II SA/Wr 532/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2026-02-17
NSAnieruchomościŚredniawsa
planowanie przestrzenneuchwałarada gminywojewodanaruszenie prawastudium uwarunkowańteren zabudowyusługidroginiezgodność z prawem

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził częściową nieważność uchwały Rady Gminy Kobierzyce dotyczącej miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z powodu naruszenia zasad sporządzania planu i niezgodności z ustaleniami studium.

Wojewoda Dolnośląski zaskarżył uchwałę Rady Gminy Kobierzyce w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zarzucając istotne naruszenie przepisów dotyczących planowania przestrzennego. Główne zarzuty dotyczyły braku ustaleń dla jednego z terenów drogowych oraz dopuszczenia usług edukacyjnych w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych w stopniu przekraczającym limity określone w studium uwarunkowań. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając nieważność części uchwały.

Sprawa dotyczyła skargi Wojewody Dolnośląskiego na uchwałę Rady Gminy Kobierzyce w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi Ślęża. Wojewoda zarzucił uchwale istotne naruszenie zasad sporządzania planu, wskazując na dwa główne problemy: po pierwsze, brak ustaleń tekstowych dla terenu oznaczonego symbolem 5KDD na rysunku planu, podczas gdy teren ten był wyznaczony, oraz dwukrotne wymienienie terenu 4KDD w § 35 ust. 1 uchwały, co tworzyło niespójność między częścią graficzną a tekstową planu. Po drugie, Wojewoda podniósł, że § 21 ust. 3 pkt 10 uchwały dopuszczał lokalizację niepublicznych usług edukacji w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych w stopniu przekraczającym 30% całkowitej powierzchni użytkowej działki, co było sprzeczne z ustaleniami studium uwarunkowań, które limitowały ten udział do 30%. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, rozpoznając sprawę, uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że obie wskazane przez Wojewodę wady uchwały stanowią istotne naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego. W odniesieniu do § 35 ust. 1, sąd przychylił się do wniosku o stwierdzenie nieważności fragmentu uchwały, uznając, że wyeliminowanie konkretnych symboli terenów pozwoli na zastosowanie ustaleń do pominiętego terenu 5KDD i przywróci zgodność z prawem. W kwestii § 21 ust. 3 pkt 10, sąd potwierdził, że dopuszczenie usług edukacyjnych w stopniu 49% powierzchni użytkowej narusza wiążące ustalenia studium, które limitowały ten udział do 30%. W konsekwencji, sąd stwierdził nieważność obu wskazanych części uchwały, zasądzając jednocześnie od Gminy Kobierzyce na rzecz Wojewody zwrot kosztów postępowania sądowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taka niespójność między częścią graficzną a tekstową planu stanowi naruszenie zasad sporządzania planu i uzasadnia stwierdzenie nieważności części uchwały.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że brak ustaleń dla terenu 5KDD w części tekstowej planu, przy jednoczesnym jego wyznaczeniu na rysunku, oraz powtórzenie oznaczenia 4KDD, tworzy istotną niespójność, która narusza zasady sporządzania planu miejscowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (8)

Główne

u.p.z.p. art. 20 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 9 § 4

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 28 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

p.p.s.a. art. 147 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 15 § 2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 4 § 1

Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 8 § 2

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespójność między częścią graficzną a tekstową planu miejscowego (brak ustaleń dla terenu 5KDD). Naruszenie ustaleń studium uwarunkowań przez dopuszczenie usług w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych w stopniu przekraczającym limit 30%.

Godne uwagi sformułowania

istotnym naruszeniem zasad sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego niespójność pomiędzy treścią planu, a jego częścią graficzną uchwała (...) zapadła z naruszeniem ustaleń Studium ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych

Skład orzekający

Halina Filipowicz-Kremis

przewodniczący

Dominik Dymitruk

sprawozdawca

Wojciech Śnieżyński

członek

Adam Habuda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zgodności planu miejscowego ze studium uwarunkowań oraz wymogów formalnych sporządzania planów (spójność części graficznej i tekstowej)."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz zasad sporządzania planów obowiązujących w dacie wydania uchwały.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych aspektów planowania przestrzennego, które mają bezpośredni wpływ na rozwój lokalny i prawa właścicieli nieruchomości. Pokazuje, jak istotne jest przestrzeganie procedur i zgodność z nadrzędnymi dokumentami planistycznymi.

Plan zagospodarowania przestrzennego częściowo nieważny. Sąd wskazuje na błędy w dokumentacji i naruszenie studium.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wr 532/25 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2026-02-17
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-07-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Adam Habuda
Dominik Dymitruk /sprawozdawca/
Halina Filipowicz-Kremis /przewodniczący/
Wojciech Śnieżyński
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6401 Skargi organów nadzorczych na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Planowanie przestrzenne
Skarżony organ
Rada Gminy
Treść wyniku
*Stwierdzono nieważność aktu prawa miejscowego w części
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1130
art. 28
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j.)
Dz.U. 2026 poz 143
art. 147 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński Asesor WSA Dominik Dymitruk (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II w dniu 17 lutego 2026 r. sprawy ze skargi Wojewody Dolnośląskiego na uchwałę Rady Gminy Kobierzyce z dnia 7 marca 2025 r. Nr X/176/2025 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi Ślęża I. stwierdza nieważność § 35 ust. 1 we fragmencie: "1KDD, 2KDD, 3KDD, 4KDD, 4KDD, 6KDD, 7KDD, 8KDD, 9" oraz § 21 ust. 3 pkt 10 zaskarżonej uchwały; II. zasądza od Gminy Kobierzyce na rzecz Wojewody Dolnośląskiego kwotę 480 zł (słownie: czterysta osiemdziesiąt zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wojewoda Dolnośląski, działając jako organ nadzoru, złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na uchwałę nr X/176/2025 Rady Gminy Kobierzyce z dnia 7 marca 2025 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi Ślęza (dalej: uchwała, m.p.z.p.), wnosząc o stwierdzenie nieważności § 35 ust. 1 we fragmencie: "1KDD, 2KDD, 3KDD, 4KDD, 4KDD, 6KDD, 7KDD, 8KDD, 9" oraz § 21 ust. 3 pkt 10 uchwały, skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a także zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Wojewoda zarzucił Radzie Gminy Kobierzyce podjęcie:
1) § 35 ust. 1 we fragmencie "1KDD, 2KDD, 3KDD, 4KDD, 4KDD, 6KDD, 7KDD, 8KDD, 9" uchwały z istotnym naruszeniem art. 20 ust 1, art. 15 ust. 2 pkt 1 i 6 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1130 ze zm., dalej: u.p.z.p.), w związku z art. 28 ust. 1 ustawy oraz § 4 pkt 1 i § 8 ust 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 17 grudnia 2021 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. z 2021 r. poz. 2404, dalej: rozporządzenie), poprzez brak ujęcia w ustaleniach zawartych w treści uchwały terenu przedstawionego na załączniku Nr 1 do uchwały o symbolu 5KDD;
2) § 21 ust. 3 pkt 10 uchwały z istotnym naruszeniem art. 9 ust. 4, art. 15 ust 1, art. 17 pkt 4, art. 20 ust. 1 w związku z art. 28 ust. 1 u.p.z.p. polegającym na naruszeniu ustaleń studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy Kobierzyce poprzez dopuszczenie w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych niepublicznych usług edukacji, których powierzchnia całkowita nie może przekroczyć 300 m2 oraz 49% całkowitej powierzchni użytkowej obiektów zlokalizowanych na działce budowlanej, w sytuacji gdy w studium dla terenów zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej [MW] dopuszczono jako funkcje towarzyszące usługi, których maksymalny udział powierzchni realizującej przeznaczenie dopuszczalne nie może przekroczyć 30% całkowitej powierzchni użytkowej obiektów zlokalizowanych na działce budowlanej,
czym naruszyła w sposób istotny zasady sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W uzasadnieniu Wojewoda wskazał w pierwszej kolejności, że jak wynika z załącznika Nr 1 do uchwały w granicach obszaru objętego planem znajduje się, wyznaczony w liniach rozgraniczających, teren oznaczony symbolem 5KDD, zlokalizowany w sąsiedztwie terenów o oznaczeniu literowym MW. Z legendy rysunku wynika, że jest to teren komunikacji drogowej publicznej - drogi dojazdowej. Tekst planu w § 35 uchwały zawiera ustalenia szczegółowe dla ww. terenów, przy czym w ustępie 1 wskazano, że dotyczą one terenów oznaczonych na rysunku planu symbolami 1KDD, 2KDD, 3KDD, 4KDD, 4KDD, 6KDD, 7KDD, 8KDD, 9KDD. W przepisie tym dwukrotnie wymieniono teren 4KDD, nie wskazano natomiast terenu 5KDD. Wobec tego Wojewoda uznał, że w tekście planu miejscowego brak jest ustaleń dla wyznaczonego na załączniku Nr 1 do uchwały terenu o symbolu 5KDD. Skoro zatem do wyrysowanego na załączniku Nr 1 do uchwały terenu oznaczonego symbolem 5KDD nie odnosi się część tekstowa planu miejscowego, to w tym zakresie istnieje niespójność pomiędzy treścią planu, a jego częścią graficzną. Powyższe oznacza, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego we wskazanym zakresie został podjęty z naruszeniem zasad sporządzania planu. Wojewoda podkreślił, że w toku postępowania nadzorczego Gmina Kobierzyce przyznała, iż w tekście uchwały brak jest ustaleń dla terenu 5KDD, położonego w sąsiedztwie terenów o oznaczeniu literowym MW. W § 35 ust. 1 uchwały dwukrotnie został wpisany teren o symbolu 4KDD, co stanowi oczywistą pomyłką pisarską.
Wobec oświadczenia Gminy Kobierzyce o prawidłowości ustaleń zawartych w § 35 uchwały także w odniesieniu do wyznaczonego na załączniku Nr 1 do uchwały terenu o symbolu 5KDD oraz w celu przywrócenia stanu zgodnego z prawem, za uzasadniony i wystarczający uznał Wojewoda wniosek o stwierdzenie nieważności § 35 ust. 1 we fragmencie: "1KDD, 2KDD, 3KDD, 4KDD, 4KDD, 6KDD, 7KDD, 8KDD, 9" uchwały. Wyeliminowanie z powyższej regulacji odniesienia do konkretnych symboli terenów pozwoli na zastosowanie tych ustaleń także do pominiętego w tekście uchwały terenu o symbolu 5KDD, a także pozwoli adresatom normy prawnej na ustalenie intencji lokalnego prawodawcy i umożliwi im zachowanie zgodne z jej treścią.
W dalszej kolejności Wojewoda wskazał, że zgodnie z § 21 ust. 1 i 2 uchwały " 1. Dla terenów oznaczonych na rysunku planu symbolami 1MW, 2MW, 3MW, ustala się: 1) przeznaczenie podstawowe - zabudowa mieszkaniowa wielorodzinna; 2) przeznaczenie uzupełniające: a) usługi (usługi gastronomii, usługi handlu detalicznego, niepubliczne usługi edukacji, niepubliczne usługi zdrowia i pomocy społecznej, usługi biurowe i administracji, usługi rzemieślnicze kategorii A) – z wykluczeniem: usług handlu hurtowego, usług handlu wielkopowierzchniowego, usług rzemieślniczych kategorii B, usług turystyki, usług kultu religijnego, usług nauki, usług bezpieczeństwa i porządku publicznego, usług kultury i rozrywki, usług sportu i rekreacji, b) dodatkowo dla terenu 2MW - publiczne usługi zdrowia i pomocy społecznej, publiczne usługi edukacji, c) zieleń urządzona, d) drogi wewnętrzne, e) infrastruktura techniczna. 2. Dla usług, o których mowa w ust. 1 pkt. 2, dopuszcza się lokalizowanie usług w lokalach użytkowych budynku mieszkalnego, w pomieszczeniach dobudowanych lub w wolnostojących budynkach usługowych
Zgodnie z § 21 ust. 3 pkt 10 uchwały, na terenach, o których mowa w ust. 1, obowiązują następujące ustalenia dotyczące kształtowania zabudowy, zagospodarowania terenu i kształtowania ładu przestrzennego: "10) w przypadku wprowadzenia niepublicznych usług edukacji do budynku mieszkalnego wielorodzinnego, ich powierzchnia całkowita nie może przekroczyć 300 m2 oraz 49% całkowitej powierzchni użytkowej obiektów zlokalizowanych na działce budowlanej".
Obowiązujący w dacie podjęcia przedmiotowej uchwały tekst jednolity Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Kobierzyce określony został w załączniku nr 1 do zarządzenia zastępczego nr 1/2023 Wojewody Dolnośląskiego z dnia 14 lutego 2023 r. w sprawie wprowadzenia obszaru udokumentowanego złoża kopaliny do Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Kobierzyce (dalej jako: Studium).
Z ustaleń Wojewody wynika, że tereny oznaczone na rysunku planu symbolami 1MW, 2MW, 3 MW zlokalizowane są w Studium w granicach terenu zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej [MW], dla którego dopuszczono jako funkcje towarzyszące usługi, przy czym maksymalny udział powierzchni realizującej przeznaczenie dopuszczalne nie może przekroczyć 30% całkowitej powierzchni użytkowej obiektów zlokalizowanych na działce budowlanej (str. 74 załącznika nr 1 do Studium). Oznacza to, że w planie miejscowym parametr dotyczący udziału powierzchni realizującej przeznaczenie usługowe jako funkcji towarzyszącej (uzupełniającej) w odniesieniu do całkowitej powierzchni użytkowej obiektów zlokalizowanych na działce budowlanej mógł być ustalony na poziomie 30% lub niższym, ale nie wyższym (powyżej 30 %), niż zostało to przewidziane w Studium.
Tymczasem w § 21 ust. 3 pkt 10 uchwały przewidziano możliwość wprowadzenia na terenach zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej 1MW, 2MW, 3MW niepublicznych usług edukacji w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych na poziomie przekraczającym 30% całkowitej powierzchni użytkowej obiektów zlokalizowanych na działce budowlanej. Zgodnie z powyższymi ustaleniami planistycznymi niepubliczne usługi edukacji w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych mogą być realizowane na poziomie do 49% całkowitej powierzchni użytkowej obiektów zlokalizowanych na działce budowlanej.
Przedmiotowa uchwała, w zakresie przewidzianego dla terenów zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej 1MW, 2MW, 3MW maksymalnego udziału usług w stosunku do całkowitej powierzchni użytkowej obiektów zlokalizowanych na działce budowlanej, zapadła zatem z naruszeniem ustaleń Studium. Tym samym § 21 ust. 3 pkt 10 uchwały postał podjęty z naruszeniem ustaleń Studium w zakresie określenia maksymalnego udziału powierzchni usług jako funkcji uzupełniającej.
W odpowiedzi na skargę organ wniosła o jej uwzględnienie, podzielając stanowisko wyrażone przez organ nadzoru.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Stosownie do art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Wykonywana przez sądy administracyjne kontrola administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej oraz na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a.). Po myśli natomiast art. 147 § 1 p.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
W rozpoznawanej sprawie, ze względu na przedmiot zaskarżenia, Sąd uwzględnić musiał również regulację szczególną zawartą w art. 28 ust. 1 u.p.z.p. Z przepisu tego wynika, że nieważność uchwały rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zachodzi w przypadku istotnego naruszenia zasad sporządzania studium lub planu miejscowego, istotnego naruszenia trybu ich sporządzania, a także naruszenia właściwości organów w tym zakresie.
Należy w tym względzie podkreślić, że w dniu 24 września 2023 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1688, dalej jako: ustawa zmieniająca). Z brzmienia przepisów intertemporalnych zawartych w art. 67 ust. 3 pkt 2 i 4 tej ustawy wynika nakaz stosowania do spraw opracowania i uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego albo ich zmian przepisów dotychczasowym, tj. między innymi art. 20 u.p.z.p. do dnia wejścia w życie planu ogólnego gminy w danej gminie (art. 67 ust. 3 pkt 2 ustawy zmieniającej), czy art. 28 ust. 1 u.p.z.p. - w przypadku gdy postępowanie zostało wszczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie tej ustawy (art. 67 ust. 3 pkt 4 ustawy zmieniającej).
Zatem wzorcem kontroli legalności zaskarżonego aktu prawa miejscowego były przepisy u.p.z.p. w brzmieniu aktualnym na dzień podjęcia zaskarżonej uchwały, tj. według stanu prawnego na dzień 7 marca 2025 r. z uwzględnieniem jednak przepisów dotychczasowy przedmiotowej ustawy.
Analiza przedłożonej wraz z planem dokumentacji prac planistycznych wykazała, że do opracowania miejscowego planu przystąpiono przed wejściem w życie ustawy zmieniającej. Uchwała w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części wsi Ślęza została podjęta przez Radę Gminy Kobierzyce w dniu 25 listopada 2022 r. (nr XLIII/823/2022). Wobec powyższego, zastosowanie w sprawie znajdzie w art. 28 ust. 1 u.p.z.p. w brzmieniu sprzed 24 września 2023 r.
Pojęcie "trybu sporządzania planu miejscowego" (zwanego też potocznie "procedurą planistyczną") - którego zachowanie stanowi przesłankę formalną zgodności planu miejscowego z przepisami prawa - odnosi się do sekwencji czynności, jakie podejmuje organ w celu doprowadzenia do uchwalenia planu miejscowego, począwszy od uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu, a na jego uchwaleniu skończywszy. Z kolei pojęcie "zasad sporządzania planu miejscowego" - których przestrzeganie stanowi przesłankę materialną zgodności planu miejscowego z przepisami prawa - należy wiązać z samym sporządzeniem (opracowaniem) aktu planistycznego, a więc z merytoryczną zawartością tego aktu (część tekstowa, graficzna, załączniki), zawartych w nim ustaleń, a także standardów dokumentacji planistycznej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 25 maja 2009 r., sygn. akt II OSK 1778/08; 11 września 2008 r., sygn. akt II OSK 215/08 - wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Oceniając powyższą uchwałę pod względem legalności, Sąd uznał, że zakwestionowany przez Wojewodę Dolnośląskiego jej § 21 ust 3 pkt 10 uchwały jest wadliwy, gdyż został podjęty z istotnym naruszeniem zasad sporządzania planu miejscowego. Niezgodność ustaleń planu miejscowego z ustaleniami studium powinna być kwalifikowana każdorazowo jako istotne naruszenie zasad sporządzania tego aktu planowania przestrzennego, przy czym ustawodawca nie dookreśla w art. 20 ust. 1 u.p.z.p., co należy rozumieć przez zgodność planu miejscowego ze studium.
Zgodnie z art. 9 ust. 1 u.p.z.p., studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy służy gminie do określenia kierunków jej polityki przestrzennej. Stąd, zgodnie z art. 10 ust. 2 u.p.z.p. jego postanowienia wyznaczają z zasady ogólne kierunki działalności i wskaźniki dla wydzielonych obszarów. Studium zawiera diagnozę zagospodarowania przestrzennego i określa politykę gminy w zakresie zagospodarowania przestrzennego, zwykle w dłuższym czasie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lutego 2021 r., sygn. akt II OSK 474/20). Ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych (art. 9 ust. 4 u.p.z.p.). Z kolei wzmiankowany już uart. 20 ust. 1 u.p.z.p. stanowi, że plan miejscowy uchwala rada gminy, po stwierdzeniu, że nie narusza on ustaleń studium.
Gminy kształtują swoją politykę przestrzenną, w tym lokalne zasady zagospodarowania, uchwalając studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, które służy do określania kierunków polityki przestrzennej (art. 9 ust. 1 u.p.z.p). Realizacja ustaleń studium następuje poprzez uchwalanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, jako aktów prawa miejscowego, przy czym co jest istotne - zgodnie z art. 9 ust. 4 u.p.z.p. - ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych.
W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że przy ocenie zgodności zaskarżonego planu ze studium należy również uwzględnić różnice pomiędzy tym aktem, a planem miejscowym. Zgodnie z art. 15 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p., w brzmieniu obowiązującym w chwili podjęcia zaskarżonej uchwały, w planie miejscowym określa się przeznaczenie terenów oraz linie rozgraniczające tereny o różnym przeznaczeniu lub różnych zasadach zagospodarowania. Natomiast w myśl art. 10 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p., w studium określa się kierunki zmian w strukturze przestrzennej gminy oraz w przeznaczeniu terenów (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 kwietnia 2024 r., sygn. akt II OSK 610/23). Stopień związania planów ustaleniami studium zależy zatem w dużym stopniu od brzmienia ustaleń studium. Jednym z założeń polityki przestrzennej gminy jest stopień związania planowania miejscowego przez ustalenia studium, który może być, w zależności od szczegółowości ustaleń studium - silniejszy lub słabszy. W orzecznictwie i literaturze zauważa się także, że zgodność planu miejscowego ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego nie oznacza i nie może oznaczać prostego przenoszenia ustaleń studium do planu. Należy mieć przy tym na uwadze, że organ stanowiący gminy, jako twórca polityki przestrzennej gminy, dokonuje autointerpretacji uchwalonego przez siebie studium w zakresie oceny zgodności z nim projektu planu miejscowego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 października 2022 r., sygn. akt II OSK 837/21). Ustalenia studium nie muszą być przeniesione wprost do postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ale nie mogą również być ze sobą sprzeczne (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 maja 2022 r., sygn. akt II OSK 1753/19). Wynika z tego, że punktem wyjścia do dokonania oceny studium, o której mowa w art. 9 ust. 4 w zw. z art. 20 ust. 1 u.p.z.p., jest zawsze przedmiot i sposób ujęcia jego ustaleń.
W przedmiotowej sprawie, zakwestionowany § 21 ust. 3 pkt 10 uchwały, odnosząc się do terenów oznaczonych na rysunku planu symbolami 1MW, 2MW, 3MW w zakresie obowiązujących ustaleń dotyczących kształtowania zabudowy, zagospodarowania terenu i kształtowania ładu przestrzennego, wprowadził następującą regulację: "10) w przypadku wprowadzenia niepublicznych usług edukacji do budynku mieszkalnego wielorodzinnego, ich powierzchnia całkowita nie może przekroczyć 300 m2 oraz 49% całkowitej powierzchni użytkowej obiektów zlokalizowanych na działce budowlanej.
Tereny oznaczone na rysunku planu symbolami 1MW, 2MW, 3MW zlokalizowane są w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Kobierzyce (tekst jednolity Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Kobierzyce określony został w załączniku nr 1 do zarządzenia zastępczego nr 1/2023 Wojewody Dolnośląskiego z dnia 14 lutego 2023 r. w sprawie wprowadzenia obszaru udokumentowanego złoża kopaliny do Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Kobierzyce) w granicach terenu zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej [MW], dla którego dopuszczono jako funkcje towarzyszące usługi, przy czym maksymalny udział powierzchni realizującej przeznaczenie dopuszczalne nie może przekroczyć 30% całkowitej powierzchni użytkowej obiektów zlokalizowanych na działce budowlanej (str. 74 załącznika nr 1 do Studium). Oznacza to, że w m.p.z.p. parametr dotyczący udziału powierzchni realizującej przeznaczenie usługowe jako funkcji towarzyszącej (uzupełniającej) w odniesieniu do całkowitej powierzchni użytkowej obiektów zlokalizowanych na działce budowlanej mógł być ustalony na poziomie 30% lub niższym, ale nie wyższym (powyżej 30 %), niż zostało to przewidziane w Studium.
Tymczasem w § 21 ust. 3 pkt 10 uchwały przewidziano możliwość wprowadzenia na terenach zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej 1MW, 2MW, 3MW niepublicznych usług edukacji w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych na poziomie przekraczającym 30% całkowitej powierzchni użytkowej obiektów zlokalizowanych na działce budowlanej. Zgodnie z powyższymi ustaleniami planistycznymi niepubliczne usługi edukacji w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych mogą być realizowane na poziomie do 49% całkowitej powierzchni użytkowej obiektów zlokalizowanych na działce budowlanej.
Zdaniem Sądu, organ nadzoru prawidłowo ocenił w toku postępowania nadzorczego, że przedmiotowa uchwała, w zakresie przewidzianego dla terenów zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej 1MW, 2MW, 3MW maksymalnego udziału usług w stosunku do całkowitej powierzchni użytkowej obiektów zlokalizowanych na działce budowlanej, zapadła z naruszeniem ustaleń Studium. Tym samym § 21 ust. 3 pkt 10 uchwały postał podjęty z naruszeniem ustaleń Studium w zakresie określenia maksymalnego udziału powierzchni usług jako funkcji uzupełniającej.
Powyższe ustalenia uzasadniały stwierdzenie nieważności § 21 ust. 3 pkt 10 zaskarżonej uchwały.
W dalszej kolejności Sąd wskazuje, że tekst planu w § 35 uchwały zawiera ustalenia szczegółowe dla terenów komunikacji drogowej publicznej - drogi dojazdowe, przy czym w ustępie 1 wskazano, iż dotyczą one terenów oznaczonych na rysunku planu symbolami 1KDD, 2KDD, 3KDD, 4KDD, 4KDD, 6KDD, 7KDD, 8KDD, 9KDD. W przepisie tym – jak słusznie zauważył Wojewoda – dwukrotnie wymieniono teren 4KDD, nie wskazano natomiast terenu 5KDD.
Jak wynika z kolei z załącznika Nr 1 do m.p.z.p. w granicach obszaru objętego planem znajduje się, wyznaczony w liniach rozgraniczających, teren oznaczony symbolem 5KDD, zlokalizowany w sąsiedztwie terenów o oznaczeniu literowym MW. Z legendy rysunku wynika, że również jest to teren komunikacji drogowej publicznej - drogi dojazdowej. Wobec tego w tekście planu miejscowego brak jest ustaleń dla wyznaczonego na załączniku Nr 1 do uchwały terenu o symbolu 5KDD.
Skoro więc do wyrysowanego na załączniku Nr 1 do uchwały terenu oznaczonego symbolem 5KDD nie odnosi się część tekstowa planu miejscowego, to w tym zakresie istnieje niespójność pomiędzy treścią planu, a jego częścią graficzną. Powyższe oznacza, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego we wskazanym zakresie został podjęty z naruszeniem zasad sporządzania planu, co zresztą w prowadzonym postępowaniu nadzorczym wprost przyznał organ, wskazując, że stanowi to oczywistą pomyłką pisarską.
Sąd zgodził się z Wojewodą, że wobec oświadczenia Gminy Kobierzyce o prawidłowości ustaleń zawartych w § 35 uchwały także w odniesieniu do wyznaczonego na załączniku Nr 1 do uchwały terenu o symbolu 5KDD oraz w celu przywrócenia stanu zgodnego z prawem, za uzasadniony i wystarczający należało uznać wniosek o stwierdzenie nieważności § 35 ust. 1 we fragmencie: "1KDD, 2KDD, 3KDD, 4KDD, 4KDD, 6KDD, 7KDD, 8KDD, 9" uchwały. Wyeliminowanie z powyższej regulacji odniesienia do konkretnych symboli terenów pozwoli na zastosowanie tych ustaleń także do pominiętego w tekście uchwały terenu o symbolu 5KDD, a także pozwoli adresatom normy prawnej na ustalenie intencji lokalnego prawodawcy i umożliwi im zachowanie zgodne z jej treścią.
Z przywołanych względów, Sąd działając na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części obejmującej jej § 35 ust. 1 we fragmencie: "1KDD, 2KDD, 3KDD, 4KDD, 4KDD, 6KDD, 7KDD, 8KDD, 9" oraz § 21 ust. 3 pkt 10 uchwały, co orzeczono w pkt I sentencji wyroku.
Rozstrzygnięcie zawarte w pkt II znajduje zaś swoje uzasadnienie w brzmieniu art. 200 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2026 r. poz. 118).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI