II SA/Wr 399/08

II SA/Wr 399/08 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2008-12-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-07-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Andrzej Wawrzyniak /sprawozdawca/
Anna Siedlecka
Mieczysław Górkiewicz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II OSK 516/09 - Wyrok NSA z 2010-04-30
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
art. 33
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Anna Siedlecka, Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak /sprawozdawca/, Protokolant Kinga Kręc, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 11 grudnia 2008r. sprawy ze skargi J. Ch. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne oddala skargę.
Uzasadnienie
W dniu [...]r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. wystawił tytuł wykonawczy nr[...]. W tytule tym wskazano: zobowiązanego – skarżącego J.Ch.; podstawę prawną obowiązku (akt administracyjny) – decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...]r. nr[...], utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. z dnia [...] r. nr[...]; treść obowiązku – rozbiórkę zbiornika na nieczystości ciekłe (szamba) na działce nr[...], przy ul. S. [...] we wsi W., gmina Ż.; upomnienie nr[...], doręczone w dniu [...] r. W powyższym tytule wykonawczym, stosowanym w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym, zawarto klauzulę o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji i zaznaczono, że tytuł ten zostaje skierowany do przymusowego wykonania wymienionego w nim obowiązku, poprzez zastosowanie środków egzekucyjnych: 1) grzywny w celu przymuszenia; 2) wykonania zastępczego. Zawarto ponadto pouczenie o przysługującym zobowiązanemu w terminie 7 dni prawie zgłoszenia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, wymieniając, co może być podstawą zarzutu.
Pismem z dnia [...]r. J. Ch. zgłosił następujące zarzuty, dotyczące prowadzonego przeciwko niemu postępowania egzekucyjnego:
1) obowiązek określony w tytule wykonawczym nr [...] został wykonany, o czym informował organ wydający tytuł wykonawczy pismem z dnia [...] r.;
2) nadany tytuł wykonawczy zawiera wadę określoną w art. 33 pkt 10 ustawy poprzez błędną podstawę prawną prowadzenia egzekucji;
3) nadany tytuł wykonawczy zawiera wadę określoną w art. 33 pkt 10 ustawy poprzez brak należytego i pełnego pouczenia o prawie zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego;
4) nadany tytuł wykonawczy zawiera wadę określoną w art. 33 pkt 10 ustawy poprzez brak należytego i jednoznacznego określenia przewidzianego do zastosowania środka egzekucyjnego;
5) nadany tytuł wykonawczy zawiera wadę określoną w art. 33 pkt 10 ustawy poprzez brak należytego i pełnego poinformowania o wszystkich podstawach w zakresie wniesienia zarzutu, pomijając jedną z podstaw zarzutu;
6) nadany tytuł wykonawczy jest niezgodny z postanowieniami rozporządzenia Ministra Finansów określającego wzór tytułu "poprzez brak spełnienia wszystkich wymogów wskazanych w tym postanowieniu dotyczących treści tytułu skierowanego do zobowiązanego, w szczególności zawieranych obligatoryjnie na stronie pierwszej tegoż tytułu".
Wskazując na powyższe, z uwagi na wykonanie obowiązku będącego przedmiotem wydanego tytułu wykonawczego, a także wobec pozostałych argumentów, skarżący wniósł o uchylenie wydanego tytułu wykonawczego oraz spowodowanie umorzenia wszczętego w tej sprawie postępowania egzekucyjnego.
Postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] ([...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. na podstawie art. 34 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.) odmówił uwzględnienia zarzutów wniesionych przez J. Ch., dotyczących postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...]z dnia [...]r. w sprawie rozbiórki zbiornika na nieczystości ciekłe (szamba) na działce nr [...], przy ul. S. [...] we wsi W., gmina Ż.
W uzasadnieniu organ I instancji podał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. upomnieniem z dnia [...]r. wezwał J..Ch. do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. nr[...], utrzymanej w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. nr[...], nakazującej J. Ch. rozbiórkę zbiornika na nieczystości ciekłe (szamba) na działce nr [...], przy ul. S. [...] we wsi W., gmina Ż. Powiatowy Inspektor podniósł, iż w związku z tym, że zobowiązany nie wykonał nakazanej rozbiórki, co potwierdzono w protokole oględzin z dnia [...] r., zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...]r. Organ zaznaczył, że J. Ch., mimo prawidłowego zawiadomienia o wizji, nie wziął w niej udziału. W dniu [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie mając możliwości wejścia na teren działki nr [...] należącej do J. Ch., dokonał oględzin z terenu działki nr [...] oraz z przyległej drogi. Oświadczenie do protokołu, że szambo nie zostało rozebrane (do dnia [...]r.) złożył P. B. Powołując się na zgromadzony materiał dowodowy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. stwierdził, że J. Ch., mimo powiadomienia pismem z dnia [...]r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o dokonaniu rozbiórki, faktycznie jej nie dokonał i dlatego zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne. Z tego powodu organ I instancji uznał, iż zarzut skarżącego dotyczący prowadzenia postępowania egzekucyjnego mimo wykonania przez niego obowiązków określonych w tytule wykonawczym nie ma potwierdzenia w stanie faktycznym i nie może być uwzględniony. Powołując się następnie na przeprowadzoną analizę tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...]r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że zawiera on wszystkie elementy wymienione w art. 27 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i jest zgodny ze wzorem zawartym w załączniku do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 137, poz. 1541). Wskazując na powyższe organ I instancji orzekł jak na wstępie.
J.Ch. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie oświadczając, iż jest z niego niezadowolony, gdyż jest ono bardzo krzywdzące wobec nieuwzględnienia jego zarzutów i zastosowania "nadzwyczaj dotkliwej sankcji". Podtrzymał przy tym w całości wniesione zarzuty.
Postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W., po rozpatrzeniu powyższego zażalenia, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 kpa utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że decyzją z dnia [...]r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie z dnia [...]r. nr[...], nakładającą na J. Ch. obowiązek rozbiórki zbiornika na nieczystości ciekłe (szamba) na działce nr [...] we wsi W. Prawomocnym wyrokiem z dnia [...]r. sygn. akt II SA/Wr 248/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. nr[...]. Upomnieniem z dnia [...]r., [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. wezwał J. Ch do wykonania ciążącego na nim obowiązku, uprzedzając jednocześnie zobowiązanego, że w razie jego niewykonania zostanie wszczęte postępowanie egzekucyjne. Upomnienie zostało odebrane przez skarżącego w dniu [...] r. W dniu [...]r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. wystawił tytuł wykonawczy nr [...] o znaku [...], a następnie postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] nałożył na zobowiązanego grzywnę w celu przymuszenia w kwocie 2000 zł. J. Ch. zaskarżył to postanowienie i Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...]r. nr [...]uchylił powyższe postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Powodem wydania takiego rozstrzygnięcia był fakt, że tytuł wykonawczy nie spełniał wymagań określonych w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdyż brakowało na nim pieczęci nagłówkowej oraz pieczątek z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego osoby wystawiającej tytuł. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. wystawił w dniu [...]r. tytuł wykonawczy nr [...]o znaku[...]. Pismem z dnia [...]r. J. Ch. zgłosił zarzuty na postępowanie egzekucyjne. Postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] organ egzekucyjny odmówił uwzględnienia zarzutów.
W ocenie organu II instancji wniesione na to postanowienie zażalenie J. Ch. nie zasługuje na uwzględnienie.
Wojewódzki Inspektor podkreślił, że celem postępowania egzekucyjnego jest doprowadzenie do realizacji przez zobowiązanego jego obowiązków. Na określone w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji środki egzekucyjne strona zobowiązana może złożyć odpowiednie środki zaskarżenia. Jednym z takich środków jest zarzut, uregulowany w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ten środek zaskarżenia służy wyłącznie zobowiązanemu. Przytoczywszy treść art. 33 organ odwoławczy podniósł, że przepis ten wymienia taksatywnie przyczyny, które mogą być podstawą zarzutów. Zdaniem organu drugoinstancyjnego podnoszone przez skarżącego zarzuty nie znajdują odzwierciedlenia w stanie faktycznym. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, iż przeprowadzone w dniu [...]r. przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego na zlecenie organu II instancji oględziny wykazały, że J. Ch. nie wykonał obowiązku rozbiórki szamba (na zrobionych z ulicy zdjęciach widoczna jest pokrywa szamba). Organ odwoławczy stwierdził, że tytuł wykonawczy został wykonany prawidłowo według wzoru ustalonego w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i zawiera wszystkie elementy wskazane w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organ zaznaczył, iż tytuł ten w szczególności zawiera podstawę prawną obowiązku, jego treść, podstawę prawną prowadzenia egzekucji administracyjnej oraz pouczenie o prawie zgłoszenia zarzutów, a następnie podkreślił, że tytuł wykonawczy jest dokumentem urzędowym stanowiącym podstawę wszczęcia i prowadzenia egzekucji administracyjnej. Zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie ma potrzeby wskazywania w tytule egzekucyjnym środka egzekucyjnego, który zostanie zastosowany, gdyż wybór środka egzekucyjnego następuje w trakcie postępowania. Ponadto w razie nieskuteczności zastosowanego środka egzekucyjnego organ może skorzystać z innego w ramach tego samego postępowania. W przypadku egzekucji obowiązku wynikającego z przepisów Prawa budowlanego w pierwszej kolejności należy nałożyć grzywnę w celu przymuszenia, gdyż wynika to wprost z art. 122 § 2, a następnie wdrożyć wykonanie zastępcze.
Wskazując na powyższe Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że wniesione przez skarżącego zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne są bezpodstawne i nie zasługują na uwzględnienie.
Na powyższe postanowienie J. Ch. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.
Wnosząc o unieważnienie postanowień organów obu instancji skarżący podniósł, że wprawdzie nie ma w treści postanowienia [...] powoływania się na postanowienie nr [...]o nałożeniu obowiązku "dorobienia" przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego materiału dowodowego, jednak sam fakt, że Powiatowy Inspektor oparł tytuł wykonawczy i postanowienie nr [...] na "rzekomo przeprowadzonych w dniu [...] oględzinach" upoważnia skarżącego do powołania się na te same argumenty, które podniósł w skardze dotyczącej postanowienia [...]. Skoro zatem Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego słusznie uznał, że materiał dowodowy jest niewystarczający i nakazał organowi "dorobić" materiał dowodowy, to tytuł wykonawczy nr [...] i postanowienie nr [...]są oparte na bardzo wątpliwym dowodzie i "powinno być umorzone i ewentualnie przekazane do ponownego rozpoznania".
Skarżący zarzucił, iż m.in. zaskarżone postanowienie nr [...] zostało podjęte przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zanim Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoznał wniesiony przez skarżącego środek odwoławczy na wcześniej wydane przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego rozstrzygnięcie.
Nawiązując do uprzednio już podnoszonego zarzutu oparcia postanowień nr [...] i [...] przez organ I instancji "na protokole z rzekomo przeprowadzonych oględzin w dniu [...]", skarżący podkreślając, iż w tym dniu nie przeprowadzono u niego żadnych oględzin wskazał, że na tę okoliczność złożył do Prokuratury zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Zaznaczył przy tym, iż z tych "rzekomych oględzin" organy obu instancji nie udostępniły mu protokołu, pomimo jego kilkukrotnych wystąpień na piśmie.
W opinii skarżącego powoływanie się w postanowieniu nr [...] na zrobione przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego zdjęcie z ulicy, na którym widoczne jest pokrycie szamba – jest wręcz kompromitacją obu urzędów, bowiem "wystarczy bez nienawiści i zacietrzewienia spokojnie przeglądnąć dokumenty związane z tą sprawą aby zrozumieć, że pokrywa ta nie ma nic wspólnego z szambem". Zdaniem J. Ch. organy obu instancji podejmują takie nieprawidłowe rozstrzygnięcia, bo "mają świadomość, że wcześniej czy później wadliwe decyzje zostaną wyeliminowane z obrotu prawnego".
Reasumując skarżący stwierdził, że postępowania prowadzone przez organy obu instancji są bezprawne. Zarzucił, że uniemożliwia mu się dochodzenie prawdy przed sądami oraz że nadzór budowlany "nie chce zaczekać na zakończenie postępowań odwoławczych i stawia się ponad prawem, w tym ponad Naczelnym Sądem Administracyjnym". Podał, iż złożył "w PINB w dniu [...] i [...] r. wnioski o wstrzymanie postępowań podając uczciwie prawdę – natomiast organ w żaden sposób nie ustosunkował się do dziś co świadczy o braku obiektywizmu".
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał zaskarżone postanowienie i argumenty zawarte w jego uzasadnieniu.
Uzupełniając skargę, w nadesłanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu piśmie z dnia [...]r., J. Ch. podał, że Sąd ten wyrokiem z dnia 29 lipca 2005 r. sygn. akt II SA/Wr 1582/03 "stwierdził jednoznacznie prawidłowość oddania budynku do użytkowania". Jednocześnie skarżący podkreślił, że pozwolenie na budowę obejmowało również wykonanie zbiornika na nieczystości, a zatem została oddana cała inwestycja zrealizowana na podstawie jednego pozwolenia. J. Ch. oświadczył, że nie bez znaczenia jest wydanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dwóch decyzji umarzających postępowanie. Podał, iż w decyzji nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że po wydaniu wyroku II SA/Wr 1582/03 decyzyjna aktywność organu nie miała prawnego umocowania i niewątpliwie naruszała prawo materialne. Natomiast decyzją nr [...] umorzono postępowanie w sprawie nieprawidłowego stanu technicznego, a decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] utrzymująca decyzję [...] szczegółowo wyjaśniła prawidłowość stanu technicznego budynku. Odnosząc się do przywołanego w decyzji nr [...] rozdziału 6 Prawa budowlanego skarżący wywodził, iż art. 61 w związku z art. 5 ust. 1 i 2 obejmuje również gromadzenie i usuwanie ścieków, a zatem zbiornik na nieczystości zgodnie z art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego jako urządzenie techniczne jest ściśle związany ze stanem technicznym budynku. Zdaniem skarżącego, o prawidłowości wykonania i stanu technicznego tego zbiornika świadczą rachunki z systematycznego opróżniania i wywożenia nieczystości do oczyszczalni przez uprawniony podmiot. Wskazując na powyższe skarżący zarzucił, że urzędnicy nadzoru łamią art. 59 Prawa budowlanego oraz że to "pospieszne działanie wynika zapewne ze świadomości, że wadliwe decyzje wydane przez poprzedniczkę M. M. muszą wcześniej czy później zostać wyeliminowane z obrotu prawnego". Na poparcie swych wywodów skarżący przywołał wyroki "WSA IV SA 74/03 – IISA/Gd 1425/98". J. Ch. wywodził następnie, iż "posługiwanie się metodami działania na siłę wbrew prawu a to: oparciu się na oświadczeniu złośliwego sąsiada z jednoczesnym niedostarczeniem" skarżącemu protokołu z wizji, "której de facto nie było" i którego nie chciano mu dostarczyć "mimo pisemnego zwracania się do wszystkich instancji", jest to pozbawienie go prawa do obrony. Powtarzając zawartą w skardze argumentację dotyczącą "dorabiania" materiału dowodowego przez organ I instancji na "polecenie zwierzchnika" oraz odnoszącą się do zdjęcia zrobionego z ulicy, na którym "widoczna jest pokrywa szamba", skarżący poddał krytyce działanie organów nadzoru budowlanego obu instancji.
Na rozprawie skarżący oświadczył, że przedmiotowy zbiornik wyłączył z użytkowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Akt administracyjny jest zgodny z prawem, jeżeli jest zgodny z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej (postanowienia), względnie stwierdzenie jej (jego) nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie mogła zostać uwzględniona.
W sprawie tej kontroli sądowoadministracyjnej podlega jedynie zgodność z prawem postanowień organów obu instancji podjętych w przedmiocie odmowy uwzględnienia zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne, a także tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] r.
Ocenie Sądu w tym postępowaniu nie podlega natomiast zgodność z prawem decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. nr [...]i utrzymanej przez nią w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. z dnia [...] r. nr[...], nakładającej na J. Ch. obowiązek rozbiórki zbiornika na nieczystości ciekłe (szamba) na działce nr[...], przy ul. S. [...] we wsi W, gmina Ż. Tamte decyzje zostały już poddane kontroli sądowej i prawomocnym wyrokiem z dnia 29 lipca 2005 r. sygn. akt II SA/Wr 248/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę na wyżej wymienioną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. nr[...], utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. z dnia [...]r. nr[...].
Wszelkie zatem zarzuty skarżącego dotyczące oceny prawidłowości powyższych decyzji nie mają wpływu na wynik rozpatrywanej sprawy, gdyż nie dotyczą jej przedmiotu, a kwestia zgodności z prawem tych decyzji została już prawomocnie zakończona.
Nie mają też wpływu na wynik tej sprawy argumenty skarżącego odnoszące się do rozstrzygnięć związanych z prawidłowością oddania budynku do użytkowania, a w szczególności odwołujące się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 29 lipca 2005 r. sygn. akt II SA/Wr 1582/03, zapadłego w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu do zawiadomienia o zakończeniu budowy, polegającej na rozbudowie z nadbudową istniejącego budynku mieszkalnego przy ul. S. [...] we wsi W. Wyrokiem tym, uwzględniając skargę J. Ch., uchylono decyzję Wojewody z dnia [...]r. nr [...]i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, podjęte w wyżej wskazanym przedmiocie. Sprawy II SA/Wr 1582/03 i II SA/Wr 248/03, zakończone wyrokami z dnia 29 lipca 2005 r., były sprawami odrębnymi i toczyły się w różnych przedmiotach. Zauważyć wypada, że chociaż wyroki w obu tych sprawach zapadły tego samego dnia, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu nie widział żadnych podstaw do uznania, że nałożenie na J. Ch. obowiązku rozbiórki zbiornika na nieczystości ciekłe (szamba) nie powinno mieć miejsca z uwagi na zakończenie budowy, polegającej na rozbudowie z nadbudową istniejącego budynku mieszkalnego przy ul. S. [...] we wsi W.
Istotne w rozpatrywanej sprawie jest to, że decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we Wrocławiu z dnia [...]r. nr [...]i utrzymana przez nią w mocy decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. z dnia [...]r. nr [...] nie zostały wyeliminowane z obrotu prawnego, przy czym są ostateczne i wykonalne. O ile zaś skarżący dotychczas nie wykonał obowiązku wynikającego w tych decyzji, to jest nie dokonał rozbiórki przedmiotowego szamba, to organ egzekucyjny miał prawo do zastosowania środków egzekucyjnych, przewidzianych w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.). Mając na uwadze, że upomnieniem z dnia [...] r., doręczonym J. Ch. w dniu [...]r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. bezskutecznie wezwał skarżącego do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. z dnia [...] r. nr[...], utrzymanej w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W z dnia [...]r. nr[...], zostały spełnione przesłanki do wystawienia tytułu wykonawczego i wszczęcia egzekucji administracyjnej, stosowanie do art. 26 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Jak już wyżej zaznaczono, w niniejszym postępowaniu Sąd nie jest upoważniony do oceny zgodności z prawem decyzji stanowiącej podstawę do wszczęcia egzekucji w przedmiotowej sprawie. Uznanie jednak, że w obecnym stanie faktycznym i prawnym nie ma podstaw do zakwestionowania toczącego się postępowania egzekucyjnego nie stoi na przeszkodzie do odmiennej oceny w razie zgodnego z prawem podważenia ostatecznej i wykonalnej decyzji, której wyegzekwowaniu służyć ma przedmiotowe postępowanie egzekucyjne. Zauważyć bowiem należy, co jest wiadome Sądowi z urzędu, iż przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu zawisła sprawa o sygnaturze II SA/Wr 253/07 – o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem z dnia 29 lipca 2005 r. sygn. akt II SA/Wr 248/03. Sprawa II SA/Wr 253/07 dotychczas nie została zakończona. Jeżeli zatem w jej wyniku doszłoby do wzruszenia prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 29 lipca 2005 r. sygn. akt II SA/Wr 248/03, a w konsekwencji powyższego do wzruszenia uznanych tym wyrokiem za zgodne z prawem decyzji administracyjnych podjętych w przedmiocie nałożenia na J. Ch. obowiązku rozbiórki zbiornika na nieczystości ciekłe (szamba) na działce nr [...], przy ul. S. [...] we wsi W., to decyzja nakładająca na skarżącego egzekwowany obowiązek utraciłaby walor wykonalności. Obecnie jednak walor ten posiada. Fakt, że skarżący podejmuje działania mające doprowadzić do wyeliminowania z obrotu prawnego egzekwowanej decyzji, nie pozbawia tej decyzji cechy wykonalności. Nie jest to też żadna z podstaw zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej.
Zgodnie z art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:
1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;
2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;
3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;
4) błąd co do osoby zobowiązanego;
5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;
6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;
7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;
8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;
9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;
10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27
Skarżący pismem z [...]r. zgłosił zarzuty dotyczące przedmiotowego postępowania egzekucyjnego twierdząc, że wykonał obowiązek określony w tytule wykonawczym nr [...] (o czym informował organ wydający tytuł wykonawczy pismem z dnia [...]r.) oraz że tytuł ten zawiera wadę określoną w art. 33 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez: błędną podstawę prawną prowadzenia egzekucji; brak należytego i pełnego pouczenia o prawie do zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego; brak należytego i jednoznacznego określenia przewidzianego do zastosowania środka egzekucyjnego; brak należytego i pełnego poinformowania o wszystkich podstawach w zakresie wniesienia zarzutu, pomijając jedną z podstaw zarzutu; a także, iż wydany tytuł wykonawczy jest niezgodny z rozporządzeniem Ministra Finansów określającym wzór tytułu poprzez brak wszystkich wymogów wskazanych w tym rozporządzeniu dotyczących treści tytułu skierowanego do zobowiązanego, w szczególności zawieranych obligatoryjnie na stronie pierwszej tytułu.
Decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy ma ustalenie, czy objęty nakazem rozbiórki zbiornik na nieczystości ciekłe został już rozebrany. Pewne wątpliwości w tej kwestii mogłyby wzbudzać przeprowadzone w toku postępowania administracyjnego czynności, które były podstawą ustalenia przez organy administracyjne, że obowiązek rozbiórki nie został spełniony, chociaż z uwagi na oświadczenie skarżącego złożone na rozprawie, iż przedmiotowy zbiornik na nieczystości ciekłe (szambo) jedynie "wyłączył z użytkowania", wątpliwości te przestały być istotne, gdyż nie mogły mieć wpływu na wynik sprawy.
Wbrew twierdzeniom skarżącego, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego miał prawo – wynikające wprost z art. 136 kpa – do zlecenia organowi I instancji przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego. Wojewódzki Inspektor słusznie bowiem uznał za niewystarczające oparcie się organu I instancji na oświadczeniu sąsiada w kwestii niewykonania przez skarżącego obowiązku rozbiórki szamba. W swym postanowieniu z dnia [...] r. nr [...] organ II instancji prawidłowo wskazał Powiatowemu Inspektorowi, jakie czynności należy podjąć w sytuacji, gdy zachodzą trudności w prawidłowym przeprowadzeniu dowodu niezbędnego dla rozstrzygnięcia sprawy. Niemniej jednak zaakceptował przeprowadzone przez organ I instancji oględziny z dnia [...] r., chociaż w ich wyniku – przy braku możliwości wejścia na działkę skarżącego – ustalenie, że przedmiotowe szambo wciąż istnieje nadal nie było jednoznaczne i niewątpliwe, a opierało się w głównej mierze na przypuszczeniu, iż widoczna z ulicy pokrywa, to pokrywa właśnie tego szamba.
Skoro jednak na rozprawie skarżący sam przyznał, że przedmiotowego zbiornika nie rozebrał, a jedynie "wyłączył z użytkowania", to nie ma wątpliwości, że decyzja nakazująca rozbiórkę nie została wykonana. Zauważyć przy tym wypada, że skarżący – pomimo zgłoszenia pismem z dnia [...]r. wykonania obowiązku i podnoszenia zarzutu jego wykonania, w innych swoich pismach w istocie potwierdzał, że w rzeczywistości obowiązku tego nie wykonał. I tak, w szczególności, w nadesłanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu piśmie z dnia 26 listopada 2008 r. podał m.in., że o prawidłowości wykonania i stanu technicznego tego zbiornika świadczą rachunki z systematycznego opróżniania i wywożenia nieczystości do oczyszczalni przez uprawniony podmiot. Gdyby przedmiotowy zbiornik był już rozebrany, to trudno byłoby mówić o jego prawidłowym stanie technicznym, a prawidłowość wykonania byłaby nie tylko nieaktualna, ale również niemożliwa do sprawdzenia, skoro zbiornik już by nie istniał. Podane zaś przez skarżącego informacje świadczą nie tylko o jego ciągłym istnieniu, ale również podważają fakt jego wyłączenia z użytkowania. Gdyby przedmiotowy zbiornik nie był nadal użytkowany jako szambo, niewątpliwie nie byłby opróżniany i nie byłoby potrzeby wywożenia z niego nieczystości do oczyszczalni przez uprawniony podmiot. Także z treści pisma J. Ch. z dnia [...]r. (a więc sporządzonego po zgłoszeniu pismem z dnia [...] r. wykonania obowiązku), skierowanego do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W., podobnie jak z przywołanego wyżej pisma skarżącego z dnia [...] r., można wnioskować, że skoro skarżący uważa, iż zbiornik na nieczystości ciekłe jako urządzenie techniczne jest ściśle związany ze stanem technicznym budynku, a stan techniczny budynku jest prawidłowy, co potwierdzać mają wskazane w omawianym piśmie decyzje i w tej sytuacji należało umorzyć postępowanie egzekucyjne, a przynajmniej je zawiesić, to tym samym przyznaje, że przedmiotowy zbiornik nadal istnieje. Inaczej przecież umarzanie bądź zawieszanie postępowania egzekucyjnego nie miałoby sensu. Również w skardze, twierdząc, że nadzór budowlany "nie chce zaczekać na zakończenie postępowań odwoławczych", w istocie zasugerowano, że przedmiotowy zbiornik wciąż istnieje, bo jaki byłby sens oczekiwania na zakończenie innych postępowań, gdyby zbiornika tego już nie było. Niewątpliwie, gdyby wspomniane szambo faktycznie było rozebrane, to skarżący – w swoim własnym interesie – niezwłocznie umożliwiłby organowi egzekucyjnemu naoczne sprawdzenie tego faktu i dążyłby nie do wstrzymywania postępowania egzekucyjnego, ale do jak najszybszego wykazania wykonania obowiązku rozbiórki.
Skoro zatem przedmiotowy zbiornik na nieczystości ciekłe nie został rozebrany, to podstawowy zarzut dotyczący przedmiotowego postępowania egzekucyjnego podnoszony przez skarżącego, to jest, że wykonał on obowiązek określony w tytule wykonawczym nr [...] (o czym informował organ wydający tytuł wykonawczy pismem z dnia [...] r.) nie jest uzasadniony.
Nie są też uzasadnione dalsze zarzuty podnoszone przez J. Ch., a mianowicie że tytuł wykonawczy zawiera wadę określoną w art. 33 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez: błędną podstawę prawną prowadzenia egzekucji; brak należytego i pełnego pouczenia o prawie do zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego; brak należytego i jednoznacznego określenia przewidzianego do zastosowania środka egzekucyjnego; brak należytego i pełnego poinformowania o wszystkich podstawach w zakresie wniesienia zarzutu, pomijając jedną z podstaw zarzutu; a także, iż wydany tytuł wykonawczy jest niezgodny z rozporządzeniem Ministra Finansów określającym wzór tytułu poprzez brak wszystkich wymogów wskazanych w tym rozporządzeniu dotyczących treści tytułu skierowanego do zobowiązanego, w szczególności zawieranych obligatoryjnie na stronie pierwszej tytułu.
Porównując treść przytoczonego wyżej art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z treścią zawartego w tytule wykonawczym pouczenia, co może być podstawą zarzutu stwierdzić trzeba, iż w pouczeniu tym pominięto pkt 2 art. 33, o brzmieniu: "odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej". Jeżeli jednak weźmie się pod uwagę, że omawiany tytuł wykonawczy jest stosowany w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym, a przytoczony pkt 2 art. 33 dotyczy należności pieniężnej, to jego pominięcie nie miało żadnego wpływu na wynik sprawy. Zauważyć przy tym należy, że przedmiotowy tytuł wykonawczy został sporządzony na typowym druku TYT-3, dokładnie z treścią załącznika nr 24 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 137, poz. 1541). W załączniku tym również punkt ten pominięto. Tak więc pomimo pominięcia w pouczeniu pkt 2 art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, pouczenie to uznać należy za należyte i pełne, a zarzuty naruszenia art. 33 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez brak należytego i pełnego poinformowania o wszystkich podstawach w zakresie wniesienia zarzutu, pomijając jedną z podstaw zarzutu oraz brak należytego i pełnego pouczenia o prawie do zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, uznać trzeba za nieuzasadnione.
Odnosząc się do zarzutu braku należytego i jednoznacznego określenia przewidzianego do zastosowania środka egzekucyjnego wskazać wypada, że w przedmiotowym tytule wykonawczym zaznaczono, iż tytuł ten zostaje skierowany do przymusowego wykonania wymienionego w nim obowiązku, poprzez zastosowanie środków egzekucyjnych: 1) grzywny w celu przymuszenia; 2) wykonania zastępczego. Podano w nim zatem w sposób wyraźny, jakie środki egzekucyjne zostaną zastosowane w tym konkretnym postępowaniu egzekucyjnym. Za słuszne uznać przy tym trzeba wywody Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zawarte w motywach zaskarżonego postanowienia, iż nie ma potrzeby wskazywania w tytule egzekucyjnym środka egzekucyjnego, który zostanie zastosowany, gdyż wybór środka egzekucyjnego następuje w trakcie postępowania. Ponadto w razie nieskuteczności zastosowanego środka egzekucyjnego organ może skorzystać z innego w ramach tego samego postępowania. W przypadku egzekucji obowiązku wynikającego z przepisów Prawa budowlanego w pierwszej kolejności należy nałożyć grzywnę w celu przymuszenia, a następnie wdrożyć wykonanie zastępcze, gdyż wynika to wprost z art. 122 § 2 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Tak też wyraźnie zaznaczono w omawianym tytule wykonawczym. Zarzut ten nie jest więc trafny.
Skarżący nie sprecyzował bliżej, w czym upatruje naruszenia art. 33 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez błędną podstawę prawną prowadzenia egzekucji, a także dlaczego uważa, iż wydany tytuł wykonawczy jest niezgodny z rozporządzeniem Ministra Finansów określającym wzór tytułu poprzez brak wszystkich wymogów wskazanych w tym rozporządzeniu dotyczących treści tytułu skierowanego do zobowiązanego, w szczególności zawieranych obligatoryjnie na stronie pierwszej tytułu, gdyż nie wskazał, które konkretnie wymogi zostały pominięte. Mając jednak na uwadze, że – jak już wyżej zaznaczono – przedmiotowy tytuł wykonawczy został sporządzony na typowym druku TYT-3, dokładnie z treścią załącznika nr 24 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonywania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a kontrola tego tytułu nie wykazała, by był on dotknięty jakimiś istotnymi brakami, zarzuty te również uznać trzeba za chybione.
W tym stanie rzeczy – zgodnie z art. 151 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji.