II SA/WR 459/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę W. B. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego, która uchyliła decyzję Prezydenta W. i orzekła o potwierdzeniu zaistnienia przesłanki nagłej potrzeby zapobieżenia znacznej szkodzie wynikającej z awarii gazociągu. Awaria gazociągu na nieruchomości skarżącego miała miejsce 11 października 2023 r., co wymagało natychmiastowych prac naprawczych podjętych przez P. sp. z o.o. Skarżący zarzucał organom naruszenie przepisów k.p.a., w tym brak czynnego udziału strony w postępowaniu, oraz błędne zastosowanie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, twierdząc, że prace miały charakter planowanego remontu, a nie usuwania nagłej awarii. Sąd, analizując zebrany materiał dowodowy, w tym notatki służbowe i protokoły, uznał, że wystąpiła niewątpliwa awaria gazociągu, objawiająca się uchodzeniem gazu, co stanowiło nagłą potrzebę zapobieżenia znacznej szkodzie. Sąd podkreślił, że pracownicy gazowni byli specjalistami i potwierdzili wyciek gazu. Zarzuty dotyczące naruszeń proceduralnych, w tym braku zawiadomienia strony o wszczęciu postępowania, zostały uznane za nieistotne dla wyniku sprawy, ponieważ organ odwoławczy naprawił te uchybienia, a skarżący nie wykazał, że gdyby brał czynny udział w postępowaniu, zapadłaby decyzja o innej treści. Sąd oddalił skargę, uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie, że awaria gazociągu uzasadnia zajęcie nieruchomości bez zgody właściciela na podstawie art. 126 ust. 5 u.g.n. oraz że naruszenia proceduralne organu pierwszej instancji mogą zostać naprawione przez organ odwoławczy.
Dotyczy specyficznej sytuacji awarii gazociągu i zastosowania art. 126 u.g.n. Interpretacja przepisów proceduralnych może być stosowana szerzej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy awaria gazociągu na nieruchomości prywatnej, wymagająca natychmiastowej interwencji, uzasadnia czasowe zajęcie nieruchomości bez uprzedniej zgody właściciela na podstawie art. 126 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wystąpienie awarii gazociągu, objawiającej się uchodzeniem gazu, stanowi nagłą potrzebę zapobieżenia powstaniu znacznej szkody, która uzasadnia czasowe zajęcie nieruchomości bez uprzedniej zgody właściciela.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że materiał dowodowy potwierdził wystąpienie awarii gazociągu, co wymagało natychmiastowej interwencji w celu zapobieżenia znacznej szkodzie. Pracownicy gazowni, jako specjaliści, potwierdzili wyciek gazu, a obecność pęcherzyków powietrza w wodzie nad gazociągiem stanowiła wystarczającą przesłankę do podjęcia działań.
Czy naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności zasady czynnego udziału strony, przez organ pierwszej instancji, może skutkować uchyleniem decyzji organu drugiej instancji, jeśli uchybienie to zostało naprawione w postępowaniu odwoławczym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie zasady czynnego udziału strony przez organ pierwszej instancji nie musi skutkować uchyleniem decyzji organu drugiej instancji, jeśli organ odwoławczy naprawił to uchybienie, a strona nie wykazała, że gdyby brała czynny udział w postępowaniu, zapadłaby decyzja o odmiennej treści.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że Wojewoda Dolnośląski naprawił naruszenie art. 10 k.p.a. przez organ pierwszej instancji, umożliwiając stronie zapoznanie się z aktami i wypowiedzenie się co do zebranych materiałów. Brak wykazania przez stronę istotnego wpływu tego uchybienia na wynik sprawy wykluczył podstawę do uchylenia decyzji.
Czy dla stwierdzenia zaistnienia przesłanki nagłej potrzeby zapobieżenia znacznej szkodzie, uzasadniającej zajęcie nieruchomości, konieczne jest ustalenie przyczyn awarii gazociągu lub winy podmiotu odpowiedzialnego za jego utrzymanie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w postępowaniu dotyczącym potwierdzenia zaistnienia przesłanki nagłej potrzeby zapobieżenia znacznej szkodzie, organy nie badają przyczyn awarii ani winy podmiotu odpowiedzialnego za jej powstanie.
Uzasadnienie
Sąd podzielił stanowisko organów, że celem postępowania było jedynie stwierdzenie zaistnienia przesłanki nagłej potrzeby zapobieżenia szkodzie, a nie ustalanie przyczyn awarii czy winy. Skupiono się na fakcie wystąpienia zagrożenia i konieczności jego usunięcia.
Przepisy (12)
Główne
u.g.n. art. 126 § 5
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Przepis ten stanowi podstawę do potwierdzenia zaistnienia przesłanki nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody, która uniemożliwiła złożenie wniosku o wydanie decyzji na czasowe zajęcie nieruchomości, co uzasadnia zajęcie nieruchomości bez uprzedniego zezwolenia.
u.g.n. art. 126 § 8
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Przepis ten określa termin (7 dni) na wydanie przez starostę decyzji potwierdzającej zaistnienie przesłanek zajęcia nieruchomości na podstawie ust. 5.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala skargę, jeżeli brak jest podstaw do jej uwzględnienia.
Pomocnicze
u.g.n. art. 126 § 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Przepis ten reguluje wydawanie zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości w przypadku siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody, na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy.
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres kontroli sądu administracyjnego nad legalnością zaskarżonego aktu.
k.p.a. art. 10
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwa.
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 138 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Rozstrzygnięcia organu odwoławczego, w tym uchylenie decyzji organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawy uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.
k.p.a. art. 78 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek uwzględnienia żądania strony dotyczącego dowodu, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Fakt ulatniania się gazu z gazociągu na nieruchomości skarżącego, potwierdzony przez specjalistów, stanowił nagłą potrzebę zapobieżenia znacznej szkodzie. • Naruszenia proceduralne organu pierwszej instancji zostały naprawione przez organ odwoławczy, a skarżący nie wykazał ich istotnego wpływu na wynik sprawy. • Zakres prac wykonanych przez P. sp. z o.o. był uzasadniony koniecznością usunięcia awarii i zapobieżenia szkodzie, a nie miał znaczenia dla oceny zaistnienia przesłanki nagłej potrzeby.
Odrzucone argumenty
Prace prowadzone przez P. sp. z o.o. miały charakter planowanego remontu, a nie usuwania nagłej awarii. • Organ pierwszej instancji nie przeprowadził wystarczającego postępowania dowodowego, opierając się jedynie na informacjach wnioskodawcy. • Organ odwoławczy naruszył zasadę dwuinstancyjności i prawo strony do udziału w postępowaniu. • Dla stwierdzenia przesłanki nagłej potrzeby zapobieżenia szkodzie konieczne jest ustalenie przyczyn awarii i posiadanie dokumentacji projektowej gazociągu.
Godne uwagi sformułowania
nagła potrzeba zapobieżenia powstaniu znacznej szkody • niezwłocznie przystąpiono do zabezpieczenia awarii • nie można uznać za zasadne stanowiska skarżącego, że brak było w sprawie pewności, czy to istotnie gaz z gazociągu • uchybienie to zostało zauważone i naprawione przez organ odwoławczy • wyłącznie uchybienia procesowe, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, mogą stanowić podstawę uchylenia decyzji
Skład orzekający
Olga Białek
przewodniczący
Wojciech Śnieżyński
sędzia
Marta Pawłowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że awaria gazociągu uzasadnia zajęcie nieruchomości bez zgody właściciela na podstawie art. 126 ust. 5 u.g.n. oraz że naruszenia proceduralne organu pierwszej instancji mogą zostać naprawione przez organ odwoławczy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji awarii gazociągu i zastosowania art. 126 u.g.n. Interpretacja przepisów proceduralnych może być stosowana szerzej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy konfliktu między prawem własności a koniecznością natychmiastowej interwencji w celu ochrony życia i mienia w przypadku awarii infrastruktury krytycznej. Pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o nagłej potrzebie zajęcia nieruchomości.
“Awaria gazociągu: Czy można zająć Twoją nieruchomość bez pytania o zgodę?”
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.