II SA/Wr 543/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2007-01-23
NSAbudowlaneŚredniawsa
pozwolenie na budowęrozbudowaterminodwołaniedoręczeniedoręczenie zastępczek.p.a.prawo budowlaneskarżącyorgan administracji

Sąd oddalił skargę na postanowienie Wojewody odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji o pozwoleniu na budowę, uznając doręczenie zastępcze za skuteczne.

Skarga dotyczyła postanowienia Wojewody odmawiającego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na rozbudowę budynku. Skarżąca G. C. twierdziła, że decyzja nie została jej skutecznie doręczona, ponieważ nie przebywała pod wskazanym adresem. Wojewoda i Sąd uznali jednak, że doręczenie zastępcze było skuteczne, ponieważ skarżąca konsekwentnie podawała ten adres do korespondencji, a adres ten figurował w ewidencji gruntów. Brak winy w uchybieniu terminu nie został uprawdopodobniony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę G. C. na postanowienie Wojewody D., które odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta L. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalno-usługowego. Skarżąca kwestionowała skuteczność doręczenia decyzji, twierdząc, że nie przebywała pod adresem ul. I. [...] w L., na który wysłano korespondencję. Wojewoda i Sąd uznali jednak, że doręczenie zastępcze, zgodnie z art. 44 k.p.a., było skuteczne. Podkreślono, że skarżąca konsekwentnie podawała ten adres do korespondencji na różnych etapach postępowań, a adres ten figurował w ewidencji gruntów. Sąd wskazał, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, nie wykazując, że przeszkoda w odbiorze pisma była od niej niezależna i niemożliwa do przezwyciężenia. Stwierdzono, że nie można obalić domniemania doręczenia, zwłaszcza gdy strona nie dopełniła obowiązku aktualizacji adresu i posługiwała się wskazanym adresem w innych postępowaniach. Oddalenie skargi nastąpiło na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, doręczenie zastępcze jest skuteczne i wywołuje takie same skutki jak doręczenie rzeczywiste, pod warunkiem prawidłowego zastosowania procedury.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, ponieważ konsekwentnie podawała adres ul. I. [...] w L. do korespondencji na różnych etapach postępowań, a adres ten figurował w ewidencji gruntów. Nie wykazała, aby przeszkoda w odbiorze pisma była od niej niezależna i niemożliwa do przezwyciężenia. Doręczenie zastępcze jest dopuszczalne i chroni przed paraliżowaniem postępowań.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (18)

Główne

u.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

u.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 59 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 123

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 44 § 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.

k.p.a. art. 41 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 129 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 42 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 42 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 42 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 43

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.g.k. art. 20 § 2

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne

u.p.b. art. 33 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.p.b. art. 34 § 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.p.b. art. 36

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.p.b. art. 82 § 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Argumenty

Skuteczne argumenty

Doręczenie zastępcze było skuteczne, ponieważ skarżąca konsekwentnie podawała adres ul. I. [...] w L. do korespondencji, a adres ten figurował w ewidencji gruntów. Skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, nie wykazując, że przeszkoda w odbiorze pisma była od niej niezależna i niemożliwa do przezwyciężenia. Obowiązek aktualizacji adresu do korespondencji spoczywa na stronie.

Odrzucone argumenty

Decyzja o pozwoleniu na budowę nie została skarżącej skutecznie doręczona, ponieważ nie przebywała pod wskazanym adresem. Wysyłanie przesyłek na stary adres stanowiło niemożliwą do przezwyciężenia przeszkodę do skutecznego odbioru.

Godne uwagi sformułowania

doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego okresu przepis art. 44 kpa wprowadza więc swoistą fikcję prawną doręczenia, które w tym przypadku ma charakter doręczenia zastępczego doręczenie zastępcze jest w pełni skuteczne i wywiera takie same skutki jak doręczenie rzeczywiste pisma adresatowi nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu przy dołożeniu należytej staranności nie można było uniknąć przeszkody, która spowodowała niedochowanie terminu Dopuszczenie się przez osobę zainteresowaną nawet najmniejszego niedbalstwa wyklucza zatem możliwość przywrócenia terminu

Skład orzekający

Alicja Palus

sędzia

Andrzej Wawrzyniak

przewodniczący

Anna Siedlecka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczenia zastępczego w postępowaniu administracyjnym oraz przywracania terminów, a także obowiązków stron w zakresie aktualizacji adresu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której strona konsekwentnie podawała adres, który następnie okazał się nieaktualny z powodu jej tymczasowej nieobecności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego – skuteczności doręczeń i przywracania terminów, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej, choć stan faktyczny jest dość typowy.

Czy nieobecność w domu może unieważnić decyzję administracyjną? Sąd wyjaśnia zasady doręczenia zastępczego.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wr 543/06 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2007-01-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-08-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Alicja Palus
Andrzej Wawrzyniak /przewodniczący/
Anna Siedlecka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 58 par. 1,  art. 59 par. 2,  art. 123
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędzia WSA Anna Siedlecka /sprawozdawca/ Asesor WSA Alicja Palus Protokolant Kamila Zawiślan po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi G. C. na postanowienie Wojewody D. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na rozbudowę budynku mieszkalno-usługowego oddala skargę.
Uzasadnienie
Prezydent Miasta L. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 28 , art. 33 ust. 1 , art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 2016), oraz art.104 k.p.a zatwierdził projekt budowlany i udzielił M. i Z. H. pozwolenia na budowę inwestycji polegającej na rozbudowie istniejącego budynku mieszkalno-usługowego o parterowe pomieszczenie gospodarcze dla części mieszkalnej wraz z wykonaniem tarasu przy ul. I. nr [...] w L. (działka nr [...] - obręb O. P.).
W odwołaniu od decyzji G. C. zakwestionowała prawidłowość objętej pozwoleniem na budowę inwestycji zarzucając, że pomimo zgłaszanych przez nią sprzeciwów w toku wcześniejszych postępowań administracyjnych inwestor uzyskał pozytywną decyzję umożliwiającą przystąpienie do robót budowlanych.
Jednocześnie G. C. w tak sformułowanym odwołaniu domagała się wstrzymania wykonania rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji i zażądała przywrócenia terminu do złożenia odwołania od oprotestowanej decyzji.
Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] Wojewoda D. działając w oparciu o przepisy art. 58 § 1 k.p.a, art. 59 § 2 k.p.a i art.123 k.p.a w związku z art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity. Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016, z późn. zm.) odmówił przywrócenia terminu do wniesienia przez G. C. odwołania od decyzji prezydenta Miasta L. Nr [...] z dnia [...].
Organ rozpoznający wniosek G. C. o przywrócenie terminu, w uzasadnieniu postanowienia podniósł, iż decyzja Prezydenta Miasta L. z dnia [...] Nr [...] przesłana została właścicielce sąsiadującego z inwestycją budynku, będącej w przedmiotowej sprawie stroną postępowania administracyjnego, na adres: ul. I. [...] w L., bowiem taki adres widnieje w ewidencji gruntów, jak również wskazywany był przez stronę – G. C. - do korespondencji w postępowaniu lokalizacyjnym na etapie wydania decyzji o warunkach zabudowy, poprzedzającej udzielenie pozwolenia na budowę.
Z dokumentów wynika, że na etapie postępowania lokalizacyjnego korespondencja przekazywana G. C. na adres ul. I. [...] w L. była każdorazowo skutecznie doręczana. Co więcej, strona w prowadzonym aktualnie z jej inicjatywy postępowaniu administracyjnym przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta L., w pismach kierowanych do tego organu, podaje adres do korespondencji: ul. I. [...] w L.
W przedmiotowej sprawie zarówno zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego z dnia 7 listopada 2005 r. (data wysyłki: 8 listopada 2005 r. i powtórne 17 listopada 2005 r.), jak i decyzja pozwolenia na budowę z dnia 30 listopada 2005 r. nr [...] (data wysyłki: 1 grudnia 2005 r. i powtórne 14 grudnia 2005 r.), wysłane zostały na adres nieruchomości nr [...] (sąsiadującej z nieruchomością której postępowanie dotyczy), figurujący w ewidencji gruntów tj. przy ul. I. [...] w L.
Pisma te zwrócono nadawcy odpowiednio w dniu 29 listopada 2005 r. i w dniu 27 grudnia 2005 r. z adnotacją, iż pism nie podjęto w terminie po dwukrotnym zawiadomieniu adresata o złożeniu pisma w Urzędzie Miasta L. na okres siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w Urzędzie Miasta L.
Zgodnie zaś z treścią art. 44 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
W świetle powyższego procesowy skutek prawny doręczenia ustanowiony w art. 44 Kodeksu postępowania administracyjnego, nastąpił zdaniem Wojewody D. odpowiednio 1 grudnia 2005 r. (zawiadomienie o wszczęciu postępowania) i w dniu 28 grudnia 2005 r. (decyzja pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...]). Kodeks postępowania administracyjnego wyraźnie bowiem określa obowiązek stron, ich przedstawicieli oraz pełnomocników do zawiadomienia organu o każdej zmianie swojego adresu, a także skutki, jakie niedopełnienie tego obowiązku powoduje.
Doręczenie pisma pod wskazanym dotychczasowym adresem uważa się za dokonane z wszelkimi wynikającymi stąd konsekwencjami procesowymi (art. 41 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego).
Ponieważ powtórne zawiadomienie strony o złożeniu decyzji wrzucono do skrzynki pocztowej w dniu 14 grudnia 2005 r. i domniemanie otrzymania tego aktu przyjmuje się po upływie 14 dni tj. 28 grudnia 2005 r., zaś odwołanie wniesiono 21 kwietnia 2006 r. uznać należy, że odwołanie wniesione zostało z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 129 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Ponadto jak podkreśla Wojewoda w dalszej części uzasadnienia swojego postanowienia G. C., podważając w samym odwołaniu słuszność wydanej na rzecz inwestorów decyzji Prezydenta Miasta L., nie wskazała jednak okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania, co mogłoby być przesłanką zasadności wniosku o jego przywrócenie, wyrażoną w art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Warunkiem uwzględnienia wniosku strony jest uprawdopodobnienie braku winy po stronie zainteresowanej, która winna wykazać, iż przy dołożeniu należytej staranności nie można było uniknąć przeszkody, która spowodowała niedochowanie terminu.
Kryterium winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie jest zatem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa.
Strona powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna, niemożliwa do przezwyciężenia i istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu.
Z art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego wynika również, że uprawdopodobnienie braku winy powinno odnosić się wyłącznie do kwestii przyczyn niedotrzymania terminu.
W ocenie organu rozpoznającego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania G. C. nie mogła obalić domniemania doręczenia bowiem nie była dla organu osobą nie znaną, z miejsca pobytu.
Adres na który kierowane były pisma G. C. sama wskazywała na różnych etapach postępowań dotyczących planowanego i realizowanego przez sąsiadów zamierzenia. Nie dopełniając obowiązku aktualizowania adresu do korespondencji wnioskodawczyni nie uprawdopodobniła braku swojej winy. Podając, że pozwolenie na budowę wysyłane było na adres, gdzie nie przebywa, nie może oczekiwać jak podnosi Wojewoda, iż w ten sposób spowoduje wstrzymanie wejścia do obiegu prawnego kwestionowanej przez nią decyzji, skoro z różnych dokumentów i aktów prawnych dotyczących przedmiotowej nieruchomości wynika, że korespondencja kierowana na ten adres doręczana była stronie skutecznie.
Postanowienie Wojewody D. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu G. C., zarzucając nieuwzględnienie, że decyzja o pozwoleniu na budowę nie została jej skutecznie doręczona, bowiem, jak twierdzi, nie przebywała pod adresem wskazywanym przez organ w rozdzielniku tego aktu. Strona twierdzi, że nie była inicjatorką postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę i nie mając wiedzy o planach inwestycyjnych sąsiadów nie miała również obowiązku podawania aktualnego adresu do korespondencji w tej sprawie. Twierdzi też, że wysyłanie przesyłek pocztowych na stary adres stanowiło niemożliwą do przezwyciężenia przeszkodę do skutecznego ich odbioru przez stronę. Przeszkoda ta istniała więc przez cały czas, aż do momentu złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienie odwołania.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. nie znajdując okoliczności, które świadczyłyby o naruszeniu prawa w wydanym przez siebie postanowieniu, wniósł o oddalenie skargi G. C., podtrzymując w pełni argumentację zawartą w uzasadnieniu zakwestionowanego aktu.
Odnosząc się do zarzutów skargi, Wojewoda D. wyjaśnił, że strona mimo zameldowania pod innym adresem (ul. S. nr [...] w L.), jako adres do doręczeń w sprawach dotyczących wnioskowanej przez M. i Z. H. inwestycji podawała ul. I. nr [...] w L.
Powyższe stwierdzono na podstawie korespondencji prowadzonej na etapie odrębnych postępowań, dotyczących ustalenia warunków zabudowy i postępowania odwoławczego w tej sprawie, a także postępowania prowadzonego przez organ nadzoru budowlanego. Zważyć należy, że adres ustalony na etapie postępowania dotyczącego pozwolenia na budowę figuruje w rejestrze ewidencji gruntów. Według zamieszczonych tam informacji właścicielem działki nr [...] obręb O. P., jest G. C. W pozycji "podmioty" widnieją następujące dane: podmiot – C. G. imiona rodziców (J., A.); adres podmiotu – L., ul. I. [...] (wg danych z dnia 4 maja 2006 r.).
W tej sytuacji zarzut skarżącej, że organy administracji błędnie ustaliły adres strony skarżącej do korespondencji jest zdaniem Wojewody D. nieuzasadniony.
Jak wynika bowiem z akt sprawy, dokumenty kierowane do strony na adres ustalony wg rejestru ewidencji gruntów w innych prowadzonych przez organ w innych postępowaniach (np. postępowaniu lokalizacyjnym), były jej skutecznie doręczane.
Ponieważ warunkiem przywrócenia terminu do wniesienia odwołania jest wystąpienie łącznie wszystkich czterech wymienionych w art. 58 § 1 i § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego przesłanek, to nie spełnienie przez stronę choćby jednego z nich, poprzez nie uprawdopodobnienie braku swojej winy uchybienia terminu do wniesienia odwołania, uniemożliwia uwzględnienie żądania strony.
Zatem z uwagi na omówione wyżej okoliczności nie można zgodzić się z zarzutem strony skarżącej, że organ administracji wydając zaskarżone postanowienie naruszył prawo.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie podlega uwzględnieniu i jako taka podlega oddaleniu.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, czyniąc to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji.
Po myśli zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, gdy jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie jej przez Sąd następuje tylko w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ust. 1 lit a) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) i naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
W zaskarżonym rozstrzygnięciu będącym przedmiotem kontroli Sądu takie wady i uchybienia nie wystąpiły dlatego też skarga nie może być uwzględniona.
Regułą w postępowaniu administracyjnym jest doręczenie pisma do rąk adresata w miejscu zamieszkania lub w miejscu pracy strony (art. 42 § 1 kpa), względnie w lokalu administracji państwowej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej (art. 42 § 2 kpa), chociaż w razie niemożności doręczenia pisma w taki sposób, a także w razie koniecznej potrzeby, np. pilności sprawy, pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie (art. 42 § 3 kpa).
W razie nieobecności adresata w mieszkaniu pisma za pokwitowaniem doręcza się do rąk dorosłego domownika, sąsiada lub dozorcy domu, gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi, przy czym o doręczeniu pisma do rąk sąsiada lub dozorcy umieszcza się zawiadomienie na drzwiach mieszkania adresata (art. 43 kpa).
Gdyby jednak pisma nie można było doręczyć w przewidziany sposób, to zgodnie z art. 44 kpa składa się je na okres siedmiu dni (w przypadku niepodjęcia przesyłki w powyższym terminie na okres nie dłuższy niż 14 dni od daty pierwszego zawiadomienia) we właściwym urzędzie pocztowo-telekomunikacyjnym lub w urzędzie gminy, a zawiadomienie o tym umieszcza się na drzwiach mieszkania adresata albo biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe bądź w miejscu widocznym na nieruchomości, której postępowanie dotyczy.
W tych przypadkach doręczenie "uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego okresu".
Przepis art. 44 kpa wprowadza więc swoistą fikcję prawną doręczenia, które w tym przypadku ma charakter doręczenia zastępczego.
Ustanowienie przez ustawodawcę tego rodzaju doręczenia podyktowane jest postulatami płynącymi z zasady ekonomiki procesowej i ma na celu ochronę biegu postępowania przed jego zatamowaniem wskutek nieodebrania pism przez stronę.
Należy zważyć, że doręczenie zastępcze jest w pełni skuteczne i wywiera takie same skutki jak doręczenie rzeczywiste pisma adresatowi. Doręczenie w trybie art. 44 kpa może dotyczyć wszelkich pism wydawanych w toku postępowania przez organ prowadzący postępowanie, a więc również decyzji. Jednym ze skutków doręczenia decyzji w postępowaniu administracyjnym jest rozpoczęcie biegu terminów przewidzianych w przepisach postępowania związanych z doręczeniem decyzji, w tym również terminów do wniesienia środków zaskarżenia decyzji w trybie zwyczajnym i nadzwyczajnym postępowania. W piśmiennictwie prezentowany jest pogląd, że skutki tego rodzaju doręczenia mogą być obalone przeciwdowodem potwierdzającym, że adresat pisma nie miał obiektywnej możliwości zapoznania się z treścią pisma doręczonego w trybie art. 44 kpa (por. Z. Janowicz, Kodeks Postępowania Administracyjnego - Komentarz, Warszawa 1991, str. 145).
Zgodnie natomiast z art. 58 § 1 kpa w razie uchybienia terminowi należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy zainteresowanego należy zaliczyć m.in. nieprawidłowe doręczenie pisma.
Na tą właśnie okoliczność w przedmiotowej sprawie powołuje się skarżąca kwestionując zgodność z prawem postanowienia Wojewody D. nr [...] wydanego w dniu [...] a odmawiającego skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji nr [...] Prezydenta Miasta L. z dnia [...]. Dla prawidłowego rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy należało więc ocenić na tle wskazanych wyżej przepisów i w oparciu o zebrany przez organy obu instancji materiał dowodowy czy wysyłanie do skarżącej przez organ pierwszej instancji przesyłek pocztowych (w szczególności zawiadomienia o wszczęciu postępowania oraz decyzja z dnia [...] Nr [...]) na adres: ul I. [...] w L. mogło stanowić jak podnosi to w swojej skardze G. C. "niemożliwą do przezwyciężenia przeszkodę do skutecznego ich odbioru przez skarżącą uzasadniającą przywrócenie przez organ rozpoznający wniosek terminu do wniesienia odwołania."
Z akt sprawy wynika, że w tym przypadku niewątpliwie nie doszło do faktycznego odbioru przez skarżącą wysłanych jej jako stronie postępowania na adres ul I. [...] w L.: zawiadomienia z dnia 7.11.2005 r. o wszczęciu na wniosek M. i Z. H. postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na rozbudowie budynku mieszkalno – usługowego o pomieszczenie gospodarcze dla części mieszkalnej przy ul. I. nr [...] w L. jak również wydanej w tej sprawie decyzji Prezydenta Miasta L. nr [...] zatwierdzającego projekt budowlany i udzielającego pozwolenia na budowę.
Jednakowoż za trafne należy uznać stanowisko Wojewody D. wskazującego na określony w art. 44 § 4 kpa procesowy skutek doręczenia opisanych wyżej pism, odpowiednio w dniu 1 grudnia 2005 r. (zawiadomienie o wszczęciu postępowania) i w dniu 28 grudnia 2005 r. ( decyzji organu pierwszej instancji).
Z tych też względów Wojewoda D. prawidłowo ustalił, że wobec określonego przepisami domniemania otrzymania przez skarżącą decyzji Prezydenta Miasta L. nr [...] w dniu 28 grudnia 2005 r. i wniesienia przez skarżącą odwołania od tejże decyzji w dniu 21 kwietnia 2006 r. doszło do uchybienia terminu przewidzianego w art. 129 § 2 kpa.
W tym kontekście podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia tej sprawy miała okoliczność, że – jak wynika z akt administracyjnych – decyzja Prezydenta Miasta L. nr [...] zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na budowę wysłana została skarżącej jako stronie postępowania na adres ul. I. [...] w L., który to adres strona skarżąca konsekwentnie wskazywała już na etapie postępowania lokalizacyjnego jak również obecnie w prowadzonym przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta L. z inicjatywy skarżącej postępowaniu administracyjnym w sprawach dotyczących wnioskowanych przez M. i Z. H. inwestycji.
Trafnie przy tym podnosi Wojewoda D. uzasadniając prawidłowość doręczenia zastępczego korespondencji w przedmiotowej sprawie i w konsekwencji braku podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, iż taki adres skarżącej został ustalony przez organ także na etapie postępowania dotyczącego pozwolenia na budowę, gdyż figuruje w rejestrze ewidencji gruntów stanowiącym urzędowy zbiór informacji o nieruchomości i ich właścicielu (władającym), w którym według zamieszczonej tam informacji właścicielem działki nr [...] obręb O. P., jest G. C. z adresem ul. I. [...] (wg danych z dnia 4 maja 2006 r.). Wskazać przy tym należy, że wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów, w tym i dane dotyczące miejsca zamieszkania osób wymienionych w art. 20 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) właściciele nieruchomości obowiązani są zgłaszać właściwemu staroście w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian. Zważywszy ponadto, iż wszelkie dokumenty na wskazany w rejestrze ewidencji gruntów adres w innych postępowaniach odnoszących się do tożsamej inwestycji były skarżącej skutecznie doręczane, w tej sytuacji zarzut skargi o błędnym ustaleniu adresu strony skarżącej jest w ocenie Sądu chybiony.
Przewidziana w art. 44 kpa a prawidłowo zastosowana w niniejszej sprawie przez organ pierwszej instancji zastępcza forma doręczenia pism rodzi domniemanie prawne, że pismo zostało doręczone adresatowi. Domniemanie to może zostać obalone, gdy adresat udowodni, że mimo zastosowania zastępczej formy doręczenia pismo nie zostało mu doręczone z przyczyn od niego niezależnych. Do takich przyczyn można m.in. zaliczyć nieobecność z powodu choroby i spowodowaną tym niemożność odebrania przesyłki złożonej w urzędzie pocztowym. Obalenie zaś domniemania o doręczeniu pisma rodzi prawo do przywrócenia stronie terminu do dokonania określonej czynności procesowej.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca, mimo prawidłowego doręczenia zastępczego decyzji organu pierwszej instancji nie wykazała, aby nie mogła odebrać przesyłki ani w dniu doręczenia ani do momentu wniesienia wniosku o przywrócenie terminu z przyczyn od siebie niezależnych. W szczególności sam fakt przejściowych problemów rodzinnych skarżącej i zmiany zamieszkania z ul I. [...] na ul S. [...] w L. w 2003 roku nie może obalić domniemania doręczenia skarżącej decyzji o pozwoleniu na budowę, zwłaszcza, iż jak słusznie podkreśla organ rozpoznający wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania skarżąca nie była dla organu osobą nieznaną z miejsca pobytu, a sama posługiwała się na różnych etapach postępowań związanych z planowaną przez sąsiadów inwestycją adresem ul. I. [...] jako swoim adresem korespondencyjnym. Należy także podkreślić, iż o braku winy zainteresowanego podmiotu w zachowaniu terminu stanowiącego jedną z przesłanek uzasadniających w myśl art. 58 § 1 kpa przywrócenie terminu można mówić jedynie wówczas, gdy zainteresowany podmiot działał z najwyższą starannością, jednakże dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody, niezależnej od osoby zainteresowanej (por. wyrok NSA OZ w Lublinie z 8 lipca 1998 r., I SA/Lu 727/97 ; wyrok NSA OZ w Szczecinie z 2 lutego 2000 r., SA/Sz 2125/98 ; postanowienie NSA OZ w Gdańsku z 4 października 2000 r., I SA/Gd 560/00; wyrok NSA OZ w Katowicach z 28 grudnia 2000 r., I SA/Ka 1781/99 ). Dopuszczenie się przez osobę zainteresowaną nawet najmniejszego niedbalstwa wyklucza zatem możliwość przywrócenia terminu (zob. np. wyrok NSA z 30 grudnia 1998 r., III SA 1259/98; wyrok NSA z 13 października 1999 r., III SA 1436/99).
Jak słusznie ocenił Wojewoda D. skarżąca nie dopełniając obowiązku aktualizowania znanego organowi administracji architektoniczno budowlanej adresu do korespondencji nie uprawdopodobniła braku swojej winy w uchybieniu terminu jak również swoją argumentacją nie wykazała należytej staranności oraz faktu aby przeszkoda w uchybieniu terminu była od niej niezależna, niemożliwa dla niej do przezwyciężenia zwłaszcza, iż jak wynika to a akt sprawy w zależności od potrzeb na poszczególnych etapach planowanej przez sąsiadów inwestycji posługiwała się dotychczasowym adresem korespondencyjnym. Zauważyć należy, że sprawa realizacji inwestycji polegającej na rozbudowie budynku mieszkalno – usługowego o pomieszczenie gospodarcze dla części mieszkalnej przy ul. I. nr [...] w L. toczy się od kilku lat przed organami administracyjnymi.
Spowodowana problemami rodzinnymi przejściowa nieobecność skarżącej pod adresem konsekwentnie wskazywanym organom administracji na różnych etapach inwestycji nie powinna wstrzymywać postępowania administracyjnego, tylko dlatego że skarżąca ma zamiar przez jakiś czas nie przebywać pod adresem wskazanym jako adres korespondencyjny.
Odmienny pogląd mógłby prowadzić do sytuacji, że w sprawach w wydanie pozwolenia na budowę gdzie stronami jest często kilka, kilkanaście a nawet kilkadziesiąt osób, ich przejściowe różnorakie problemy i związane z tym trudności w odbieraniu korespondencji bez zapewnienia sobie możliwości jej odbioru pod innym wskazanym przez siebie adresem, mogłyby przy założeniu braku możliwości skorzystania przez organ administracji z instytucji przewidzianego a art. 44 kpa doręczenia zastępczego nawet przez długi okres paraliżować możliwości rozpoznania sprawy i blokować realizację zamierzonych inwestycji.
Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się podstaw do uchylenia bądź stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia Wojewody D. i z tego powodu na podstawie art. 151 u.p.s.a oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI