II SA/Wr 344/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji rozgraniczeniowej z powodu naruszenia przepisów o wyłączeniu członków kolegium.
Sprawa dotyczyła skargi M.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości. M.S. domagał się stwierdzenia nieważności decyzji rozgraniczeniowej, zarzucając jej wydanie na wniosek Starosty, który nie miał przymiotu strony. Kolegium odmówiło stwierdzenia nieważności, uznając, że wniosek złożył współwłaściciel działki. Sąd uchylił decyzję Kolegium, stwierdzając naruszenie przepisów o wyłączeniu członków kolegium, którzy brali udział w wydaniu obu decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę M.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy S.B. z dnia 12 lutego 2010 r. o rozgraniczeniu nieruchomości. M.S. domagał się stwierdzenia nieważności decyzji rozgraniczeniowej, zarzucając jej wydanie na wniosek Starosty, który nie posiadał przymiotu strony w postępowaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności, uznając, że postępowanie zostało wszczęte na wniosek współwłaściciela działki, W.S., i że zarzuty dotyczące naruszenia właściwości organu są nieuzasadnione. Sąd administracyjny, kontrolując legalność zaskarżonej decyzji, stwierdził naruszenie przepisów o wyłączeniu członków Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W składzie orzekającym w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy brali udział członkowie Kolegium, którzy wcześniej uczestniczyli w wydaniu decyzji objętej wnioskiem. Naruszenie art. 27 § 1a k.p.a. w związku z art. 127 § 3 k.p.a. stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, naruszenie art. 27 § 1a k.p.a. w związku z art. 127 § 3 k.p.a. stanowi podstawę do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że członkowie Kolegium, którzy brali udział w wydaniu decyzji objętej wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, podlegali wyłączeniu na mocy art. 27 § 1a k.p.a. Naruszenie tej zasady stanowi wadę postępowania skutkującą uchyleniem decyzji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (19)
Główne
k.p.a. art. 127 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 27 § 1a
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.s.k.o. art. 18 § 1
Ustawa o samorządowych kolegiach odwoławczych
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.g.k. art. 29 § 1
Ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne
u.p.g.k. art. 30 § 1
Ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne
u.p.g.k. art. 30 § 4
Ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne
p.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 105 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przepisów o wyłączeniu członków Samorządowego Kolegium Odwoławczego od udziału w postępowaniu, którzy brali udział w wydaniu decyzji objętej wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Odrzucone argumenty
Starosta nie miał przymiotu strony w postępowaniu rozgraniczeniowym. Postępowanie zostało wszczęte na wniosek osoby nieposiadającej przymiotu strony.
Godne uwagi sformułowania
Sąd administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, [...] lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem Sąd stosownie do zapisu art. 134 powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie jest związany granicami skargi. zarówno A.K. jak i E.G. podlegały jednak wyłączeniu z ponownego rozpatrzenia sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości na podstawie art. 27 § 1a k.p.a., zgodnie z którym członek samorządowego kolegium odwoławczego podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jeżeli brał udział w wydaniu decyzji objętej wnioskiem.
Skład orzekający
Zygmunt Wiśniewski
przewodniczący sprawozdawca
Halina Kremis
sędzia
Alicja Palus
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o wyłączeniu członków samorządowych kolegiów odwoławczych w postępowaniu w trybie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 127 § 3 k.p.a.)."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z funkcjonowaniem samorządowych kolegiów odwoławczych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z wyłączeniem członków organu od orzekania w tej samej sprawie, co jest istotne dla zapewnienia bezstronności postępowania administracyjnego.
“Naruszenie przepisów o wyłączeniu członków SKO kluczowe dla uchylenia decyzji rozgraniczeniowej.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wr 344/11 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2011-07-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2011-05-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Zygmunt Wiśniewski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6122 Rozgraniczenia nieruchomości Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku *Uchylono zaskarżoną decyzję Powołane przepisy Dz.U. 2001 nr 79 poz 856 art. 18 ust. 1 Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 8 czerwca 2001 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych. Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 127 par. 3, art. 27 par. 1a, art. 145 par. 1 pkt 3 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia NSA Halina Kremis Sędzia WSA Alicja Palus Protokolant Małgorzata Boaro po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 lipca 2011 r. sprawy ze skargi M.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości uchyla zaskarżoną decyzję. Uzasadnienie Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu decyzją z dnia [...] r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku M.S. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie rozgraniczenia nieruchomości, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy w/w decyzję z dnia [...] r. Nr [...]. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Kolegium wskazało, że pismem z dnia 28 sierpnia 2009 r. Starosta W. zwrócił się do Wójta Gminy S.B. o przeprowadzenie rozgraniczenia nieruchomości położonych w S.B. i oznaczonych jako: działka nr 1031 o pow. 0,0947 stanowiącej własność Gminy S.B., która to działka nie posiada założonej księgi wieczystej, i działka nr 1028/2 o powierzchni 0,1081 ha będąca współwłasnością E.S., R.S. i M.S. dla której prowadzona jest kw nr 29995/4. Rozgraniczenie to ma mieć na celu ustalenie przebiegu granic działki nr 1031 na styku z działką nr 1028/2 albowiem stwierdzono, że część działki o obecnym numerze 1028/2 na odcinku od styku granic działek nr 1030 położonej przy ul. [...] nr 203, nr 1028/5 i nr 1029 stanowiła przed dokonaniem w 1978 r. scalenia gruntów drogę nie wchodzącą w skład nieruchomości o obecnym numerze 1028/2. Starosta ustalił to na podstawie wykonanego przez firmę Spółka A w Ś. wznowienia punktów granicznych. Wójt potraktował pismo Starosty jako wniosek o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego i w dniu 7 września 2009 r. wszczął postępowanie rozgraniczeniowe w zakresie ustalonym w piśmie Starosty. Wskazując na Starostę jako wnioskodawcę. Postępowanie to zakończyło się wydaniem przez Wójta decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości w dniu 12 lutego 2010 r.. M.S. jednocześnie złożył wniosek o przekazanie sprawy do Sądu Rejonowego w W. oraz wniosek o stwierdzenie nieważności. We wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji M.S. zarzucił rażące naruszenie prawa przez organ l instancji poprzez wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego na wniosek Starosty, który w tej sprawie nie ma praw strony. Powołał się przy tym na stanowisko NSA zawarte w wyroku z dnia 21 września 2000 r. (sygn. akt II SA/Łd 1077/97), w którym Sąd stwierdził, że w sytuacji, gdy przepis prawa materialnego wymaga wydania postanowienia o wszczęciu postępowania rozgraniczeniowego, dopuszczalne jest wydanie przez organ administracji publicznej wydania postanowienia o odmowie wszczęcia takiego postępowania z powodu braku przymiotu strony osoby składającej taki wniosek. Ponadto wskazał, że nie został wykazany interes społeczny uzasadniający przeprowadzenie rozgraniczenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] r. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji. Kolegium ustaliło, że w istocie postępowanie toczyło się na wniosek W.S., który złożył w dniu 2 lutego 2009 r. wniosek o rozgraniczenie do Starosty. Strona ta wnosiła z tego względu o nieuwzględnienie wniosku o stwierdzenie nieważności. M.S. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji. Według M.S. W.S. nie ma praw strony w postępowaniu rozgraniczeniowym. Skoro W.S. i jego żona B.S. zostali obdarowani przez wnioskodawcę i jego ojca działką nr 1209, to w pełni zaakceptowali jej granice i nie mogą ich kwestionować. M.S. zaprzeczył też by w tej sprawie wystąpiły podstawy do wszczęcia postępowania z urzędu, a zwłaszcza brak jest interesu społecznego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. rozpoznając powyższy wniosek, wskazało, że wniosek o rozgraniczenie złożył do Starosty powiatowego W.S. współwłaściciel działki nr 1029. Wniosek ten Starosta powinien przekazać w trybie art. 19 k.p.a. Wójtowi Gminy S.B.. Tymczasem Starosta przeprowadził wznowienie znaków granicznych i dopiero po tej czynności sprawę skierował do organu właściwego, a to do Wójta. Przepis zaś art. 19 ustanawia ogólny obowiązek organu administracji publicznej przestrzegania swojej właściwości z urzędu. W istocie treść tego obowiązku oznacza powinność organu administracji publicznej przestrzegania przepisów określających właściwość rzeczową i miejscową organu, co wynika z zasady praworządności (art. 6). Przestrzeganie tego obowiązku z urzędu oznacza, że organ bada swoją właściwość bez oczekiwania na wniosek strony w tym przedmiocie. Z zasady przestrzegania właściwości z urzędu wynika ponadto, że nie są dopuszczalne układy między stroną, a organem prowadzącym postępowanie co do właściwości. Kodeks nie zna instytucji prorogatio fori. Jak wskazało Kolegium organ administracji publicznej jest obowiązany przestrzegać z urzędu swojej właściwości w całym toku postępowania administracyjnego (uchwała SN z dnia 29 maja 1991 r., sygn. akt III ARN 17/91, publ. PiP 1992, z. 3, s. 108). Powyższa zasada obowiązuje we wszystkich rodzajach postępowania administracyjnego, a zatem w postępowaniu przed organami pierwszej instancji, postępowaniu odwoławczym (wyrok NSA z dnia 31 stycznia 1986 r., sygn. akt II SA 2307/85, publ. SPB 1987, nr 1, s. 63) oraz w postępowaniach nadzwyczajnych, a także na wszystkich etapach tych postępowań. Organ administracji publicznej powinien przestrzegać swojej właściwości z urzędu szczególnie wnikliwie na etapie wszczęcia postępowania. W postępowaniu wszczynanym na żądanie strony, organ, do którego wniesiono podanie, jest obowiązany zbadać na podstawie treści żądania, czy jest właściwy do załatwienia sprawy, a w razie stwierdzenia swojej niewłaściwości powinien stosować przepisy art. 65-66. Z charakteru wszczęcia postępowania z urzędu wynika, że organ administracji publicznej powinien skrupulatnie zbadać swoją właściwość jeszcze przed podjęciem pierwszej czynności w sprawie, powodującej wszczęcie postępowania z urzędu. Organ administracji publicznej, który podjął prowadzenie sprawy i doszedł następnie do przekonania, że nie jest właściwy do jej załatwienia w drodze decyzji, powinien przekazać sprawę organowi właściwemu (Komentarz IV, 1970, s. 75) niezależnie od tego, czy postępowanie zostało wszczęte z urzędu czy na żądanie strony (odmiennie Orzechowski (w:) Komentarz, 1989, s. 97, który jest zdania, że w razie "postępowania podjętego z urzędu, z chwilą dostrzeżenia swej niewłaściwości w sprawie, organ, który wszczął postępowanie, powinien je umorzyć, jako że z braku podstaw prawnych do jego prowadzenia, a tym bardziej do rozstrzygnięcia sprawy, dalsze jego prowadzenie stało się bezprzedmiotowe (art. 105 § 1)"). Brak bowiem podstaw do odmiennego traktowania instytucji uznania się organu prowadzącego postępowanie za niewłaściwy jedynie ze względu na sposób wszczęcia postępowania. W doktrynie podkreśla się, że zróżnicowanie wszczęcia postępowania nie wywołuje innych skutków procesowych niż wynikające z przepisów kodeksu. Przeciwko dopuszczalności podejmowania decyzji o umorzeniu postępowania wszczętego z urzędu przez organ, który w toku postępowania uznał się za niewłaściwy, przemawia również przepis art. 156 § 1 pkt 1, zgodnie z którym stwierdza się nieważność decyzji wydanej z naruszeniem przepisów o właściwości. Przepis ten bowiem traktuje jednolicie decyzje wydane przez organ niewłaściwy niezależnie od tego, czy organ administracji publicznej wydał decyzję o umorzeniu postępowania z powodu uznania swojej niewłaściwości, czy też błędnie uznając się właściwym do załatwienia sprawy. Kodeks nie określa prawnej formy przekazania sprawy organowi właściwemu przez organ, który uznał się za niewłaściwy do jej załatwienia w toku postępowania administracyjnego. Jak przyjęło Kolegium - przekazanie sprawy następuje w piśmie organu niewłaściwego, w którym zawiadamia organ właściwy o przyczynach uznania się za niewłaściwy oraz o czynnościach podjętych i przeprowadzonych w sprawie. O przekazaniu sprawy organowi właściwemu należy powiadomić strony postępowania. Nie narusza to praw stron postępowania, bowiem zgodnie z przyjętą w kodeksie zasadą, podanie wniesione do organu niewłaściwego uważa się za wniesione do organu właściwego. W razie uznania się organu administracji publicznej, któremu przekazano sprawę, za niewłaściwy do jej prowadzenia i załatwienia, powstaje spór kompetencyjny (art. 22). W niniejszej sprawie – jak zauważył organ II instancji - Wójt co prawda błędnie określił w postanowieniu o wszczęciu postępowania rozgraniczeniowego jako stronę Starostę (starostwo powiatowe), ale w chwili wszczęcia postępowania w obrocie prawnym był już wniosek współwłaściciela działki, której dotyka także rozgraniczenie a więc nie można przyjąć by postępowanie zostało wszczęte bez wniosku uprawnionej strony. Pogląd wnioskodawcy, że W.S. jako osoba obdarowana nieruchomością nie ma z tego powodu praw strony w postępowaniu rozgraniczeniowym jest oczywiście niesłuszny. W.S. jako współwłaściciel działki objętej rozgraniczeniem ma interes prawny w jego przeprowadzeniu, a więc uprawniony jest do złożenia wniosku. Kolegium zwróciło przy tym uwagę, że pogląd, iż w przypadku braku przymiotu strony osoby składającej wniosek o rozgraniczenie można odmówić wszczęcia postępowania jest sporny w judykaturze. W wyroku z dnia 21 kwietnia 2009 r. (sygn. akt III SA/Wr 3/09, publ. LEX 530469) WSA we Wrocławiu zaprezentował inne stanowisko niż NSA w Łodzi w orzeczeniu powołanym przez wnioskodawcę. Zgodnie z art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", rozgraniczenie nieruchomości ma na celu ustalenie przebiegu ich granic przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie i sporządzenie odpowiednich dokumentów, przy czym rozgraniczeniu podlegają granice określonej nieruchomości z przyległymi nieruchomościami. Istotą sporu zatem o rozgraniczenie jest przebieg granic sąsiednich nieruchomości, w celu ustalenia zakresu prawa własności właścicieli sąsiadujących ze sobą nieruchomości. Według art. 30 ustawy, wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) przeprowadzają rozgraniczenie nieruchomości z urzędu lub na wniosek strony (ust. i). Ustęp 2 określa sytuacje, w której postępowanie organ przeprowadza z urzędu. Postanowienie o wszczęciu postępowania w sprawie scalenia gruntów zastępuje postanowienie o wszczęciu postępowania o rozgraniczenie nieruchomości (ust. 3). Na postanowienie o wszczęciu postępowania o rozgraniczenie nieruchomości nie służy zażalenie (ust. 4). Z przywołanego przepisu art. 30 wynika, że dla uruchomienia postępowania w celu dokonania rozgraniczenia nieruchomości, czy to na wniosek, czy też z urzędu - niezbędne jest wydanie postanowienia o wszczęciu postępowania o rozgraniczenie nieruchomości, które jest niezaskarżalne. Przepisy ustawy, w szczególności wykładnia językowa przepisu ust. 4 art. 30, nie stanowią wszakże podstawy prawnej do wydania postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego. Unormowania bowiem k.p.a. nie przewidują - co do zasady - odrębnego rozstrzygnięcia w przedmiocie wszczęcia postępowania, a wyjątki od tej reguły wynikają ze szczególnych regulacji zawartych w k.p.a. bądź to w przepisach prawa materialnego. Poza przypadkami z art. 31 § 2, art. 149 § 1, art. 149 § 3 i art. 157 § 3 k.p.a. należy do takich wyjątków właśnie przepis art. 30 ust. 4 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, obligujący organ do wydania postanowienia o wszczęciu postępowania. Jednakże w przepisie tym jest wyraźnie mowa o wydaniu postanowienia o wszczęciu postępowania "o rozgraniczenie", czyli postanowienia w swej treści pozytywnego, oznaczającego podjęcie czynności procesowych zmierzających do dokonania rozgraniczenia, a nie postanowienia "w sprawie rozgraniczenia", które dopiero oznaczałoby możliwość w formie postanowienia także odmowy wszczęcia postępowania o rozgraniczenie nieruchomości. Tym samym należy ewidentnie przyjmować – zdaniem Kolegium - że ustawodawca nie dopuścił w żadnym wypadku do wydawania postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania o rozgraniczenie nieruchomości. Ponadto, nie sposób wówczas przyjmować, że mogłoby być ono niezaskarżalne w administracyjnym toku instancji, pozostając poza wszelką kontrolą. Postanowienia wydawane przez organy administracji nie rozstrzygają przecież o istocie sprawy (por. § 2 art. 123 k.p.a.), gdyż dotyczą jedynie poszczególnych kwestii incydentalnych wynikających w toku postępowania. Nie może budzić wątpliwości, że takiego incydentalnego charakteru nie posiada rozstrzygnięcie dotyczące zagadnień związanych z brakiem przesłanek podmiotowych lub przedmiotowych do uruchomienia postępowania rozgraniczeniowego. Brak podstaw prawnych i faktycznych do prowadzenia postępowania administracyjnego (rozpatrzenia sprawy) oznacza, że postępowanie administracyjne nie może się w ogóle toczyć (bezprzedmiotowość postępowania). Jeśli zaś postępowanie administracyjne jest w toku (np. wskutek podjęcia czynności wyjaśniających) podlega umorzeniu (art. 105 § 1 k.p.a.; por. wyroki NSA z dnia 29 kwietnia 1983 r., sygn. akt SA/Wr 163/83, publ. ONSA 1983, z. 1, poz. 30; z dnia 5 stycznia 1982 r., sygn. akt II SA 919/81, publ. ONSA 1982, z. 1, poz. 5; także M. Bogusz: Glosa do wyroku NSA z dnia 21 września 2000 r., sygn. akt II Sa/Łd 1077/97, publ. OSP 2002/7-8/99). W wypadku, gdy strona domaga się rozgraniczenia nieruchomości, które nie sąsiadują bezpośrednio ze sobą, należy uznać, że postępowanie wszczęte na żądanie strony (art. 61 § 1 k.p.a.) podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe w drodze decyzji administracyjnej, podjętej w trybie art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 29 ust. 1 i 2 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne. W tej sprawie nie ulega wątpliwości – w ocenie Kolegium - że nieruchomość stanowiąca współwłasność W.S. jest nieruchomością objętą rozgraniczeniem, a zatem zarzut M.S., że postępowanie rozgraniczeniowe zostało wszczęte na wniosek osoby, który nie ma praw strony, organ II instancji uznał za nieuzasadniony. W skardze na powyższą decyzje M.S. zarzucił rażące naruszenie prawa polegające na zapisie w decyzji Wójta Gminy S.B. z dnia 12 lutego 2010 r. o rozgraniczeniu, że decyzja została wydana na wniosek Starosty Powiatowego w W., czyli naruszenie z art. 156 § 1 k.p.a.. Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie podkreślić należy, że sąd administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art. 145 lub art. 151 w/w ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zważyć przy tym należy, że Sąd stosownie do zapisu art. 134 powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie jest związany granicami skargi. Przepis ten umożliwia Sądowi wszechstronne i obiektywne zbadanie sprawy niezależnie od podniesionych zarzutów. Dokonana zgodnie z przedstawionymi kryteriami sądowa kontrola zaskarżonego aktu wykazała konieczność zastosowania w niniejszej sprawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Według przywołanego przepisu zaskarżony akt podlega uchyleniu, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. Nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję tegoż Kolegium z dnia [...] r. Nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy S.B. z dnia 12 lutego 2010 r. Nr [...] o rozgraniczeniu nieruchomości. Należy zauważyć, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. Nr [...] została podjęta w trybie art. 127 § 3 k.p.a.. W myśl tego przepisu od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Skoro zaś od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez samorządowe kolegium odwoławcze przysługuje prawo złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, to decyzja wydana w trybie art. 127 § 3 k.p.a. staje się decyzją wydaną w II instancji. Stwierdzenie to potwierdza wskazanie przez ustawodawcę, że do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, a w tym m.in. art. 138 k.p.a. z kompetencjami kasacyjno-reformatoryjnymi włącznie. Istotne jest zatem w niniejszej sprawie, że z lektury obu opisanych wyżej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. wynika, że w wydaniu zaskarżonej decyzji (członkowie Kolegium orzekają w składach trzyosobowych - art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.)) brali udział członkowie Kolegium w osobach A.K. i E.G., które już wcześniej brały udział w wydaniu pierwszoinstancyjnej decyzji, czyli decyzji z dnia [...] r. Nr [...]. W ocenie Sądu zarówno A.K. jak i E.G. podlegały jednak wyłączeniu z ponownego rozpatrzenia sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości na podstawie art. 27 § 1a k.p.a., zgodnie z którym członek samorządowego kolegium odwoławczego podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jeżeli brał udział w wydaniu decyzji objętej wnioskiem. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że skoro w składzie orzekającym w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy brali udział członkowie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., którzy niewątpliwie brali udział w wydaniu decyzji objętej wnioskiem, to postępowanie prowadzące do wydania zaskarżonej decyzji dotknięte było wadą w postaci naruszenia przepisów art. 27 § 1a k.p.a. w związku z art. 127 § 3 k.p.a., stanowiącą podstawę wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a.. Podkreślić przy tym należy, że przepisy o wyłączeniu tak pracownika, jak i członka samorządowego kolegium odwoławczego odgrywają ważną rolę i mają na celu zapewnienie stronom obiektywizmu i bezstronności przy ponownym rozpatrzeniu sprawy przez organ odwoławczy, na co zwrócił uwagę Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 7 marca 2005 r. (sygn. akt P 8/03, publ. OTK-A 2005/3/20). Takie gwarancje powinny być zapewnione także i stronie postępowania prowadzonego przez ten sam organ, z uwagi na zawarte w art. 127 § 3 k.p.a. odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów dotyczących odwołania. Skarżący, który wnioskuje o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie art. 127 § 3 k.p.a., ma bowiem prawo oczekiwać na podstawie art. 8 k.p.a., że pomimo, iż ponowne rozstrzygnięcie wydawane jest przez ten sam organ, to jednak ponownej oceny jego sprawy dokona inna osoba tego organu. Nie sposób bowiem uznać za pogłębianie zaufania obywateli do organów Państwa takiego działania organu administracji, w którym ten sam członek kolegium dwukrotnie rozpatruje sprawę indywidualną, jeżeli ponowne rozpatrywanie tej samej sprawy ma służyć zobiektywizowaniu oceny prawnej niezależnie od wydanego już w sprawie pierwszego rozstrzygnięcia. Uchylenie zaskarżonej decyzji z podanej wyżej przyczyny uniemożliwia Sądowi dokonanie merytorycznej oceny tej decyzji. Ocena taka jest bowiem możliwa dopiero po ustaleniu, że zaskarżony akt organu administracji nie jest dotknięty wadami nieważności lub powodującymi wznowienie postępowania (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 17 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Wr 763/10, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Stwierdzając, że zaskarżona decyzja została wydana przez osoby – członków SKO w W. podlegających wyłączeniu od udziału w postępowaniu na podstawie art. 27 § 1a w związku z art. 127 § 3 k.p.a., Sąd uznał, że tego rodzaju uchybienie stanowi przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego na mocy art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a., co z kolei jest podstawą dla uchylenia takiej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W takim wypadku nie podlega badaniu, czy stwierdzone uchybienie miało wpływ na wynik sprawy, dlatego też orzeczono jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI