II SA/WR 495/21

II SA/Wr 495/21 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2022-06-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-10-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Gabriel Węgrzyn /sprawozdawca/
Władysław Kulon
Wojciech Śnieżyński /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 154/23 - Wyrok NSA z 2025-06-24
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
*Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 51 ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński Sędziowie: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn (spr.) Protokolant: Starszy sekretarz sądowy Ewa Trojan po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi A.B. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu z dnia 25 sierpnia 2021 r. nr (...) w przedmiocie nałożenia obowiązku doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych polegających na rozbiórce fragmentu instalacji gazowej oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 25 VIII 2021 r. (nr ...) Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako "DWINB"), po rozpatrzeniu odwołania A. B. (dalej jako "skarżąca"), utrzymał w mocy decyzję z dnia 26 V 2021 r. (nr ...) Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia (dalej jako "PINB"), nakładającą na skarżącą, Z. M. i W.M. - jako współwłaścicieli budynku przy ul. W. we W. - obowiązek wykonania szczegółowo opisanych robót budowlanych, w terminie 3 miesięcy od dnia, kiedy przedmiotowa decyzja stanie się ostateczna, w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem samowolnie wykonanych przez skarżącą robót budowlanych polegających na rozbiórce fragmentu instalacji gazowej w obrębie lokalu nr 1 w ww. budynku.
Jak wynika z akt administracyjnych decyzja powyższa została wydana w następujących okolicznościach:
Pismem z dnia 26 II 2018 r. PINB zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie robót budowalnych polegających na rozbiórce w obrębie należącego do skarżącej lokalu mieszkalnego nr 1 przy ul. W. we W. fragmentu instalacji gazowej. W toku przeprowadzonych czynności dowodowych PINB ustalił, że budynek przy ul. W. we W. składa się z dwóch lokali. Postanowieniem Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 30 VI 2004 r. (sygn. akt ...) ustanowiono w nim odrębną własność - lokalu nr 1 (należącego do skarżącej) oraz lokalu nr 2 (należącego obecnie do Z. i W.) a także dwóch działek gruntu, a ponadto określono udziały w pozostawionej we współwłasności działce zabudowanej przedmiotowym budynkiem. Z. M. (współwłaścicielka lokalu nr 2) lokal ten zakupiła w 2005 r. i w dacie zakupu lokalu była w nim instalacja gazowa, która zasilała kocioł gazowy usytuowany w łazience. W 2006 r. współwłaściciele lokalu nr 2, przechodząc na ogrzewanie elektryczne, zdemontowali kocioł gazowy i instalację gazową w tym lokalu, pozostawiając tylko pion gazowy. Licznik gazowy do lokalu nr 2 został również zdemontowany w latach 2006-2007. W okresie 2010-2014 r. skarżąca samowolnie rozebrała odcinek instalacji gazowej, który przebiegał w kuchni jej mieszkania nr 1 do mieszkania nr 2 na piętrze budynku, uniemożliwiając tym samym instalację jakiegokolwiek urządzenia gazowego w mieszkaniu nr 2.
Decyzją z dnia 13 IX 2018 r. (nr ...) PINB, działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 VII 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2018 r. poz. 1202) – dalej jako "PB", nakazał skarżącej doprowadzenie budynku do stanu poprzedniego w zakresie wewnętrznej instalacji gazowej poprzez odtworzenie samowolnie rozebranego odcinka instalacji gazowej. PINB wyjaśnił, że dokonując samowolnych robót budowalnych skarżąca nie dysponowała zgodą właścicieli lokalu nr 2 na demontaż instalacji gazowej, tym samym nie dysponowała nieruchomością na cele budowalne, jak również nie przedłożyła takiej zgody w toku postępowania naprawczego.
DWINB, po rozpatrzeniu odwołania skarżącej, decyzją z dnia 11 II 2019 r. (nr ...) utrzymał w mocy decyzję PINB podzielając jego ocenę faktyczną i prawną sprawy.
Tutejszy Sąd, po rozpatrzeniu skargi wniesionej przez skarżącą, wyrokiem z 28 I 2020 r. (sygn. akt II SA/Wr 277/19) uchylił decyzję DWINB z dnia 11 II 2019 r. (nr ...) oraz utrzymaną nią w mocy decyzję PINB. Sąd wyjaśnił, że nie podziela stanowiska organów nadzoru budowalnego, jakoby skarżąca dokonując rozbiórki odcinka instalacji gazowej nie posiadała prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Przedmiotowe roboty wykonane były wyłącznie w obszarze lokalu mieszkalnego nr 1 (w pomieszczeniu kuchni należącej do tego mieszkania). Zostały one wykonane po 2006 r., zatem w stanie właścicielskim określonym prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 30 VI 2004 r. (sygn. akt II ...), którym m.in. ustanowiono odrębną własność lokalu nr 1 oraz lokalu nr 2. Sąd zaznaczył przy tym, że w rozpoznawanej sprawie organy powinny były rozważyć inną niż orzeczona możliwość doprowadzenia budynku przy ul. W. we W. do stanu zgodnego z prawem, rozumianego jako zapewnienie współwłaścicielom lokalu nr 2 w tym budynku możliwości korzystania z instalacji gazowej. Sąd zwrócił uwagę, że w toku postępowania odwoławczego skarżąca przedstawiła ocenę techniczną przedstawiającą alternatywny wariant przebiegu instalacji gazowej w stosunku do określonego w decyzji zaskarżonej, tj. przebiegu omijającego należący do skarżącej lokal nr 1.
Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej Z. M., wyrokiem z dnia 29 IX 2020 r. (sygn. akt ...) oddalił skargę kasacyjną. Sąd II instancji zgodził się ze stanowiskiem wyrażonym w zaskarżonym wyroku. Podkreślił, że stan faktyczny sprawy został prawidłowo ustalony, nadto organy należycie zastosowały tryb naprawczy określony w art. 50 – 51 PB, jednak niezasadnie uznały, że skarżąca nie posiadała prawa dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Organy powinny więc rozważyć, czy istnieje inny niż nakaz przywrócenia stanu poprzedniego sposób doprowadzenia robót budowlanych, będących przedmiotem postępowania naprawczego do stanu zgodnego z prawem.
PINB, po przeprowadzeniu dodatkowego postępowania dowodowego i działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 PB, decyzją z dnia 26 V 2021 r. (nr ...) nałożył na skarżącą, Z. M. i W. M. - współwłaścicieli budynku przy ul. W. we W. - obowiązek wykonania w terminie 3 miesięcy od dnia, kiedy przedmiotowa decyzja stanie się ostateczna, następujących robót budowlanych: wykonania nowej instalacji gazowej dla potrzeb lokalu nr 2 od istniejącego w piwnicy złącza gazomierza dla lokalu nr 2, przez klatkę schodową budynku, do pomieszczenia przedpokoju w tym lokalu. Końcówkę instalacji w przedpokoju mieszkania nr 2 należy szczelnie zaślepić i wykonać główną próbę szczelności wykonanej instalacji. Nową instalację na klatce schodowej budynku należy prowadzić w taki sposób, aby nie zawężać minimalnej szerokości biegów schodowych i spoczników poniżej 80 cm. Instalację należy wykonać z rur i kształtek stalowych czarnych Dn 25 łączonych przez spawanie, armaturę łączyć na gwint. Zawór odcinający na zawiasie gazomierzowym dla lokalu nr 2 należy wymienić na kulowy Dn 25. Wskazane wyżej roboty budowlane należy wykonać pod nadzorem osoby posiadającej uprawnienia budowlane do kierowania robotami budowlanymi w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń gazowych oraz przynależącej do Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa, zgodnie z przedłożonymi do akt sprawy ocenami technicznymi z X 2018 r. i III 2021 r., przepisami i zasadami wiedzy technicznej. Zarazem PINB zastrzegł, że o wykonaniu ww. robót należy zawiadomić pisemnie PINB, załączając: 1) oświadczenie osoby nadzorującej o ich wykonaniu zgodnie z przedmiotową decyzją, zasadami wiedzy technicznej i przepisami, 2) protokół z głównej próby szczelności instalacji gazowej potwierdzający szczelność instalacji wykonanej na potrzeby lokalu nr 2 w ww. budynku.
W motywach swojej decyzji PINB wyjaśnił w szczególności, że przeanalizował przedłożoną przez skarżącą przy odwołaniu od pierwotnej decyzji PINB ocenę techniczną sporządzoną w X 2018 r. przez mgr inż. P. P. PINB stwierdził, że z opracowania tego wynika, że istnieje techniczna możliwość wykonania nowej instalacji gazowej dla potrzeb lokalu nr 2 poprowadzonej w częściach wspólnych budynku, z ominięciem lokalu nr 1. Ponadto przy piśmie z dnia 25 III 2021 r. współwłaściciele lokalu nr 2 przedłożyli ocenę techniczną dotyczącą koncepcji odtworzenia wewnętrznej instalacji gazowej dla mieszkania nr 2 samowolnie rozebranej przez skarżącą sporządzoną w III 2021 r. przez mgr inż. S. Z. posiadającego uprawnienia budowlane w specjalności instalacji i urządzeń sanitarnych. Autor tego opracowania podzielił stanowisko autora oceny technicznej z X 2018 r. o możliwości poprowadzenia instalacji gazowej dla lokalu nr 2 przez części wspólne budynku (po trasie zaproponowanej w ocenie technicznej z X 2018 r., tj. od istniejącego złącza gazomierza dla lokalu nr 2 do pomieszczenia przedpokoju w tym lokalu) i dodał, że nie nastąpi w ten sposób kolizja z innymi instalacjami. Autor oceny sporządzonej w III 2021 r. dodatkowo zaproponował szczegóły prawidłowego sposobu wykonania nowej instalacji (w zakresie rodzaju materiału, średnicy, sposobu łączenia przewodów czy wymiany zaworu odcinającego na zawiasie gazomierzowym dla lokalu nr 2 na kulowy Dn.25) umożliwiającej zapewnienie współwłaścicielom lokalu nr 2 w tym budynku możliwości korzystania z instalacji gazowej. Przedłożone opracowania techniczne potwierdzają zdaniem PINB, że istnieje alternatywny (przez klatkę schodową budynku) w stosunku do pierwotnego (przez mieszkanie nr 1) wariant przebiegu instalacji gazowej w przedmiotowym obiekcie. Kierując się zaleceniami ocen technicznych, w szczególności tej sporządzonej w X 2018 r., w której przedstawiono (na rzutach i przekroju budynku) proponowaną trasę nowej (z pominięciem lokalu nr 1) instalacji gazowej dla potrzeb mieszkania nr 2 i wytycznymi ww. wyroków Sądów, PINB stwierdził, że istnieje inny niż nakaz przywrócenia stanu poprzedniego sposób doprowadzenia robot budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Można bowiem nałożyć na współwłaścicieli budynku, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 PB, w celu doprowadzenia samowolnie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, obowiązek wykonania robót budowlanych polegających na wykonaniu nowej instalacji gazowej dla potrzeb lokalu nr 2 przez części wspólne budynku (zgodnie z przedłożonymi do akt sprawy ocenami technicznymi). Nowa instalacja ominie lokal nr 1 i tak jak poprzednia, samowolnie zdemontowana, zapewni współwłaścicielom lokalu nr 2 w tym budynku możliwość korzystania z instalacji gazowej. PINB wyjaśnił też, że nakazał wykonanie jedynie odcinka instalacji gazowej od gazomierza do przedpokoju lokalu nr 2, jako że odcinek ten ma zastąpić samowolnie zdemontowany przez skarżącą fragment instalacji gazowej. Dalszy odcinek nowej instalacji gazowej, czyli od przedpokoju mieszkania nr 2 do odbiorników gazowych mieszkania nr 2 (kuchenki gazowej czy kotła gazowego) współwłaściciele lokalu mieszkalnego nr 2 będą musieli wykonać na podstawie pozwolenia na budowę lub zgłoszenia dokonanego w organie administracji architektoniczno-budowlanej i przyjętego przez ten organ bez sprzeciwu.
DWINB, po rozpatrzeniu odwołania skarżącej, decyzją z dnia 25 VIII 2021 r. (nr ...) utrzymał opisaną wyżej decyzję PINB w mocy. Nadmienił przy tym, nawiązując do zarzutów skarżącej, że PINB nie mógł nakazać wyłącznie współwłaścicielom lokalu nr 2 wykonania nowej instalacji gazowej, bowiem roboty budowlane nakazane zaskarżoną decyzją są skutkiem samowolnej rozbiórki fragmentu instalacji gazowej w obrębie lokalu nr 1 dokonanej przez skarżącą - i mają one na celu doprowadzenie tych robót (samowolnej rozbiórki) do stanu zgodnego z prawem rozumianego jako zapewnienie współwłaścicielom lokalu nr 2 w tym budynku możliwości korzystania z instalacji gazowej. Nie można też było umorzyć postępowania, gdyż nie stało się ono bezprzedmiotowe. Nowa instalacja dla potrzeb lokalu nr 2 przebiegać będzie inną niż pierwotnie trasą, tj. przez części wspólne budynku (pomieszczenie piwniczne, klatkę schodową) do przedpokoju mieszkania nr 2. Jednocześnie DWINB stwierdził, że nie było podstaw, by wzywać strony do przedstawienia innych opinii technicznych, ocen czy ekspertyz, bowiem zarówno skarżąca, jak i współwłaściciele lokalu nr 2 przedłożyli do akt sprawy oceny techniczne, które w zakresie trasy nowej instalacji są ze sobą zbieżne i wystarczające dla możliwości wykonania nowej instalacji gazowej, gdyż przedstawiają wszystkie niezbędne dane techniczne (określają przebieg instalacji, materiał, sposób wykonania). Skoro osoba posiadająca stosowne uprawnienia budowlane w ocenie technicznej z III 2021 r. potwierdziła, że zawarte w opracowanej przez mgr. inż. P. P. opinii z X 2018 r. rozwiązanie dot. poprowadzenia przewodu gazowego przez pomieszczenia wspólne do lokalu nr 2 nie budzi zastrzeżeń i jest zgodne z przepisami i zasadami wiedzy technicznej, to nie ma potrzeby dodatkowej aktualizacji oceny technicznej z 2018 r. Odnośnie zaś do oceny technicznej z X 2018 r. oznaczonej jako "Wariant II", którą skarżąca przedłożyła do aktualnego odwołania, DWINB stwierdził, że nieznacznie różni się ona od wersji pierwotnej, dlatego nie wpływa na rozstrzygnięcie w sprawie. Ponadto roboty budowlane nakazane przedmiotową decyzją mają zostać wykonane pod nadzorem osoby posiadającej stosowne uprawnienia budowlane, co zapewni bezpieczeństwo wykonania robót i ich zgodność z przepisami.
Na decyzję DWINB z dnia 25 VIII 2021 r. (nr ...) skarżąca wniosła skargę żądając uchylenia decyzji i zasądzenia kosztów postępowania.
W ocenie skarżącej nie było podstaw prawnych do nakładania na nią obowiązku wykonania instalacji gazowej mającej służyć wyłącznie potrzebom lokalu nr 2. Nie chodzi tu bowiem o instalację stanowiącą część wspólną nieruchomości ale o instalację wewnętrzną, znajdującą się za gazomierzem umieszczonym w piwnicy i zasilającą wyłącznie lokal nr 2. Skarżąca zarzuciła także, że organy zaniechały wezwania stron do przedłożenia opinii technicznych czy ekspertyz przedstawiających wariant przeprowadzenia instalacji w sposób najbardziej korzystny dla obu stron. Skarżąca zaznaczyła przy tym, że w toku postępowania odwoławczego przedłożyła "opinię techniczną – wariant II" (datowaną na X 2018 r.) zawierającą korzystniejszą, zdaniem skarżącej, trasę przebiegu instalacji gazowej. Proponowany przebieg stanowi mniejszą ingerencję w nieruchomość wspólną, bowiem jest zdecydowanie krótszy (4 m zamiast 14 m) i prowadzi do kuchni w lokalu nr 2 (zamiast przedpokoju), a więc miejsca gdzie instalacja gazowa dochodziła pierwotnie. W ocenie skarżącej DWINB w sposób nieuprawniony pominął tę propozycję, zamiast zmienić decyzję PINB, ewentualnie uchylić decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez PINB. Zdaniem skarżącej organy nie ustosunkowały się do kwestii demontażu starej, nieczynnej instalacji, mimo że wymagają tego względy bezpieczeństwa. Skarżąca podkreśliła przy tym, że stara instalacja gazowa, nieużytkowana od 2006 r., nie nadawała się do ponownej eksploatacji i należy ją rozebrać. W motywach skargi skarżąca sformułowała również negatywną ocenę postępowania organów nadzoru w innych sprawach dotyczących przedmiotowego budynku i działalności właścicieli lokalu nr 2 dotyczącej m.in. przebudowy lokalu, adaptacji strychu, prowadzenia instalacji elektrycznej, instalacji c.o. i c.w.u., rozbiórki wcześniej istniejącej instalacji gazowej. W ocenie skarżącej właściciele lokalu nr 2 powinni sporządzić kompleksowy projekt instalacji od miejsca montażu gazomierza i uzyskać zgodę skarżącej na jej przeprowadzenie przez części wspólne budynku, zaś organy nadzoru budowalnego czynią wszystko, by umożliwić im realizację instalacji poza obowiązującą procedurą.
W odpowiedzi na skargę DWINB podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Skarżąca pismami procesowymi z dnia 8 i 13 X, 9 XI oraz 15 XII 2021 r. formułowała dodatkowe wnioski oraz uzupełniła argumentację skargi. Zażądała wstrzymania wykonania decyzji, przeprowadzenia posiedzenia jawnego oraz dopuszczenia dowodów na okoliczność demontażu starej instalacji gazowej w lokalu nr 2, bezprawnych działań pracowników Spółki A oraz istnienia kotła centralnego ogrzewania w mieszkaniu nr 2. Skarżąca opisała w szczególności dokładnie przebieg czynności przeprowadzanych przez pracowników Spółki A dotyczących instalacji gazomierza dla lokalu nr 2 oraz perypetie związane z przerwaniem dostawy gazu do lokalu nr 1.
Sąd postanowieniem z dnia 16 XII 2021 r. odmówił wstrzymania wykonania decyzji.
Pismem procesowym z dnia 22 II 2022 r. uczestniczka postępowania, Z. M., poinformowała o wykonaniu decyzji PINB z dnia 26 V 2021 r. (nr ...) załączając zarazem decyzję PINB z dnia 10 II 2022 r. (nr ...) stwierdzającą wykonanie obowiązku doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na rozbiórce fragmentu instalacji gazowej.
Pismem procesowym z 15 VI 2022 r. skarżąca odniosła się do decyzji PINB z dnia 10 II 2022 r. (nr ...) w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązku, podnosząc, że została ona wydana z naruszeniem prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa.
W kontrolowanej sprawie kluczowe znaczenie mają oceny prawne i wskazania wyrażone w prawomocnych wyrokach wydanych poprzednio w sprawie, tj. w wyroku tutejszego Sądu z 28 I 2020 r. (sygn. akt II SA/Wr 277/19) oraz wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 IX 2020 r. (sygn. akt II OSK 1440/20).
W powołanych wyrokach uwzględniono specyfikę stanu faktycznego sprawy w kontekście stosowanego przez organy art. 51 ust. 1 PB, który daje możliwość elastycznego stosowania odpowiednich nakazów w przypadku stwierdzenia wykonania z naruszeniem prawa robót budowlanych niestanowiących budowy. W szczególności zaznaczono, że dla organu nadzoru budowlanego, prowadzącego postępowanie w konkretnej sprawie administracyjnej w warunkach art. 50 i 51 ust. 1 PB oznacza to powinność rozważenia na podstawie prawidłowo podjętych czynności wyjaśniających, czy istnieje inny niż nakaz przywrócenia stanu poprzedniego sposób doprowadzenia robót budowlanych, będących przedmiotem postępowania naprawczego do stanu zgodnego z prawem. Innymi słowy podkreślono, że przewidziany w art. 50 ust. 1 pkt 1 PB nakaz przywrócenia stanu poprzedniego nie musi stanowić jedynej dopuszczalnej reakcji organu nadzoru na przypadki wykonania nielegalnych robót budowlanych. Miało to swoje uzasadnienie zważywszy na fakt, że zdemontowana przez skarżącą instalacja gazowa dochodząca do lokalu nr 2 znajdowała się w lokalu mieszkalnym nr 1 stanowiącym własność skarżącej. W konsekwencji w powołanych wyrokach jednoznacznie wskazano, że organy powinny były rozważyć inną niż nakaz przywrócenia stanu poprzedniego możliwość doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem, rozumianego jako zapewnienie współwłaścicielom lokalu nr 2 w tym budynku możliwości korzystania z instalacji gazowej. Powołano się przy tym na przedłożoną przez skarżącą w postępowaniu odwoławczym opinię techniczną, z której wynikała możliwość przeprowadzenia do lokalu nr 2 instalacji gazowej z pominięciem lokalu nr 1.
Jak wynika z art. 153 ppsa, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Na obecnym etapie zadaniem Sądu było więc przede wszystkim zweryfikowanie, czy powyższe wskazania zostały przez organy obu instancji wykonane, albowiem wiążą one zarówno organy administracji jak i Sąd. Nadmienić przy tym należy, że w sprawie nie nastąpiły zmiany prawa. Z uwagi na fakt, że postępowanie administracyjne wszczęto w 2018 r. zastosowanie znajdują przepisy PB w wersji sprzed 19 IX 2020 r. Jakkolwiek bowiem w tym dniu nastąpiła istotna zmiana regulacji prawnej zawartej w PB, to w sprawach wszczętych przed tą datą zastosowanie znajdują przepisy PB w brzmieniu dotychczasowym (zob. art. 25 ustawy z dnia 13 II 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw – Dz.U. z 2020 r., poz. 471).
Zarówno decyzja DWINB jak i utrzymana przez nią w mocy decyzja PINB uwzględniają oceny prawne i wskazania sformułowane w prawomocnych wyrokach wydanych w sprawie. Materiał dowodowy zebrany w sprawie wskazuje bezsprzecznie, że istnieje możliwość prawidłowego przeprowadzenia instalacji gazowej do lokalu nr 2 z pominięciem lokalu nr 1. Wynika to jednoznacznie z przedłożonej przez skarżącą opinii technicznej z X 2018 r. (autorstwa mgr inż. P. P.), która została dodatkowo potwierdzona oceną techniczną z III 2021 r. (autorstwa mgr inż. S. Z.). Oba te dokumenty, sporządzone przez osoby posiadające uprawnienia m.in. w zakresie projektowania instalacji gazowych, potwierdzają możliwość prawidłowego przeprowadzenia instalacji gazowej w częściach wspólnych budynku od poziomu piwnicy do przedpokoju lokalu nr 2 (akta PINB, k. 63, 66). PINB zasadnie zatem sformułował nakaz przeprowadzenia sieci gazowej w sposób uwzgledniający wytyczne zawarte w tych dokumentach, w obszarze części wspólnych budynku i z pominięciem lokalu nr 1. Podstawę prawną dla sformułowania tego rodzaju nakazu stanowił art. 51 ust. 1 pkt 2 PB, zgodnie z którym organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy przede wszystkim podkreślić, że zarówno PINB jak i DWINB na żadnym etapie postępowania nie przyjmowały, że nakaz doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem dotyczy instalacji gazowej stanowiącej część wspólną nieruchomości. Skarżąca została objęta nakazem nie dlatego, że dotyczył on instalacji stanowiącej część wspólną nieruchomości ale dlatego, że konieczność wydania nakazu była konsekwencją samowolnych robót wykonanych przez skarżącą. Skarżąca usunęła część istniejącej instalacji gazowej połączonej z lokalem nr 2, dlatego też jest zobligowana do wykonania robót mających na celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Jak zaś wynika z art. 52 PB obowiązek wykonania decyzji wydanej na podstawie art. 51 PB ciąży na inwestorze, właścicielu lub zarządcy obiektu budowlanego.
Nie ma również podstaw do uznania, że nakazany w decyzji PINB sposób wykonania instalacji gazowej jest nieprawidłowy z uwagi na istnienie alternatywnych i - zdaniem skarżącej - korzystniejszych sposobów przeprowadzenia instalacji. Sąd ma świadomość, że nie można wykluczyć istnienia wielu wariantów przeprowadzenia spornej instalacji. Zadaniem organów nadzoru nie było jednak weryfikowanie wszystkich możliwych wariantów przebiegu instalacji ale w miarę możliwości zastosowanie wariantu, który nie ingerowałby w przestrzeń znajdującą się w obrębie należącego do skarżącej lokalu nr 1. To było zasadniczą intencją wskazań sformułowanych w powołanych wyżej wyrokach i taki cel został przez organy nadzoru budowalnego osiągnięty. Z tej perspektywy nie ma istotnego znaczenia, że skarżąca przedłożyła w postępowaniu odwoławczym zmodyfikowaną wersję opinii technicznej z X 2018 r. z dopiskiem "Wariant II". Z opinii tej wynika, że istnieje możliwość przeprowadzenia instalacji innym (krótszym) odcinkiem. Rację ma jednak DWINB wyjaśniając, że wariant ten nieznacznie różni się od wariantu przyjętego w decyzji. Sąd zwraca uwagę, że zarówno nakazany przez organy nadzoru przebieg trasy instalacji gazowej jak i przebieg zaproponowany w wariancie II opinii technicznej z X 2018 r. obejmuje część wspólną budynku i pomija lokal nr 1, co w okolicznościach sprawy było najistotniejsze. Nie ma zaś żądnego znaczenia, jaką długość przewodów gazowych będzie trzeba wykorzystać celem wykonania instalacji ani też czy połączenie instalacji z lokalem nr 2 nastąpi w kuchni czy w przedpokoju.
W skardze niezasadnie także zarzuca się decyzji brak rozstrzygnięcia w przedmiocie rozbiórki starej instalacji gazowej, z której korzystał lokal nr 2. Należy podkreślić, że celem postępowania naprawczego z art. 50 – 51 PB jest ocena konkretnych samowolnie zrealizowanych robót budowlanych, nie zaś ocena stanu technicznego budynku jako całości. W wyniku postępowania naprawczego organy nadzoru budowlanego wydają decyzję mającą na celu doprowadzenie wykonanych robót do stanu poprzedniego lub do innego stanu zgodnego z prawem. PINB zasadnie wyjaśnił, że nie nakazuje rozbiórki istniejącej, nieużytkowanej instalacji gazowej lokalu nr 2, gdyż nie jest to niezbędne do osiągnięcia celu postępowania, jej byt nie narusza przepisów, a jeżeli współwłaściciele budynku uznają jej zbędność mogą dokonać jej demontażu po zakończeniu postępowania, bowiem w obecnym stanie prawnym taki demontaż nie wymaga uzyskania pozwolenia na rozbiórkę (zob. art. 31 ust. 1a pkt 1 PB w aktualnej wersji). Zresztą, jak wynika z pisma procesowego skarżącej z dnia 9 XI 2021 r. właściciele lokalu nr 2 w dniach 7-14 X 2021 r. usunęli odcinek starej instalacji gazowej znajdującej się w obrębie korytarza na poziomie piwnicy.
Co do poruszanej przez skarżącą kwestii nieprzydatności starej, wyłączonej od 2006 r. z użytkowania, instalacji gazowej, to na obecnym etapie kwestia ta nie ma już znaczenia. Wobec jednoznacznie sformułowanych w opisanych wyżej wyrokach wskazań, organy nadzoru budowalnego miały obowiązek ustalić alternatywny sposób zapewnienia lokalowi nr 2 dostępu do infrastruktury gazowej bez wykorzystania przestrzeni w lokalu nr 1. Ustalenia co do przydatności starej instalacji, przechodzącej przez lokal nr 1, byłyby więc bezcelowe.
Nawiązując zaś do argumentacji skargi zarzucającej nieprawidłowości postępowania organów nadzoru w innych sprawach oraz nieprawidłowości przy wykonywaniu czynności przez pracowników Spółki A Sąd zwraca uwagę, że przedmiotem niniejszego postępowania jest ocena legalności zaskarżonej decyzji DWINB z dnia 25 VIII 2021 r. (nr ...) utrzymującej w mocy decyzję PINB z dnia 26 V 2021 r. (nr ...) w przedmiocie nakazu doprowadzenia robót budowalnych związanych z częściową rozbiórką instalacji gazowej w lokalu nr 1 do stanu zgodnego z prawem. Kwestia postępowania organów nadzoru w przedmiocie innych robót budowlanych jak również czynności wykonawcze operatora usług gazowych nie są objęte zakresem sądowej kontroli w niniejszej sprawie.
Mając powyższe na względzie Sąd orzekł na zasadzie art. 151 ppsa.