II SA/Wr 346/03

II SA/Wr 346/03 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2005-07-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-02-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Alicja Palus
Halina Kremis /przewodniczący/
Julia Szczygielska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
607  Gospodarka mieniem państwowym i komunalnym, w tym gospodarka nieruchomościami nierolnymi
Sygn. powiązane
I OSK 1223/05 - Wyrok NSA z 2006-09-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Sygn. Akt ll SA/Wr 346/03 1 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 lipca 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Kremis Asesor WSA Alicja Palus Sędzia NSA Julia Szczygielska /sprawozdawca/ Protokolant: Iwona Borecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2005r. sprawy ze skargi A S.A. Regionalny Oddział Przesyłu we W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Gminy O. Ś. z dnia [...]r., Nr [...] I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...]r., Nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. rzecz skarżącej strony kwotę 300 zł /trzysta złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Sygn. akt II SA/Wr 346/03 1
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...]r., Nr [...], wydaną na podstawie art. 92, art. 93, art. 96 ust. 1 i 4, art. 97 ust. 1, art. 99 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115, poz. 741 ze zm.) i § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lutego 1998 r. w sprawie trybu dokonywania podziałów nieruchomości oraz sposobu sporządzania i rodzaju dokumentów wymaganych w tym postępowaniu (Dz. U. 1998r. Nr 25, poz. 130), Burmistrz Gminy O. Ś. zatwierdził projekt podziału nieruchomości, położonej w obrębie S., w granicach działki nr [...] AM 1, o pow. 148,48ha, będącej własnością A. M. z żoną L., na następujące działki: nr [...],[...],[...],[...],[...],[...].
Pismem z dnia [...]r. A S.A. w W. Regionalny Oddział Przesyłu we W. zgłosił wniosek o stwierdzenie na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i 7 k.p.a. nieważności powyższej decyzji.
W uzasadnieniu skarżąca wskazała, iż podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co oznacza również możliwość zagospodarowania wydzielonych działek zgodnie z planem (art. 93 ustawy). Na wydzielonej działce zlokalizowany jest natomiast gazociąg wysokiego ścieniania relacji A.-S., wybudowany w [...]r., którego przebieg został zapisany w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy O. Ś. a wzdłuż którego obowiązują strefy ochronne. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe, rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie oraz ustawą z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych, dopuszcza się układanie pod powierzchnią jezdni gazociągów o ciśnieniu nie większym niż 0,4 Mpa, a obiekty budowlane (w tym również gazociągi) przy drogach gminnych powinny być usytuowane w odległości nie niniejszej niż 6,Om od zewnętrznej krawędzi jezdni.
Zdaniem strony dokonany podział nieruchomości uniemożliwia jednak jakąkolwiek zabudowę powstałej z podziału działki nr [...] oraz korzystanie z wydzielonej drogi (działka nr [...]).
Nadto wnioskodawca podniósł, że nie był stroną postępowania ani w sprawie podziału nieruchomości ani w postępowaniu, zakończonym postanowieniem Burmistrza Gminy O. Ś. o zgodności proponowanego podziału z miejscowym planem zagospodarowania.
Decyzją z dnia [...], Nr [...], wydaną na podstawie art. 157 § 1 i 2 oraz art. 158 § 1 k.p.a., Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji
Sygn. akt I! SA/Wr 346/03 2
Burmistrza Gminy O. Ś. z dnia [...]r. zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości, położonej w obrębie S., w granicach działki nr [...] AM 1.
W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, że chybione są zarzuty podniesione we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Gminy O. Ś., w szczególności odnoszące się niemożliwości zgodnego z planem i z przepisami aktów prawnych, powołanych we wniosku, zagospodarowania przynajmniej niektórych działek powstałych w efekcie zatwierdzenia projektu podziału przedłożonego przez A. M .
Uwzględniając uregulowania normatywne obowiązujące w momencie podejmowania spornego rozstrzygnięcia, zagadnienie to należało zdaniem Kolegium rozważyć osobno w odniesieniu do działek budowlanych wydzielonych w efekcie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości, odrębnie zaś względem wydzielonej wówczas działki pod drogę. Przepis § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 140 ze zm.) przewiduje konieczność zachowania - także między budynkami a urządzeniami terenowymi - odległości przewidywanych w przepisach odrębnych i szczególnych. Takie normatywy zawarte były - w dacie podejmowania zaskarżonej decyzji - a obecnie w nieobowiązującym już rozporządzeniu Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe. Odległości podstawowe, które należało zachować między obiektami terenowymi a gazociągami wysokiego ciśnienia (powyżej 0,4MPa) określał wówczas załącznik Nr 2 do tego rozporządzenia (§ 6 ust. li ust. 3 w związku z § 5 pkt 1 lit. c). Z zapisu przyjętego w tabeli umieszczonej w ramach wspomnianego załącznika Nr 2 (lp. 3, rubryka 9) wynikało, że ówczesny prawodawca przyjmował - jako podstawową - odległość 35m między gazociągiem tego typu, a wolno stojącym budynkiem mieszkalnym. Jednakże w pkt 1 i 2 zamieszczonych pod tabelą, przewidziano jednocześnie możliwość znacznego zmniejszenia odległości podstawowej, nawet do 25% (tzn. do poniżej 9m w rozpatrywanym przypadku). Biorąc zatem pod uwagę teoretyczną (ale i praktyczną) dopuszczalność skutecznego ubiegania się przez inwestorów o zmniejszenie - nawet do takiego poziomu - odległości usytuowania budynków mieszkalnych na każdej z działek (nawet tej najmniejszej obszarowo) powstałych wskutek zatwierdzenia kwestionowanego przez PGNiG projektu podziału, nie można - w ocenie Kolegium - bezkrytycznie przyjmować, że organ decyzyjny rażąco naruszył przepisy w/w rozporządzenia Ministra Przemysłu i Handlu, a tylko taka konkluzja mogłaby dopiero skutkować stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji. Nadto stwierdzono, iż kwestie zachowania wspomnianych normatywów okażą się istotne dopiero na etapie przygotowywania procesu inwestycyjnego, tzn. w czasie postępowań
Sygn. akt II SA/Wr 346/03 3
administracyjnych o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania każdej z nowowydzielonych działek budowlanych oraz przy ubieganiu się o zatwierdzenie poszczególnych projektów budowlanych i o udzielenie pozwoleń na budowę. To organy podejmujące rozstrzygnięcia w tych prawach powinny mieć na uwadze konieczność zachowania wskazanych normatywów odległościowych i kontrolować ich przestrzeganie. W ocenie organu, zwłaszcza ostatnia uwaga jest bardzo istotna w świetle zmian normatywnych, w związku z wejściem w życie (w dniu 31 października 2001 r.) nowego rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 lipca 2001 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe. W odniesieniu do gazociągu wysokiego ciśnienia powyżej DN 300 (do DN 500 włącznie), w § 9 ust. 6 pkt 1 lit. c tego aktu prawnego, przewiduje się zachowanie jedynie 8m strefy kontrolowanej.
Ponadto za niezasadny organ uznał również zarzut naruszenia odległości przewidywanych w przepisach ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych oraz rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. Wnioskująca spółka nie wzięła w ogóle pod uwagę tego, że w rozpatrywanym przypadku wydzielona została działka jedynie pod drogę wewnętrzną zarówno w rozumieniu art. 93 ust. 3 zdanie 2 ustawy o gospodarce ruchomościami, jak i w rozumieniu art. 7 ust. 1 in fme ustawy o drogach publicznych. Przepisy tego ostatniego aktu prawnego, a także wcześniej przywołanego rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 1999i\, mogą być więc w tej sytuacji stosowane posiłkowo (odpowiednio), skoro ustawodawca nie zaliczył tzw. dróg wewnętrznych nawet do gminnych dróg publicznych.
Nawet przy przyjęciu powyższego założenia, nie sposób uznać, że kwestionowana decyzja został wydana z rażącym naruszeniem przepisów ostatnio powołanych aktów normatywnych.
Tabela zamieszczona wr ramach art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych przewiduje bowiem co prawda konieczność zachowania przepisanych w niej odległości od zewnętrznej krawędzi jezdni, ale dotyczy to jedynie obiektów budowlanych "przy drogach". W rozpatrywanej sprawie chodzi o urządzenie podziemnej infrastruktury technicznej (gazociąg), którego przebieg krzyżuje się jedynie dwukrotnie - z przyszłą drogą (wewnętrzną) oraz ze skrzyżowaniem tej drogi z drogą gminną do P. - a nie przebiega "przy drodze". Możliwość takiego krzyżowania się dróg z gazociągami przewidują wyraźnie przepis § 140 ust. 1, 2 pkt 2 i ust. 4 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie oraz rozporządzenia Ministra Przemysłu i Handlu z 1995 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe. Wobec braku
Sygn. akt FI SA/Wr 346/03 4
jednoznacznych podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji podziałowej Kolegium orzekło jak w osnowie.
W wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżąca strona wniosła o zmianę w/w decyzji i stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Gminy O. Ś. o podziale nieruchomości, ponawiając argumentacje oraz zarzuty zawarte we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji.
Zdaniem Spółki, zgodnie z § 89 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 lipca 200Ir. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać sieci gazowe, przepisów tych nie stosuje się do gazociągów wybudowanych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia. W tej sytuacji stosuje się strefy kontrolowane wynikające z poprzedniego rozporządzenia. Zmniejszenie tych strefo 25% (lecz nie mniej niż do 15m) jest możliwe pod warunkiem zastosowania naprężenia zredukowanego o 30%.
Nadto w ocenie Spółki, przepisy ustawy o drogach publicznych powinny być odpowiednio stosowane do wszystkich dróg w zakresie dotyczącym ułożenia gazociągów ze względu na konieczność zapewnienia bezpieczeństwa użytkowania dróg, zapewnienie możliwości dostępu właścicielowi sieci gazowej do tej sieci w celu jej naprawy lub konserwacji.
Zaskarżoną decyzja z dnia [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy decyzję swa z dnia [...]r.
W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, iż niezasadne są zarzuty dotyczące niespełnienia wymogu zgodności podziału z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania oraz brak możliwości zagospodarowania wydzielonych działek. Zdaniem Kolegium, powstałe z podziału działki, przeznaczone zgodnie z ustaleniami planu pod zabudowę mieszkaniową i zagrodową są działkami o dość dużej powierzchni (od 127Im do 6280m"), przy której uwzględniając nadto prawnie przewidzianą możliwość ograniczenia strefy kontrolowanej, trudno mówić o niemożliwości zagospodarowania wydzielonych działek, w tym działki nr [...]. Zarzut niedopuszczalności określonej lokalizacji zabudowy z uwagi na przebieg gazociągu mógłby się pojawić jako uzasadniony do ustalonego w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu konkretnego usytuowania zabudowy.
Nie można również uznać za naruszenie przepisów, w tym bardziej za rażące naruszenie prawa, wydzielenie działki nr [...] jako prywatnej drogi wewnętrznej, krzyżującej się z gazociągiem i stanowiącej dojazd do innych wydzielonych działek budowlanych.
Ponadto, zdaniem Kolegium nie wykazano jakie przepisy ustawy o drogach publicznych i rozporządzeń w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi i ich usytuowanie oraz w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać sieci gazowe, byłyby w tych warunkach naruszone. Podniesiona we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy kwestia obowiązywania rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim
Sygn. akt II SA/Wr 346/03 5
powinny odpowiadać sieci gazowe, odnoszące się do możliwości zmniejszenia odległości strefy kontrolowanej gazociągu od obiektu terenowego, nie ma znaczenia przy decyzji o zatwierdzeniu podziału nieruchomości w niniejszym przypadku. Natomiast podnoszone przez wnioskodawcę twierdzenie o odpowiednim stosowaniu przepisów ustawy o drogach publicznych do wewnętrznych prywatnych dróg dojazdowych, w ocenie Kolegium jest kontrowersyjne, i na takim odniesieniu nie można budować tak ważkiej konsekwencji, jak podważanie zasady trwałości decyzji ostatecznej.
Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosło A S.A. Regionalny Oddział Przesyłu we W. wskazując na rażące naruszenie prawa materialnego (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), tj. art. 93 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz na przesłankę nieważności z art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a., tj. niewykonalności decyzji Burmistrza Gminy O. Ś . W związku z powyższym strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji, a nadto o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Gminy O. Ś. z dnia [...]r. zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości.
Strona wskazała, iż stanowisko wyrażone przez Kolegium jest nieuzasadnione, gdyż podział nieruchomości nastąpił z rażącym naruszeniem art. 93 ustawy o gospodarce nieruchomościami, z tej przyczyny, że żadna z przesłanek wymienionych w tym przepisie nie została spełniona.
Powołanie się przez organ na możliwość zmniejszenia strefy kontrolowanej, na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 14 listopada 1995r. w sprawie warunków technicznych jakim odpowiadać powinny sieci gazowe, jest nie do przyjęcia, ponieważ do budowy gazociągu zastosowane zostały rury, które uniemożliwiają stosowanie przepisu, na który powołało się Kolegium, a co za tym idzie uniemożliwiają jakiekolwiek ograniczenia strefy kontrolowanej. Przepis § 7 powyższego rozporządzenia w świetle § 89 Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 lipca 200Ir. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać sieci gazowe w ogóle nie dopuszcza na obszarach przeznaczonych do zabudowy, aby gazociąg o ciśnieniach większych niż 0,4 Mpa były układane pod chodnikami lub pod powierzchnią jezdni jakiejkolwiek drogi (zarówno o publicznej jak i wewnętrznej) a istniejący gazociąg posiada ciśnienie 5,5 Mpa. Tak więc przy wydawaniu decyzji o podziale nieruchomości doszło do naruszenia w/w przepisu oraz art. 32 ustawy o drogach publicznych. Ta ostatnia ustawa określa w art. 8 zasady utrzymania, zarządzania i budowania dróg publicznych oraz dróg nie będących drogami publicznymi. Zdaniem skarżącej strony, ponieważ droga narusza gazociąg, organ administracji, który wydał decyzję o podziale nieruchomości przed jej wydaniem powinien upewnić się, czy jest możliwe przełożenie gazociągu w inne miejsce (wytyczenie innej trasy gazociągu) na koszt właściciela działki i
Sygn. akt II SA/Wr 346/03 6
wydać taką decyzję dopiero, jeśli taka możliwość istnieje i zostanie zrealizowana.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji.
Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art.l & 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r, Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. 153, poz. 1269/ w związku z art.3 &2 pkt.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/, Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r., Nr [...] odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art.l45 lub art.151 w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi .
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd stosownie do zapisu art. 134 powołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie jest związany granicami skargi. Przepis ten umożliwia Sądowi wszechstronne i obiektywne zbadanie sprawy niezależnie od podniesionych zarzutów.
Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa w zakresie wskazanym w art. 145 & 1 pkt.l lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/, co powoduje, iż decyzje te podlegają usunięciu z obrotu prawnego.
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./ - sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, co oznacza, że cyt. wyżej ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ma zastosowanie w niniejszej sprawie.
Sygn. akt I! SA/Wr 346/03 7
Wskazać należy, że art. 16 § 1 k.p.a. ustanowił ogólną zasadę trwałości decyzji administracyjnych. Od tej reguły ustawodawca dopuścił pewne wyjątki. Jednym z nich jest stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 k.p.a..
Podkreślić jednak przy tym należy, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji uregulowane jest w sposób ścisły przepisami art. 156 k.p.a. do art. 159 k.p.a.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęte zostało, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest jedynie ustalenie, czy dana decyzja jest dotknięta jedną z wad określonych w art. 156 & 1 k.p.a. /por. wyrok NSA z dnia 22 maja 1987r,. sygn. akt IV S.A. 1062/86, ONSA 1987, Nr 1, poz.35/.
Powyższe ustalenie oznacza tyle, że w tym postępowaniu nie można rozpatrywać sprawy co do jej istoty, jak w postępowaniu odwoławczym.
Istotne jest jednak przy tym, że wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następuje w myśl art. 157 & 2 k.p.a. - na żądanie strony lub z urzędu.
Mając na uwadze powyższe, a także przepis art. 157 & 3 k.p.a., stwierdzić należy, że wszczęcie postępowania w sprawie nieważności decyzji, wymaga ze strony organu uprzedniej kontroli, czy zachodzą przesłanki formalnoprawne warunkujące jego dopuszczalność.
Tak w orzecznictwie, jak w doktrynie przyjęte zostało, iż organ nadzoru, do którego wpłynęło żądanie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, ma przede wszystkim obowiązek zbadać, czy nie występuje przeszkoda przedmiotowa lub podmiotowa, uniemożliwiająca wszczęcie i przeprowadzenie takiego postępowania. I tak właściwy organ w pierwszej kolejności jest obowiązany ustalić, czy wniosek / żądanie/ pochodzi od strony / por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2004r., sygn. akt OSK 130/04, ONSA i WSA Nr 3, poz.59/.
W rozpatrywanej sprawie, podstawową zatem kwestią było udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy A S.A. Regionalny Oddział Przesyłu we W., który kwestionuje decyzję Burmistrza Gminy O. Ś. z dnia [...] r., Nr [...] orzekającą zatwierdzenie projektu podziału nieruchomości, położonej w obrębie S., w granicach działki nr [...], ma przymiot strony, a zatem czy może skutecznie wystąpić z wnioskiem o stwierdzenie nieważności tej decyzji.
Niesporne jest w sprawie, że działka nr [...] AM 1, położona w obrębie S., będąca przedmiotem zatwierdzonego projektu podziału opisaną wyżej decyzją Burmistrza Gminy O. Ś. z dnia [...]r. , stanowiła własność A. i L. M.
Z akt sprawy nie wynika, by skarżąca strona była użytkownikiem
Sygn. akt II SA/Wr 346/03 8
wieczystym dzielonej działki, jak i nie wynika również by posiadała inne ograniczone prawo rzeczowe, a także by korzystała z przedmiotowej działki w oparciu o uprawnienia wynikające ze stosunków o charakterze zobowiązaniowym.
Istotne jest w sprawie, że Burmistrz Gminy O. Ś. wydając opisaną wyżej decyzję z dnia [...] r., Nr [...] zatwierdzającą projekt podziału nieruchomości położonej w obrębie S., w granicach działki nr [...]AM 1, jako podstawę materialno-prawną powołał przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. Nr 115, poz.741 ze zm./.
W myśl zaś przepisu art.97 ust.l i 2 w/w ustawy o gospodarce nieruchomościami, wnioskodawcami i stronami w postępowaniu działowym nieruchomości są właściciele i współwłaściciele nieruchomości, a także użytkownicy i współużytkownicy nieruchomości.
Powyższe znajduje odzwierciedlenie w orzecznictwie Sądu Najwyższego. według którego, uprawnienie do wszczęcia postępowania o podział nieruchomości przysługuje tylko podmiotom dysponującym tytułem prawnym własności lub użytkowania wieczystego tej nieruchomości, co oznacza, że legitymację strony w rozumieniu art.28 k.p.a. mają jedynie właściciel lub użytkownik wieczysty / wyrok z 25 maja 1995r., III ARN 16/95. OSNAP 1995, Nr21,poz.258/.
Również w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 1998r. , sygn.akt I SA 500/98 /LEX Nr 44571/ wywiedziono, iż w przypadku podziału nieruchomości na podstawie przepisów ustawy z 1985r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości, czy też ustawy z 1997r. o gospodarce nieruchomościami, stronami postępowania są właściciele /współwłaściciele/ oraz użytkownicy wieczyści / współużytkownicy wieczyści/. Skoro jednolite jest stanowisko w judykaturze, że z wnioskiem o podział nieruchomości może wystąpić tylko osoba dysponująca tytułem własności lub użytkownik wieczysty /współwłaściciele, współużytkownicy wieczyści/, to konsekwencją tegoż jest to, iż osoba nie będąca właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nie może być stroną postępowania podziałowego, czyli nie może skutecznie ani uczestniczyć w tym postępowaniu, a tym samym nie może przeciwdziałać zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości.
W konsekwencji powyższego, stwierdzić należy, że skarżąca strona nie dysponując tytułem własności, jak również prawem użytkowania wieczystego do nieruchomości będącej przedmiotem podziału w/w decyzją Burmistrza Gminy O. Ś. z dnia [...]r., Nr [...], nie mogła być stroną w zwykłym postępowaniu zatwierdzającym podział tej nieruchomości.
W niniejszej zatem sprawie, czyli w nadzwyczajnym postępowaniu zmierzającym do wyeliminowania opisanej wyżej ostatecznej decyzji Burmistrza Gminy O. Ś. z dnia [...] r., Nr [...]
Sygn. akt II SA/Wr 346/03 9
w trybie stwierdzenia jej nieważności, podstawową zatem kwestią, jak to już wyżej Sąd zauważył, było ustalenie przez organ nadzoru, czy skarżąca strona posiada przymiot strony, o której jest mowa w art. 157 & 2 k.p.a.
Nie zawsze bowiem podmiot żądający wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest w świetle prawa stroną. O tym zaś kto może być uznany za stronę postępowania administracyjnego nie decyduje sama wola osoby zainteresowanej, lecz okoliczność ta musi wynikać z konkretnego przepisu prawa materialnego.
Zważyć należy, że interes prawny, o którym mowa jest w art.28 k.p.a., stanowi warunek formalny wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, który decyduje o dopuszczalności badania twierdzeń wnioskodawcy, że wymienione we wniosku rażące naruszenie prawa miały miejsce. Wykazanie zatem tego interesu prawnego stanowi przesłankę dopuszczalności wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, przy czym o istnieniu interesu prawnego nie mogą decydować względy natury ekonomicznej.
W świetle powyższych ustaleń, stwierdzić należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydając zaskarżone decyzje, nie badając wcześniej kwestii formalnoprawnych wniosku o stwierdzenie nieważności opisanej wyżej decyzji Burmistrza Gminy O. Ś. z dnia [...]r., Nr [...], tj. czy przedmiotowe żądanie istotnie pochodzi od legitymowanego podmiotu, naruszyło tym samym przepis art.7, 77 & 1 i art. 107 & 3 k.p.a..
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny opierając się na przepisie art. 145 & 1 pkt.l lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt. I sentencji.
Orzeczenie o kosztach znajduje swoje uzasadnienie w treści art. 200 w/w ustawy.
Uchylenie wydanych w sprawie decyzji, czyni w tej sytuacji przedwczesne rozważanie zarzutów skargi.