyba że co innego wynika z treści czynności lub przepisów szczególnych.
k.p.a. art. 155
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nabycie przedsiębiorstwa w całości skutkuje sukcesją generalną praw i obowiązków, w tym administracyjnoprawnych, na podstawie art. 40 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji oraz art. 551-552 Kodeksu cywilnego. Art. 190 Prawa ochrony środowiska reguluje sukcesję singularną i nie ma zastosowania w przypadku nabycia całego przedsiębiorstwa. Złożony wniosek powinien być traktowany jako prośba o deklaratoryjne potwierdzenie przejścia pozwolenia.
Odrzucone argumenty
Przepis art. 190 Prawa ochrony środowiska jest przepisem szczególnym, który wyłącza zastosowanie art. 40 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji. Przeniesienie praw i obowiązków z pozwolenia może nastąpić tylko w trybie określonym w art. 190 Prawa ochrony środowiska.
Godne uwagi sformułowania
W prawie administracyjnym nie istnieje, znana prawu cywilnemu, zasada ogólnego następstwa prawnego. Przepis art. 190 Prawa ochrony środowiska jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 40 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji. Przepis art. 40 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji wyłącza zastosowanie przepisu art. 190 Prawa ochrony środowiska, gdyż ma charakter szczególny. Złożone przezeń pismo z dnia [...] stanowiło zatem w istocie wniosek o wydanie decyzji potwierdzającej przejście przedmiotowego pozwolenia, a postulowana przez stronę decyzja miałaby charakter deklaratoryjny.
Skład orzekający
Andrzej Cisek
przewodniczący sprawozdawca
Andrzej Wawrzyniak
sędzia
Olga Białek
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja relacji między przepisami o sukcesji praw w prawie administracyjnym (Prawo ochrony środowiska) a przepisami dotyczącymi nabycia przedsiębiorstwa (ustawa o komercjalizacji i prywatyzacji, Kodeks cywilny). Potwierdzenie, że nabycie przedsiębiorstwa jako całości skutkuje sukcesją generalną praw administracyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia przedsiębiorstwa państwowego w procesie komercjalizacji i prywatyzacji, a następnie próby przeniesienia pozwolenia administracyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia sukcesji praw administracyjnych przy nabyciu przedsiębiorstwa, co ma znaczenie praktyczne dla wielu transakcji. Wyjaśnia złożone relacje między różnymi gałęziami prawa.
“Nabycie firmy to nie tylko aktywa, ale i pozwolenia. Sąd wyjaśnia, jak działa sukcesja prawna.”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wr 545/04 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2006-03-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-10-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Andrzej Cisek /przewodniczący sprawozdawca/ Andrzej Wawrzyniak Olga Białek Symbol z opisem 6136 Ochrona przyrody Hasła tematyczne Ochrona środowiska Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku *Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 145 par. 1 pkt 1a Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 2001 nr 62 poz 627 art. 190 Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. Sentencja Sygnatura akt II SA/Wr 545/04 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 marca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Cisek - sprawozdawca Sędziowie: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Asesor WSA Olga Białek Protokolant Kinga Kręc po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi A sp. z o.o. z/s w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przeniesienia praw i obowiązków wynikających z pozwolenia na wprowadzanie pyłów i gazów do powietrza z dnia [...] (nr [...]); I. uchyla zaskarżoną decyzje i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. orzeka, że decyzja wymieniona w pkt. I nie podlega wykonaniu Uzasadnienie Sygnatura akt II SA/Wr 545/04 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] (Nr [...]) Starosta W. odmówił przeniesienia praw i obowiązków wynikających z pozwolenia na wprowadzanie pyłów i gazów do powietrza z dnia [...] (Nr [...]) z W. Przedsiębiorstwa Robót Drogowych na W. Przedsiębiorstwo Robót Drogowych sp. z o. o. z siedzibą w W. W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, że zgodnie z postanowieniem art. 190 ust. Prawa ochrony środowiska wniosek o przeniesienie praw i obowiązków wynikających z pozwolenia na wprowadzanie pyłów i gazów do powietrza może być złożony przez zainteresowanego nabyciem całej instalacji przed jej kupnem. Pismem z dnia [...] W. Przedsiębiorstwo Robót Drogowych sp. z o. o. wniosło odwołanie od przedmiotowej decyzji, zarzucając jej naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie jako podstawy rozstrzygnięcia art. 190 powołanej ustawy Prawo ochrony środowiska i nieuwzględnienie przepisu art. 40 ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji (Dz.U. z 2002 r. Nr 171, poz. 1397) oraz art. 551 art. 552 Kodeksu cywilnego. Zdaniem skarżącego organ pierwszej instancji zignorował postanowienia przepisu art. 40 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji, na mocy którego kupujący lub przejmujący przedsiębiorstwo wstępuje we wszelkie prawa i obowiązki przedsiębiorstwa państwowego, bez względu na charakter stosunku prawnego, z którego te prawa i obowiązki wynikają, oraz art. 552 Kodeksu cywilnego, w myśl którego czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych. W konkluzji skarżący stwierdził, że jego pismo z dnia [...] stanowiło w istocie wniosek o wydanie decyzji potwierdzającej przejście pozwolenia w trybie art. 155 kodeksu postępowania administracyjnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując odwołanie wskazało, że w prawie administracyjnym nie istnieje, znana prawu cywilnemu, zasada ogólnego następstwa prawnego. W sytuacji, gdy przestaje istnieć podmiot danego aktu administracyjnego, spowodowany np. jego likwidacją, uznaje się, że moc wiążąca aktu wygasła. Przedstawiona wyżej zasada ogólna podlega jednak wyjątkom. Dotyczy to przede wszystkim, określanego przez doktrynę, automatyzmu rozciągania skutków prawnych danego aktu administracyjnego na osoby, które nie pozostawały pierwotnie stroną stosunku administracyjno-prawnego powstałego w związku z wydaniem tego aktu. Skutek taki, bezwzględnie wynikać musi jednak z normy prawnej. Takim przepisem jest niewątpliwie art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych (Dz.U. z 2002 r. Nr 171, poz. 1397 z późn. zm.), z którego wynika, że kupujący lub przejmujący przedsiębiorstwo państwowe wstępuje we wszystkie prawa i obowiązki przedsiębiorstwa państwowego bez względu na charakter stosunku prawnego, z którego te prawa i obowiązki wynikają. Jednakże, co umknęło uwadze skarżącego, art. 190 powołanej na wstępie ustawy Prawo ochrony środowiska jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 40 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw. Przepisy ustawy Prawo ochrony środowiska stanowią bowiem podstawową część prawa materialnego mającego zastosowanie w sprawie, regulując tryb sukcesji administracyjnoprawnej oraz dodatkowe wymogi przenoszenia decyzji administracyjnej na inny podmiot. Przytoczone stanowisko pozostaje także w zgodzie z przepisem art. 552 kodeksu cywilnego, który przewiduje wyłączenie sukcesji w przypadkach przewidzianych odrębnymi przepisami. Następnie wskazano, że zgodnie z art. 190 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska zainteresowany nabyciem całej instalacji może złożyć wniosek o przeniesienie na niego praw i obowiązków wynikających z pozwoleń dotyczących tej instalacji. Przeniesienie praw i obowiązków jest możliwe tylko wtedy, gdy nabywca daje rękojmię prawidłowego wykonania tych obowiązków (ust. 2). Należy także zwrócić uwagę na przepis art. 193 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, w myśl którego utrata tytułu prawnego do instalacji skutkuje wygaśnięciem pozwolenia, chyba że tytuł ten przenoszony jest na inny podmiot, który w trybie art. 190 uzyskał decyzję warunkowo przenoszącą na niego prawa i obowiązki wynikające z pozwolenia. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że wnioskiem z dnia [...] spółka z o.o. W. Przedsiębiorstwo Robót Drogowych wystąpiło o stwierdzenie przejścia praw i obowiązków wynikających z pozwolenia z dnia [...] na wprowadzanie pyłów i gazów do powietrza. W uzasadnieniu spółka podała, że aktem notarialnym z dnia [...] (repertorium A numer [...]) nabyła od Skarbu Państwa - Wojewody D. przedsiębiorstwo w rozumieniu art. 551 kodeksu cywilnego, będące dotychczas we władaniu przedsiębiorstwa państwowego pn. W. Przedsiębiorstwo Robót Drogowych z siedzibą w W. Biorąc pod uwagę brzmienie cytowanego wyżej art. 190 ust. 1, że o przeniesienie praw i obowiązków może ubiegać się tylko zainteresowany nabyciem instalacji, należy stwierdzić, że organ pierwszej instancji odmawiając przeniesienia praw i obowiązków z rzeczonego pozwolenia, prawidłowo zinterpretował przepisy prawne obowiązujące w tej materii i rozstrzygnął sprawę opierając się na właściwej podstawie prawnej. Organ trafnie przyjął, że cesja praw i obowiązków z pozwolenia administracyjnego może nastąpić tylko w trybie określonym w art. 190 i następnych Prawa ochrony środowiska. A skoro nie został on przez skarżącego zastosowany, organ pierwszej instancji słusznie odmówił przeniesienia praw i obowiązków wynikających z pozwolenia. Powyższe oznacza, że W. Przedsiębiorstwo Robót Drogowych sp. z o.o. nabyło instalację w wymaganej przez prawo formie aktu notarialnego (art. 138 ust. 2 Prawa ochrony środowiska), na które przeszły wyłącznie obowiązki wynikające z ustawy. W badanym przypadku dotyczy to obowiązku uzyskania pozwolenia na emisję pyłów i gazów do powietrza. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wskazano, że zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję (Nr [...]) Starosty W. z dnia [...], którą odmówiono przeniesienia na W. Przedsiębiorstwo Robót Drogowych Spółka z o.o. z siedzibą w W. praw i obowiązków ustalonych "pozwoleniem na wprowadzanie pyłów i gazów" do powietrza z dnia [...] (Nr [...]), wydanym przedsiębiorstwu państwowemu pn. W. Przedsiębiorstwo Robót Drogowych. Wydając zaskarżone rozstrzygnięcie, organ II instancji uznał bowiem, iż w prawie administracyjnym zasadniczo nie funkcjonuje - znana prawu cywilnemu – zasada ogólnego następstwa prawnego, a w każdym bądź razie nie uzasadnia ona automatyzmu rozciągania skutków prawnych danego aktu administracyjnego na osoby, które nie pozostawały pierwotnie w stosunku administracyjno - prawnym powstałym w związku z wydaniem tego aktu, o ile skutek taki nie wynika wprost z normy prawnej. W konsekwencji uznano, iż przepis art. 190 Prawa ochrony środowiska jest przepisem szczególnym, samodzielnie regulującym tryb sukcesji administracyjno-prawnej, a tym samym wyłączającym zastosowanie art. 40 ust. l ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji. Z takim stanowiskiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie zgodziła się skarżąca spółka. Wskazała ona, że niezależnie od trafności opinii, jakoby przepisy ustawy Prawo ochrony środowiska stanowiły "podstawową część prawa materialnego mającego zastosowanie w sprawie", nie sposób zaaprobować ocen prawnych wywodzonych z tego założenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Dla przyjęcia, że dwie odmienne w treści normy pozostają ze sobą w relacji lex specialis - lex generalis niezbędne jest przede wszystkim ustalenie, że normują one tę samą materię (identyczny stan faktyczny), a przy tej samej hipotezie zawierają dwie wzajemnie wykluczające się dyspozycje. Tymczasem, uznany przez Kolegium za lex specialis, przepis art. 190 Prawa ochrony środowiska reguluje wyłącznie tryb uzyskania stosownego pozwolenia przez nabywcę instalacji, której użytkowanie objęte jest wymogiem posiadania takiego pozwolenia. Zgodnie z art. 3 pkt 6 Prawa ochrony środowiska przez instalację rozumie się natomiast "stacjonarne urządzenie techniczne, zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu lub budowle niebędące urządzeniami technicznymi ani ich zespołami, których eksploatacja może spowodować emisję". Odnosi się on zatem wyłącznie do sukcesji syngularnej i nie reguluje nawet sukcesji wynikających z pozwolenia praw i obowiązków nabywcy szerszego zespołu składników majątkowych, jakim w rozumieniu Prawa ochrony środowiska (art. 3 pkt 48) jest zakład. Hipoteza art. 40 ust. 1 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji odnosi się natomiast do sprzedaży przedsiębiorstwa w całości i jako zasadę wprowadza sukcesję generalną "wszelkich praw i obowiązków przedsiębiorstwa państwowego, bez względu na charakter stosunku prawnego, z którego te prawa i obowiązki wynikają", a więc niewątpliwie również w zakresie stosunków o charakterze administracyjno - prawnym. Podkreślenia przy tym wymaga, że cyt. przepis w pełni koresponduje z postanowieniem art. 552 KC w myśl którego czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, a to ostatnie, stanowiąc zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej, obejmuje również m.in. koncesje, licencje i zezwolenia (art. 551 pkt 5 KC). W będącej przedmiotem zaskarżonego rozstrzygnięcia sprawie brak było zatem uzasadnionych podstaw do przyznawaniu przepisowi art. 190 Prawa ochrony środowiska charakteru normy szczególnej w stosunku do przepisu art. 40 ust. 1 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji, a w istocie nawet do rozpatrywania obu tych norm według reguł paremii lex specialis - lex generalia. Powołane przepisy art. 40 ust. 1 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw i art. 552 KC przewidują wprost - postulowany przez Kolegium - skutek w postaci rozciągania skutków prawnych danego aktu administracyjnego na osoby, które nie pozostawały pierwotnie w stosunku administracyjno-prawnym powstałym w związku z wydaniem tego aktu. Fakt, że przewidują one wprawdzie wyłączenie sukcesji generalnej w przypadkach przewidzianych ustawami szczególnymi, ale z kolei te wyłączenia również musiałyby zawierać wprost sformułowany zakaz przenoszenia na inny podmiot określonych pozwoleń wydawanych w formie decyzji administracyjnej (por. Iwanicki J., Kocur M., Koncesja, licencje i zezwolenia jako składniki przedsiębiorstwa, Rzeczpospolita 2003/9/24). Przepisy Prawa ochrony środowiska (w szczególności art. 190), ani treść pozwolenia z dnia 7 lipca 2003 r. takiego wyłączenia bezsprzecznie jednak nie zawierają. W myśl art. 40 ust. 1 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw oraz art. 552 KC W. Przedsiębiorstw Robót Drogowych sp. z o.o. - jako finalny sukcesor ogólny praw i obowiązków działającego wcześniej pod tą samą nazwą przedsiębiorstwa państwowego - stało się zatem z mocy prawa jego następca prawnym również w zakresie praw i obowiązków wynikających z pozwolenia z dnia 7 lipca 2003 r., wydanego dla instalacji do produkcji masy bitumicznej zlokalizowanej przy ul. A. K. w W. Złożone przezeń (jako ostatecznego nabywcę p.p. WPRD) pismo z dnia [...] stanowiło zatem w istocie wniosek o wydanie decyzji potwierdzającej przejście przedmiotowego pozwolenia, a postulowana przez stronę decyzja miałaby charakter deklaratoryjny i uprawniony do jej wydania organ władzy publicznej nie mógł zasadnie odmówić takiego potwierdzenia, sprowadzającego się do zmiany w trybie art. 155 KPA. oznaczenia strony, której dotyczy przedmiotowe pozwolenie. Jedynie w przypadku uznania, że nabywca nie spełnia wymogów przewidzianych dla warunków udzielenia i posiadania przedmiotowego pozwolenia - co jednak nie było przecież kwestionowane - istniała co najwyżej możliwość ewentualnego wszczęcia postępowania zmierzającego do jego cofnięcia (por. Widło Jacek, Przedsiębiorstwo w świetle zmian Kodeksu cywilnego. Monitor Prawniczy 2004/1/9). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę podtrzymało swe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne i określone ustawowo postanowienia (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), a także na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego. Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Z kolei art. 147 § 1 przywoływanej wyżej ustawy procesowej upoważnia Sąd, który uwzględnia skargę na uchwałę lub akt, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeśli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Sąd rozpatrując przedmiotową skargę W. Przedsiębiorstwa Robót Drogowych sp. z o.o. na opisane na wstępie rozstrzygnięcie Samorządowego kolegium Odwoławczego w W. uznał, iż nie może się ono ostać w obrocie prawnym, albowiem przy jego wydawaniu doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego. Rozstrzygana przez organy administracji publicznej sprawa dotyczyła skutków zbycia przedsiębiorstwa (w rozumieniu art. 551 KC) w zakresie przeniesienia praw i obowiązków wynikających z pozwolenia na wprowadzanie pyłów i gazów do powietrza z dnia [...]. Wydając zaskarżone decyzje organy obu instancji powołały się na treść przepisu art. 190 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska, zgodnie z którym zainteresowany nabyciem tytułu prawnego do całej instalacji może złożyć wniosek o przeniesienie na niego praw i obowiązków wynikających z pozwoleń dotyczących tej instalacji. W ustępie 2 tegoż przepisu stanowi się, że przeniesienie praw i obowiązków jest możliwe tylko wtedy, gdy nabywca daje rękojmię prawidłowego wykonania tych obowiązków. Natomiast ustęp 3 powoływanego przepisu postanawia, że przeniesienie lub odmowa przeniesienia praw i obowiązków następuje w drodze decyzji. Interpretując ten przepis organy obu instancji przyjęły, iż wynika niego, że potencjalny nabywca całej instalacji najpierw musi wystąpić z wnioskiem o przeniesienie na niego praw i obowiązków wynikających z pozwoleń dotyczących tej instalacji a dopiero potem może nabyć prawa do całej instalacji. Taka interpretacja nie wynika wprost z wykładni językowej przytaczanego przepisu a ponadto jest nielogiczna. Wystarczy bowiem wskazać na absurdalna sytuację do jakiej może dojść w przypadku, gdy dojdzie do przeniesienia praw i obowiązków wynikających z pozwoleń, ale nie dojdzie (z różnych przyczyn) do przeniesienia praw do samej instalacji. W takim przypadku potencjalny nabywca instalacji będzie dysponował uprawnieniami np. do emisji pyłów i gazów a jednocześnie nie będzie mu przysługiwało żadne prawo do instalacji, która by mogła takie pyły i gazy emitować. Zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie należało uwzględnić normy wynikające z przepisu art. 552 KC oraz z przepisu art. 40 ust, 1 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji. Należy zważyć, iż w rozpatrywanej sprawie doszło do nabycia przez skarżącą spółkę – W. Przedsiębiorstwa Robót Drogowych - jak pewnej zorganizowanej całości gospodarczej, czyli przedsiębiorstwa w znaczeniu przedmiotowym, w rozumieniu przepisu art. 551 KC). Jak stanowi przepis art. 551 pkt 5 KC przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności koncesje, licencje i zezwolenia. Z kolei zgodnie z przepisem art. 552 KC czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych. Powyższy przepis jest swego rodzaju klauzulą interpretacyjną, o charakterze dyspozytywnym. Jak się przyjmuje w orzecznictwie strony - jak wynika z art. 552 KC - mają pozostawioną swobodę co do tego, jakie elementy tworzące pojęcie przedsiębiorstwa objąć przedmiotem czynności prawnej, z tym że swoboda w wyłączeniu poszczególnych składników nie może iść tak daleko, aby zakres wyłączeń przekreślił istotę przedsiębiorstwa (art. 551 KC). Dlatego też zbycie przedsiębiorstwa powinno obejmować co najmniej te składniki, które determinują funkcje spełniane przez przedsiębiorstwa (por. wyrok SN z 17 października 2000 r., I CKN 850/98, LEX nr 50895). Podkreśla się przy tym, że w przepisie art. 552 k.c. jest mowa o czynności prawnej mającej za przedmiot przedsiębiorstwo jako całość a nie jedynie jego wyodrębnioną część. Poza tym, przepis art. 552 KC odnosi się tylko do stosunku zobowiązaniowego pomiędzy zbywcą i nabywcą przedsiębiorstwa. Innymi słowy, nie dotyczy osoby trzeciej pozostającej w określonym stosunku obligacyjnym ze zbywcą (por. wyrok SN z 5 lipca 2001 r., II CKN 206/01, LEX nr 109410) Należy nadto zważyć, iż w rozpatrywanej sprawie doszło do nabycia przedmiotowego przedsiębiorstwa przez stronę skarżącą na mocy ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji. Jak stanowi przepis art. 40 tej ustawy o ile ustawa nie stanowi inaczej, kupujący lub przejmujący przedsiębiorstwo wstępuje we wszelkie prawa i obowiązki przedsiębiorstwa państwowego, bez względu na charakter stosunku prawnego, z którego te prawa i obowiązki wynikają. Wspomniany przepis dotyczy swoistej sukcesji generalnej, której przedmiotem jest przedsiębiorstwo jako zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej. Natomiast przepis art. 190 ustawy – Prawo ochrony środowiska odnosi się wyłącznie do sukcesji singularnej i nie reguluje nawet sukcesji wynikających z pozwolenia praw i obowiązków nabywcy szerszego zespołu składników majątkowych, jakim w rozumieniu Prawa ochrony środowiska (art. 3 pkt 48) jest zakład. Jeślibyśmy rozpatrywali wzajemne relacje powoływanych przepisów to niewątpliwie przepis art. 40 ust. 1 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji wyłącza zastosowanie przepisu art. 190 Prawa ochrony środowiska, gdyż ma charakter szczególny. Jak się bowiem wskazuje w orzecznictwie sadowym stosunek legis specialis do legis generalis może wchodzić w rachubę jako jedna z postaci zbiegu norm prawnych, tj. sytuacji, w której ten sam stan faktyczny daje się podciągnąć pod więcej niż jeden przepis prawa. Przy założeniu więc, że co najmniej dwie normy w swoich hipotezach zawierają wszystkie elementy stanu faktycznego sprawy, za przepis szczególny należy uznać tę normę, której hipoteza jest węższa (por. post. SN z 6 października 2000 r., V CKN 813/00, LEX nr 52560). Można się więc zgodzić ze stanowiskiem strony skarżącej, że złożone przezeń (jako ostatecznego nabywcę p.p. WPRD) pismo z dnia [...] stanowiło zatem w istocie wniosek o wydanie decyzji potwierdzającej przejście przedmiotowego pozwolenia, a postulowana przez stronę decyzja miałaby charakter deklaratoryjny i uprawniony do jej wydania organ władzy publicznej nie mógł zasadnie odmówić takiego potwierdzenia, sprowadzającego się do zmiany w trybie art. 155 KPA. oznaczenia strony, której dotyczy przedmiotowe pozwolenie. Jedynie w przypadku uznania, że nabywca nie spełnia wymogów przewidzianych dla warunków udzielenia i posiadania przedmiotowego pozwolenia - co jednak nie było przecież kwestionowane - istniała co najwyżej możliwość ewentualnego wszczęcia postępowania zmierzającego do jego cofnięcia. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt. II sentencji ma uzasadnienie w art. 152 powoływanej ustawy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI