II SA/Wr 319/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2022-12-02
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanenadzór budowlanydecyzja administracyjnauchylenie decyzjiekrany akustycznepas zieleniplan miejscowyroboty budowlanepostępowanie naprawczeWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje nadzoru budowlanego dotyczące odtworzenia pasa zieleni i nawierzchni gruntowej, wskazując na błędy proceduralne i nieprawidłowe zastosowanie przepisów prawa budowlanego.

Sąd uchylił decyzje organów nadzoru budowlanego nakazujące odtworzenie pasa zieleni i nawierzchni gruntowej. Głównym powodem uchylenia było stwierdzenie, że organy nieprawidłowo oceniły legalność wykonania ekranów akustycznych, które wymagały pozwolenia na budowę, a nie tylko zgłoszenia. Ponadto, sąd uznał, że nakaz odtworzenia pasa zieleni nie mieści się w kompetencjach organu w postępowaniu naprawczym na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił decyzje Wojewódzkiego i Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które nakazywały spółce W. sp. z o.o. odtworzenie nawierzchni gruntowej i zapewnienie pasa zieleni ochronnej. Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego popełniły błędy proceduralne, nieprawidłowo oceniając legalność wykonania ekranów akustycznych. Zdaniem sądu, ekrany te, ze względu na swoją funkcję i sposób wykonania, wymagały pozwolenia na budowę, a nie tylko zgłoszenia, co zostało zignorowane przez organy. Sąd podkreślił, że samo zgłoszenie i brak sprzeciwu organu administracji architektoniczno-budowlanej nie wyklucza możliwości prowadzenia postępowania naprawczego w celu sprawdzenia zgodności inwestycji z prawem. Dodatkowo, sąd zakwestionował zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego do nakazania odtworzenia pasa zieleni, uznając, że taki obowiązek nie stanowi 'robót budowlanych' w rozumieniu ustawy i nie mieści się w kompetencjach organu w postępowaniu naprawczym. Sąd zaznaczył, że nie badał kwestii związanych z pozwoleniem na budowę budynku oświatowego ani jego użytkowanie, gdyż nie były one przedmiotem zaskarżonej decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Wykonanie ekranów akustycznych zasadniczo wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, nawet jeśli są one kwalifikowane jako urządzenia budowlane, chyba że są objęte pozwoleniem na budowę lub stanowią jedynie remont/przebudowę istniejących urządzeń budowlanych.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na utrwalone stanowisko judykatury, zgodnie z którym ekrany akustyczne są urządzeniami budowlanymi wymagającymi pozwolenia na budowę, jeśli nie były objęte wcześniejszym pozwoleniem lub nie są remontem/przebudową. Zgłoszenie i brak sprzeciwu organu nie wyklucza możliwości prowadzenia postępowania naprawczego w celu sprawdzenia legalności wykonania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

PB art. 51 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przepis ten upoważnia organ nadzoru budowlanego do nakazania zaniechania dalszych robót budowlanych, rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Sąd uznał, że nakaz odtworzenia pasa zieleni nie mieści się w zakresie tego przepisu.

ppsa art. 145 § § 1 pkt 1 lit.a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego.

ppsa art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga sprawę co do istoty w zakresie, w jakim uchylił decyzję.

ppsa art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania.

kpa art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

Pomocnicze

PB art. 29 § ust. 4 pkt 1 lit. d i pkt 2 lit. b

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przepisy te określają roboty budowlane zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Sąd wskazał, że w wersji obowiązującej na dzień zgłoszenia (20 IX 2017 r.) zwolnione były jedynie roboty polegające na remoncie i przebudowie urządzeń budowlanych, a analogiczne regulacje obowiązują obecnie.

PB art. 3 § pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicja 'obiektu budowlanego'.

PB art. 3 § pkt 7

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicja 'robót budowlanych'.

PB art. 48

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przepisy dotyczące samowolnie wybudowanych obiektów budowlanych.

PB art. 50 § ust. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Postępowanie naprawcze może być prowadzone także w sytuacji, gdy roboty budowlane wykonano na podstawie zgłoszenia z naruszeniem przepisów.

kpa art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania przez organy w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nadzoru budowlanego nieprawidłowo oceniły legalność wykonania ekranów akustycznych, które wymagały pozwolenia na budowę, a nie tylko zgłoszenia. Nakaz odtworzenia pasa zieleni ochronnej nie mieści się w kompetencjach organu w postępowaniu naprawczym na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżących dotyczące prawidłowości pozwoleń na budowę budynku oświatowego, jego usytuowania, wykonania pasa ochronnego zieleni izolacyjnej oraz warunków techniczno-budowlanych dostępu światła do pomieszczeń szkolnych były bezprzedmiotowe w kontekście zaskarżonej decyzji.

Godne uwagi sformułowania

rację ma skarżący stwierdzając, że realizacja robót budowlanych polegających na wykonaniu ekranów akustycznych zasadniczo wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. nie można zaakceptować stanowiska organów obu instancji sugerującego, że fakt zgłoszenia do właściwego organu zamiaru wykonania paneli akustycznych wyklucza możliwość weryfikacji w postępowaniu naprawczym prawidłowości ich wykonania. nie można zaakceptować takiej interpretacji art. 51 ust. 1 pkt 1 PB, która upoważniałaby organ nadzoru budowlanego do nakładania na podstawie powołanego przepisu takich obowiązków, które nie dotyczą obiektu budowlanego i nie stanowią robót budowlanych w powołanym wyżej znaczeniu.

Skład orzekający

Gabriel Węgrzyn

przewodniczący sprawozdawca

Halina Filipowicz-Kremis

przewodniczący

Władysław Kulon

sędzia

Gabriel Węgrzyn

sędzia (spr.)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dla ekranów akustycznych oraz zakresu kompetencji organów nadzoru budowlanego w postępowaniu naprawczym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów Prawa budowlanego oraz Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach, gdzie stan faktyczny i zastosowane przepisy są odmienne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu niezgodności z prawem budowlanym, w szczególności kwestii ekranów akustycznych i pasów zieleni, co jest istotne dla wielu właścicieli nieruchomości i inwestorów. Wyjaśnia istotne różnice między zgłoszeniem a pozwoleniem na budowę.

Ekrany akustyczne bez pozwolenia? Sąd wyjaśnia, kiedy zgłoszenie to za mało.

Dane finansowe

WPS: 500 PLN

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wr 319/22 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2022-12-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-04-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Gabriel Węgrzyn /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
*Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 29 ust. 4 pkt 1 lit. d i pkt 2 lit. b, art. 51 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis Sędziowie: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn (spr.) Protokolant: Emilia Witkowska po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2022 r. na rozprawie w Wydziale II sprawy ze skargi W. P. i Z. P. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2022 r., nr [...] w przedmiocie doprowadzenia zagospodarowania terenu do stanu poprzedniego przez odtworzenie nawierzchni gruntowej i zapewnienie pasa zieleni ochronnej z zielenią wielopiętrową, I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz strony skarżącej kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] 2022 r. (nr [...]) Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako "DWINB"), po rozpatrzeniu odwołania W. P. i Z. P. oraz odwołania W. sp. z o.o. w B., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia (dalej "PINB") z [...] 2021 r. (nr [...]) nakazującej W. sp. z o.o. w B. - właścicielowi nieruchomości przy ul. P. [...] we W. - doprowadzenie zagospodarowania terenu ww. nieruchomości do stanu poprzedniego, poprzez odtworzenie nawierzchni gruntowej i zapewnienie pasa zieleni ochronnej z zielenią wielopiętrową, w tym wysoką i zimozieloną w pasie o szerokości min. 5 m od granicy przedmiotowej działki ([...], AM-2, ob. P.) z działką przy ul. J. [...] we W. (dz. nr [...], AM-6, ob. P.) w obrębie istniejącego utwardzenia miejsca rekreacji (boiska) zlokalizowanego od strony południowej nieruchomości w tym pasie.
Jak wynika z uzasadnienia decyzji odwoławczej oraz utrzymanej nią w mocy decyzji PINB, organy obu instancji zajęły zgodne stanowisko co do istotnych okoliczności faktycznych i prawnych sprawy oraz konieczności zastosowania decyzji z art. 51 ust. 1 pkt 1 PB.
Postępowanie administracyjne w sprawie uruchomione zostało pismem z dnia 3 XI 2021 r., w którym PINB zawiadomił strony o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie wykonania robót budowlanych związanych z zagospodarowaniem terenu nieruchomości przy ul. P. [...] we W. w zakresie miejsca rekreacji (boiska) w sposób odbiegający od wymagań przewidzianych przepisami prawa. Postępowanie wszczęto w związku ze skargą powszechną Z. P., w której wskazywał on na samowolne wybudowanie na przedmiotowej nieruchomości boiska sportowego oraz ekranów akustycznych.
Na podstawie przeprowadzonych dowodów PINB ustalił, że w okresie po 2016r. na zapleczu nieruchomości oznaczonej jako działka geodezyjna nr [...], stanowiącej własność W. sp. z o.o. w B. (dalej jako "inwestor") i zabudowanej budynkiem oświatowym, wykonane zostało boisko z płytek z tworzywa sztucznego, ażurowych, ułożonych na podbudowie z kostki betonowej, ograniczonej krawężnikiem. Poziom nawierzchni boiska znajduje się powyżej terenu nieutwardzonego. Przy boisku widoczna jest kratka odwodnienia liniowego. Boisko ma wymiary w rzucie ok. 17,85 m x 8,9 m, wyposażone jest w urządzenia do gier zespołowych - bramki z koszami. Odległość boiska od ogrodzenia z nieruchomościami mieszkaniowymi od strony ul. Jeździeckiej jest zmienna, przy czym minimalna odległość wynosi ok. 3,04 m. Ogrodzenie wykonane jest z betonowych paneli prefabrykowanych. Przy ogrodzeniu, w części, istnieją panele akustyczne na słupach metalowych zagłębionych w gruncie. Panele znajdują się w odległości 0,7 m od ogrodzenia. Wykonanie paneli akustycznych nastąpiło na podstawie skutecznego zgłoszenia do organu administracji architektoniczno-budowlanej w dniu 20 IX 2017 r.
W ocenie PINB jak i DWINB roboty budowlane polegającej na wykonaniu boiska sportowego zostały wykonane bez wymaganego zgłoszenia przewidzianego w art. 29 ust. 1 pkt 20 PB, a nadto w sposób naruszający ustalenia planistyczne, bowiem wykonanie utwardzenia boiska w części narusza zapisy obowiązującego planu miejscowego przewidującego na terenie zajmowanym przez część boiska pas zieleni izolacyjnej. Teren przedmiotowej nieruchomości znajduje się na obszarze objętym ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ustalonego uchwałą Rady Miejskiej Wrocławia z dnia 24 IV 2003 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zespołu urbanistycznego Krzyki - Południe w obrębie Partynice we Wrocławiu (Dz.Urz. Woj.Doln. z 2022 r., poz. 3797) – dalej "MPZP". W § 15 ust. 3 pkt 3 MPZP jednoznacznie określono, że dla terenu, na którym zlokalizowano przedmiotową nieruchomość - istnieje obowiązek zapewnienia pasa zieleni ochronnej z zielenią wielopiętrową, w tym wysoką i zimozieloną, o szerokości co najmniej 5 m, wzdłuż linii rozgraniczających tereny mieszkaniowe oznaczone symbolami MW21 i Mj29, a zatem w obrębie części obecnie istniejącego boiska od strony ul. Jeździeckiej 14. Boisko to zlokalizowano bowiem w odległości mniejszej niż 5 m od linii rozgraniczającej z nieruchomościami mieszkaniowymi przy ul. J. (minimalna odległość wynosi 3,04 m). Istniejący w latach poprzednich, jak wynika ze zgromadzonej dokumentacji, pas zieleni - został następnie zlikwidowany w obrębie części obecnie istniejącego boiska - co skutkuje brakiem wymaganego pasa zieleni - obecnie. Zdaniem organów w takim stanie rzeczy należy prowadzić odrębne postępowanie administracyjne w sprawie budowy boiska bez wymaganego zgłoszenia na podstawie regulacji z art. 48 – 49 PB. Zastosowanie procedury wynikającej z art. 48 - 49 PB nie doprowadzi jednak wykonanych robót związanych z jego budową do stanu zgodnego z prawem, tj. zgodności z przepisami planistycznymi. Z uwagi na powyższe konieczne jest nakazanie doprowadzenia wykonanych robót do zgodności z prawem na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 PB. W przedmiotowej sprawie nie jest bowiem możliwe doprowadzenie wykonanych robót budowlanych – tj. budowy części boiska na terenie nieruchomości przeznaczonym na pas zieleni o określonych parametrach - do zgodności z przepisami planistycznymi na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 PB, gdyż zaistniało naruszenie prawa nienadające się do usunięcia na podstawie ww. przepisu. Nie ma bowiem możliwości, by pas 5 m od granicy ww. działki zagospodarowano w inny - legalny sposób - niż przeznaczenie tego terenu na zieleń ochronną. Należy wskazać także, że niezależnie od funkcji pełnionej przez utwardzenie miejsca rekreacyjnego - tj. tego, czy stanowi ono miejsce rekreacji, boisko czy też plac zabaw (jak wniósł pełnomocnik inwestora w toku przeprowadzonej kontroli), jego wykonanie w miejscu niezgodnym z wymogami planistycznymi - stanowi o naruszeniu przepisów prawa.
Odnosząc się do argumentów stron podniesionych w toku postępowania DWINB dodatkowo wyjaśnił, że przedmiotowe postępowanie dotyczy wyłącznie robót polegających na wykonaniu miejsca rekreacji (boiska) niezgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi. Postępowanie to nie dotyczy innych procesów inwestycyjnych prowadzonych na terenie ww. nieruchomości, w tym związanych z decyzją Prezydenta Wrocławia z dnia [...] 2014 r. (nr [...]) zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku usługowego o funkcji żłobka, przedszkola i szkoły podstawowej oraz decyzją PINB z dnia [...] 2015 r. (nr [...]) udzielającą pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego budynku. Przedmiotowe postepowanie nie dotyczy też budowy, rozbudowy i nadbudowy budynku oświatowego (inwestor uzyskał na ww. roboty pozwolenie mocą decyzji Prezydenta Wrocławia z dnia [...] 2016 r. (nr [...]) zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę części budynku oświatowego), ani nie dotyczy wykonania ekranów akustycznych (roboty te wykonano legalnie, na podstawie zgłoszenia). Organ administracji architektoniczno- budowlanej rozstrzygnął kwestię dopuszczalności istnienia ekranów akustycznych w przedmiotowej lokalizacji, wydając zaświadczenie o przyjęciu zgłoszenia ich budowy bez sprzeciwu w 2017 roku. W wyniku wykonania ww. ekranów nie uległa zmianie granica działki, linie rozgraniczające terenów, ani obowiązujące zapisy planistyczne, ich wykonanie nie ma wpływu na zaskarżone rozstrzygnięcie.
Skargę na decyzję DWINB wnieśli W. P. i Z. P. (dalej jako "skarżący") żądając uchylenia decyzji organów obu instancji. W skardze zarzucono rażące naruszenie prawa, poprzez:
1) uznanie, że ekrany akustyczne zlokalizowane na działce przy ul. P. 29-37 we W. od strony należącej do skarżących działki 3/14 przy ul. J. [...] w odległości 0,7 m od linii rozgraniczającej przedmiotowe nieruchomości zostały zbudowane na podstawie zgłoszenia, a tym samym zgodnie z prawem, kiedy w rzeczywistości naruszają art. 3 pkt. 3, 3a i 9 PB poprzez ich niezastosowanie i art. 3 pkt 6 i 7 PB, poprzez błędne nierozróżnienie pojęcia budowla i roboty budowlane oraz art. 29 PB w zakresie ustaleń, że budowa ekranów akustycznych nie wymaga pozwolenia na budowę;
2) uznanie, że nasadzenia szpaleru krzewów tui w odległości 1 m od linii rozgraniczającej posesje oraz 8 szt. krzewów kosodrzewiny w formie szczątkowej w wyniku ich zniszczenia na odcinku około 35 mb odpowiadają opisowi strefy ochronnej zieleni zimnozielonej wysokiej i niskiej zawarte w projekcie budowlanym obiektu, na podstawie którego wydano decyzję nr [...] z dnia [...] 2014 r., udzielająca pozwolenia na budowę budynku oświaty, kiedy w rzeczywistości te nasadzenie nie stanowią formy nasadzeń ochronnych o szerokości minimum 5 m liczonych od granic z działką skarżących nr [...], na której skarżący w 1994 r. wybudowali dom jednorodzinny w odległości 4m od granicy z działką [...], a stanowią szpaler zarezerwowany dla tej działki nr [...] od strony ul. P.;
3) błędne ustalenia w zakresie strefy ochronnej skutkowały nakazem zawartym w decyzji PINB w zakresie jej odtworzenia tylko w miejscu lokalizacji boiska sportowego w strefie ochronnej, kiedy w rzeczywistości takowej strefy na działce [...] od strony działki [...] nie ma. Tym samym inwestor jest zobowiązany do jej realizacji lub odbudowy na całej długości z granicą działki [...];
4) zaniechanie przez PINB i w ślad za nim DWINB ustaleń faktycznej lokalizacji obiektu oświatowego w strefie ochronnej w odległości 4m od linii rozgraniczającej posesje [...] i [...] jako niezgodne z lokalizacją opisaną w projekcie budowlanym, na podstawie którego wydano decyzję na budowę obiektu oświatowego oraz pominięcie przeprowadzenia dowodu z wizji lokalnej w obecności skarżących w zakresie ustaleń zawartych w rozporządzeniu Ministra w zakresie wymogów stawianych ogrodzeniom obiektów oświatowych zakończonych na ostro;
5) pominięcie w decyzji ustaleń, a tym samym zaniechanie wydania nakazu natychmiastowego zakazu prowadzenia działalności z uzasadnieniem zmiany sposobu użytkowania nieruchomości w istocie swej karalnego, poprzez narażenie zdrowia skarżących poprzez emisje hałasu ze strefy ochronnej, która to strefa ma za zadanie ograniczenie emisji hałasu jako podstawa zasady dobrego sąsiedztwa, a tym samym naruszenia art. 7 kpa i ustawy urbanizacyjnej.
W uzasadnieniu skargi umotywowano poszczególne zarzuty zwracając uwagę, że budowy ekranów akustycznych nigdy nie poprzedzono uzyskaniem pozwolenia budowlanego. Inwestor tak naprawdę nigdy nie spełnił warunku wykonania pasa zieleni izolacyjnej o szerokości 5 m w odległości 3 m od granicy z nieruchomością skarżących, mimo że taki obowiązek wynikał z pozwolenia budowlanego nr [...] z dnia [...] 2014 r. oraz z ustaleń MPZP. W związku z tym nigdy też nie powinna zostać wydana decyzja udzielająca pozwolenia na użytkowanie obiektu oświatowego. Zwrócono uwagę, że nie tylko boisko ale sam budynek oświatowy znajduje się częściowo w obszarze terenu wyznaczonego na pas zieleni izolacyjnej. W skardze opisano też uciążliwości związane z funkcjonowaniem dużego obiektu oświatowego zlokalizowanego na niewielkiej działce budowlanej w bezpośrednim sąsiedztwie z zabudową mieszkaniową oraz wskazano na nieskuteczność wszystkich dotychczasowych przedsięwzięć inwestora mających na celu zminimalizowanie tych oddziaływań.
W odpowiedzi na skargę DWINB podtrzymał swoje stanowisko wnosząc o rozpatrzenie skargi w trybie uproszczonym i jej oddalenie.
Pismem procesowym z dnia 29 VI 2022 r. skarżący wnieśli o rozpatrzenie skargi "jawnie i bezpośrednio".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, jakkolwiek nie wszystkie zarzuty skargi można podzielić.
Przede wszystkim zgodzić należy się z argumentacją skargi w zakresie dotyczącym realizacji paneli akustycznych. Jak wynika z decyzji DWINB oraz utrzymanej nią w mocy decyzji PINB, organy stwierdziły, że realizacja inwestycji w tym zakresie przeprowadzona została zgodnie z przepisami prawa, albowiem dokonano jej zgłoszenia, w związku z czym nie została objęta zakresem prowadzonego postępowania nadzorczego.
Tymczasem rację ma skarżący stwierdzając, że realizacja robót budowlanych polegających na wykonaniu ekranów akustycznych zasadniczo wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. W judykaturze utrwalone jest trafne stanowisko, że ekrany akustyczne należy zaliczyć do urządzeń budowlanych w rozumieniu art. 3 pkt 9 PB, o ile są objęte pozwoleniem na budowę. Natomiast jeżeli mają być ustawiane przy drodze po jej zbudowaniu i nie były objęte pozwoleniem na budowę, wymagają pozwolenia na budowę tak jak wszystkie inne obiekty budowlane i roboty budowlane nie wymienione w art. 29 PB (zob. np. wyroki NSA z 11 I 2013 r., II OSK 1603/11; z 13 II 2019 r., II OSK 3352/18 - CBOSA). Pogląd ten zachowuje aktualność również w odniesieniu do ekranów akustycznych realizowanych przy innych inwestycjach niż drogowe. Niezależnie od lokalizacji (czy to od strony drogi, czy uciążliwej działalności gospodarczej), tożsama pozostaje bowiem ich funkcja polegająca na zmniejszeniu natężenia dźwięku na sąsiednich nieruchomościach (tak też wyrok WSA w Krakowie z 8 XI 2019 r., II SA/Kr 767/19 – CBOSA).
Sąd zwraca też uwagę, że nawet w przypadku kwalifikowania ekranów akustycznych jako urządzeń budowlanych, budowa tego rodzaju nie może zostać zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Według art. 29 ust. 2 pkt 1c PB – w wersji obowiązującej na dzień 20 IX 2017 r., a więc na chwilę dokonania zgłoszenia – zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia budowlanego były wyłącznie roboty polegające na remoncie i przebudowie urządzeń budowlanych. Analogiczna regulacja wynika z art. 29 ust. 4 pkt 1 lit.d oraz pkt 2 lit.b PB w wersji aktualnie obowiązującej.
Należy podkreślić, że w aktach administracyjnych PINB znajduje się m.in. protokół kontroli przeprowadzonej przez PINB w dniu 20 VII 2021 r. Do protokołu załączono wydruki zdjęć dokumentacji dotyczącej zgłoszenia realizacji paneli akustycznych (akta PINB, k. 3). Wynika z nich, że przedmiotem zgłoszenia uczyniono "wykonanie ogrodzenia o właściwościach izolacji akustycznej" o długości 32 m i wysokości 4,1 m. Do protokołu załączono także zdjęcie zaświadczenia Prezydenta Wrocławia z dnia 5 X 2017 r. o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu w sprawie zgłoszenia zamiaru wykonania ogrodzenia. Z tego samego protokołu wynika jednak, że inwestycja objęta zgłoszeniem nie pełni w rzeczywistości funkcji "ogrodzenia", bowiem nieruchomość skarżącego oddziela płot wykonany z betonowych paneli prefabrykowanych.
W wyżej opisanych warunkach obowiązkiem organów było przeprowadzenie oceny legalności oraz prawidłowości wykonania tego obiektu pod kątem m.in. zgodności z MPZP i warunkami techniczno-budowlanymi. Wbrew stanowisku wyrażonemu w decyzji odwoławczej od takiego obowiązku nie zwalnia organów nadzoru sama okoliczność dokonania przez inwestora zgłoszenia i brak sprzeciwu ze strony organu administracji architektoniczno-budowlanej. W orzecznictwie wyrażane jest słuszne stanowisko, że dokonanie zgłoszenia i brak sprzeciwu właściwego organu nie oznacza, że organ nadzoru budowlanego nie może podjąć postępowania w celu sprawdzenia, czy inwestycja została wykonana na podstawie zgłoszenia z naruszeniem prawa (wyrok NSA z 10 I 2017 r., II OSK 912/15 – CBOSA). Należy przy tym podkreślić, że w świetle art. 50 ust. 1 pkt 3 PB, postępowanie naprawcze z art. 50-51 PB może być prowadzone także w sytuacji, gdy roboty budowlane wykonano na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 29 ust. 1 i 3 PB. Takie naruszenie wystąpi nie tylko w przypadku wykonania obiektu niezgodnego z przedmiotem zgłoszenia, ale również w sytuacji objęcia zgłoszeniem obiektu wymagającego pozwolenia na budowę. Nie można zatem zaakceptować stanowiska organów obu instancji sugerującego, że fakt zgłoszenia do właściwego organu zamiaru wykonania paneli akustycznych wyklucza możliwość weryfikacji w postępowaniu naprawczym prawidłowości ich wykonania.
Pominięcie ustaleń w zakresie zgodności z prawem robót budowlanych polegających na wykonaniu ekranów akustycznych stanowiło więc naruszenie wynikającego z art. 77 § 1 kpa obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, przez co zaskarżoną decyzję DWINB jak i utrzymaną nią w mocy decyzję PINB, należało uznać co najmniej za przedwczesną.
Niezależnie od powyższego zakwestionowana skargą decyzja budzi także zastrzeżenia w innym zakresie. Jak wynika z decyzji PINB, przedmiotem nakazu nałożonego na W. sp. z o.o. w B. uczyniono "odtworzenie nawierzchni gruntowej i zapewnienie pasa zieleni ochronnej z zielenią wielopiętrową". Sąd zwraca uwagę, że w świetle stosowanego przez organy art. 51 ust. 1 pkt 1 PB, przedmiotem decyzji może być nakazanie zaniechania dalszych robót budowlanych bądź rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Chodzi tu zatem o zaniechanie lub przeprowadzenie określonych "robót budowlanych" dotyczących "obiektu budowlanego". Zarówno pojęcie "robót budowalnych" jak i "obiektu budowalnego" zostało ustawowo zdefiniowane. "Roboty budowlane" oznaczają budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego (art. 3 pkt 7 PB). Z kolei "obiekt budowlany" to budynek, budowla bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych (art. 3 pkt 1 PB). W świetle powyższego nie można zaakceptować takiej interpretacji art. 51 ust. 1 pkt 1 PB, która upoważniałaby organ nadzoru budowalnego do nakładania na podstawie powołanego przepisu takich obowiązków, które nie dotyczą obiektu budowlanego i nie stanowią robót budowlanych w powołanym wyżej znaczeniu.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja narusza art. 51 ust. 1 pkt 1 PB w opisanym wyżej aspekcie. Przewidzianego w niej obowiązku "odtworzenia" czy też "zapewnienia" pasa zieleni izolacyjnej nie da się zakwalifikować jako roboty budowalnej dotyczącej obiektu budowalnego. Stąd też nieuprawnione było nakładanie na stronę tego rodzaju obowiązku w ramach decyzji z art. 51 ust. 1 pkt 1 PB. Tego rodzaju ocena nie oznacza oczywiście, że właściciel nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] nie ma obowiązku zapewnienia odpowiedniej zieleni izolacyjnej. Oznacza jedynie, że tego rodzaju obowiązek nie może być egzekwowany w ramach decyzji z art. 51 ust. 1 pkt 1 PB, która stanowiła przedmiot kontroli w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Mając powyższe na względzie należało stwierdzić, że zaskarżona decyzja DWINB jak i utrzymana nią w mocy decyzja PINB zostały wydane z istotnym naruszeniem art. 77 § 1 kpa i art. 51 ust. 1 pkt 1 PB. Obligowało to Sąd do ich uchylenia na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i c w zw. z art. 135 ustawy z 30 VIII 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2022 r., poz. 329, ze zm.) – dalej jako "ppsa". W ponownie prowadzonym postępowaniu należy przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w zakresie zgodności z prawem inwestycji polegającej na wykonaniu ekranów akustycznych, jak również uwzględnić zakres kompetencji orzeczniczych, jakie przysługują organom nadzoru budowlanego w postępowaniu naprawczym z art. 50-51 PB.
Odnosząc się do argumentacji skargi dotyczącej pozostałych kwestii, to Sąd podkreśla, że przedmiotem skargi jest decyzja z art. 51 ust. 1 pkt 1 PB, a więc decyzja wydana w postępowaniu naprawczym prowadzonym w związku z wykonaniem boiska oraz ekranów akustycznych. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszym postępowaniu nie były natomiast decyzje udzielające pozwolenia na budowę i rozbudowę budynku szkoły ani też pozwolenie na użytkowanie tego budynku. Stąd też zarzuty i argumenty skargi kwestionujące prawidłowość tych decyzji w zakresie usytuowania budynku szkoły, wykonania pasa ochronnego zieleni izolacyjnej, czy zachowania warunków techniczno-budowalnych w zakresie dostępu światła do pomieszczeń szkolnych były w niniejszej sprawie bezprzedmiotowe i nie mogły zostać wzięte pod uwagę przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ppsa uwzględniając poniesione przez stronę skarżącą celowe koszty w łącznej kwocie 500 zł (wpis od skargi).
.
.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI