II SA/Wr 500/11

II SA/Wr 500/11 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2011-10-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-07-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Anna Siedlecka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Geodezja i kartografia
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
par. 47 ust. 3
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Siedlecka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz, Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak, Protokolant Patrycja Kikosicka-Jędrzejczak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 października 2011r. sprawy ze skargi J. B., R. B., W. B. i J. B. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego we W. z dnia 3 sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia odnowienia ewidencji gruntów z roku [...] oddala skargę
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 25 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 1103/10 Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu skargi kasacyjnej D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 4 marca 2010 r. sygn. akt II SA/Wr 520/09 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania oraz zasądził od skarżących solidarnie na rzecz organu zwrot kosztów postępowania kasacyjnego w kwocie 300 zł.
W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że wyrokiem z dnia 4 marca 2010 r., sygn. akt II SA/Wr 520/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznając sprawę ze skargi J.B., R. B., J. B. i W. B., uchylił decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 3 sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia odnowienia ewidencji gruntów z roku 1990. Wymienioną wyżej decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Starosty L. z dnia 7 maja 2009 r. Nr [...] orzekającą o uchyleniu wpisów wprowadzonych w wyniku odnowienia ewidencji gruntów z roku 1990 w zakresie nadania działce nr [...]- powstałej przy zakładaniu ewidencji gruntów w 1964 r. poprzez połączenie działek nr [...] i nr [...] - numeru [...] ; dotychczasowej działce o numerze [...] zmienił numer na [...] i określił jej powierzchnię na 0,0519 ha; dotychczasowej działce o numerze [...] zmienił numer na [...] i określił jej powierzchnię na 0,0609 ha.
| Powyższe rozstrzygnięcie organ pierwszej instancji oparł na następujących ustaleniach faktycznych i prawnych: |
|Pismem z dnia 10 kwietnia 2006r. I. W., złożyła do Starosty L. "żądanie naprawienia błędów" w operacie ewidencyjnym obrębu numer [...] |
|miasta L. działki oznaczonej numerem [...], polegających na rozbieżnościach pomiędzy aktem notarialnym i księgami wieczystymi a zapisem|
|w operacie ewidencji gruntów. Wnioskodawczyni wskazała, że nieprawidłowości te dotyczą zapisu w ewidencji gruntów, gdyż "działka [...] |
|jest we współużytkowaniu wieczystym w udziale po 1/2 i jest to zapis niezgodny z aktem notarialnym i księgami wieczystymi". Z tych |
|powodów nie może przekształcić prawa użytkowania wieczystego działki nr [...] w prawo własności, a ponadto w tym stanie nie może |
|sprzedać przedmiotowej nieruchomości. |
|Starosta L. dokonał analizy dokumentacji z lat 1955r do 2006r. przyjętej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego oraz stanowiącej |
|dowody zmian w operacie ewidencyjnym i pismem z dnia 3 sierpnia 2006r. udzielił wnioskodawcy wyjaśnień oraz poinformował o braku |
|podstaw prawnych do podejmowania przez niego działań zmierzających do uregulowania zaistniałego stanu prawnego na działce [...] |
|położonej w obrębie [...] miasta L.. |
|Jednocześnie, w niniejszej sprawie Prezydent Miasta L. pismem z dnia 16 marca 2007r. nr [...], zwrócił się do Wojewody D. o wyjaśnienie|
|i sprostowanie, w ramach sprawowanego nadzoru, operatu ewidencji gruntów w części dotyczącej jednostki rejestrowej G.39 prowadzonej dla|
|nieruchomości zabudowanej położonej w L. przy ul. S. L. [...] i [...], oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...]. Prezydent Miasta |
|L. wskazał, że zapis w operacie ewidencji gruntów dotyczący J. i E. B. oraz I. W. jako współużytkowników wieczystych nieruchomości |
|oznaczonej jako działka nr [...] w udziale po 1/2 części jest sprzeczny ze stanem prawnym, gdyż każdy z nich nabył inne, oznaczone |
|różnymi numerami nieruchomości i na inny okres użytkowania wieczystego. |
|W odpowiedzi na powyższe wystąpienie D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w piśmie z dnia 28 czerwca 2007r. |
|nr [...] , zalecił Staroście L. wszczęcie z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zmiany wpisu w operacie ewidencji gruntów i|
|budynków miasta L.. |
|Opisaną wyżej decyzją z dnia 7 maja 2009r. nr [...] Starosta L. orzekł o: uchyleniu odnowienia ewidencji gruntów z roku 1990r. w |
|zakresie nadania działce [...], powstałej przy zakładaniu ewidencji w 1964r. poprzez połączenia działek [...] i [...], numeru [...]; |
|działce o numerze [...], obowiązującym do czasu założenia ewidencji gruntów, zmienić numer na [...] i nadać powierzchnię 0,0519 ha; |
|działce o numerze [...], obowiązującym do czasu założenia ewidencji |
|gruntów, zmienić numer na [...] i nadać powierzchnię 0,0609 ha. |
|W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w 1964r. podczas zakładania operatu ewidencji gruntów i budynków, ujawniono między innymi |
|działkę ewidencyjną oznaczoną numerem [...] o powierzchni 0,10 ha, w skład której weszły dwie odrębne nieruchomości (działka numer |
|[...] i [...]), co do których prawa (własność czasowa) zostały odrębnie nabyte na przez E. i J. B. oraz przez F. i M. P.. W 1989r. w |
|trakcie odnowienia operatu ewidencji gruntów, działka numer [...] o powierzchni 0,10 ha otrzymała numer ewidencyjny [...] o powierzchni|
|0,1128 ha. Ponadto, organ podniósł, że w operacie ewidencyjnym nieruchomość ta stanowi współużytkowanie wieczyste po 1/2 części E. i J.|
|B. oraz I. W. (spadkobierca po F. i M. P.), podczas gdy są to dwie odrębne nieruchomości, niejednorodne pod względem prawym, a zatem |
|stan w operacie ewidencyjnym jest sprzeczny z dokumentami. Jednocześnie Starosta L. wskazał, że na potrzeby prowadzonego postępowania, |
|zlecił jednostce wykonawstwa geodezyjnego wykonanie weryfikacji danych ewidencyjnych w zakresie ich dostosowania do stanu prawnego |
|przedmiotowej działki oznaczonej numerem [...] w obrębie [...] miasta L.. |
|Odwołanie od opisanej wyżej decyzji z dnia 7 maja 2009r. wnieśli J. B., J. B., R. B. i W. B., wnosząc o jej uchylenie w całości oraz o |
|umorzenie postępowania pierwszej instancji. Ponadto odwołujący zarzucili zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego i |
|proceduralnego, a w szczególności: |
|niezastosowanie odpowiedniej procedury do załatwienia sprawy w określonym stanie faktycznym, na przykład art. 145, art. 154, art. 155 |
|czy art.156 Kpa; |
|niewskazanie materialnoprawnych przepisów do wydania zaskarżonej decyzji; |
|niewskazanie racjonalnych przesłanek do takiego rozstrzygnięcia skoro organ w uzasadnieniu swojej decyzji stwierdził "Decyzja niniejsza|
|reguluje jedynie zapisy w rejestrze publicznym jakim jest ewidencja gruntów i budynków, pozostawiając uregulowania stanu prawnego |
|użytkownikom wieczystym oraz organowi właściwemu w tej sprawie, tj. Prezydentowi Miasta L."; |
|powoływanie się na podstawę prawną, o której mowa w wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 22 stycznia 2009r. sygn. akt II SA/Rz 577/08), która |
|nie obowiązuje od dnia 24 lutego 2007r. |
|Rozpatrując odwołanie, D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego stwierdził, że w niniejszej sprawie podstawę |
|prawną rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U z 2005r. nr 240, poz. |
|2027 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i |
|budynków (Dz.U nr 38, poz. 454). Organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie stan prawny i faktyczny nieruchomości ustalono, na |
|podstawie następujących dokumentów: |
|1. Opis nieruchomości gruntowej z dnia 20 sierpnia 1958r, sporządzony dla nieruchomości położonej w L. przy ul. S. L. [...], dotyczący |
|parceli numer [...] i [...] o powierzchni ogólnej 975m2. Dokument ten stanowił podstawę oznaczenia nieruchomości w dziale I księgi |
|wieczystej nr [...]. Opis nieruchomości gruntowej z dnia 20 sierpnia 1958r., sporządzony dla nieruchomości położonej w L. przy ul. S. |
|L. [...] dotyczący parceli numer [...] i [...] o powierzchni ogólnej 1974m2. Dokument ten stanowił podstawę oznaczenia nieruchomości w |
|dziale I księgi wieczystej nr [...] . |
|3. Uchwała nr [...] Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w L. z dnia 30 czerwca 1960r. zezwalającą na sprzedaż nieruchomości położonej w|
|L. przy ul. S. L. [...], tj. "dom na własność natomiast działkę przydomową o powierzchni 972 m2 na własność czasową na okres 80 lat" (§|
|2 i 8 uchwały). |
|4. Akt notarialny Rep. A nr [...] z dnia 31 sierpnia 1960r. zawarty w Państwowym Biurze Notarialnym w J. jako umowa sprzedaży prawa |
|własności nieruchomości położonej w L. przy ul. S. L. [...], stanowiącej własność Skarbu Państwa wpisanej w KW nr [...] na rzecz J. B.|
|i E. B.. Przedmiotem niniejszej umowy były "działka gruntu obszaru 593 m2 na własność czasową i dom jednorodzinny o kubaturze 653 m3 |
|stanowiący odrębną nieruchomość". |
|5. Akt notarialny Rep. A nr [...] z dnia 28 stycznia 1961 r. zawarty w Państwowym Biurze Notarialnym w J. jako umowa sprzedaży prawa |
|własności nieruchomości położonej w L. przy ul. S. L. [...], stanowiącej własność Skarbu Państwa wpisanej w KW nr [...] na rzecz M. P. |
|i F. P.. Przedmiotem niniejszej umowy były "działka gruntu obszaru 1974 m2 na własność czasową i dom jednorodzinny składający się dwu |
|izb mieszkalnych stanowiący odrębną nieruchomość". Kopia rejestru gruntów założonego w 1964r., w którym dla jednostki rejestrowej nr |
|[...] wpisano działkę oznaczoną numerem ewidencyjnym [...] o powierzchni 0,10ha, zaś w rubryce władający wpisano: B. J. 1/2, P. F. |
|1/2. Dokumentacja techniczna, zlecona przez Starostę L. na potrzeby postępowania administracyjnego, dotycząca weryfikacji danych |
|ewidencyjnych działki nr [...] położonej w obrębie 003 miasta L., przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego [...] |
|. Przedmiotem opracowania było ustalenie przebiegu granic, na podstawie § 38 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i |
|budynków, działki ewidencyjnej nr [...] położonej w L. przy ul. S. L. [...] i [...], co do której w operacie ewidencyjnym wpisani są |
|współużytkownicy wieczyści: B. J., B. J. i W. I.. |
|8. Wypis z rejestru gruntów, sporządzony według stanu na dzień 29 lipca 2009r. dla jednostki rejestrowej [...] obręb [...] miasta L., w|
|której wpisano: działka oznaczona numerem ewidencyjnym [...] AM-12 o powierzchni ogólnej 0,1128ha, położona przy ul. S. L. [...] i |
|[...], numer księgi wieczystej [...] i [...], właściciel: Skarb Państwa, współużytkownik wieczysty: W. I. (E., J.) udział 1/2, |
|współużytkownik wieczysty: małżeństwo B. E. (J., M.) oraz B. J. (B., K.) udział 1/2. |
|Organ podkreślił, że z analizy akt sprawy wynika, a w szczególności z materiałów źródłowych wytworzonych na podstawie uprzednio |
|obowiązujących przepisów oraz katastru nieruchomości i ewidencji gruntów, że przy zakładaniu operatu ewidencji gruntów w 1964r., |
|została pominięta granica ewidencyjna pomiędzy działkami numer [...] i [...]. |
|Zdaniem organu należy mieć na uwadze, że opisy nieruchomości z dnia 20 sierpnia 1958r., na których widnieją numery działek [...] i |
|[...], były opracowane na potrzeby sporządzenia aktów notarialnych Rep, A nr [...] z dnia 31 sierpnia 1960r. oraz Rep. A nr [...]z dnia|
|28 stycznia 1961r, na podstawie których założone zostały dla każdej nieruchomości odrębne księgi wieczyste [...] i [...]. Zatem opisy |
|nieruchomości gruntowych z 1958r. stanowiły podstawę oznaczenia nieruchomości w działach I ksiąg wieczystych [...] i [...]. Tymczasem, |
|taki przebieg granicy pomiędzy działkami [...] i [...], nie został uwzględniony przy założeniu operatu ewidencyjnego w 1964r. i działki|
|te zostały połączone w jeden numer ewidencyjny [...]. Zatem Starosta L. przeprowadził w tej sprawie postępowanie administracyjne i |
|stosownie do § 36 i 37 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, ujawnił przebieg granicy w operacie ewidencyjnym pomiędzy|
|działkami numer [...] (stary numer [...]) a [...] (stary nr [...]). |
|Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, organ odwoławczy stwierdził, że zarzut niezastosowania odpowiedniej procedury do |
|załatwienia sprawy w określonym stanie faktycznym na przykład art. 145, art. 154, art. 155 czy art.156 Kpa, nie zasługuje na |
|uwzględnienie. Przedmiotem postępowania jest aktualizacja operatu ewidencyjnego na podstawie dokumentacji technicznej przyjętej do |
|państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego ([...]), opracowanej na potrzeby tego postępowania w związku nieprawidłowościami w |
|zapisach między operatem ewidencyjnym i księgami wieczystymi. |
|Również w ocenie organu zarzut niewskazania materialnoprawnych przepisów do wydania zaskarżonej decyzji nie jest trafiony. Co prawda |
|organ w uzasadnieniu swojej decyzji nie przytoczył przepisów prawa materialnego, ale wszystkie okoliczności faktyczne mające wpływ na |
|wynik sprawy zostały dostatecznie wyjaśnione, zaś ustaleń faktycznych dokonano na podstawie całego materiału dowodowego. W niniejszej |
|sprawie, zdaniem organu pierwszej instancji , nie zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania prowadzonego przez organ pierwszej |
|instancji. Z akt sprawy wynika, że Starosta L. zgodnie z zaleceniami organu pierwszej instancji, wszczął z urzędu i przeprowadził |
|postępowanie w sprawie aktualizacji, które stosownie do § 47 ust. 3 w związku z art. 22 ust. 3 ustawy Prawo geodezyjne i |
|kartograficzne, zakończył decyzją. |
|W skardze na powyższą decyzję J. B., R. B., W. B. i J. B. wnieśli o uchylenie wydanych w sprawie decyzji. W ocenie skarżących Starosta |
|L. winien korzystać z inicjatywy załatwienia sprawy w trybie cywilnym, a więc w trybie niejako przynależnym użytkowaniu wieczystemu, a|
|nie administracyjnoprawnym. Jak podają skarżący w końcowej części skargi dotychczasowe działania organów administracji publicznej |
|spowodowały, że I. i R. małż. W. naruszyli stan posiadania skarżących, a także spowodowali szkody w ich mieniu. Do Sądu Rejonowego w L.|
|wniesiony już został przez skarżących pozew o stwierdzenie naruszenia ich stanu posiadania przez małż. W. oraz o zadośćuczynienie za |
|szkody w ich mieniu. Skarżący stwierdzili także, że zamierzają wystąpić z powództwem cywilnym do Sądu o stwierdzenie nabycia prawa |
|użytkowania wieczystego na wspólnej działce poprzez zasiedzenie. Po tych czynnościach kolejnym zaś krokiem będzie wystąpienie o |
|uzgodnienie treści ksiąg wieczystych Nr [...] i nr [...] z rzeczywistym stanem prawnym. Skarżący oczekiwali, że takie właśnie działania|
|winien podjąć Starosta L. i to na swój koszt. |
|W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego we W. podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w |
|zaskarżonej decyzji, wnosząc jednocześnie o jej oddalenie. |
|W trakcie ponownego rozpoznania sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu ( po uchyleniu przez Naczelny Sad |
|Administracyjny wyroku WSA we Wrocławiu z dnia 4 marca 2010 r. sygn. II SA/Wr 520/09), na rozprawie w dniu 18 października 2011 r. |
|pełnomocnik organu podtrzymał wnioski i twierdzenia jak w odpowiedzi na skargę. |
| |
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna, a podnoszone w niej zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego okazały się pozbawione podstaw prawnych.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Nakłada to na sąd obowiązek oceny zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, jak i przepisami postępowania administracyjnego, a w razie stwierdzenia naruszenia przepisów, dokonania oceny wpływu tego naruszenia na wynik sprawy. Ustalenia te sąd przeprowadza wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu i w ich toku nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną w niej podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej powoływanej jako ,,p.p.s.a.").
W myśl art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., uwzględnienie skargi i uchylenie decyzji w całości lub w części następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, natomiast jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kpa lub w innych przepisach, Sąd stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części.
Rozpatrując przedmiotową sprawę, należało na wstępie wyjaśnić, że działania prawne organów administracji publicznej dzieli się w doktrynie i orzecznictwie na akty prawne zmierzające bezpośrednio do wywołania skutku prawnego w sferze praw i obowiązków stron oraz na czynności faktyczne i prawne o różnym charakterze (merytoryczne, procesowe). W sprawach indywidualnych organy administracji publicznej mogą działać nie tylko poprzez wydawanie aktów administracyjnych w formie decyzji (postanowień), ale również wiele istotnych spraw jest załatwianych w drodze czynności materialno-technicznych.
Zgodnie z naczelną zasadą praworządności wyrażoną w art. 7 Konstytucji RP ("organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa"), a także zasadą ogólną praworządności wyrażoną w art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego, organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Oznacza to, że nie można domniemywać władczej formy działania organu w postaci decyzji administracyjnej wyłącznie z samego przepisu art. 104 k.p.a., ale podstawę prawną do wydania decyzji należy ustalić w oparciu o powszechnie obowiązujący przepis administracyjnego prawa materialnego.
Tym samym odpowiednie przepisy o charakterze materialnoprawnym określają, w jakiej formie organ daną sprawę administracyjną załatwia – czy w drodze podjęcia decyzji, czy też czynności materialno-technicznej.
Powyższe ogólne rozważania stanowią punkt wyjścia do oceny, czy na Staroście L. ciążył obowiązek prawny do wydania decyzji z dnia 7 maja 2009 r. nr [...].
Według art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne ( j.t. Dz.U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) , ewidencja gruntów i budynków stanowi jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. Według zaś art. 20 ust. 1 pkt 1 ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące m.in. gruntów, w zakresie ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały złożone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty. Ustawowy obowiązek aktualizowania ewidencji gruntów i budynków w zakresie ujętych w niej danych dotyczących również gruntów, stosownie do art. 22 ustawy oraz § 44 pkt 2 rozporządzenia , spoczywa na staroście, który dokonuje tej aktualizacji z urzędu lub na wniosek, poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych, niezwłocznie po uzyskaniu przez starostę odpowiednich dokumentów określających zmiany danych ewidencyjnych (§ 45 ust. 1, § 46 ust. 1 i § 47 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków). W szczególności § 46 ust. 1 w tej mierze stanowi, że dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i 11, przy czym (ust. 2) z urzędu wprowadza się zmiany wynikające z :
1) prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych,
2) opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych,
3) dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej,
4) ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów.
Z ustępu 2 artykułu 22 wynika obowiązek właściciela gruntu do zgłaszania właściwemu staroście wszelkich zmian dotyczących ewidencji gruntów i budynków. Ustęp 3 art. 33 upoważnia organ do żądania od osób zgłaszających zmiany dostarczenia dokumentacji niezbędnej do dokonania zmian w ewidencji. Według natomiast art. 23 ustawy - właściwe organy, sądy i kancelarie notarialne przesyłają staroście odpisy prawomocnych decyzji i orzeczeń oraz odpisy aktów notarialnych, z których wynikają zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji, orzeczenia lub sporządzenia aktu notarialnego.
Z powyższych więc regulacji wynika, że do zadań starosty należy przede wszystkim utrzymywanie ewidencji gruntów i budynków w stanie aktualności. Ewidencja ta jest specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach i budynkach, ma ona charakter deklaratoryjny, czyli odzwierciedla jedynie stan faktyczny i prawny wynikający - o czym mowa powyżej - z prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych, dokumentacji architektoniczno-budowlanej, ale także opracowań geodezyjno-kartograficznych. Zapisy dokonywane w ewidencji - jak powszechnie przyjmuje się w orzecznictwie - są czynnościami materialno-technicznymi, w wyniku których wykazuje się informacje objęte artykułami 22 - 26 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne Stosownie zaś do art. 11 - prace geodezyjne i kartograficzne wykonują podmioty prowadzące działalność gospodarczą, a także inne jednostki organizacyjne utworzone zgodnie z przepisami prawa, jeżeli przedmiot ich działania obejmuje prowadzenie tych prac. Z racji brzmienia art. 12 ustawy, wykonawca prac geodezyjnych i kartograficznych jest obowiązany zgłosić do organów, o których mowa w art. 40 ust. 3, prace przed przystąpieniem do ich wykonania, a po wykonaniu prac przekazać powstałe materiały lub informacje o tych materiałach do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, w tym również do powiatowego zasobu prowadzonego przez starostów. Art. 42 - 44 ustawy określa osoby uprawnione do wykonywania samodzielnych funkcji w geodezji lub kartografii, w tym także w zakresie wykonywania prac geodezyjnych i kartograficznych (geodetów).
W niniejszej sprawie stan prawny nieruchomości stanowiących przedmiot niniejszego postępowania ustalono w oparciu o dokumenty - z lat 1955 do 2006 r.- wymienione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w których posiadaniu był organ administracyjny (dokumentacja przyjęta do zasobu geodezyjnego i kartograficznego). Na podstawie prawidłowo przeprowadzonej, według oceny Sądu, analizy tych dokumentów organ stwierdził, że przy zakładaniu operatu ewidencyjnego w 1964 r. nastąpił błąd organu polegający na pominięciu granicy ewidencyjnej pomiędzy działkami o ówczesnych numerach [...] i [...]. Opisy nieruchomości z dnia 20 sierpnia 1958 r., na których widnieją numery działek [...] i [...], były opracowywane na potrzeby zawarcia umów o oddaniu nieruchomości na własność czasową, na podstawie których założone zostały do każdej nieruchomości odrębne księgi wieczyste. Tymczasem, taki przebieg granicy pomiędzy wymienionymi działkami nie został uwzględniony przy założeniu operatu ewidencyjnego w 1964 r. , lecz działki te zostały błędnie połączone w jeden numer ewidencyjny [...] (bez zaistnienia ku temu jakiejkolwiek podstawy prawnej i bez wystąpienia jakiejkolwiek czynności prawnej w oparciu, o którą można by było połączyć obie działki w jedną). Taki wpis (ujawnienie) do ewidencji gruntów stanowił, w ocenie Sądu, oczywisty błąd organu ewidencyjnego w świetle złożonych wcześniej dokumentów. Ta oczywista niezgodność wpisu z posiadanymi przez organ ewidencyjny dokumentami źródłowymi została usunięta przez Starostę L. w drodze aktualizacji danych ewidencyjnych poprzez uchylenie wprowadzenia (ujawnienia) błędnych danych ewidencyjnych (dokonanie wykreślenia dotychczasowych wpisów) i wprowadzenie (ujawnienie) danych zgodnych z posiadanymi przez organ dokumentami źródłowymi ( § 47 ust. 3 rozporządzenia). Wskazać w tym miejscu należy, że w orzecznictwie przyjmuje się, że procedura aktualizacji danych ewidencyjnych obejmuje nie tylko wymianę (uaktualnienie) danych ewidencyjnych ale również w pojęciu aktualizacji mieści się usuwanie (prostowanie) - oczywiście w świetle posiadanych dokumentów - błędnych wpisów znajdujących się w bazie danych ewidencyjnych.
W tym zakresie Starosta L. obowiązany był przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, którego przedmiotem była sprawa administracyjna, która prawidłowo została rozstrzygnięta w drodze decyzji administracyjnej. Decyzja administracyjna kończąca postępowanie wszczęte w trybie § 47 ust. 3 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków ma charakter deklaratoryjny, tj. potwierdzający określone stany prawne i faktyczne wynikające z zebranych w trakcie postępowania wyjaśniającego dokumentów i innych dowodów istotnych w sprawie. Na potrzeby tego postępowania organ I instancji zobowiązany był również – w trybie § 36 pkt 5 i § 37 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków - ujawnić przebieg granicy pomiędzy działkami nr [...] ( stary numer [...]) a działką nr [...] ( stary numer [...]).
Podkreślenia wymaga, że każdy rejestr publiczny, a do takich zalicza się ewidencję gruntów i budynków, aby spełniał przypisane mu funkcje ustawowe, winien być prowadzony na zasadach określonych prawem. Wpis do rejestru (ewidencji) nie kształtuje bowiem nowego stanu prawnego nieruchomości, a jedynie go potwierdza w rozumieniu ujawnienia w katastrze w oparciu o dokumenty źródłowe. Rola wpisu ogranicza się jedynie do rejestrowania stanów ustalonych w innym trybie lub przez inne organy orzekające.
Dlatego też usunięcie omyłek organu jakie nastąpiły przy zakładaniu operatu ewidencyjnego w 1964 r. poprzez ujawnienie obecnie danych zgodnych z dokumentami źródłowymi będącymi w posiadaniu organu ewidencyjnego, w drodze decyzji administracyjnej, nie stanowi działania organu naruszającego zasadę legalizmu.
Z przedstawionych zatem powodów skargę należy ocenić jako bezzasadną.
Biorąc powyższe pod uwagę, stosownie do art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd skargę oddalił.