II SA/Wr 437/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje umarzające postępowanie w sprawie samowolnych robót budowlanych, wskazując na błędy proceduralne organów i potrzebę sprecyzowania wniosku strony.
Skarżący M. B. złożył wniosek dotyczący zadymiania jego mieszkania, wskazując na działania sąsiadki B. M. Organy nadzoru budowlanego dwukrotnie umorzyły postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ nie potwierdzono wykonania samowolnych robót budowlanych. WSA uchylił te decyzje, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, w tym obowiązku wezwania strony do sprecyzowania wniosku.
Sprawa dotyczyła skargi M. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora o umorzeniu postępowania w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych przez B. M. Skarżący zgłaszał problem zadymiania swojego mieszkania tlenkiem węgla, wskazując na działania sąsiadki polegające na wykuciu otworów w kanale wentylacyjnym. Organy nadzoru budowlanego uznały, że roboty budowlane nie zostały wykonane, a problem zadymiania może wynikać ze złego stanu technicznego przewodów kominowych, co jednak nie było przedmiotem prowadzonego postępowania. WSA uchylił obie decyzje, stwierdzając, że organy naruszyły przepisy postępowania, w szczególności art. 9 KPA, nie wzywając skarżącego do sprecyzowania jego wniosku. Sąd podkreślił, że treść podania nie upoważniała jednoznacznie do wszczęcia postępowania w sprawie samowolnych robót budowlanych i że organy dokonały samodzielnej oceny intencji strony. WSA nakazał organom ponowne rozpatrzenie sprawy, wzywając skarżącego do sprecyzowania przedmiotu sprawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji publicznej nie jest uprawniony do samodzielnego sprecyzowania treści żądania strony, nawet jeśli jest ono zredagowane niezręcznie lub mało zrozumiałe. Może to doprowadzić do niedopuszczalnej zmiany żądania wbrew intencji wnoszącego.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że prawo do określenia charakteru pisma i sprecyzowania jego treści, w przypadku wątpliwości, przysługuje wyłącznie stronie, a nie organowi. Organ powinien wezwać stronę do wyjaśnienia jej rzeczywistej woli.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (13)
Główne
k.p.a. art. 105 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Umorzenie postępowania następuje, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe.
k.p.a. art. 63
Kodeks postępowania administracyjnego
Forma i treść podania.
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu informowania stron o ich prawach i obowiązkach.
u.p.b. art. 61
Prawo budowlane
Obowiązek utrzymania i użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z zasadami.
u.p.b. art. 66 § ust. 1
Prawo budowlane
Nakaz usunięcia nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu budowlanego.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych - kontrola działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stosuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uwzględnienie skargi w przypadku naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 152
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Obowiązek zastosowania przez Sąd przy orzekaniu o uwzględnieniu skargi przepisu art. 152.
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania skarżącemu w przypadku uwzględnienia skargi.
p.p.s.a. art. 205 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określenie kosztów postępowania.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy administracji naruszyły przepisy postępowania, nie wzywając strony do sprecyzowania jej żądania. Treść podania skarżącego nie upoważniała jednoznacznie do wszczęcia postępowania w sprawie samowolnych robót budowlanych. Organy dokonały samodzielnej oceny intencji strony, zamiast pozwolić jej na wyjaśnienie woli.
Godne uwagi sformułowania
Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zasadą postępowania administracyjnego jest jego odformalizowanie, tak aby sprawa mogła być rozpoznana zgodnie z intencją i interesem strony bez zbędnego formalizmu. Nie można jednak przyjąć, że jeżeli żądanie jest zredagowane niezręcznie i mało zrozumiałe, to organ administracji publicznej jest uprawniony do sprecyzowania treści żądania.
Skład orzekający
Alicja Palus
sprawozdawca
Mieczysław Górkiewicz
przewodniczący
Andrzej Wawrzyniak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów KPA dotyczących formy i treści podania oraz obowiązków organów w przypadku niejasnych wniosków stron."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu administracyjnym, gdzie kluczowe jest prawidłowe określenie przedmiotu sprawy na podstawie wniosku strony.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne są procedury administracyjne i jak błędy formalne mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli sprawa dotyczy potencjalnie poważnych kwestii technicznych.
“Błąd formalny organu uchyla decyzję: jak niejasny wniosek strony może zmienić bieg sprawy administracyjnej.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wr 437/08 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2009-05-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2008-08-22 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Alicja Palus /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601 Hasła tematyczne Budowlane prawo Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku *Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 63, art. 105 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118 art. 61, art. 66 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Alicja Palus (sprawozdawca), Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak, , Protokolant Magda Mikus, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 maja 2009 sprawy ze skargi M. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 72 złote (słownie: siedemdziesiąt dwa złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. G., powołując w podstawie prawnej przepis art. 105 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, umorzył postępowanie administracyjne w sprawie samowolnie wykonywanych przez B. M. robót budowlanych związanych z podłączeniem piecyka c.o. etażowego w lokalu mieszkalnym nr [...] w budynku położonym przy ul. M. S.-C. [...] w K. G. na działce nr [...] według gruntów obręb [...] K. G. Z uzasadnienia decyzji wynika, że w dniu [...] M. B. skierował do organu nadzoru budowlanego wniosek o wszczęcie postępowania w związku z występującym codziennym zadymianiem jego mieszkania tlenkiem węgla. Wnioskodawca jako przyczynę tego zjawiska podał fakt, że lokatorka mieszkania nr [...] – B. M. wykuła otwory – dziury w kanale wentylacyjnym nr[...], do którego podłączona jest wentylacja z jego mieszkania, w tym z łazienki, przełączając wielokrotnie po kanałach piec c.o. skutkiem czego do łazienki dostaje się trujący czad – tlenek węgla stanowiący zagrożenie dla całej rodziny. Organ orzekający wyjaśnił następnie, że w trakcie przeprowadzania oględzin ustalono, że w pomieszczeniu łazienki B. M. znajduje się przepływowy gazowy podgrzewacz wody oraz przewód wentylacyjny. Ponadto w łazience zlokalizowany jest kocioł co. na paliwo stałe. Jak oświadczyła B. M. w pomieszczeniu jej łazienki nie wykonywane były żadne prace związane z podłączeniem czy przełączeniem i przebudową w zakresie przewodów wentylacyjnych, dymowych, spalinowych oraz żadne inne roboty budowlane w przedmiotowym lokalu. Z załączonej do akt sprawy opinii kominiarskiej nr [...] sporządzonej w dniu [...] roku i z fragmentu opinii kominiarskiej z [...] roku - szkicu orientacyjnego wynika, iż podłączenia w/w urządzeń w pomieszczeniu łazienki nie uległy zmianie i są takie same. Ponadto w trakcie oględzin nie stwierdzono, żadnych otworów-dziur w kanałach wentylacyjnych w pomieszczeniu łazienki B. M. Ponadto organ wskazał w uzasadnieniu, że w trakcie przeprowadzania oględzin wyszły na jaw istotne fakty, a mianowicie, że: w roku [...] na wniosek M. B. zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie stanu technicznego przewodów kominowych znajdujących się w budynku mieszkalnym w K. G. (akta sprawy nr [...]). Postępowanie to zostało zakończone decyzją o znaku [...] z dnia [...] roku nakazującą ówczesnemu zarządcy tj. Dyrektorowi Miejskiego Zakładu Budżetowego Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w K. G. w mieszkaniu nr [...] przełączenie istniejącej wentylacji wywiewnej, grawitacyjnej w łazience podłączonej do przewodu nr [...] do wolnego przewodu kominowego nr [...] lub [...] oznaczonego w opinii wydanej przez Kominiarską Spółdzielnię Pracy "Św. F." w K. G. nr [...] z dnia [...] roku w terminie do [...] roku. Decyzja ta została w części dotyczącej nakazu rozszerzona o nakaz przełączenia wentylacji wywiewnej grawitacyjnej z łazienki w mieszkaniu nr [...] C. J. z przewodu nr [...] do przewodu nr [...] wskazanego w opinii wydanej przez Kominiarską Spółdzielnię Pracy ,, Św. F." w K. G. nr [...] z dnia [...] roku (decyzja [...] z dnia [...]). Ponadto w dniu [...] roku postanowieniem o znaku [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. G. nakazał Dyrektorowi Miejskiego Zakładu Budżetowego Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w K. G. - zarządcy budynku nr [...] przy ulicy S. w K. G. wykonanie prześwietlenia przewodów kominowych przebiegających przez kuchnię i łazienkę M. B. lokatora mieszkania nr [...] i sporządzić ocenę techniczną przewodów kominowych w terminie do dnia [...] roku. W dniu [...] roku pismem o znaku [...] następca prawny zlikwidowanego MZBGK i M w K. G. tj. Spółka Mieszkaniowa Spółka z o.o. z/s przy ulicy S. [...] w K. G. poinformowała organ nadzoru budowlanego, iż postanowienie [...] z dnia [...] roku zostało wykonane. Sporządzona opinia nr [...] z dnia [...] roku nakazywała uszczelnienie wszystkich przewodów kominowych na całej ich długości. Po podjęciu uchwały przez wspólnotę Mieszkaniową zarządca zlecił wykonanie montażu wkładów kominowych. Dnia [...] roku zakończono prace i dokonano komisyjnego odbioru robót. Brak jest natomiast jakiejkolwiek wzmianki o tym, iż kratki wentylacyjne w mieszkaniu M. B. i C. J. zostały przełączone do kanału nr [...] lub [...]. Domniemywać zatem należy, iż nakaz w tej części decyzji nie został wykonany. Po przeanalizowaniu zgromadzonego materiału Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. G. stwierdził, iż opisane w piśmie M. B. zadymienia jego mieszkania nie mogą być przyczyną i skutkiem samowolnie wykonywanych przez B. M. robót budowlanych polegających na wybiciu otworów - dziur w kanałach wentylacyjnych i przełączeniu pieca etażowego w pomieszczeniu łazienki, albowiem roboty takie nie były wykonywane, o czym świadczą opinie kominiarskie - szkic orientacyjny z istniejącymi podłączeniami z roku [...] i [...] w mieszkaniu nr [...] oraz oświadczenie B. M. Przyczyną ewentualnego występowania zjawiska zadymienia mieszkania M. B. może być prawdopodobnie zły stan techniczny przewodów kominowych, oraz fakt, iż kratki wentylacyjne z pomieszczenia jego łazienki do dnia dzisiejszego nie zostały przełączone zgodnie z decyzją o znaku [...]z dnia [...] roku. W dalszej części uzasadnienia organ orzekający wskazał na przepis art. 105 kpa, stanowiący, że gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania i jednocześnie wyjaśnił, iż bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak jednego z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Bezprzedmiotowość postępowania wynikać może z kilku przyczyn, które mają charakter podmiotowych i przedmiotowych. W ocenie organu nadzoru budowlanego brak jest podstaw do dalszego prowadzenia postępowania w sprawie samowolnie wykonywanych przez B. M. robót budowlanych związanych z podłączeniem piecyka c.o. etażowego w zajmowanym przez nią lokalu mieszkalnym, co zostało wnikliwie wyjaśnione w toku postępowania. W zakończeniu uzasadnienia organ dodatkowo poinformował, że sprawa nieodpowiedniego stanu technicznego przewodów kominowych mieszczących się w budynku nr [...] przy ulicy M. S.-C. w K. G. może zostać rozstrzygnięta odrębnym postępowaniem. Opisana powyżej decyzja została w toku instancyjnym zaskarżona przez M. B., który w odwołaniu wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania lub o zmianę zaskarżonej decyzji i wydanie nowej – mającej na celu wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy. W uzasadnieniu odwołania M. B. zarzucił m.in., że w przedmiotowej sprawie zostały naruszone podstawowe zasady prawa budowlanego oraz, że występuje w niej bezpośrednie zagrożenie bezpieczeństwa dla lokatorów budynku. Z tego powodu – zdaniem odwołującego się – sprawa ta trwająca od [...] roku wymaga radykalnego i natychmiastowego rozwiązania. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] Nr [...] stosując przepis art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W jej uzasadnieniu przedstawił szczegółowo stan faktyczny sprawy, a odnosząc się do istoty podjętego rozstrzygnięcia wyjaśnił, że podjęte w toku postępowania czynności proceduralne wykazały, w ocenie organu II instancji, zasadność jego umorzenia. Podstawą prawną rozstrzygnięcia jest art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. W myśl powyższego przepisu organ wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeżeli postępowanie stało się z jakiejkolwiek przyczyny bezprzedmiotowe. Zgodnie z wyrokiem z 17.02.2006r. WSA w Warszawie V SA/ Wa 2627/05, LEX nr 196834 "bezprzedmiotowość postępowania zachodzi jedynie w sytuacjach, gdy w świetle prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego brak jest sprawy administracyjnej mogącej być przedmiotem postępowania." Powołując się na wyrok WSA stwierdzić należy, iż organ I instancji prawidłowo ustalił, iż prowadzenie postępowania wszczętego w sprawie samowolnie wykonanych robót przez B. M. związanych z podłączeniem piecyka c.o. etażowego w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. M.C.-S. w K. G. jest bezprzedmiotowe. W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego organ nadzoru budowlanego uznał, że nie ma podstaw do wydania w sprawie decyzji merytorycznej w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych, z uwagi na fakt, iż nie potwierdzono okoliczności, które spowodowały wszczęcie postępowania w sprawie robót budowlanych wykonanych przez B. M. Następnie organ odwoławczy wyjaśnił, że bezprzedmiotowość postępowania może wynikać z przyczyn podmiotowych np. brak przymiotu strony osoby, na której wniosek wszczęto postępowanie, lub przedmiotowych - w istniejącym stanie faktycznym i prawnym nie można wydać decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty. W omawianej sprawie mamy do czynienia z tym drugim przypadkiem. Po zbadaniu materiału dowodowego należy stwierdzić, że brak jest podstaw prawnych do prowadzenia przez organ nadzoru budowlanego postępowania w sprawie. W istniejącym stanie faktycznym i prawnym rozstrzygnięcie organu pierwszoinstancyjnego umarzające postępowanie jest jedyną prawnie dopuszczalną formą zakończenia postępowania. Nadto podkreślenia wymaga fakt, iż zawiadomienie o wszczęciu postępowania wyznacza zakres przedmiotowy prowadzonego postępowania. Organ związany jest tym zawiadomieniem, które wyznacza stosowną normę prawa materialnego lub normę prawa procesowego, która ma znaczenie dla ustalenia zakresu postępowania. W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania są samowolnie wykonane roboty budowlane związane z podłączeniem piecyka c.o. etażowego w lokalu mieszkalnym nr [...] w budynku przy ul. M. S.-C. [...] w K. G., na działce nr [...] obręb [...] K. G. Prowadzone postępowanie nie wykazało istnienia robót budowlanych polegających na wybiciu otworów - dziur w kanałach wentylacyjnych i przełączeniu pieca etażowego w pomieszczeniu łazienki. W sytuacji gdy czynności dowodowe nie potwierdziły okoliczności, które spowodowały wszczęcie postępowania należy je umorzyć stosownie do dyspozycji art. 105 k.p.a jako bezprzedmiotowe. Po przeanalizowaniu akt sprawy organ odwoławczy nie dopatrzył się naruszenia przepisów ustawy Prawo budowlane. Odnosząc się do argumentów podnoszonych przez M. B., należy stwierdzić, iż opisane w piśmie M. B. zadymienia jego mieszkania nie mogą być przyczyną i skutkiem samowolnie wykonywanych przez B. M. robót budowlanych polegających na wybiciu otworów -dziur w kanałach wentylacyjnych i przełączeniu pieca etażowego w pomieszczeniu łazienki, ponieważ roboty takie nie były wykonywane, o czym świadczą opinie kominiarskie (szkic orientacyjny z istniejącymi podłączeniami z roku [...] i [...] w mieszkaniu nr [...]) oraz oświadczenie B. M. Przyczyną ewentualnego występowania zjawiska zadymienia mieszkania M. B. może być prawdopodobnie zły stan techniczny przewodów kominowych. Organ nadzoru powinien podjąć działania mające na celu zbadanie stanu technicznego przewodów kominowych. Stosownie do treści art. 61 Prawa budowlanego, obiekt należy utrzymywać i użytkować zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2, a zatem zgodnie z przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz w należytym stanie technicznym. Naruszenie powyższych zasad obliguje powiatowy organ nadzoru budowlanego do wydania nakazu usunięcia nieprawidłowości, w drodze decyzji wydanej w oparciu o art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, który stanowi, że "w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: jest w nieodpowiednim stanie technicznym albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia, albo powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia - właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku". Ustęp 2 tego artykułu pozwala zakazać użytkowania obiektu lub jego części do czasu usunięcia nieprawidłowości. Decyzja podjęta przez organ odwoławczy stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu przez M. B. Skarżący zaskarżył kwestionowaną decyzję w całości i w petitum skargi wniósł o jej uchylenie ora wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie. W uzasadnieniu zarzucił, że decyzja i jej motywy są niespójne z wnioskiem skierowanym do właściwego organu nadzoru budowlanego w dniu [...]r. i znacznie zawężają jego zakres. To – w ocenie skarżącego skutkowało umorzeniem postępowania w sprawie, mimo że organ odwoławczy w uzasadnieniu swojego orzeczenia wskazuje na potrzebę zbadania stanu technicznego przewodów kominowych w przedmiotowym budynku i powołuje się na treść przepisów art. 61 i art. 66 ustawy – Prawo budowlane. W odpowiedzi na skargę przedstawionej w piśmie doręczonym Sądowi w dniu [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymał stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie, a odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze uznał, że zostały one wyjaśnione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i jak wynika z materiału dowodowego pozostają bez wpływu na treść wydanych w sprawie rozstrzygnięć. Rozprawa wyznaczona na dzień [...] uległa odroczeniu, ponieważ Sąd stwierdził nieprawidłowość zawiadomienia uczestników postępowania, natomiast na rozprawie w dniu [...] skarżący oświadczył, że popiera skargę i wniósł o zwrot kosztów podróży w kwocie 80 zł, a pełnomocnik organu wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekając w sprawie uwzględnił następujące okoliczności faktyczne i prawne: Należy przede wszystkim wyjaśnić, ze w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych stwierdził naruszenie prawa obligujące do uwzględnienia skargi przy jednoczesnym skorzystaniu z dyspozycji art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), z którego wynika, że Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną oraz zastosowaniu przepisu art. 135 tej regulacji, stanowiącego, że Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowania prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Istotne również jest, że w ustawowo określonych ramach kompetencji kontrolnych sądów administracyjnych ustawodawca nie uwzględnił uprawnienia tych sądów do merytorycznego orzekania w sprawie rozpoznawanej w postępowaniu administracyjnym, co sprawia, że zasadność skargi skutkuje jedynie wydaniem orzeczenia kasacyjnego lub o innej szczególnej treści, wynikającej z przepisów art. 145-15- powołanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Materialnoprawną podstawą orzekania w rozpoznawanej sprawie stanowiły przepisy powoływanej wcześniej ustawy – Prawo budowlane. Należą one do sfery prawa administracyjnego, co podporządkowuje postępowanie prowadzone w warunkach tej regulacji – jako postępowanie w sprawie administracyjnej – przepisom kodeksu postępowania administracyjnego. W procedurze administracyjnej do przepisów postępowania o uniwersalnym charakterze należą m.in. sformułowane w art. 6-16 kpa zasady ogólne, będące normami komplementarnymi oraz art. 63 kpa określający formę i treść podania (por. wyrok NSA z dnia 12 października 1998r. sygn. akt IV SAB 77/98, Lex nr 43765). Jednym z obligatoryjnych elementów podania wnoszonego w trybie przepisów kpa jest – zgodnie z art. 63 § 2 tej regulacji – określenie jego żądania. Istotne przy tym jest, że element ten wyznacza poprzez swoją treść dwa z zasadniczych składników administracyjnego stosunku prawnego, mianowicie przedmiot sprawy i właściwy w sprawie organ. W podaniu wniesionym w rozpoznawanej sprawie w dniu [...] przez M. B. i skierowanym do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. G. zawarte zostało na wstępie wskazanie, że dotyczy ono "zadymiania czadem z pieca węglowego łazienki i mieszkania przez p. B. M. nr [...] m.[...]". W dalszej treści podania M. B. zwrócił się o wszczęcie postępowania i przeprowadzenie dowodu w związku z występującym codziennym zadymianiem jego mieszkania. Podał ponadto, że sąsiadka zajmująca lokali mieszkalny nr [...] w tej nieruchomości (p. B. M.) "wykuła otwory – dziury w kanale wentylacyjnym nr [...] ([...] podłączając pod dwie sąsiednie kondygnacje do kanału wentylacyjnego mojej łazienki o wymiarach 1,8x1,60mb., w której wpięta jest wentylacja mojej łazienki i mieszkania ...". W opisanym powyżej żądaniu wniosku, w przywołanych sformułowaniach i pozostałej treści podania brak jest wyraźnego wskazania, że intencją wnioskodawcy było zainicjowanie postępowania dotyczącego nielegalnie czy nieprawidłowo wykonanych robót budowlanych. Podanie nie zawiera w żadnej ze swoich sekwencji tak wyartykułowanego żądania, a okoliczności w nim przedstawione można – zdaniem Sądu – odczytywać w takim samym stopniu jako sugestie dotyczące postępowania w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego czy użytkowania go w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, jak i postępowania dotyczącego wykonanych nielegalnie czy też niezgodnie z wiedzą techniczną robót budowlanych. Wprawdzie w postępowaniu administracyjnym przyjęta została poprzez treść art. 63 § 1-3 kpa w odniesieniu do formy i treści podania zasada ograniczonego formalizmu, ale to nie eliminuje konkretnych powinności organu, do którego podanie zostało wniesione, wymaganych przez ustawodawcę wprost lub w sposób pośredni. Zważyć bowiem należy, że do obowiązków właściwego organu administracji publicznej należy przede wszystkim ocena prawidłowości wniesionego podania, warunkującej możliwość wszczęcia postępowania w określonym treścią wnoszonego podania przedmiocie. Istnienie braków formalnych pisma, uniemożliwiających prawidłową jego kwalifikację a poprzez to nadanie pismu właściwego biegu i rozpoznanie go we właściwym trybie, czy też zaistnienie wątpliwości, co do charakteru formalnoprawnego wniesionego podania albo intencji wnioskodawcy, obligują organ administracji publicznej do podjęcia czynności, które umożliwią stronie ewentualne usunięcie braków, wyjaśnienie wątpliwych kwestii, w tym wyjaśnienie rzeczywistej woli strony poprzez sprecyzowanie żądania. (np. wyrok NSA z dnia 11 czerwca 1990r. sygn. akt I SA 367/90, ONSA 1990, Nr 2-3, poz. 47). Prawo do określenia charakteru pisma i sprecyzowania jego treści – w przypadku wątpliwości – przyznane zostało wyłącznie stronie, a nie organowi. Takie stanowisko zajmuje w omawianej kwestii zarówno doktryna, jak i judykatura (por. B. Adamiak, J. Borkowski KPA Komentarz, Warszawa 2006, wyrok NSA z dnia 17 września 1992r. sygn. akt III SA 949/92, KPA z orzecznictwem pod red. R. Hausera). W sposób zasadniczy wyrażone to zostało w aktualnie sprawowanym w odniesieniu do przepisów art. 63 i art. 65 kpa orzecznictwie sądowoadministracyjnm poprzez stwierdzenie, które skład orzekający w tej sprawie całkowicie akceptuje: "Zasadą postępowania administracyjnego ... jest jego odformalizowanie, tak aby sprawa mogła być rozpoznana zgodnie z intencją i interesem strony bez zbędnego formalizmu. Nie można jednak przyjąć, że jeżeli żądanie jest zredagowane niezręcznie i mało zrozumiałe, to organ administracji publicznej jest uprawniony do sprecyzowania treści żądania. Jest to niedopuszczalne, chociażby dlatego, że mogłoby to doprowadzić do niedopuszczalnej zmiany żądania, wbrew intencji wnoszącego podanie". /vide: wyrok WSA w Gdańsku z dnia 14 stycznia 2009r., sygn. akt II SA/Gd 786/08, Lex nr 181487; wyrok WSA w Łodzi z dnia 17 lutego 2009r., sygn. akt II SA/Łd 806/08, Lex nr 478537). W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie organy obu instancji uchybiły wskazanym wcześniej powinnościom i naruszyły jednocześnie obowiązek ustawowy określony w art. 9 kpa. Treść podania wniesionego przez M. B. w dniu [...]r. do właściwego miejscowego organu nadzoru budowlanego pierwszej instancji nie upoważniała w sposób jednoznaczny do kwalifikowania go jako wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie – jak określono w zawiadomieniu z dnia [...]r. – samowolnie wykonanych przez Panią B. M. robót budowlanych związanych z podłączeniem piecyka c.o. etażowego w lokalu mieszkalnym nr [...] w budynku położonym w K. G. przy ul. M. S.C. [...] na działce nr[...]. Oznacza to przy uwzględnieniu zaniechania organów w zakresie obowiązków wynikających z zasady zawartej w art. 9 kpa, że organ do którego podanie wniesiono i organ odwoławczy akceptujący poprzez swoje rozstrzygnięcie działania organu pierwszej instancji, dokonały samodzielnej oceny treści podania, uniemożliwiając wnioskodawcy wyjaśnienie jego rzeczywistej woli. Istotne przy tym jest, że właściwy organ mimo powoływania się na treść przepisu art. 61 i art. 66 ustawy – Prawo budowlane nie dokonał jednocześnie wszczęcia postępowania (mimo ustawowych powinności) w sprawie nieprawidłowego stanu technicznego przewodów kominowych, który – wobec materiału zebranego w sprawie – nie powinien budzić wątpliwości. Nieprawidłowe też – zdaniem Sądu – w istniejących w sprawie okolicznościach faktycznych i prawnych, a przede wszystkim wobec opinii Nr [...] Kominiarskiej Spółdzielni Pracy "Św. F." we W. – Rejonowego Zakładu Kominiarskiego Nr [...] w K. G. z dnia [...]r., jest czynienie jednym z elementów sprawy dotyczącej samowolnie wykonanych robót budowlanych, orzeczeń podjętych w kwestii nieprawidłowego stanu technicznego urządzeń kominowych w [...] i [...] roku i ograniczenie problemu wskazanego we wniosku M. B. do przyjętego wówczas zakresu i dokonanych wówczas ustaleń. Zasadność uznania przez organy orzekające w postępowaniu instancyjnym tożsamości sprawy załatwionej decyzjami z dnia [...] i [...]. oraz postanowieniem z [...] (lub [...])[...]. (w uzasadnieniach poddawane są dwie daty tego samego postanowienia) i ewentualnej sprawy wynikłej z wniosku M. B. skierowanego w dniu [...] w świetle zebranego materiału budzi wątpliwości. Stwierdzając zatem, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę i zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powoływanej poprzednio ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. Klauzula zawarta w pkt II wyroku wynika z obowiązku zastosowania przez Sąd przy orzekaniu o uwzględnieniu skargi przepisu art. 152 wskazanej powyżej ustawy, natomiast orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnione jest treścią art. 200 tej regulacji, zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia prawa. Za tak określone koszty Sąd uznał – stosownie do przepisu art. 205 § 1 powoływanej ustawy koszty dwukrotnego przejazdu skarżącego do Sądu określone na podstawie załączonego do akt biletu PKS. Rozpoznając sprawę ponownie właściwy organ powinien wezwać M. B. do sprecyzowania treści podania wniesionego w dniu [...] do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego poprzez wskazanie przedmiotu sprawy, w której wszczęcia postępowania żąda w treści wniosku i stosownie do uzyskanego oświadczenia podjąć czynności procesowe, w tym orzecznicze. H.B. 26.06.2009r.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI