II SA/Wr 487/22

II SA/Wr 487/22 - Postanowienie WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2022-12-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Gabriel Węgrzyn /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
II OSK 1035/23 - Postanowienie NSA z 2023-06-27
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
*Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 58 par. 1 pkt 6,  par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II sprawy ze skargi A. T. na zawiadomienie Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] 2022 r., nr [...] w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
A. T. (dalej: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na zawiadomienie Wojewody Dolnośląskiego z [...] 2022 r., nr [...] o pozostawieniu bez rozpoznania odwołania M. T. i A. T. od decyzji Prezydenta Wrocławia z [...] 2021 r. (nr [...]) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Pozostawienie odwołania bez rozpoznania nastąpiło na podstawie art. 9 w związku z art. 64 § 2 kpa, wobec nieusunięcia w terminie braków formalnych pisma.
W skardze zarzucono Wojewodzie Dolnośląskiemu bezczynność, polegającą na braku rozpatrzenia do chwili wniesienia skargi, pomimo obowiązku wynikającego z art. 35 § 3 kpa, wniesionego przez skarżącego odwołania od decyzji Prezydenta Wrocławia z [...] 2021 r. (nr [...]).
W piśmie z 18 XII 2022 r., stanowiącym odpowiedź na wezwanie Sądu z 12 XII 2022 r. do sprecyzowania przedmiotu skargi, skarżący oświadczył, że jest nim pozostawienie pisma bez rozpoznania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało odrzucić jako niedopuszczalną.
Przepis art. 1 ustawy z 30 VIII 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329; dalej: ppsa) stanowi, że przed sądami administracyjnymi rozpatrywane są sprawy z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz inne sprawy, do których przepisy powołanej ustawy stosuje się z mocy ustaw szczególnych.
Ramy tej kontroli zostały określone w art. 3 § 2 ppsa, w myśl którego kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w kpa, postępowań określonych w działach IV, V i VI Op, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o KAS oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w kpa oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Op oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 kpa oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i § 3 kpa).
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest czynność Wojewody Dolnośląskiego polegająca na zawiadomieniu skarżącego o pozostawieniu bez rozpoznania odwołania od decyzji Prezydenta Wrocławia z [...] 2021 r. (nr [...]).
Niewątpliwie tego rodzaju czynność organu administracji nie stanowi ani decyzji, ani też żadnego z postanowień wymienionych w art. 3 § 2 pkt 2 i 3 ppsa, co oznacza, że należało dokonać analizy prawnej pod kątem stwierdzenia, czy takie działanie organu można zaliczyć do aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o których mowa w pkt 4 powołanej wyżej regulacji.
W świetle poglądów doktryny oraz orzecznictwa (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wyd. 2, str. 29-30, jak również: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. T. Wosia, wyd. 3, s. 62 – 63), kategorię działań administracji, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ppsa charakteryzują następujące elementy. Są to akty lub czynności, które: nie mają charakteru decyzji lub postanowienia, te bowiem są zaskarżalne na podstawie art. 3 § 2 pkt 1-3 ppsa; są podejmowane w sprawach indywidualnych, ponieważ akty o charakterze ogólnym zostały wymienione w art. 3 § 2 pkt 5-6 ppsa; muszą mieć charakter publicznoprawny, ponieważ tylko w takim zakresie działalność administracji została poddana sądowej kontroli; dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Ponadto musi istnieć ścisły i bezpośredni związek między działaniem (zaniechaniem określonego działania) organu administracji, a możliwością realizacji uprawnienia (obowiązku) wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność.
W powyższym zakresie w przeszłości w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, ujawniły się dwa nurty dotyczące oceny charakteru czynności pozostawienia podania bez rozpoznania. Przedstawiciele pierwszej linii, której źródłem była uchwała składu siedmiu sędziów SN z 8 VI 2000 r., III ZP 11/00, OSNP 2000/19/702 prezentowali stanowisko, że pozostawienie wniosku bez rozpoznania, jako czynność materialnotechniczna, nie podlega zaskarżeniu w drodze odwołania, a tym samym nie może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. W tej sytuacji, jeżeli w ocenie skarżącego, pozostawiony bez rozpoznania wniosek spełniał kryterium kompletności, mógł on złożyć skargę na bezczynność organu (v. postanowienie NSA z 8 IV 2008 r., I GSK 485/07; wyroki NSA: z 10 III 2011 r., II GSK 358/10; z 24 VII 2012 r., I OSK 842/12; z 27 IX 2012 r., II OSK 1294/12; z 9 XI 2012 r., II OSK 2102/12 - CBOSA). Natomiast według przedstawicieli drugiego poglądu, czynność polegająca na pozostawieniu podania bez rozpoznania posiada wszystkie cechy pozwalające na jej zakwalifikowanie do aktów lub czynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 ppsa (v. wyroki NSA: z 14 IX 2011 r., II FSK 2624/10; z 11 I 2012 r., II GSK 1362/10 - CBOSA).
Na tle powstałych rozbieżności NSA podjął w dniu 3 IX 2013 r. uchwałę w składzie 7 sędziów (I OPS 2/13), w której przesądził, że na pozostawienie podania bez rozpoznania przysługuje skarga na bezczynność organu, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ppsa.
W uzasadnieniu uchwały NSA wskazał, że nie można pozostawienia podania bez rozpoznania w trybie art. 64 § 2 kpa uznać za akt lub czynność wymienioną w art. 3 § 2 pkt 4 ppsa, ponieważ nie jest spełnione kryterium, że dotyczy ono uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Czynność ta bowiem nie potwierdza, ani też nie zaprzecza, że dotyczy uprawnienia lub obowiązku wynikających wprost z ustawy. NSA stwierdził również, że jeżeli organ prowadzący postępowanie pozostawia podanie bez rozpoznania, mimo że nie zachodzą przesłanki warunkujące podjęcie tej czynności materialno-technicznej (np. wezwanie organu wystosowane na podstawie art. 64 § 2 kpa było wadliwe), to pozostaje on w bezczynności, bowiem odmawia rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji. W takiej sytuacji środkiem zaskarżenia zapewniającym obronę przed bezprawnym nadużywaniem instytucji usunięcia braków podania jest skarga na bezczynność organu.
Mając powyższe na uwadze, wobec zaskarżenia w niniejszej sprawie czynności polegającej na pozostawieniu odwołania bez rozpoznania, która nie rozstrzyga władczo o prawach lub obowiązkach w indywidualnej sprawie, a także ze względu na istniejącą możliwość ochrony przez skarżącego swych praw poprzez wniesienie skargi na bezczynność organu pozostawiającego odwołanie bez rozpoznania, przyjąć należy, że skarga w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna.
Z powyższych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ppsa postanowiono, jak w sentencji.