II SA/Wr 452/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2004-03-12
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlananakaz rozbiórkipozwolenie na budowębudynek gospodarczygospodarstwo rolnelegalizacja budowykontrola administracyjnadecyzja administracyjnasąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie dobudowanego budynku gospodarczego, potwierdzając prawidłowość zastosowania przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej.

Sprawa dotyczyła skargi K. i T. K. na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie dobudowanego budynku gospodarczego. Organy nadzoru budowlanego uznały budowę za samowolę budowlaną, ponieważ nie uzyskano wymaganego pozwolenia na budowę. Skarżący argumentowali, że budynek jest potrzebny dla gospodarstwa rolnego i wnosili o legalizację. Sąd administracyjny, analizując przepisy Prawa budowlanego, stwierdził, że w przypadku samowoli budowlanej organ nie ma możliwości legalizacji, a jedynie nakazanie rozbiórki. W związku z tym skarga została oddalona.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał sprawę ze skargi K. i T. K. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W., która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. nakazującą rozbiórkę samowolnie wykonanej dobudowy budynku gospodarczego. Organy niższych instancji stwierdziły, że budowa została wykonana bez wymaganego pozwolenia na budowę, co stanowi samowolę budowlaną w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego. Skarżący podnosili, że budynek jest niezbędny dla ich gospodarstwa rolnego i że minęło 5 lat od zakończenia robót, wnosząc o legalizację. Sąd administracyjny, działając na podstawie art. 1 ust. 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podkreślił, że jest właściwy do kontroli legalności zaskarżonych decyzji. Analizując przepisy Prawa budowlanego, w szczególności art. 28, 29, 30 i 48, sąd stwierdził, że roboty budowlane wymagające pozwolenia na budowę nie mogą być prowadzone bez niego. Konstrukcja art. 48 Prawa budowlanego jest jednoznaczna i kategoryczna – organ nakazuje rozbiórkę obiektu wybudowanego bez wymaganego pozwolenia, nie mając możliwości odstąpienia od tej czynności ani uruchomienia procedury legalizacyjnej. Sąd uznał, że sporny obiekt nie spełniał przesłanek zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, a jego wymiary wskazywały, że nie jest to obiekt gospodarczy związany z produkcją rolną, który nie wymaga pozwolenia. W związku z tym zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego przez organy było właściwe, a skarga skarżących nie zasługiwała na uwzględnienie, co skutkowało jej oddaleniem na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Organ ma obowiązek nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego. Przepis ten nie daje organom możliwości odstąpienia od nakazania rozbiórki ani uruchomienia procedury legalizującej.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił jednoznaczną i kategoryczną konstrukcję przepisu art. 48 Prawa budowlanego, który nakłada na organ obowiązek wydania decyzji o rozbiórce w przypadku samowoli budowlanej. Sąd wskazał, że w sytuacji, gdy budowa wymaga pozwolenia na budowę i zostało ono zrealizowane bez tego pozwolenia, organ nie ma podstaw prawnych do legalizacji takiej budowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

P.b. art. 48

Prawo budowlane

Organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Przepis ten jest jednoznaczny i kategoryczny, nie dający organom możliwości odstąpienia od nakazania rozbiórki.

P.b. art. 28

Prawo budowlane

Roboty budowlane można rozpocząć i prowadzić jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i 30.

Pomocnicze

P.b. art. 29 § ust. 1 pkt 1 lit. a

Prawo budowlane

Określa obiekty gospodarcze związane z produkcją rolną i uzupełniające zabudowę zagrodową, które nie wymagają pozwolenia na budowę. Sąd uznał, że sporny obiekt nie spełnia tych kryteriów ze względu na swoje wymiary.

P.u.s.a. art. 1 § ust. 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny jest właściwy do kontroli legalności zaskarżonych decyzji administracyjnych.

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

P.p.s.a. art. 145 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa przesłanki uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej przez Sąd.

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd oddala skargę, jeśli nie ma podstaw do jej uwzględnienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Samowolna budowa bez wymaganego pozwolenia na budowę podlega nakazowi rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Budynek gospodarczy o wskazanych wymiarach nie jest zwolniony z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, nawet jeśli jest związany z gospodarstwem rolnym.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżących o potrzebie legalizacji budowy ze względu na jej przeznaczenie dla gospodarstwa rolnego. Argumentacja o upływie 5 lat od zakończenia robót i zgodności z planem miejscowym (niepotwierdzona i nieistotna w kontekście art. 48 P.b.).

Godne uwagi sformułowania

Konstrukcja przepisu art. 48 ustawy jest jednoznaczna i kategoryczna, nie dająca organom możliwości odstąpienia od nakazania rozbiórki obiektu budowlanego, który został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Sporny obiekt budowlany nie może być zakwalifikowany do żadnej z kategorii obiektów budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę.

Skład orzekający

Julia Szczygielska

przewodniczący

Zygmunt Wiśniewski

członek

Anna Siedlecka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie rygorystycznego stosowania przepisów dotyczących samowoli budowlanej i braku możliwości legalizacji samowolnie wybudowanych obiektów wymagających pozwolenia na budowę."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnych przepisów Prawa budowlanego z 1994 r. i specyficznego stanu faktycznego. Interpretacja przepisów dotyczących zwolnień z pozwolenia na budowę może ewoluować.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy problem samowoli budowlanej i bezwzględne stosowanie przepisów prawa. Jest to ciekawe dla prawników specjalizujących się w prawie budowlanym i administracyjnym, ale mniej dla szerokiej publiczności.

Samowola budowlana: czy można zalegalizować nielegalną dobudówkę? Sąd administracyjny wyjaśnia.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wr 452/01 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2004-03-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-02-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Anna Siedlecka /sprawozdawca/
Julia Szczygielska /przewodniczący/
Zygmunt Wiśniewski
Symbol z opisem
601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Sygn. powiązane
OSK 840/04 - Wyrok NSA z 2004-12-02
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Sentencja
Sygn. akt II SA/Wr 452/2001 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 marca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący - Sędzia NSA del. do WSA - Julia Szczygielska Sędzia NSA del. do WSA - Zygmunt Wiśniewski Asesor WSA - Anna Siedlecka / sprawozdawca / Protokolant - Agnieszka Karcz po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi K. i T. K. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki samowolnie wykonanej dobudowy budynku gospodarczego do zespołu budynków znajdujących się na działce nr [...] w C. [...] gmina W. o d d a l a s k a r g ę
Uzasadnienie
Sygn. akt II SA/Wr 452/2001
2
U z a s a d n i e n i e
Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. nakazał K. i T. K. dokonać na własny koszt rozbiórki samowolnie wykonywanej dobudowy budynku gospodarczego do zespołu budynków znajdujących się na działce nr [...] w C. gmina W. oraz doprowadzenie terenu objętego przedmiotową inwestycją do stanu poprzedniego. Podstawę do wydania w/w decyzji stanowiły przepisy art. 48, art. 42 i art. 83 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane( Dz. U. 89, poz. 414 ze zm. ).
Organ I instancji wskazał, że w trakcie oględzin budowy w dniu [...] r. stwierdzono prowadzenie od [...] r. przez właścicieli w/w nieruchomości, tj. K. i T. K. samowolnie robót budowlanych na wymienionej działce nr [...], związanych z budową budynku gospodarczego. Sporny obiekt został dobudowany do istniejących na działce budynków i usytuowany przy granicy działki stanowiącej własność K. S . Stan zaawansowania robót przedstawia załączona do protokołu oględzin dokumentacja fotograficzna. Roboty budowlane nie zostały zakończone. Wymiary zewnętrzne wykonywanej dobudowy wynoszą 10,0 m x 8,0 m, wys. 4,8 m, natomiast pow. zabudowy wynosi 80m.
Wykonywana przez K. i T. K. budowa wymaga decyzji pozwoleniu na budowę (art.29 ust. 1 Prawa budowlanego).
Rozpoczęcie i prowadzenie robót budowlanych bez wymaganego prawem pozwolenia stanowi samowolę budowlaną podlegającą rygorom z art. 48 Prawa budowlanego.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł T. K . Podnosi, iż prowadzi wspólnie z żoną gospodarstwo rolne o pow. 5, 31 ha. Dla potrzeb gospodarstwa rozpoczął budowę spornej przybudówki ( przechowywanie słomy, siana i paszy). Roboty wykonywał systemem gospodarczym i z braku funduszy budynek nie jest otynkowany. Obecnie przechowuje w nim maszyny rolnicze i nie wykorzystuje go do celów prowadzonej od [...] r. działalności gospodarczej w zakresie sprzedaży pasz i nawozów sztucznych oraz art. do produkcji rolnej.
Przyznaje, iż zdaje sobie sprawę jakie naruszył przepisy prawa. Jednakże, dotychczas nie miał żadnych uwag ze strony sąsiadów. Wnosi zatem o legalizację samowoli budowlanej i uchylenie decyzji o nakazie rozbiórki.
D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Sygn. akt II SA/Wr 452/2001 3
Organ odwoławczy stwierdził, że bezspornym w sprawie jest naruszenie przez inwestorów art. 28 prawa budowlanego, zgodnie z którym opisane roboty budowlane wymagają pozwolenia na budowę. W niniejszej sprawie takim pozwoleniem nie legitymują się inwestorzy. Dlatego też prawidłowo orzeczono o nakazie rozbiórki samowolnie budowanego obiektu budowlanego. W sytuacji zastosowania przepisu art. 48 Prawa budowlanego organ administracji publicznej nie ma możliwości prawnej uruchomienia procedury legalizującej budowę.
Na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu złożyli K. i T. K., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przyznanie kosztów postępowania.
Skarżący podnoszą, że od zakończenia robót upłynęło 5 lat oraz , że budowa była zgodna z ustaleniami planu miejscowego. Z tych powodów wnoszą o zastosowanie procedury legalizacji samowoli budowlanej ( art. 51 Prawa budowlanego).
W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. wniósł o oddalenie skargi. Strona przeciwna wyjaśnia, że przesłanki rozstrzygnięcia zostały wyjaśnione w zaskarżonej decyzji, a zarzuty zawarte w skardze nie zawierają argumentów , które dawałyby podstawę do zmiany zajętego stanowiska w sprawie. Ponadto, organ raz jeszcze wskazał, że budowa nie jest zakończona, co powoduje że nie ma w tym przypadku zastosowania art. 49 Prawa budowlanego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje :
Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ) – Wojewódzki Sąd Administracyjny właściwy jest do kontroli legalności , a zatem zgodności z prawem , zaskarżonych decyzji administracyjnych, przy czym nie jest – zgodnie z przepisem art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ) – związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Stosownie do art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu administracyjnym lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy.
Sygn. akt II SA/Wr 452/2001 4
Skarga nie jest zasadna.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz.U. nr 89, poz.414 ze zm. ).
Zgodnie z art. 28 cytowanej ustawy, roboty budowlane można rozpocząć i prowadzić jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i 30. Zaś wskazane przepisy art. 29 i art. 30 ustawy odnoszą się do inwestycji nie wymagającej pozwolenia na budowę, bądź takich , których realizacja wymaga uprzedniego zgłoszenia właściwemu organowi.
Według art. 48 ustawy , właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
Konstrukcja przepisu art. 48 ustawy jest jednoznaczna i kategoryczna, nie dająca organom możliwości odstąpienia od nakazania rozbiórki obiektu budowlanego, który został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia.
Sporny obiekt budowlany nie może być zakwalifikowany do żadnej z kategorii obiektów budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. W tych warunkach niespornym pozostaje fakt , iż przed rozpoczęciem budowy skarżący winni byli uzyskać stosowne pozwolenie na budowę.
W toku prowadzonego postępowania , w dniu [...]r. organ I instancji dokonał oględzin przedmiotowego obiektu ustalając, że w [...] r. małżonkowie K. rozpoczęli budowę wiaty dobudowanej do budynku gospodarczego. Według stanu na dzień oględzin, budynek nie jest zakończony. Wymiary tej rozpoczętej budowy wynoszą 10,00 x 8,00 m , wysokość 5,20 m do 4,70 m. Sporządzona została również dokumentacja fotograficzna, która znajduje się w aktach sprawy. Skarżący, co jest okolicznością niesporną, nie legitymowali się pozwoleniem na budowę w trakcie kontroli. Nie przedstawili również takiego pozwolenia w okresie późniejszym.
Wymiary obiektu w budowie wskazują, iż nie może on być zaliczony , stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a, do obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej, które nie wymagają pozwolenia na budowę.
W tej sytuacji zastosowanie przez organy orzekające w sprawie art. 48 Prawa budowlanego było więc właściwe.
Sygn. akt II SA/Wr 452/2001 5
Sąd nie mógł zatem uwzględnić skargi K. i T. K. z braku uzasadnionych ku temu podstaw i wobec tego oddalił ją w myśl art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ).