SA/Sz 51/02
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę matki na odmowę przyznania zasiłku stałego na syna, uznając, że jego stan zdrowia nie wymagał stałej, bezpośredniej opieki uniemożliwiającej podjęcie pracy.
Skarżąca M. S. domagała się przyznania zasiłku stałego na syna J. S. od daty złożenia wniosku, kwestionując decyzję odmawiającą przyznania świadczenia od [...] r. Argumentowała, że stan zdrowia syna wymaga stałej opieki, a organ I instancji wiedział o jej opiece nad drugim chorym synem O. S. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję odmawiającą zasiłku, opierając się na opinii zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności, która stwierdziła, że stan J. S. nie wymaga stałej pielęgnacji uniemożliwiającej podjęcie zatrudnienia przez matkę. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że opinia ta jest wiążąca, a przesłanki do przyznania zasiłku stałego nie zostały spełnione.
Sprawa dotyczyła skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej odmawiającą przyznania zasiłku stałego na syna J. S. od [...] r. Skarżąca domagała się wyrównania świadczenia od daty złożenia wniosku, argumentując, że stan zdrowia syna wymaga stałej opieki, a organ I instancji był świadomy jej opieki nad drugim synem, O. S., na którego ostatecznie przyznano zasiłek stały. Samorządowe Kolegium Odwoławcze oparło swoje rozstrzygnięcie na opinii Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności, która stwierdziła, że stan zdrowia J. S. nie powoduje konieczności sprawowania nad nim opieki w zakresie uniemożliwiającym podjęcie zatrudnienia przez matkę. Sąd administracyjny, analizując sprawę, uznał, że opinia zespołu orzekającego o stopniu niepełnosprawności ma istotne znaczenie dowodowe i prawidłowo rozstrzygnęła wątpliwości co do konieczności sprawowania stałej pielęgnacji. Sąd podkreślił, że współpraca matki w leczeniu dziecka nie jest tożsama z koniecznością stałej pielęgnacji uniemożliwiającej podjęcie zatrudnienia. Ponadto, sąd stwierdził, że postępowania dotyczące poszczególnych dzieci były odrębne, a informacje o stanie zdrowia syna O. S. pojawiły się w późniejszym wywiadzie środowiskowym, co uzasadniało przyznanie zasiłku stałego na niego od daty tego wywiadu, a nie od daty wniosku dotyczącego syna J. S. W związku z niespełnieniem wszystkich przesłanek ustawowych do przyznania zasiłku stałego na syna J. S., sąd oddalił skargę jako niezasadną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli opinia zespołu ds. orzekania o stopniu niepełnosprawności stwierdza, że stan zdrowia dziecka nie wymaga takiej opieki.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na opinii Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności, która jednoznacznie stwierdziła, że schorzenie syna J. S. nie wymaga stałej pielęgnacji uniemożliwiającej podjęcie zatrudnienia przez matkę. Sąd podkreślił, że współpraca matki w leczeniu dziecka nie jest tożsama z koniecznością stałej pielęgnacji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (7)
Główne
u.p.s. art. 27 § ust. 1
Ustawa o pomocy społecznej
Zasiłek stały przysługuje osobie zdolnej do pracy, niezatrudnionej z powodu konieczności sprawowania opieki nad dzieckiem, jeśli dochód rodziny nie przekracza dwukrotnego kryterium dochodowego, dziecko jest uprawnione do zasiłku pielęgnacyjnego, a dziecko wymaga stałej, bezpośredniej, osobistej pielęgnacji i systematycznego współdziałania w postępowaniu leczniczym, rehabilitacyjnym oraz edukacyjnym.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd oddala ją.
Pomocnicze
u.p.s. art. 27 § ust. 2b
Ustawa o pomocy społecznej
W przypadku uzasadnionych wątpliwości co do konieczności sprawowania stałej, bezpośredniej, osobistej opieki nad dzieckiem i jego pielęgnacji w zakresie uniemożliwiającym podjęcie zatrudnienia, organ może wystąpić do powiatowego zespołu do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności o wydanie opinii.
u.p.s. art. 38 § ust. 1
Ustawa o pomocy społecznej
Świadczenia z pomocy społecznej przyznawane są na wniosek osoby zainteresowanej.
u.p.s. art. 43 § ust. 3 i 3a
Ustawa o pomocy społecznej
Wywiad środowiskowy powinien poprzedzać wydanie decyzji i służy ustaleniu sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej osób i rodzin.
p.u.s.a. art. 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.w.p.u.s.a. art. 85 i 97 § § 1
Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa utworzenie Wojewódzkich Sądów Administracyjnych i ich właściwość w sprawach wniesionych przed datą wejścia w życie przepisów.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Stan zdrowia syna J. S. wymaga stałej, bezpośredniej i osobistej pielęgnacji oraz systematycznego współdziałania w postępowaniu leczniczym, uniemożliwiającego podjęcie zatrudnienia przez matkę. Organ I instancji wiedział o opiece nad drugim synem O. S. wcześniej niż [...] r. i powinien był uwzględnić jego stan zdrowia przy rozpatrywaniu wniosku dotyczącego J. S. Skarżąca domagała się wyrównania zasiłku stałego od [...] r., a nie jego przyznania od nowa.
Godne uwagi sformułowania
nie można utożsamiać z koniecznością stałej pielęgnacji z współpracą matki w leczeniu dziecka, albowiem jest to warunek powodzenia każdego postępowania leczniczego niezależnie od rodzaju schorzenia.
Skład orzekający
Iwona Tomaszewska
przewodniczący
Katarzyna Grzegorczyk-Meder
sprawozdawca
Marzena Kowalewska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przyznawania zasiłku stałego w kontekście opieki nad dzieckiem, znaczenie opinii zespołu ds. orzekania o stopniu niepełnosprawności oraz odrębność postępowań w sprawach świadczeń socjalnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów ustawy o pomocy społecznej w brzmieniu obowiązującym w 2002-2004 roku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje złożoność przepisów dotyczących pomocy społecznej i kryteria przyznawania zasiłków stałych, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.
“Czy opieka nad chorym dzieckiem zawsze gwarantuje zasiłek stały? Sąd wyjaśnia kluczowe kryteria.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySA/Sz 51/02 - Wyrok WSA w Szczecinie Data orzeczenia 2004-02-18 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2002-01-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie Sędziowie Iwona Tomaszewska /przewodniczący/ Katarzyna Grzegorczyk-Meder /sprawozdawca/ Marzena Kowalewska Symbol z opisem 632 Pomoc społeczna Hasła tematyczne Pomoc społeczna Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Iwona Tomaszewska Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska Asesor WSA Katarzyna Grzeogrczyk-Meder/spr/ Protokolant: st.sekr. sąd. Edyta Wójtowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2004 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego o d d a l a skargę Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania M. S. zasiłku stałego z funduszu pomocy społecznej na syna J. S. od [...] Organ odwoławczy rozpatrując odwołanie wniesione od decyzji organu I instancji ustalił, że decyzja ta została wydana w wyniku decyzji kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] uchylającej decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania M. S. zasiłku stałego w związku z koniecznością sprawowania opieki nad dzieckiem wymagającym stałej pielęgnacji. Z uzasadnienia decyzji wydanej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu [...]. wynika, że M. S. w dniu [...] r. złożyła wniosek o zasiłek stały załączając zaświadczenia lekarskie dotyczące stanu zdrowia syna J. S.. W dniu [...]r. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej na podstawie art. 27 ust. 2b ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zmianami) wystąpił do powiatowego zespołu do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności w związku z wystąpieniem uzasadnionych wątpliwości dotyczących konieczności sprawowania stałej, bezpośredniej, osobistej opieki nad dzieckiem i jego pielęgnacji w zakresie uniemożliwiającym podjęcie zatrudnienia w celu wydania opinii w sprawie. Organ II instancji stwierdził nadto, że w aktach sprawy znajduje się odpis opinii oceny stanu zdrowia dziecka, w której lekarz specjalista alergolog stwierdza, że dziecko wymaga systematycznego leczenia w współpracy matki w leczeniu, lecz nie wypowiada się co do tego, czy jego stan zdrowia powoduje konieczność pielęgnacji w zakresie uniemożliwiającym podjęcie zatrudnienia przez matkę. Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w dniu [...] r. stwierdził w swojej opinii, że stan zdrowia J. S. nie powoduje konieczności sprawowania nad nim opieki polegającej na stałej, bezpośredniej i osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym i rehabilitacyjnym w zakresie uniemożliwiającym podjęcie przez matkę zatrudnienia. W ocenie organu odwoławczego, opinia wydana przez Zespół z materialnoprawnego punktu widzenia wiąże organy podejmujące decyzję i nie można jej odmówić mocy dowodowej. Opinia ta, w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, stanowi rozstrzygający dowód w sprawie o odmowę przyznania stronie prawa do zasiłku stałego, a po jej wydaniu nie wystąpiły nowe okoliczności świadczące o istotnym pogorszeniu stanu zdrowia dziecka, wyłączające przyjęcie opinii jako dowodu w sprawie. W odwołaniu od decyzji Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...]. M. S. podniosła, że organ I instancji nie wziął pod uwagę , iż sprawuje opiekę nad dwojgiem chorych dzieci, synami J. i O. i dopiero decyzją z dnia [...]r. przyznał zasiłek stały w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki i pielęgnacji nad synem O.. M. S. domagała się wypłaty zasiłku od [...] r. twierdząc, że w tym okresie syn J. był wyłącznie pod jej opieką. M. S. podała również, że wbrew twierdzeniom organu I instancji, organ ten wiedział wcześniej niż w [...] r., iż opiekuje się równocześnie synem O., dzieckiem przewlekle chorym, na który pobiera zasiłek pielęgnacyjny. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. S. kwestionuje przyznanie jej zasiłku stałego od [...] r. w sytuacji, gdy wniosek złożyła w [...] r. Twierdzi, że starała się o wyrównanie zasiłku nie zaś o jego przyznanie. Skarżąca podnosi również, że stan zdrowia jej dzieci wymaga pielęgnacji z jej strony oraz stałego kontaktu, a ataki astmy na którą chorują pojawiają się niespodziewanie i stanowią zagrożenie życia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wnosi o jej oddalenie i podnosi, że we wniosku o zasiłek stały, który skarżąca złożyła w dniu [...]. wprawdzie nie podała imienia dziecka, lecz załączone dokumenty dotyczyły syna J.. Wiadomość o pogorszeniu stanu zdrowia syna O. organ I instancji powziął w czasie przeprowadzania wywiadu środowiskowego w dniu [...] r., którą to datę należy potraktować jako datę złożenia wniosku o przyznanie zasiłku stałego na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. Zaskarżona decyzja dotyczy zasiłku stałego, o który skarżąca ubiegała się w związku ze stanem zdrowia syna J., a skarżąca nie powołała żadnych nowych okoliczności, które miałyby wpływ na stanowisko organu odwoławczego zawarte w decyzji z dnia [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem ( jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Z mocy art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego utworzony został z dniem 1 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny, który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego w – Ośrodek Zamiejscowy w sprawach, w których postępowanie nie zostało zakończone. Skarga nie jest zasadna. Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w przedmiocie odmowy przyznania M. S. zasiłku stałego od [...] Okolicznością w sprawie bezsporną, wynikającą z akt administracyjnych są dwa odrębnie prowadzone postępowania w przedmiocie przyznania skarżącej zasiłku stałego. Jedno z tych postępowań zostało zakończone decyzją ostateczną z dnia [...]r. o przyznaniu skarżącej zasiłku stałego w związku ze stanem zdrowia syna O. S.. Drugie postępowanie zainicjowane wnioskiem skarżącej z dnia [...] r. o przyznanie zasiłku stałego w związku ze stanem zdrowi syna J. S. stanowi przedmiot niniejszego postępowania. Bezsporne w sprawie jest również i to, że skarżącej na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej przysługuje tylko jedno świadczenie w formie zasiłku stałego niezależnie tego, czy podstawę do przyznania tego świadczenia stanowi stan zdrowia jednego lub dwojga dzieci. Skarżąca twierdzi jednak, że przed ustaleniem jej prawa do zasiłku stałego na podstawie decyzji z dnia [...] r. stan zdrowia syna J. uzasadniał prawo do przyznania tego świadczenia od dnia złożenia wniosku, tj. od [...]. i z tego powodu nie zgadza się z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. Uważa również, że w czasie, gdy toczyło się postępowanie o przyznanie zasiłku stałego w związku ze stanem zdrowia J. S., stan zdrowia O. S. upoważniał organ I instancji do rozważenia przyznania świadczenia w związku z koniecznością sprawowania stałej pielęgnacji w odniesieniu do drugiego dziecka. Materialnoprawną podstawę sądowej kontroli decyzji administracyjnej mającej na celu ustalenie, czy decyzja te jest zgodna z prawem stanowi art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zmianami). Zgodnie z tym przepisem zasiłek stały przysługuje w sytuacji, gdy osoba składająca wniosek o jego przyznanie spełni łącznie następujące przesłanki: 1)jest osobą zdolną do pracy, lecz nie pozostaje w zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem, 2)dochód rodziny nie przekracza dwukrotnego ustawowego kryterium dochodowego ustalonego zgodnie z art. 4 tej ustawy, 3)dziecko jest uprawnione do zasiłku pielęgnacyjnego, 4)dziecko wymaga stałej pielęgnacji, polegającej na bezpośredniej, osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym, rehabilitacyjnym oraz edukacyjnym. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym opinii wydanej w trybie ust. 2b powołanego wyżej przepisu przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności wynika, że schorzenie, które stwierdzono u J. S. nie wymaga stałej pielęgnacji polegającej na bezpośredniej osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym. Wbrew twierdzeniom skarżącej nie można zarzucić organom orzekającym w sprawie uchybień w zakresie przeprowadzenia postępowania dowodowego i dokonanej oceny dowodów. Opinia wydana przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w dniu [...]r., dotycząca stanu zdrowia J. S., jakkolwiek nie wiąże organów orzekających w sprawie, to jednak ma istotne znaczenie w sprawie i podlega takiej samej ocenie jak każdy inny dowód przeprowadzony przez organ prowadzący postępowanie w sprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo dokonało oceny przydatności tej opinii w sprawie. Opinia jednoznacznie rozstrzygnęła wątpliwości co do konieczności sprawowania stałej pielęgnacji, polegającej na bezpośredniej, osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym, rehabilitacyjnym oraz edukacyjnym, które powstały w związku z brakiem takich zapisów w opiniach lekarskich. Nie można bowiem utożsamiać z koniecznością stałej pielęgnacji z współpracą matki w leczeniu dziecka, albowiem jest to warunek powodzenia każdego postępowania leczniczego niezależnie od rodzaju schorzenia. Skoro nie zostały spełnione wszystkie ustawowe przesłanki do przyznania zasiłku stałego, M. S. nie mogła otrzymać tego świadczenia od dnia [...] r. i stąd też zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Sąd nie podziela również zarzutu skarżącej, że organy orzekające w przedmiocie jej prawa do zasiłku stałego winny uwzględniać stan zdrowia obojga dzieci od chwili złożenia wniosku dotyczącego jednego z nich. Zgodnie z art. 38 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, świadczenia z pomocy społecznej przyznawane są na wniosek osoby zainteresowanej. Konkretyzacja tego wniosku może nastąpić w czasie przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, który zgodnie z art. 43 ust. 3 i 3a powołanej wyżej ustawy winien poprzedzać wydanie decyzji, i którego celem jest ustalenie sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej osób i rodzin. Tymczasem w wywiadzie środowiskowym przeprowadzonym w dniu [...]brak jest informacji o stanie zdrowia syna O., albowiem wywiad ten koncentrował się wokół problemów zdrowotnych J. S. i dochodowych całej rodziny. O pogorszeniu stanu zdrowia O. S. skarżąca poinformowała pracownika socjalnego w trakcie wywiadu środowiskowego sporządzonego w dniu [...]r. i wywiad ten zainicjował postępowanie o przyznanie M. S. zasiłku stałego od dnia [...] W tej sytuacji brak jest podstaw faktycznych i prawnych do uwzględnienia sytuacji zdrowotnej O. S. w postępowaniu wszczętym na wniosek skarżącej w dniu [...] a tym samym wyrównania świadczenia za okres od [...] W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI