II SA/Wr 476/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczące odmowy stwierdzenia nieważności uzgodnienia inwestycji budowlanej, ze względu na naruszenie przepisów o wyłączeniu członków kolegium, którzy brali udział w wydaniu poprzednich postanowień.
Skarga dotyczyła postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającego stwierdzenia nieważności wcześniejszych postanowień dotyczących uzgodnienia budowy zbiornika na nieczystości płynne. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie, stwierdzając naruszenie przepisów o wyłączeniu członków kolegium, którzy brali udział w wydaniu obu postanowień. Podkreślono, że naruszenie to stanowi podstawę do wznowienia postępowania i uchylenia zaskarżonego aktu, niezależnie od wpływu na wynik sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę D. i M.W. oraz M.W. i J.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L., które utrzymało w mocy postanowienie odmawiające stwierdzenia nieważności postanowienia Starosty T. z dnia [...] sierpnia 2004 r. w sprawie uzgodnienia zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie zbiornika na nieczystości płynne. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów prawa materialnego i proceduralnego, w tym brak odniesienia się do ich interesu prawnego oraz potencjalne sfałszowanie dokumentów. Sąd, działając w granicach swojej kognicji, stwierdził, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów o wyłączeniu członków kolegium (art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 § 1 k.p.a.), którzy brali udział w wydaniu poprzedzających postanowień. Powołując się na uchwałę NSA II GPS 2/06 i wyrok TK P 57/07, sąd uznał, że naruszenie to stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd uchylił również poprzedzające postanowienie Kolegium z dnia 25 kwietnia 2005 r., wskazując na naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. oraz skład orzekający. Sąd oddalił wnioski dowodowe i mediacyjne, uznając je za nieistotne lub niedopuszczalne w postępowaniu sądowo-administracyjnym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, członek samorządowego kolegium odwoławczego, który brał udział w wydaniu postanowienia, podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 w związku z art. 27 § 1 i art. 127 § 3 k.p.a. oraz art. 2 i 78 Konstytucji RP.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na uchwałę NSA II GPS 2/06 i wyrok TK P 57/07, które potwierdzają, że zasada wyłączenia pracownika od udziału w sprawie w wyższej instancji stanowi gwarancję procesową bezstronności i że członek kolegium orzekający w tej samej sprawie w dwóch instancjach powinien zostać wyłączony.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (10)
Główne
k.p.a. art. 24 § par 1 pkt 5
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy o wyłączeniu pracownika mają zastosowanie do członka samorządowego kolegium odwoławczego w postępowaniu z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, gdy brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji.
k.p.a. art. 27 § § 1 zdanie pierwsze
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy o wyłączeniu pracownika mają zastosowanie do członka samorządowego kolegium odwoławczego w postępowaniu z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, gdy brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji.
k.p.a. art. 127 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Od decyzji/postanowienia wydanej w I instancji przez samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, do którego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań.
k.p.a. art. 145 § par. 1 pkt 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie przepisów dające podstawę do wznowienia postępowania stanowi podstawę uchylenia zaskarżonego aktu.
p.p.s.a. art. 145 § par 1 pkt 1 lit. b i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zaskarżony akt podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, jak i gdy stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
u.p.z.p. art. 60 § ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Postanowienie uzgadniające decyzję o warunkach zabudowy w zakresie ochrony gruntów rolnych.
u.o.g.r.l.
Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych
Przepisy dotyczące ochrony gruntów rolnych i leśnych.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji/postanowienia powinno zawierać wskazanie podstawy prawnej i faktycznej rozstrzygnięcia.
p.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd nie jest związany granicami skargi i bada sprawę wszechstronnie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przepisów o wyłączeniu członków Samorządowego Kolegium Odwoławczego, którzy brali udział w wydaniu poprzednich postanowień w tej samej sprawie. Nieprawidłowe uzasadnienie postanowienia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze.
Godne uwagi sformułowania
Sąd nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, lecz rozstrzyga o legalności decyzji. Sąd stosownie do zapisu art. 134 powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie jest związany granicami skargi. Naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania - zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzasadnia uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zasada wyłączenia pracownika od udziału w sprawie w wyższej instancji stanowi dla stron gwarancję procesową, że nikt nie będzie sędzią we własnej sprawie.
Skład orzekający
Olga Białek
przewodniczący
Julia Szczygielska
sprawozdawca
Anna Siedlecka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o wyłączeniu członków organów kolegialnych w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w kontekście wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 127 § 3 k.p.a.). Potwierdzenie znaczenia zasady dwuinstancyjności i bezstronności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy członek organu orzekał w tej samej sprawie w dwóch instancjach. Konieczność analizy konkretnych przepisów k.p.a. i orzecznictwa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z bezstronnością organów administracji i prawem do dwukrotnego rozpoznania sprawy. Wyrok opiera się na istotnym orzecznictwie NSA i TK.
“Czy ten sam sędzia może orzekać dwa razy w tej samej sprawie? WSA odpowiada.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wr 476/05 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2009-09-24 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-08-16 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Anna Siedlecka Julia Szczygielska /sprawozdawca/ Olga Białek /przewodniczący/ Symbol z opisem 6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego Hasła tematyczne Budowlane prawo Nadzór budowlany Sygn. powiązane II OZ 279/09 - Postanowienie NSA z 2009-03-27 II OZ 280/09 - Postanowienie NSA z 2009-03-27 II OZ 1134/09 - Postanowienie NSA z 2009-12-18 VII SA/Wa 281/09 - Wyrok WSA w Warszawie z 2010-04-28 II OZ 678/09 - Postanowienie NSA z 2009-08-20 II OZ 281/09 - Postanowienie NSA z 2009-03-27 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku *Uchylono postanowienie I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 24 par 1 pkt 5, art. 27, art. 127 par 3, art. 145 par. 1 pkt 3, art. 107 par. 3, art. 156, art. 157 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 145 par 1 pkt 1 lit. b i c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Białek Sędzia NSA Julia Szczygielska (sprawozdawca) Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant Izabela Krajewska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 września 2009 r. sprawy ze skargi D. i M.W. oraz M.W. i J.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...]r. nr [...]; II. przyznaje od Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu –na rzecz adwokata R.W. – tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu łączną kwotę 292,80zł (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100), na którą składa się wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 240 zł (dwieście czterdzieści) oraz podatek VAT w kwocie 52, 80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] czerwca 2005r., Nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art.127 § 3 i art.144 k.p.a., po rozpoznaniu wniosku D.W., J.W., M.W. i M.W. o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. odmawiającym stwierdzenia nieważności postanowienia tegoż organu nr [...] z dnia [...] lutego 2005 r., utrzymującego w mocy postanowienie nr [...] Starosty T. z dnia [...] sierpnia 2004 r. w sprawie uzgodnienia zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie zbiornika na nieczystości płynne o charakterze socjalno-bytowym, przewidzianego do realizacji na działce nr 26/1, obręb N.D., gmina T., w zakresie ochrony gruntów rolnych, utrzymano w mocy postanowienie Kolegium z dnia [...] kwietnia 2005r., o nr wyżej podanym. Rozstrzygnięcie powyższe oparte zostało na następujących ustaleniach faktycznych i prawnych: Postanowieniem z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. utrzymało w mocy postanowienie nr [...] Starosty T. z dnia [...] sierpnia 2004 r. w sprawie uzgodnienia zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie zbiornika na nieczystości płynne o charakterze socjalno-bytowym, przewidzianego do realizacji na działce nr 26/1. obręb N.D., gmina T., w zakresie ochrony gruntów rolnych. W motywach rozstrzygnięcia wskazano, iż organ I instancji w sposób prawidłowy dokonał uzgodnienia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji w zakresie ochrony gruntów rolnych w sposób, zgodny z przepisami ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 80. poz. 717 z późn. zm.). Pismem z dnia 27 lutego 2005 r. D.W., M.W., J.W. i M.W. wystąpili do Samorządowego Kolegium Odwoławczego L. o stwierdzenie nieważności tego postanowienia. W ocenie stron, postanowienie to w sposób rażący narusza ich "prawa procesowe, prawo materialne i prawo do obrony i wyjaśnienia w jawnym i rzetelnym procesie (...)". Ponadto wskazują na szereg uchybień w postępowaniach o wydanie pozwolenia na budowę zbiornika na nieczystości płynne dla ich sąsiadów. W celu ustalenia, czy zaistniała podstawa do stwierdzenia nieważności postanowienia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. wszczęło z urzędu postępowanie w tym zakresie. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L., odmówiło stwierdzenia nieważności postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. nr [...] z dnia [...] lutego 2005 r. utrzymującego w mocy postanowienie nr [...] Starosty T. z dnia [...] sierpnia 2004r. w sprawie uzgodnienia zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie zbiornika na nieczystości płynne o charakterze socjalno-bytowym przewidzianego do realizacji na działce na 26/1, obręb N.D., gmina T., w zakresie ochrony gruntów rolnych. W motywach rozstrzygnięcia wskazano, iż postanowienie to zostało wydane zgodnie z wymogami przepisu art. 60 ust 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.), w kwestii uzgodnienia warunków zabudowy planowanej inwestycji polegającej na budowie zbiornika na nieczystości płynne o charakterze socjalno-bytowym na działce nr 26/1, obręb N.D., w zakresie ochrony gruntów rolnych i nie narusza przepisów ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. Nr 16, poz. 78 z późn. zm.). Ponadto Kolegium nie dopatrzyło się innych naruszeń przepisów prawa stanowiących podstawę do wzruszenia decyzji w trybie przepisów art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a., odmówiło zatem stwierdzenia nieważności tego postanowienia. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyli: D.W., J.W., M.W. i M.W., podnosząc, iż Kolegium w zaskarżonym postanowieniu nie odniosło się do wcześniejszych żądań strony w sprawie przeprowadzenia postępowania z udziałem skarżących, którzy w sprawie mają interes prawny. Wskazują też na szereg innych uchybień w prowadzonych postępowaniach o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy dla zrealizowanej już przez sąsiadów inwestycji polegającej na budowie zbiornika na nieczystości płynne, a aktualnie zarówno Burmistrz, Starosta oraz Kolegium legalizują tę budowę opierając się na sfałszowanych mapach i dokumentach. Rozpatrując złożony wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy Kolegium stwierdziło, co następuje: Istotą postanowienia uzgadniającego decyzję o warunkach zabudowy w zakresie ochrony gruntów rolnych jest wykazanie, że na wskazanym terenie rolnym możliwe jest zrealizowanie inwestycji w sposób nie naruszający przepisów o ochronie gruntów rolnych. Obowiązek ten wynika z przepisu art. 53 ust. 4 pkt 6, w związku z art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.). Uzgodnienie to ma na celu ewentualne nałożenie obowiązków czy też innych warunków zmierzających do ochrony gruntów rolnych i przeciwdziałanie możliwym szkodom czy sytuacjom wpływającym negatywnie na grunty rolne. W tym postępowaniu organ orzekający nie może, poza wyżej wymienionymi rozstrzygać żadnych innych kwestii, w tym poruszonych przez skarżących w kolejnych pismach procesowych. Jak wykazano w zaskarżonym postanowieniu, uzgodnienie w zakresie ochrony gruntów rolnych w postanowieniu Starosty T. dokonane zostało w sposób prawidłowy i nie naruszało obowiązujących przepisów prawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Postanowienie to nie naruszało też innych przepisów prawa, powodujących jego uchylenie w toku ponownego rozpatrzenia. Tym samym decyzja Kolegium z dnia [...] lutego 2005 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty T. nie naruszyła przepisów art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i brak było podstaw do jej wzruszenia w trybie przepisów art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w osnowie postanowienia. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniosła D.W., M.W., J.W. i M.W. wnosząc o jego uchylenie, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. z 2003r., Nr 80, poz.717/, jak i naruszenie przepisów procedury administracyjne, a to m. innymi art.7,8,9,10 k.p.a. jak i art.139 k.p.a. Nadto skarżąca zarzuciła, że Starosta T. wydał postanowienie uzgadniające z rażącym naruszeniem prawa, czego jednakże nie dopatrzyło się Kolegium, wydając niezasadne postanowienie o odmowie stwierdzenia nieważności tegoż postanowienia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. W dniu 10 września 2009r. wpłynęło do Sądu pismo skarżącej D.W., w którym zawarto wniosek o mediację z Ministerstwem Sprawiedliwości, Sejmową Komisją Sprawiedliwości i Praw Człowieka oraz Sejmową Komisją Ustawodawczą, podnosząc, że skarżący " mają w tym interes prawny", jak również w piśmie tym zawarto wniosek o: "uzupełnienie materiału dowodowego o wypisy i wyrysy map z działek o nr (...)" oraz "przeprowadzenie przez Sąd dowodów uzupełniających z dokumentów z wypisów i wyrysów map geodezyjnych z działek nr (...)", podnosząc przy tym, ze skarżąca ma w tym interes prawny. W piśmie z dnia 22 września 2009r. skarżący D. i M.W. ponawiając zarzuty podniesione w skardze, zarzucili, że wydane w sprawie postanowienia są "bezwzględnie nieważne". Skarżący odwołując się do uchwały siedmiu sędziów NSA, sygn. akt II GPS 2/06 /ONSA i WSA 2007/3/6/, zarzucali, że Kolegium wydając kwestionowane przez skarżących postanowienia orzekało w niewłaściwych składach. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji /postanowienia/, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. /postanowienia/ Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/ w związku z art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art. 145 lub art. 151 w/w ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zważyć przy tym należy, że Sąd stosownie do zapisu art. 134 powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie jest związany granicami skargi. Przepis ten umożliwia Sądowi wszechstronne i obiektywne zbadanie sprawy niezależnie od podniesionych zarzutów. Dokonana zgodnie z przedstawionymi kryteriami sądowa kontrola zaskarżonego aktu wykazała konieczność zastosowania w niniejszej sprawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Według przywołanego przepisu zaskarżony akt podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, jak i gdy stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] czerwca 2005r., które utrzymało w mocy postanowienie tegoż Kolegium z dnia [...] kwietnia 2005r. o odmowie stwierdzenia nieważności postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] lutego 2005r., Nr [...], utrzymującego w mocy postanowienie Starosty T. z dnia [...] sierpnia 2004r. w sprawie uzgodnienia zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie zbiornika na nieczystości płynne, przewidzianego do realizacji na działce nr 26/1, obręb N.D., gmina T.. Niewątpliwe jest w sprawie, że zaskarżone do Sądu postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] czerwca 2005r. podjęte zostało w trybie art.127 § 3 k.p.a. W myśl tego przepisu, od decyzji /postanowienia/ wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Skoro od decyzji /postanowienia/ wydanej w I instancji przez samorządowe kolegium odwoławcze przysługuje prawo złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, to decyzja /postanowienie/ wydana w trybie art. 127 § 1 k.p.a. staje się decyzją /postanowieniem/ wydaną w II instancji. Stwierdzenie to potwierdza wskazanie przez ustawodawcę, że do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, a w tym m.in. art. 138 k.p.a. z kompetencjami kasacyjno-reformatoryjnymi włącznie. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że do postępowania związanego z rozpoznaniem wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy winny mieć zastosowanie przepisy dotyczące wyłączenia pracownika, o których mowa w art. 24 k.p.a. Przemawia za tym potrzeba urzeczywistnienia zasady gwarantującej stronie prawo do bezstronnego, dwukrotnego rozpoznania jej sprawy, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.). Znajduje to potwierdzenie w uchwale podjętej w składzie siedmiu sędziów z dnia 22 lutego 2007 r., sygn. akt II GPS 2/06, gdzie Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że przepisy o wyłączeniu pracownika i pracownika organu kolegialnego (art. 24 § 1 pkt 5 i art. 27 § 1 zdanie pierwsze k.p.a.) mają zastosowanie do członka samorządowego kolegium odwoławczego w postępowaniu wszczętym na wniosek, o którym mowa w art. 127 § 3 k.p.a., wskazując, że zasada wyłączenia pracownika od udziału w sprawie w wyższej instancji stanowi dla stron gwarancję procesową, że nikt nie będzie sędzią we własnej sprawie, bo z wydanym poprzednio rozstrzygnięciem zwykle się identyfikuje przy jego ponownej ocenie. Zawsze tam, gdzie dochodzi do ponownego rozpatrzenia wniosku przez ten sam organ (art. 127 § 3 k.p.a.), trzeba bezwzględnie oceniać, czy jest możliwe zastosowanie przesłanki wyłączenia pracownika przewidzianej w art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. Powyższe stanowisko NSA wyrażone w przytoczonej uchwale, w pełni zostało podzielone przez Trybunał Konstytucyjny, który w wyroku z dnia 15 grudnia 2008 r. sygn. akt P 57/07 - orzekł, że "Art. 24 § 1 pkt 5 w związku z art. 27 § 1 i art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w zakresie, w jakim nie wyłącza członka samorządowego kolegium odwoławczego w postępowaniu z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, gdy członek ten brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji, jest niezgodny z art. 2 w związku z art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej". Przywołać w tym miejscu również należy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2009r., sygn. akt II OPS 2/09 / LEX nr 509711/, gdzie zawarta została teza o następującej treści: "Członek samorządowego kolegium odwoławczego, który brał udział w wydaniu decyzji zaskarżonej wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy, podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu z wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 w związku z art. 27 § 1 i art. 127 § 3 k.p.a. oraz art. 2 i 78 Konstytucji RP w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 grudnia 2008 r., P 57/07.". Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że istotną okolicznością w niniejszej sprawie jest to, że z treści zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] czerwca 2005r., wydanego w trybie art. 127 § 3 k.p.a., wynika, że wydane ono zostało z udziałem członków Kolegium: D.W. i J.M., którzy uczestniczyli też w wydaniu poprzedzającego go postanowienia z dnia [...] kwietnia 2005r., przy czym D.W. w obu instancjach pełniła funkcję sprawozdawcy. Oznacza to, że osoby te podlegały wyłączeniu z mocy art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 § 1 k.p.a. Skoro zatem w składzie Samorządowego Kolegium Odwoławczego ponownie rozpoznającym niniejszą sprawę brały udział osoby, które wydawały w tej sprawie pierwsze postanowienie to postępowanie prowadzące do wydania zaskarżonego postanowienia dotknięte było wadą w postaci naruszenia przepisów art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 27 § 1 k.p.a. i art. 127 § 3 k.p.a., stanowiącą podstawę wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a. Naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania - zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzasadnia uchylenie zaskarżonego postanowienia. Przy czym naruszenie to stanowi przesłankę uzasadniającą uchylenie postanowienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny bez względu na to, czy miało ono, czy też nie miało wpływu na wynik sprawy. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżone postanowienie. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że niewątpliwe jest w sprawie, że prawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowią przepisy dotyczące weryfikacji decyzji /postanowień/ w trybie nadzwyczajnym, a dotyczącym stwierdzenia jej nieważności. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu (art. 157 § 2 k.p.a.). Wady decyzji wyliczone wyczerpująco w art. 156 § 1pkt 1-7 k.p.a. oraz wady nieważności ustanowione w przepisach odrębnych mają w przeważającej mierze charakter materialnoprawny. Organ administracyjny nie jest związany zarzutami zawartymi we wniosku strony o stwierdzenie nieważności decyzji /postanowienia/ i jeśli nawet uważa, że podniesione przez wnioskodawcę zarzuty są niezasadne, to musi zbadać z urzędu, czy zaskarżona decyzja /postanowienie/ nie jest dotknięta chociażby jedną z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Orzeczenie o nieważności decyzji /postanowienia/ przepisy nie pozostawiają uznaniu organu właściwego do stwierdzenia nieważności. Organ ten bowiem dostrzegłszy, iż badana decyzja /postanowienie/ dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., obowiązany jest do stwierdzenia jej nieważności. Jest niesporne, że podstawę materialno-prawną postanowienia Starosty T. z dnia [...] sierpnia 2004r. w sprawie uzgodnienia zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie zbiornika na nieczystości płynne, przewidzianego do realizacji na działce nr 26/1, obręb N.D., gmina T., stwierdzenia nieważności którego domagają się skarżący, stanowił przepis art.60 ust.1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. Nr 80, poz.717 ze zm./ oraz art.5 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych /Dz.U. Nr 16, poz.78 ze zm./. Oznacza to tyle, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. po wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności opisanego wyżej postanowienia Starosty, zobligowane było w postępowaniu rozpoznawczym do ustalenia czy kwestionowane postanowienie obarczone jest wadami o których stanowi art. 156 § 1 pkt. 1-7 k.p.a., oceniając je z punktu widzenia w/w przepisów prawa materialnego, przytoczonych w kwestionowanym postanowieniu Starosty T.. W ocenie Sądu, Kolegium wydając postanowienie z dnia [...] kwietnia 2005r., tj. postanowienie poprzedzające zaskarżone postanowienie z [...] czerwca 2005r. nie dopełniło powyższych wymogów, naruszając tym samym przepis art.107§ 3 k.p.a. Nie można bowiem przyjąć, iż Kolegium powołując ogólnie ustawę z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych /Dz.U. Nr 16, poz.78 ze zm./ spełniło wymogi określone przepisem art.107 § 3 k.p.a. Równie istotną kwestią, która miała wpływ na uchylenie przez Sąd powyższego postanowienia z dnia [...] kwietnia 2005r. – był skład Kolegium, który orzekał w sprawie. Jak to już wyżej Sąd zauważył, postanowienie to wydane zostało z udziałem członków Kolegium: D.W. i J.M.. Okoliczność ta jest o tyle istotna, że te same osoby były w składzie orzekającym Kolegium, wydającym postanowienie z dnia [...] lutego 2005r. o utrzymaniu w mocy postanowienia Starosty T. z dnia [...] sierpnia 2004r. w sprawie uzgodnienia zamierzenia inwestycyjnego /.../, stwierdzenia nieważności którego domagają się skarżący, i z w/w postanowień Kolegium wynika, że Pani D.W. była sprawozdawcą w obu tych sprawach, czyli rozpoznawanej w trybie zwykłym /odwoławczym - zażaleniowym/ oraz w trybie nadzwyczajnym. Nie przesadzając ostatecznego wyniku sprawy, wobec naruszenia w/w przepisów postępowania, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o uchyleniu również postanowienia Kolegium z dnia 25 kwietnia 2005r., wydanego w trybie nadzwyczajnym. Na marginesie należy wskazać, iż żądanie skarżących dotyczące stwierdzenia przez Sąd nieważności postanowienia Starosty T. z dnia [...] sierpnia 2004r., wykracza poza ustawowy zakres kognicji przyznanej sądowi administracyjnemu. Sąd ten dokonuje jedynie oceny legalności zaskarżonego postanowienia Kolegium, nie posiadając kompetencji do zastępowania tych organów w zakresie działalności administracji. Odnosząc się do wniosków zawartych w skardze, jak i w licznych pismach złożonych w toku niniejszego postępowania sadowego wyjaśnić należy, że w zakresie właściwości sądu administracyjnego - nie mieści także rozstrzyganie sporów związanych z granicami nieruchomości. Na rozprawie w dniu 24 września 2009r. Sąd postanowił - powołując się na przepis art.106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie uwzględnić wniosku skarżących o uzupełnienie materiału dowodowego poprzez przedłożenie przez organy wypisów i wyrysów map geodezyjnych działek o określonych numerach, z uwagi na to, że nie były to dokumenty niezbędne do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Nadto Sąd na powyższej rozprawie postanowił również, nie uwzględnić wniosków skarżących o przeprowadzenie mediacji z Ministerstwem Sprawiedliwości, Sejmową Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka oraz Sejmowa komisja Ustawodawczą, z tej to przede wszystkim przyczyny, że nie zachodziły przesłanki z art.115 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdy nadto zgodnie z art.116 § 2 ustawy posiedzenie mediacyjne odbywa się z udziałem stron, gdy zaś niewątpliwe jest w sprawie, że powołane przez skarżących organy, a to: Ministerstwo Sprawiedliwości, Sejmowa Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka oraz Sejmowa Komisja Ustawodawczą - nie były i nie są stronami niniejszego postępowania. Mając na uwadze wyżej powiedziane, Sąd orzekł jak w pkt. I sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 250 u.p.s.a. (pkt. II sentencji). H.B. 21.10.2009r.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI