II SA/Wr 369/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2023-10-05
NSAAdministracyjneŚredniawsa
prawo wodnenieruchomościSkarb Państwazasób nieruchomościużytkowanie wieczystedecyzja administracyjnaWody Polskieadministracja rządowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę spółki P. S.A. dotyczącą przejścia do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa gruntu pokrytego wodami płynącymi, potwierdzając własność Skarbu Państwa i deklaratoryjny charakter decyzji.

Spółka P. S.A. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Starosty o przejściu do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa gruntu pokrytego śródlądowymi wodami płynącymi cieku O. Skarżąca podnosiła, że posiada prawo użytkowania wieczystego tej działki. Sąd uznał, że decyzja ma charakter deklaratoryjny, potwierdzając własność Skarbu Państwa i nie wpływa na istniejące prawo użytkowania wieczystego, oddalając skargę jako niezasadną.

Przedmiotem skargi spółki P. S.A. była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze, która utrzymała w mocy decyzję Starosty Lwóweckiego o stwierdzeniu przejścia do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa gruntu pokrytego śródlądowymi wodami płynącymi cieku O. Spółka argumentowała, że posiada prawo użytkowania wieczystego tej działki i zarzucała organom naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd podkreślił, że zgodnie z ustawą Prawo wodne, grunty pokryte śródlądowymi wodami płynącymi stanowią własność Skarbu Państwa i są zasobem nieruchomości Skarbu Państwa. Decyzja stwierdzająca przejście do zasobu ma charakter deklaratoryjny, jedynie potwierdza istniejący stan prawny i nie wpływa na prawo użytkowania wieczystego spółki, które jest ujawnione w księdze wieczystej. Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa, a zarzuty skargi nie znalazły uzasadnienia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja ta ma charakter deklaratoryjny, jedynie potwierdza własność Skarbu Państwa i nie wpływa na prawo użytkowania wieczystego, które pozostaje ujawnione w księdze wieczystej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że decyzja wydana na podstawie art. 218 Prawa wodnego ma charakter deklaratoryjny, potwierdzając stan prawny wynikający z ustawy, a nie tworząc nowy. Prawo użytkowania wieczystego, choć nie jest wyłączone z zasobu nieruchomości Skarbu Państwa na mocy Prawa wodnego, pozostaje nienaruszone, gdyż decyzja nie zmienia właściciela gruntu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

Prawo wodne art. 218 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Grunty pokryte śródlądowymi wodami płynącymi stanowią własność Skarbu Państwa i są zasobem nieruchomości Skarbu Państwa. Przejście do zasobu tych gruntów stwierdza się w drodze decyzji na wniosek właściwego podmiotu.

Pomocnicze

Prawo wodne art. 211 § ust. 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Wody morza terytorialnego, morskie wody wewnętrzne, śródlądowe wody płynące oraz wody podziemne stanowią własność Skarbu Państwa.

Prawo wodne art. 216 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Grunty pokryte śródlądowymi wodami płynącymi stanowią własność właściciela tych wód i nie podlegają obrotowi cywilnoprawnemu, z wyjątkiem przypadków określonych w ustawie.

u.g.n. art. 21a

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Do gruntów pokrytych śródlądowymi wodami płynącymi nie stosuje się przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami.

k.c. art. 233

Kodeks cywilny

Określa granice prawa użytkowania wieczystego.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek dokonania swobodnej oceny dowodów.

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa wydawania decyzji administracyjnych.

Prawo wodne art. 528 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Wody Polskie reprezentują Skarb Państwa i wykonują uprawnienia właścicielskie w stosunku do wód i gruntów pokrytych tymi wodami.

Prawo wodne art. 212 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Określa podmioty wykonujące prawa właścicielskie wód Skarbu Państwa.

Prawo wodne art. 264 § ust. 1 i 9

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Uprawnienia Wód Polskich do rozporządzania gruntami przez ustanawianie ograniczonych praw rzeczowych.

u.k.r.p.p.

Ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "P.(1)"

rozp. MRPRiT art. 9 § ust. 4 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków

Definicja użytku Wp - grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja stwierdzająca przejście gruntu do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa ma charakter deklaratoryjny i nie wpływa na istniejące prawo użytkowania wieczystego. Prawo wodne nie wyłącza możliwości oddania gruntów pokrytych śródlądowymi wodami płynącymi w użytkowanie wieczyste. Organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy Prawa wodnego dotyczące przejścia gruntów do zasobu Skarbu Państwa.

Odrzucone argumenty

Organ I instancji naruszył art. 7 i 80 k.p.a. poprzez dowolną ocenę dowodów i pominięcie kwestii prawa użytkowania wieczystego. Naruszenie art. 218 ust. 1 i 2 Prawa wodnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, z pominięciem prawa użytkowania wieczystego. Naruszenie art. 211 ust. 4 w zw. z art. 216 ust. 2 Prawa wodnego poprzez sprzeczność z wcześniejszą decyzją Wojewody o nabyciu prawa użytkowania wieczystego.

Godne uwagi sformułowania

decyzja w niniejszej sprawie miała charakter deklaratoryjny, to jest wyłącznie potwierdzający stan prawny, który został już wprowadzony ustawą przejście do zasobu gruntów Skarbu Państwa przedmiotowej działki [...] pozostaje bez jakiegokolwiek wpływu na to prawo, które nadto jest ujawnione w dziale II prowadzonej dla tej działki księdze wieczystej.

Skład orzekający

Halina Filipowicz-Kremis

przewodniczący

Władysław Kulon

sprawozdawca

Gabriel Węgrzyn

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa wodnego dotyczących przejścia gruntów pokrytych wodami płynącymi do zasobu Skarbu Państwa oraz ich relacji do prawa użytkowania wieczystego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej gruntów pokrytych śródlądowymi wodami płynącymi i ich statusu w zasobie nieruchomości Skarbu Państwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia własności gruntów wodnych i ich zarządzania, co jest istotne dla branży nieruchomości i administracji publicznej.

Czy grunt pod wodą może należeć do prywatnej spółki? Sąd wyjaśnia status prawny działek wodnych Skarbu Państwa.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wr 369/23 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2023-10-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Gabriel Węgrzyn
Halina Filipowicz-Kremis /przewodniczący/
Władysław Kulon /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne
Wodne prawo
Sygn. powiązane
III OSK 780/24 - Wyrok NSA z 2025-08-27
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Oddalono skargę w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 2233
art. 218 ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz – Kremis Sędziowie: Sędzia WSA Władysław Kulon (spr.) Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 października 2023 r. sprawy ze skargi P .K. P. S.A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przejścia do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa nieruchomości gruntowej pokrytej śródlądowymi wodami płynącymi cieku O. oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi P. S.A. (dalej: P., strona skarżąca) jest wskazana w sentencji decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze (dalej: SKO, Kolegium) w przedmiocie przejścia do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa nieruchomości gruntowej pokrytej śródlądowymi wodami płynącymi. Rozstrzygnięcie to wydane zostało na podstawie następującego stanu faktycznego i prawnego sprawy.
Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej we Wrocławiu Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie wnioskiem z dnia 11 lipca 2022 r. wystąpił do Starosty Lwóweckiego z żądaniem wydania decyzji stwierdzającej przejście do zasobu Skarbu Państwa gruntu pokrytego wodami płynącymi cieku O., oznaczonego w ewidencji gruntów i budynków jako działka numer [...] obręb ewidencyjny S. gmina L. Po skierowaniu do stron zawiadomienia o wszczęciu postępowania P. S.A. pismem z dnia 2 sierpnia 2022 r. poinformowała o wątpliwościach co do zasadności prowadzenia postępowania bowiem działka nr [...] stanowi już własność Skarbu Państwa, zaś z działki numer [...] wyodrębniono działki nr [...], [...] i [...]. Organ ustosunkował się do stanowisko spółki pismem z dnia 9 sierpnia 2022 r.
W dniu 30 sierpnia 2022 r. Starosta Lwówecki wydał decyzję nr GŚ.6332.3.2022.5, którą przyjmując w podstawie prawnej art. 218 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 2233 ze zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej - k.p.a.) stwierdził przejście do zasobu nieruchomości Skarbu Państwa nieruchomości gruntowej pokrytej śródlądowymi wodami płynącymi cieku O. oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] obręb ewidencyjny S. gmina L., o powierzchni [...] ha, stanowiącej użytek Wp.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że działka nr [...] powstała w wyniku podziału działku nr [...] w celu rozgraniczenia gruntu pokrytego wodami płynącymi, a linia brzegu pomiędzy tym gruntem, a gruntami przyległymi została ustalona decyzją Ministra Infrastruktury z dnia 20 kwietnia 2022 r., nr GM-DOK1.772.281.2021.MW. Na czas wydawania przez Wojewodę Dolnośląskiego decyzji z dnia 4 marca 2010 r., znak: NiR.V.KS/RR.V.U.7720-163-163/06 spełnione były przesłanki do nabycia przez P. prawa użytkowania wieczystego działki numer [...], stanowiącej zgodnie z zapisami w ewidencji gruntów i budynków użytek Tk - tereny kolejowe, wynikające z art. 34 i 35 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "P.(1)" (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 146 ze zm.).
Powstała w wyniku rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami powierzchniowymi od gruntów przyległych działka nr [...] stanowi użytek Wp, czyli zgodnie z § 9 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2021 r., poz. 1390) grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi. Zgodnie z treścią art. 211 ust. 2 ustawy Prawo wodne wody morza terytorialnego, morskie wody wewnętrzne, śródlądowe wody płynące oraz wody podziemne stanowią własność Skarbu Państwa, a w myśl art. 216 ust. 1 i ust. 2 grunty pokryte śródlądowymi wodami płynącymi, wodami morza terytorialnego oraz morskimi wodami wewnętrznymi stanowią własność właściciela tych wód i nie podlegają obrotowi cywilnoprawnemu.
Zdaniem organu grunty pokryte śródlądowymi wodami płynącymi stanowiącymi własność Skarbu Państwa są zasobem nieruchomości Skarbu Państwa, co znajduje potwierdzenie w art. 218 ust. 1 ustawy Prawo wodne. Stosownie do art. 21a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w skład zasobu nieruchomości Skarbu Państwa, w rozumieniu art. 21 tej ustawy, nie wchodzą grunty pokryte śródlądowymi wodami płynącymi w rozumieniu przepisów ustawy Prawo wodne. Przepis ten, w związku z treścią art. 2 pkt 8 ustawy o gospodarce nieruchomościami ustanawia zasadę, iż do gruntów pokrytych śródlądowymi wodami płynącymi nie stosuje się przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Potwierdza to art. 218 ust. 5 ustawy Prawo wodne.
Działka numer [...] stanowi własność Skarbu Państwa, jednakże ustawa Prawo wodne w art. 528 ust. 1 jako podmiot reprezentujący Skarb Państwa i wykonujący uprawnienia właścicielskie Skarbu Państwa w stosunku do tej nieruchomości wprowadza z mocy prawa, z dniem wejścia w życie tej ustawy Wody Polskie.
Nie godząc się z zapadłym rozstrzygnięciem P. oprotestowało je złożonym w terminie odwołaniem, w którym wniesiono o: I. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania, z ostrożności procesowej, w razie niemożności wydania orzeczenia zgodnie z pkt I przez organ II instancji - uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy organowi I Instancji do ponownego rozpatrzenia, III. dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu ze wskazanych w odwołaniu dokumentów.
Względem decyzji pierwszoinstancyjnej poczyniono zarzuty naruszenia:
1. przepisów prawa materialnego: art. 218 ust. 1 i ust. 2 ustawy Prawo wodne poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a konkretnie pominięcie kwestii przysługującego stronie skarżącej prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej działki,
2. naruszenie przepisów prawa procesowego:
- art. 80 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i przeprowadzenie dowolnej zamiast swobodnej oceny dowodów, co doprowadziło do wydania decyzji z pominięciem kwestii przysługującego stronie skarżącej prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej działki,
- art. 7 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, co doprowadziło do pominięcia kwestii przysługującego Stronie Skarżącej prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej działki.
SKO w Jeleniej Górze decyzją z dnia 6 kwietnia 2023 r., nr SKO41/GN/2022 utrzymało w mocy decyzję Starosty Lwóweckiego z dnia 30 sierpnia 2022 r. Uzasadniając swoją decyzję organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z art. 218 Prawa wodnego grunty pokryte śródlądowymi wodami płynącymi stanowią własność Skarbu Państwa. Przejście do zasobu gruntów pokrytych śródlądowymi wodami płynącymi, o których mowa w ust. 1, oraz ich wykreślenie z zasobu stwierdza, w drodze decyzji, na wniosek właściwego podmiotu, o którym mowa w art. 212 ust. 1, właściwy starosta realizujący zadanie z zakresu administracji rządowej (ust. 2). Do zasobu, o którym mowa w ust. 1, nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (ust. 5).
Art. 212 odnosi się do kwestii wykonywania praw właścicielskich wód Skarbu Państwa. Zgodnie z ust. 1 prawa właścicielskie w stosunku do wód publicznych stanowiących własność Skarbu Państwa wykonują: 1) Wody Polskie - w stosunku do śródlądowych wód płynących oraz wód podziemnych; 2) minister właściwy do spraw gospodarki morskiej - w stosunku do wód morza terytorialnego oraz morskich wód wewnętrznych;
Ust. 2 stanowi, że Wody Polskie wykonują prawa właścicielskie w stosunku do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, znajdujących się w obrębie działki ewidencyjnej, która obejmuje także śródlądowe wody płynące będące własnością Skarbu Państwa.
Art. 211 ust. 1 stanowi, że wody stanowią własność Skarbu Państwa, innych osób prawnych albo osób fizycznych. Ust. 2 stanowi natomiast, że wody morza terytorialnego, morskie wody wewnętrzne, śródlądowe wody płynące oraz wody podziemne stanowią własność Skarbu Państwa.
Zgodnie z art. 216 ust. 1-3 Prawa wodnego grunty pokryte śródlądowymi wodami płynącymi, wodami morza terytorialnego oraz morskimi wodami wewnętrznymi stanowią własność właściciela tych wód, które nie podlegają obrotowi cywilnoprawnemu, z wyjątkiem przypadków określonych w ustawie, a gospodarowanie tymi gruntami wykonują odpowiednio podmioty, o których mowa w art. 212 ust. 1 Prawa wodnego.
W myśl art. 258 ust. 1 ustawy, Wody Polskie reprezentują Skarb Państwa oraz wykonują prawa właścicielskie Skarbu Państwa w stosunku do wód, o których mowa w art. 212 ust. 1 pkt 1, oraz do gruntów pokrytych śródlądowymi wodami płynącymi. Zgodnie z ust. 3 Wody Polskie dokonują czynności prawnych w stosunku do wód, o których mowa w art. 212 ust. 1 pkt 1, oraz do gruntów pokrytych tymi wodami w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa.
Według organu ustawa Prawo wodne przesądza jednoznacznie, że śródlądowe wody płynące (w tym wody w ciekach naturalnych) oraz grunty nimi pokryte stanowią własność Skarbu Państwa i jako takie, są zasobem nieruchomości Skarbu Państwa, uregulowanym w tej ustawie (art. 218 ust. 1).
Zgodnie z art. 218 ust. 2 ustawy przejście do zasobu gruntów pokrytych śródlądowymi wodami płynącymi, o których mowa w ust. 1, stwierdza, w drodze decyzji, na wniosek właściwego podmiotu, o którym mowa w art. 212 ust. 1, właściwy starosta realizujący zadanie z zakresu administracji rządowej. Kategoryczne brzmienie przepisu wskazuje, że decyzja wydawana na jego podstawie ma charakter decyzji związanej, zaś przesłanką jej wydania jest stwierdzenie, że nieruchomość, której dotyczy wniosek, stanowi grunt pokryty śródlądowymi wodami płynącymi będący własnością Skarbu Państwa.
W przeciwieństwie do art. 21 ustawy o gospodarce nieruchomościami, przepis art. 218 ust. 1 ustawy Prawo wodne ani też żaden inny przepis tej ustawy, nie przewidział wyłączenia nieruchomości oddanych w użytkowanie wieczyste z regulowanego ustawą zasobu nieruchomości Skarbu Państwa. Okoliczność, że nieruchomość - grunt pokryty śródlądowymi wodami płynącymi, stanowiący własność Skarbu Państwa - został ewentualnie oddany w użytkowanie wieczyste, pozostaje bez wpływu na wydanie decyzji, o której mowa w art. 218 ust. 1 ustawy.
Ponadto, rozstrzygnięcie wydawane na podstawie art. 218 ust. 1 i 2 ustawy Prawo wodne stanowi decyzję deklaratoryjną, nie prowadzącą do zmiany stosunków własnościowych (grunty były i są własnością Skarbu Państwa), ale prowadzącą do zmiany reżimu prawnego, jakiemu podlega dany zasób nieruchomości Skarbu Państwa. Zagadnienie istoty prawnej oraz skutków decyzji wydawanych na podstawie art. 218 ustawy Prawo wodne objaśnił szeroko Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wyroku z 10 grudnia 2020 r. sygn akt II SA/Lu 435/20. Wyrok ten odnosił się wprawdzie do decyzji wydanej na podstawie art. 218 ust. 3 i 4 ustawy Prawo wodne, tj. decyzji stwierdzającej przejście do zasobu Skarbu Państwa nieruchomości pod urządzeniami wodnymi, urządzeniami wodnymi lub ich częściami, jednak istota problemu rozstrzyganego przez Sąd, podobnie, jak decyzji wydawanej na podstawie art. 218 ust. 1 i 2 ustawy Prawo wodne, jest ta sama. Decyzja stwierdzająca przejście do zasobu gruntów Skarbu Państwa pokrytych śródlądowymi wodami płynącymi ma charakter deklaratoryjny, nie tworzy nowego porządku prawnego, a jedynie potwierdza jego powstanie na mocy prawa.
Dalej Kolegium wskazało, że działka nr [...] stanowi użytek Wp, tj. grunty pod wodami powierzchniowymi płynącymi. Pozostaje jednocześnie w użytkowaniu wieczystym P. Właścicielem gruntu pod ww. śródlądowymi wodami płynącymi w granicach przedmiotowej działki jest Skarb Państwa. Tym samym zasadne jest stwierdzenie przejścia tej nieruchomości do zasobu Skarbu Państwa, o którym mowa w art. 218 ust. 1 ustawy Prawo wodne. Przeniesienie tych gruntów do zasobu Skarbu Państwa utworzonego na podstawie przepisów ustawy Prawo wodne nie powoduje zmiany właściciela tego gruntu. Grunt stanowił dotychczas własność Skarbu Państwa i nadal będzie stanowił własność Skarbu Państwa. Skoro przepisy ustawy Prawo wodne nie wyłączają z przejścia do tego zasobu gruntów będących w użytkowaniu wieczystym, to okoliczność, że przedmiotowa nieruchomość znajduje się w użytkowaniu wieczystym P. S.A, nie ma wpływu na sposób rozpatrzenia sprawy.
W skardze na decyzję SKO podniesione zostały zarzuty:
I. Naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, a to:
- art. 80 k.p.a. poprzez nieuznanie, że organ I instancji naruszył ww. przepis w sytuacji, gdy jego niezastosowanie i przeprowadzenie dowolnej zamiast swobodnej oceny dowodów doprowadziło do wydania decyzji z pominięciem kwestii przysługującego stronie skarżącej prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej działki oraz związanymi z tym uprawnieniami,
- art. 7 k.p.a. poprzez nieuznanie, że organ I instancji naruszył ww. przepis w sytuacji, gdy poprzez jego niezastosowanie i niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy doprowadziło do pominięcia kwestii przysługującego stronie skarżącej prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej działki oraz związanymi z tym uprawnieniami,
II. Naruszenie prawa materialnego, a to:
- art. 218 ust. 1 i ust. 2 ustawy Prawo wodne poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a konkretnie pominięcie kwestii przysługującego stronie skarżącej prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej działki oraz związanymi z tym uprawnieniami,
- art. 211 ust. 4 w zw. z art. 216 ust. 2 Prawa wodnego poprzez jego nieuwzględnienie w wydanej decyzji w ten sposób, że pozostaje on w sprzeczności z wydaną decyzją Wojewody Dolnośląskiego z dnia 4 marca 2010 r., znak: NiR.V.KS/RR.V.U.7720- 163/06 stwierdzającej nabycie z mocy prawa z dniem 27 października 2000 r. przez P. S.A. prawa użytkowania wieczystego gruntu, stanowiącego własność Skarbu Państwa, położonego na terenie gminy L., oznaczonego w operacie ewidencji gruntów w obrębie [...] S., jako działka nr [...].
Podniesione zarzuty zostały poparte obszerną argumentacją.
W związku z powyższym strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, uchylenie decyzji organu I instancji, umorzenie postępowania i zasądzenie na jej rzecz od SKO kosztów postępowania sądowego oraz o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zajęte w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga podlegała oddaleniu jako niezasadna.
Spór wywiedziony przez stronę skarżącą w niniejszej sprawie zasadniczo sprowadza się do tego, czy zmiana podmiotu reprezentującego Skarb Państwa jako właściciela działki [...], wpłynie na prawo użytkowania wieczystego P. i czy decyzja wydana przez Starostę znajdowała umocowanie w przepisach prawa.
Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela stanowisko organu odwoławczego, trafnie wsparte poglądem wyroku WSA w Lublinie z dnia 10 grudnia 2020 r., sygn. akt II SA/Lu 435/20 (publ. CBOSA).
Omawiana ustawa – Prawo wodne weszła w życie z dniem 1 stycznia 2018 r. wprowadzając nowy stan prawny w zakresie dotyczącym gospodarowania wodami (art. 1) i spraw własności wód oraz gruntów pokrytych wodami, a także zasad gospodarowania tymi składnikami jako mieniem Skarbu Państwa (art. 2). Odwołując się do uzasadnienia projektu ustawy Prawo wodne wskazać można, że intencją ustawodawcy było ujednolicenie zasad gospodarowania nieruchomościami pod wodami płynącymi, urządzeniami wodnymi, ich częściami, stanowiącymi własność Skarbu Państwa.
Zasadniczo zgodzić się należy ze stroną skarżącą, że to Skarb Państwa nadal jest właścicielem działki [...]. Zgodnie z art. 218 ust. 1 Prawa wodnego, grunty pokryte śródlądowymi wodami płynącymi stanowiącymi własność Skarbu Państwa są zasobem nieruchomości Skarbu Państwa. Przy czym wskazać trzeba, że na mocy art. 528 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego, z dniem wejścia w życie tej ustawy to Wody Polskie reprezentują Skarb Państwa oraz wykonują uprawnienia właścicielskie Skarbu Państwa w stosunku do stanowiących własność Skarbu Państwa wód, o których mowa w art. 11 ust. 1 pkt 2-4 ustawy uchylanej w art. 573, lub ich części oraz gruntów pokrytych tymi wodami, z wyłączeniem gruntów pokrytych wodami, o których mowa w art. 11 ust. 1 pkt 3 ustawy uchylanej w art. 573 (to jest ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne).
Podstawą prawną wydania spornej decyzji jest natomiast art. 218 ust 2 Prawa wodnego. Przepis ten przewiduje, że przejście do zasobu gruntów pokrytych śródlądowymi wodami płynącymi, o których mowa w powołanym wyżej art. 218 ust. 1, oraz ich wykreślenie z zasobu stwierdza, w drodze decyzji, na wniosek właściwego podmiotu, o którym mowa w art. 212 ust. 1, właściwy starosta realizujący zadanie z zakresu administracji rządowej.
Zwrócić należy uwagę, że brzmienie tej regulacji wskazuje, iż starosta jedynie "stwierdza" stan unormowany w art. 218 ust. 1 Prawa wodnego. Zatem tak, jak wskazał na to organ odwoławczy, decyzja w niniejszej sprawie miała charakter deklaratoryjny, to jest wyłącznie potwierdzający stan prawny, który został już wprowadzony ustawą z dnia 20 lipca 2017 r. Starosta natomiast został przez ustawodawcę zobligowany do stwierdzenia przejścia do omawianego zasobu działki [...] w ramach realizacji zadań z zakresu administracji rządowej. Wydanie decyzji przez organ I instancji zostało – zgodnie z wymogami powołanego przepisu – poprzedzone stosownym wnioskiem właściwego podmiotu, określonego w art. 212 ust. 1 Prawa wodnego, to jest przez Wody Polskie (w niniejszej sprawie Zastępcę Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie).
Wobec tego zarówno decyzja organu I instancji, jaki i utrzymująca ją w mocy decyzja SKO wydane zostały zgodnie z art. 218 ust. 1 i ust. 2 Prawa wodnego, których naruszenie strona podniosła w skardze. Organ odwoławczy nie miał jakichkolwiek podstaw do wzruszenia rozstrzygnięcia Starosty w wyniku wniesionego odwołania.
W związku z powyższym nie znajduje uzasadnienia wniosek skargi dotyczący umorzenia postępowania, po uprzednim uchyleniu decyzji organów obu instancji, jako że postępowanie w niniejszej sprawie nie było bezprzedmiotowe.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, zdaniem Sądu, strona skarżąca błędnie odczytuje skutki powyższych decyzji.
Przede wszystkim zauważyć należy, że decyzja Wojewody Dolnośląskiego z 4 marca 2010 r. potwierdzająca nabycie przez P. prawa użytkowania wieczystego miała dokładnie taki sam deklaratoryjny charakter, co decyzja będąca przedmiotem sporu w niniejszej sprawie.
Konieczne jest też przyjrzenie się treści prawa użytkowania wieczystego, która została określona w art. 233 k.c., zgodnie z którym w granicach, określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego oraz przez umowę o oddanie gruntu Skarbu Państwa lub gruntu należącego do jednostek samorządu terytorialnego bądź ich związków w użytkowanie wieczyste, użytkownik może korzystać z gruntu z wyłączeniem innych osób. W tych samych granicach użytkownik wieczysty może swoim prawem rozporządzać. Zatem w istocie na mocy art. 216 ust. 1 i 2 Prawa wodnego, Skarb Państwa jest właścicielem m.in. przedmiotowej działki, a jej wykonywanie gospodarowania na tych gruntach wykonują Wody Polskie, które również na podstawie art. 264 ust. 1 i 9 Prawa wodnego są uprawnione do rozporządzania przedmiotowymi gruntami przez ustanawianie na nich ograniczonych praw rzeczowych. Niemniej jednak wykonywanie tych uprawnień właścicielskich musi mieścić się w granicach prawa. Granice te w przypadku strony skarżącej zostały zakreślone przysługującym jej prawem użytkowania wieczystego. Prawidłowo zatem organ odwoławczy stwierdził, że stwierdzenie przejścia do omawianego zasobu gruntów Skarbu Państwa przedmiotowej działki [...] pozostaje bez jakiegokolwiek wpływu na to prawo, które nadto jest ujawnione w dziale II prowadzonej dla tej działki księdze wieczystej. Co za tym idzie, decyzja stwierdzająca unormowanie kwestii własnościowych według nowego stanu prawnego, wbrew twierdzeniom strony skarżącej, w żaden sposób nie wyklucza się z decyzją Wojewody Dolnośląskiego z 4 marca 2010 r.
Tym samym zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego nie znajdują uzasadnienia w niniejszej sprawie.
Tak samo Sąd ocenia podniesione zarzuty naruszenia przepisów procedury administracyjnej. SKO rozpatrzyło sprawę ponownie, dokładnie opisując okoliczności faktyczne, powołując prawidłowo podstawę prawną rozstrzygnięcia, która została w sposób obszerny została wyjaśniona.
Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym, w postępowaniu uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI