II SA/Wr 315/06

II SA/Wr 315/06 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2006-12-06
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2006-05-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Andrzej Cisek /sprawozdawca/
Julia Szczygielska /przewodniczący/
Olga Białek
Symbol z opisem
6152 Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego
Sygn. powiązane
II OSK 548/07 - Wyrok NSA z 2008-05-15
I OSK 548/07 - Wyrok NSA z 2008-04-01
II SA/Wr 160/06 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2006-10-27
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
*Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 grudnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Julia Szczygielska Sędzia WSA Andrzej Cisek-sprawozdawca Sędziowie: Asesor WSA Olga Białek Protokolant Anna Biłous po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 listopada 2006 r. sprawy ze skargi Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością A z/s w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. SKO [...] w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającej na budowie małej elektrowni wodnej, przewidzianej do realizacji na działkach o numerach: [...],[...],[...] i [...] AM-2 obręb K., gmina C.; I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. na rzecz strony skarżącej kwotę 500 zł (słownie: pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. orzeka, że decyzja wymieniona w pkt. I nie może być wykonana
Uzasadnienie
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
UZASADNIENIE
W dniu [...] r. do Urzędu Gminy C. wpłynął wniosek o wydanie na rzecz Spółki z o. o. A decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, polegającej na budowie małej elektrowni wodnej, przewidzianej do realizacji na działkach o numerach: [...],[...],[...] i [...] AM-2 obręb K., gmina C .
Obwieszczeniem z dnia [...] r. Nr [...] Wójt Gminy C., zawiadomił strony o wszczętym postępowaniu w tej sprawie, informując zarazem o możliwości zapoznania się z wyżej wymienionym wnioskiem oraz o możliwości składania w terminie 14 dni wniosków i uwag. Z powyższej możliwości skorzystał Regionalny Zarząd Melioracji Wodnych we W. nie widząc możliwości ani podstaw ekonomicznych do wyrażenia zgody na budowę jeszcze jednej elektrowni przy jazie przez inny podmiot (w związku z planowaną przez Ministerstwo Środowiska budową elektrowni wodnej na jazie w K. – pismo z dnia [...] r. nr [...]).
Pismem z dnia [...] r. organ lokalizacyjny wystąpił do trzech organów terenowej administracji publicznej o uzgodnienie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, powołując się w tym zakresie na przepisy art. 53 ust. 4 pkt 2 i 6 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym( Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.) oraz art. 106 KPA.
Postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] Starosta Powiatu W. pozytywnie zaopiniował wniosek o wydanie przedmiotowej decyzji. W jego uzasadnieniu zwrócono uwagę na to, że grunty objęte przedmiotowym zamierzeniem inwestycyjnym nie wymagają uzyskania zgody na zmianę ich przeznaczenia na cele nierolnicze. Możliwe jest więc wyłączenie ich z produkcji rolniczej w związku z planowaną inwestycją. Postanowienie powyższe doręczone zostało wnioskodawcy.
Zastępca D. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków we W. w piśmie z dnia [...] r. poinformował o tym, że przedstawiony projekt decyzji lokalizacyjnej nie podlega na podstawie art. 53 i art. 60 ustawy o
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – uzgodnieniu z organem ochrony zabytków.
Marszałek Województwa D., zastępowany przez Dyrektora Wydziału Gospodarki Wodnej w D. Urzędzie Marszałkowskim postanowieniem z dnia [...] r. uzgodnił, w odniesieniu do melioracji wodnych, lokalizację inwestycji celu publicznego polegającej na budowie małej elektrowni wodnej.
Kolejną czynnością organów gminy w niniejszym postępowaniu było wydanie obwieszczenia z dnia [...] r. Nr [...], w którym zawiadomiono o zakończeniu postępowania w przedmiotowej sprawie oraz przystąpieniu do rozpatrzenia zgromadzonego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji. Przy tej okazji powiadomiono o rezultatach wcześniejszych wystąpień o uzgodnienia.
W dniu [...] r. Wójt Gminy C. na podstawie art. 50 ust. 1, art. 51 ust. 1 pkt 2 oraz art. 54 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 104 i 107 KPA po rozpatrzeniu wniosku A Sp. z o.o. wydał decyzję Nr [...], mocą której ustalił lokalizację inwestycji celu publicznego dla budowy infrastruktury technicznej na działce [...],[...],[...] i [...] w K .
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji między innymi wskazał, że zastrzeżenie ze strony Regionalnego Zarządu Melioracji Wodnych we W. zasługuje na rozpatrzenie dopiero na etapie projektu budowlanego, gdyż nie znaleziono przepisu wskazującego na obowiązek uzgadniania tego typu decyzji ze stronami postępowania. Podkreślono jednocześnie, że obowiązek uzgodnienia ze stroną powstanie w związku z koniecznością uzyskania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane a także wniknie z konieczności uzgodnienia projektu budowlanego z wyżej wymienioną instytucją, co znalazło swe odbicie w treści decyzji organu I instancji.
Zdaniem organu administracji przedwczesnym zatem byłoby pozbawienie inwestora możliwości dojścia do porozumienia z RZGW już na etapie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Nie uwzględnienie w decyzji wyżej wspomnianego zastrzeżenia nie ogranicza uprawnień strony do postępowania odwoławczego. Strony powiadomiono o nadesłanych postanowieniach i pismach
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
oraz o zakończeniu postępowania obwieszczeniem z dnia [...] r. Do dnia wydania decyzji żadna ze stron nie wniosła dodatkowych uwag i zastrzeżeń.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Z. K., który zakwestionował prawidłowość kwalifikacji przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego jako inwestycji celu publicznego, albowiem w niniejszym przypadku chodzi o produkcję energii elektrycznej o profilu komercyjnym. Wskazał on również, że dopiero sieć rozprowadzająca tę energię do odbiorców będzie inwestycją celu publicznego.
W odwołaniu wskazano także, że organ gminy błędnie oznacza przedmiot inwestycji – nie jest nim bowiem budowa infrastruktury technicznej, lecz budynku wraz z instalacjami urządzeniami technicznymi. Odwołujący się zarzucił też brak wskazania w rozstrzygnięciu pierwszoinstancyjnym inwestora oraz nie przedstawienie w załączniku graficznym do decyzji sposobu zagospodarowania terenu inwestycji. Powyższe odwołanie zawierało także zarzuty wskazujące konsekwencje braku przeznaczenia przedmiotowego terenu na cele budowlane oraz braku wyłączenia na cele nierolnicze. Z. K. zakwestionował ponadto prawidłowość obwieszczenia z dnia [...] r., bowiem jego zdaniem, dopiero po bezskutecznym upływie 7 dni na wniesienie zażaleń od wydanych w tym postępowaniu postanowień można było zawiadomić o zakończeniu postępowania wyjaśniającego.
W dniu [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 105 § 1 KPA wydało decyzję nr [...], którą uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazało, że w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w ramach postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego albo w sprawie ustalenia warunków zabudowy. O tym, które z tych postępowań powinno znaleźć zastosowanie, przesądza charakter danego zamierzenia inwestycyjnego. Analiza systemowa prowadzi zaś do następującej konkluzji: "mając na uwadze, że decyzja ustalającą lokalizację inwestycji celu publicznego do
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
tyczy tylko tych inwestycji, które realizują cele publiczne enumeratywnie określone w art. 6 ustawy z dnia 21.8.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (...) oraz innych ustawach trzeba przyjąć, że zasadą staje się wydawanie na obszarach pozbawionych planu decyzji o warunkach zabudowy, wyjątkiem natomiast jest wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego" (Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, pod redakcją Z. Niewiadomskiego, Warszawa 2004, s. 48 - 49).
W rozpatrywanej sprawie wnioskodawca wystąpił o wydanie decyzji w trybie postępowania w sprawie o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego, co zostało zaakceptowane przez organ pierwszej instancji. Zdaniem organu gminy, przesądziła o tym treść art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 z późn. zm.).
Zdaniem organu odwoławczego konieczne jest w tym momencie rozważenie zasadności takiej kwalifikacji, pamiętając że każdy wyjątek należy interpretować zawężające W kontekście okoliczności niniejszej sprawy należy tego dokonać w odniesieniu do sformułowania uznającego za cel publiczny "budowę i utrzymanie (...) przewodów i urządzeń służących do przesyłania (...) energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń".
Celem dokonania tak ukierunkowanych ustaleń należy - mając na względzie dziedzinę potencjalnego zainwestowania - zastosować przepisy szeroko rozumianego prawa energetycznego. Nieuchronność wykorzystania takiego wsparcia wymusza brak dokładniejszych wskazówek w ustawie o gospodarce nieruchomościami. W tym kontekście warto zauważyć, że zgodnie z art. 3 pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (Dz.U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1504 z późn. zm.) przez przesyłanie energii elektrycznej rozumie się jej "transport (...) sieciami przesyłowymi w celu (...) dostarczenia do sieci dystrybucyjnych lub odbiorcom końcowym przyłączonym do sieci przesyłowych (...) z wyłączeniem sprzedaży (...) energii". Z kolei wart. 3 pkt 11a ww. ustawy, przesądzono o tym, że siecią przesyłową jest "sieć elektroenergetyczna najwyższych lub wysokich napięć, za której ruch odpowiedzialny jest operator systemu przesyłowego". (W uzupełnieniu dodano, iż dywersyfikacji poziomu napięć znamionowych dokonano w § 18 ust. 1
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 23 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych zasad kształtowania i kalkulacji taryf oraz rozliczeń w obrocie energią elektryczną (Dz.U. Nr 105, poz. 1114 ).
Wynika wiec z tego, że za przewody i urządzenia służące do przesyłania energii elektrycznej w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami trzeba uznać sieci przesyłowe elektroenergetyczne najwyższych lub wysokich napięć.
Zastosowanie powyższych określeń i kryteriów w warunkach niniejszej sprawy uniemożliwią uznanie przedmiotowego zamierzenia za inwestycję celu publicznego. Okazuje się bowiem, że planowana w tym przypadku inwestycja nie polega na budowie przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy o gospodarce o nieruchomościami, w związku z art. 3 pkt 4) lit. a) i art. 3 pkt 11a) Prawa energetycznego, lecz obejmuje obiekt służący do wytwarzania energii elektrycznej. Ponadto ze znajdujących się w aktach sprawy założeń techniczno-ekonomicznych małej elektrowni wodnej "[...] " nie wynika, aby w ramach budowy małej elektrowni wodnej, czy też w związku z budową tego obiektu, zbudowane miały zostać sieci przesyłowe, o których mowa we wskazanych wyżej przepisach ustawy Prawo energetyczne.
Należy przy tym zauważyć, że tego rodzaju ustalenie czyni bezprzedmiotowym rozważanie, czy w tym przypadku ma mieć miejsce "budowa innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń" (zob. art. 6 pkt 2 in fine ustawy o gospodarce nieruchomościami). Wcześniej przecież wykazano, iż w tej sprawie nie chodzi o budowę przewodów i urządzeń, których korzystaniu mają służyć "inne obiekty i urządzenia".
W tej sytuacji Kolegium wskazało, że zmuszone było uchylić zaskarżoną decyzją w całości. Zdaniem organu odwoławczego sprawę należało przekazać do ponownego rozpatrzenia z następującego powodu. Zgodnie z art. 9 KPA, organy administracji publicznej są zobowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron administracyjnego okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków. W tym celu winny udzielać stronom niezbędnych wyjaśnień i wskazówek.
Realizując powyższy obowiązek, organ lokalizacyjny winien poinformować
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
inwestora, iż planowane przez niego zamierzenie nie stanowi inwestycji celu publicznego, a w związku z tym nie jest możliwe wydanie decyzji lokalizacyjnej we wnioskowanym przez inwestora trybie. Jeżeli strona nie zmieni kwalifikacji złożonego przez siebie wniosku na wniosek o ustalenie warunków zabudowy, organ będzie zobowiązany do odmownego załatwienia podania z powodu braku znamion inwestycji celu publicznego.
Poza rozstrzygnięciem (w istocie abstrahując od powyższych ustaleń) Kolegium zwraca jeszcze uwagę na następujące kwestie:
W decyzji lokalizacyjnej - w ramach określania "warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikających z przepisów odrębnych" winny pojawić się ustalenia wyznaczające "wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich". Warto ponadto zauważyć, iż w § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie oznaczeń i nazewnictwa stosowanych w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz decyzji o warunkach zabudowy (Dz.U. Nr 164, poz. 1589) wskazano przykładowo sfery oddziaływania zamierzonej inwestycji, których rozważenie w tym zakresie należy mieć na uwadze.
Nie ulega wątpliwości, że zaskarżonej decyzji nie sprostano tego rodzaju wymaganiom. Zawarte w niej zastrzeżenia dotyczą bowiem bezpośrednio interesów potencjalnego inwestora, albo nie dość, że jest zbyt enigmatyczne, to jeszcze w istocie prowadzą do niezgodnego z prawem "przerzucania" przez organ lokalizacyjny -
na późniejsze postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę - konkretyzacji wymagań, o których mowa w art. 54 pkt 2 lit. d) ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Kolegium wskazało także na konieczność wyraźnego (a nie dorozumianego) oznaczania inwestora w każdej decyzji lokalizacyjnej. W zaskarżonej decyzji zabrakło wskazania spełniającego tego rodzaju wymagania. Zamiast tego poprzestano na wskazaniu wnioskodawcy, zaniechano natomiast sformułowania wprost podającego dla kogo określono sposoby zagospodarowania i warunki zabudowy terenu.
Skarżąca Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na powyższą decyzję wraz z wnioskiem o jej uchylenie oraz utrzymanie w mocy decyzji Wójta Gminy C. z dnia [...] r.
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
Skarżąca Spółka zarzuciła organowi naruszenie prawa materialnego polegającego na niewłaściwym zastosowaniu art. 4 ust. 2 oraz art. 50 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez błędne przyjęcie, że budowa małej elektrowni wodnej w R. nie stanowi inwestycji celu publicznego oraz naruszenie przepisów postępowania polegające na naruszeniu art. 6 i 7 i art. 77 § 1 KPA poprzez całkowite pominięcie w postępowaniu dowodowym dokumentacji dotyczącej charakteru inwestycji, w tym założeń techniczno-ekonomicznych małej elektrowni wodnej "[...]" znajdujących się w aktach sprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło do Sądu odpowiedź na skargę wraz z wnioskiem o jej oddalenie podtrzymując jednocześnie argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Stosownie do dyspozycji art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje w szczególności orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, postanowienia na które służy zażalenie albo kończące postępowanie lub rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), a także na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego.
Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
(art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).
Z kolei art. 147 § 1 przywoływanej wyżej ustawy procesowej upoważnia Sąd, który uwzględnia skargę na uchwałę lub akt, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeśli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
Biorąc pod uwagę powyższe kryteria sąd uznał, iż zaskarżona decyzja nie może się ostać w obrocie prawnym, albowiem jest ona przede wszystkim sprzeczna z przepisami prawa materialnego.
Podstawowym zarzutem skarżących wobec decyzji Kolegium jest negowanie przez nie charakteru planowanej inwestycji. Organy rozstrzygające przyjęły bowiem, że planowana lokalizacja małej elektrowni wodnej nie jest lokalizacją celu publicznego w rozumieniu art. 50 i n. ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Przepis art. 50 ustawy reguluje sytuacje związane z lokowaniem inwestycji celu publicznego. Jest to drugi rodzaju decyzji, wydawanych w przypadku braku planu miejscowego, obok decyzji o warunkach zabudowy (uregulowanych w art. 59 i nast. ustawy). Porównanie zakresu stosowania przepisu odnoszącego się do decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego do zakresu stosowania regulacji o ustaleniu warunków zabudowy prowadzi do wniosku, że regułą jest w przypadku braku planu zagospodarowania przestrzennego wydawanie decyzji o warunkach zabudowy. Wydawanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego ma charakter wyjątkowy.
Przepis artykuł 50 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nawiązuje do brzmienia art. 4 przytaczanej ustawy, w związku z czym treść normy prawnej należy rekonstruować na podstawie treści obydwu przepisów. Regulacja ta rozstrzyga, że rozmieszczenie inwestycji celu publicznego następuje, co do zasady, w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. To plan miejscowy jest podstawowym instrumentem prawnym kształtowania przestrzeni.
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
Lokalizacja inwestycji celu publicznego na jego podstawie, pozostaje w ścisłym związku z rezygnacją z koncepcji decyzji administracyjnej jako łącznika pomiędzy miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego a pozwoleniem na budowę.
Od 11 lipca 2003 r. pozwolenie na budowę można uzyskać bezpośrednio na podstawie planu miejscowego. Konsekwencją takiego unormowania jest uszczegółowienie i poszerzenie zakresu ustawowych wymogów odnoszących się do obydwu rodzajów aktów administracyjnych, stanowiących o możliwości zmiany sposobu zagospodarowania terenu, na którym plan nie obowiązuje. Dotyczy to również takiej zmiany, która wymaga dalszych działań administracji publicznej, wynikających z przepisów ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), a zatem obejmuje bezpośrednio procesy inwestycyjne. (por. Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz; pod red. Z.Niewiadomskiego), Warszawa 2005 r., s, 362 i n.)
Zgodnie z ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym aktami administracyjnymi wydawanymi do określenia sytuacji prawnej obszaru pozbawionego planu miejscowego są: decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (art. 50) oraz decyzja o warunkach zabudowy (art. 59). Użyta w art. 4 ust. 2 nazwa decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu stanowi pojęcie zbiorcze dla obydwu tych decyzji. Użycie tego pojęcia ma charakter zabiegu techniczno-legislacyjnego, nie stanowi zaś w żadnym razie podstawy do wyróżniania innego rodzaju decyzji. Dzięki temu zabiegowi stosowane w innych przepisach pojęcie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, pierwotnie określające akt administracyjny przewidziany w ustawie z 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, obecnie stanowi odniesienie do obydwu aktów administracyjnych, wprowadzonych przez ustawę o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Należy jednak podkreślić, że na podstawie przytaczanej ustawy wydaje się tylko dwie decyzje regulujące sytuację obszarów, na których nie ma planu miejscowego.
Skoro ustawodawca przewidział dwa rodzaje aktów administracyjnych, zamiast dotychczasowej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, stosowanych alternatywnie, w zależności od sytuacji prawnej zamierzenia
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
inwestycyjnego, do rangi kluczowego urasta problem rozróżnienia pomiędzy dwoma rodzajami decyzji wydawanymi na podstawie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Na potrzeby lokalizacji niektórych inwestycji publicznych na obszarach, na których nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego oraz dla przeprowadzenia innych zmian zagospodarowania przestrzeni bezplanowych wydaje się odpowiednio decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz decyzję o warunkach zabudowy. Kryterium rozróżnienia konieczności wydania decyzji pierwszego rodzaju bądź drugiego opiera się na określeniu charakteru inwestycji zamierzonej wobec obszaru pozbawionego planu miejscowego.
Jeśli zamiar inwestycyjny stanowi inwestycję celu publicznego, wówczas wydawana jest decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Dla pozostałych inwestycji wydawana jest decyzja o warunkach zabudowy (zob. art. 4 ust. 2 ustawy).
Konieczność uzyskania decyzji do przeprowadzenia zamierzenia inwestycyjnego została przez ustawodawcę określona szeroko. Zgodnie z brzmieniem art. 59 wydania decyzji o warunkach zabudowy wymaga prawie każda zmiana sposobu zagospodarowania terenu, również taka, która nie wymagana jest pozwolenia na budowę, chyba że ma charakter jednorazowy, tymczasowy i trwa do jednego roku (a nawet w takim przypadku organ może nałożyć obowiązek uzyskania decyzji o warunkach zabudowy). Jeśli zaś chodzi o inwestycje mieszczące się w kategorii celu publicznego, to konieczność wydania decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego nie obejmuje tak szerokiego kręgu przypadków. Ze sformułowania przepisu art. 50 ust. 2, który reguluje wyłączenia spod obowiązku uzyskania decyzji (dotyczące zarówno decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, jak i decyzji o warunkach zabudowy) wynika, że inwestor realizujący cel publiczny musi uzyskać decyzję o ustaleniu lokalizacji Inwestycji celu publicznego tylko wówczas, gdy jej przeprowadzenie wymaga robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Co więcej, roboty budowlane polegające na montażu, przebudowie i remoncie zostały w pewnych przypadkach wyłączone spod tego obowiązku. Tak więc wiele zmian w zagospodarowaniu terenu służących realizacji celów publicznych nie zostało objętych obowiązkiem uzyskiwania decyzji w
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
ogóle, natomiast zmiany w zagospodarowaniu terenu związane z przeprowadzaniem innych zamierzeń, niż realizujących cel publiczny, zostały w zasadzie objęte obowiązkiem uzyskiwania decyzji o warunkach zabudowy. Ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego w drodze decyzji wymagać będzie zawsze inwestycja polegająca na budowie lub rozbiórce obiektu budowlanego, często również inwestycja będąca remontem, montażem lub przebudową (por. Ustawa o planowaniu....s. 373 i n.).
Jak wynika z powyższego, regułą powinno być wydawanie decyzji o warunkach zabudowy. Wydawanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego stanowi wyjątek, którego nie wolno domniemywać. Przeciwnie, dla objęcia inwestycji zakresem stosowania przepisów dotyczących tej decyzji, należy udowodnić, że inwestycja ta spełnia wskazane przesłanki. Przesłanek tych nie wolno interpretować w sposób rozszerzający.
Przesłanki te wynikają ze sposobu określenia, czym jest w swej istocie inwestycja celu publicznego. Rozstrzygnięcie tej kwestii, pozwalające na rozróżnienie przypadków wydawania jednej albo drugiej decyzji, wymaga odniesienia do definicji legalnej zawartej w art. 2 pkt 5 ustawy. Przepis ten stanowi, że przez inwestycję celu publicznego należy rozumieć działania o znaczeniu lokalnym (gminnym) i ponadlokalnym (powiatowym, wojewódzkim i kraju ) stanowiące realizację celów, o których mowa w art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Działalność podjęta w sferze całej wspólnoty państwowej lub samorządowej na rzecz wszystkich jej członków na równych prawach, przy użyciu środków rzeczowych i finansowych tych wspólnot, daje podstawę do zakwalifikowania gospodarowania w interesie publicznym.
Należy w tym związku zaznaczyć, że nie zawsze realizacja interesu społecznego bądź publicznego pozostaje w zgodzie z interesem jednostki, ponieważ oba te pojęcia mają charakter abstrakcyjny, a skonkretyzowanie ich następuje dopiero na tle indywidualnie określonych stanów faktycznych. Abstrakcyjne i szerokie rozumienie interesu publicznego może prowadzić do podważania praworządności. Jest to pojęcie mało precyzyjne, które może ulegać zmianom w zależności od ustroju społeczno-gospodarczego panującego w państwie. W państwach o ustroju niedemokratycznym pojęcie to może służyć do nadużycia zwierzchności państwa w
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
stosunku do praw majątkowych obywatela. W państwie demokratycznym pojęcie to musi mieć sprecyzowany zakres. Jest to zadanie niezwykle trudne i dlatego ustawodawca wybrał rozwiązanie przyjęte w art. 6 u.g.n., określając cele publiczne, które służą realizacji interesów publicznych (por. J.Szachułowicz,(w): J.Szachułowicz, M.Krassowska, A.Łukaszewska, Gospodarka nieruchomościami. Przepisy i komentarz, Warszawa 1999 r., s. 22).
Pod pojęciem inwestycji kryją się wszelkie działania, obejmujące swym zasięgiem potrzeby gminne, powiatowe, wojewódzkie oraz krajowe, stanowiące realizację celów, które zostały wymienione w art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zasadnym jest przyjęcie tezy, że będą to tylko zamierzenia bezpośrednio prowadzące do urzeczywistnienia tak określonego celu. Nie może tu wchodzić w grę inwestycja nie powiązana wprost z wprowadzeniem takiego celu w życie, np. inwestycja wyłącznie powiązana od strony technicznej z inwestycją główną (tzn. objętą zakresem "celu publicznego" określonego w art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami) lub związana z inwestycją główną wydatkowaniem środków publicznych tego samego rodzaju (np. gdy te same środki publiczne służą finansowaniu zamierzenia całościowego, wybiegającego poza zdefiniowane tu cele publiczne, obejmującego inwestycję główną, realizującą wprost cel publiczny, oraz inwestycję związaną z inwestycją główną). Co więcej, samo zaangażowanie środków publicznych nie jest tu rozstrzygające. Do uznania inwestycji za inwestycję celu publicznego nie wystarczy też funkcjonalne powiązanie jej z inwestycją realizującą cel publiczny wprost, tak że w rezultacie tworzyłyby pewną całość. Jedyną możliwością objęcia decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego inwestycji nie realizującej wprost celu publicznego, byłaby faktyczna niemożność przeprowadzenia bez niej inwestycji głównej (por. Ustawa o planowaniu....s. 374 i n.)
Należy podkreślić, że inwestycja taka musi mieć znaczenie lokalne bądź ponadlokalne, a zatem powinna realizować potrzeby wspólnoty tworzącej związek publicznoprawny. Będą to wspólnoty samorządowe na poziomie gminy, powiatu i województwa, a także społeczeństwo jako pewna całość zamieszkująca obszar państwa. Zawsze więc inwestycja celu publicznego nakierowana będzie na urzeczywistnienie interesu publicznego, istotnego dla zbiorowości,
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
przynajmniej na poziomie lokalnym. Inwestor powołujący się na cel publiczny powinien być gotowy na udowodnienie, że jego realizacja nie stanowi tylko zaspokojenia interesu prywatnego (indywidualnego bądź grupowego).
Drugą kwestią, istotną dla przybliżenia pojęcia inwestycji celu publicznego, jest wskazanie listy celów publicznych, które decydują o zakwalifikowaniu danej inwestycji do tej kategorii. Stanowi ją, w sposób normatywny, powołany art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Interpretacja pojęcia celu publicznego w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami, które przeniesione zostaje także na regulację ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, prowadzi do wniosku, że mamy do czynienia z katalogiem zamkniętym. Oznacza to, że art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami zawiera listę celów publicznych, która nie może zostać poszerzona drogą wykładni. W katalogu tym znajdują się, co prawda, pewne "furtki" interpretacyjne, takie jak klauzula obronności państwa czy bezpieczeństwa publicznego, jednak muszą być one tłumaczone w sposób zawężający, opierając się na przepisach innych ustaw, zgodnie z ratio legis art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, którym jest stworzenie wyraźnie określonej liczby przypadków stosowania pojęcia "celu publicznego".
W duchu daleko posuniętej ostrożności należy interpretować również art. 6 pkt 10 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który odsyła do innych ustaw. Zgodnie z powyższą zasadą nie można uznać za "cel publiczny" dowolnego celu publicznego wskazanego w innej ustawie. Znajduje to potwierdzenie w orzecznictwie sądowym. Zdaniem NSA pojęcie celu publicznego nie jest dowolne i przy jego interpretacji nie można się odwoływać do potocznego, czy ogólnego jego znaczenia. Ustawodawca w art. 6 UGN ustalił katalog celów publicznych o charakterze konkretnym i zamkniętym, w tym sensie, że może celem publicznym być tylko cel expressis verbis wyrażony w art. 6 pkt 1 - 9 albo, zgodnie z art. 6 pkt 10, cel określony jako publiczny w innej ustawie, to nadto musi to być cel publiczny o przeznaczeniu wyraźnie powiązanym z przeznaczeniem celów określonych w art. 6, którymi są m.in. przeznaczenie nieruchomości publicznej na darowiznę i poznaczenie nieruchomości na wywłaszczenie (wyr. NSA z 10.10.2000 r., II SA/Ki 1010/2000, ONSA 4/2001, poz. 186).
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
W ten sposób ustawodawca, poprzez odniesienia systemowe (do funkcjonalnie powiązanej z problematyką zagospodarowania przestrzennego ustawy o gospodarce nieruchomościami), definiuje pojęcie celu publicznego i stanowi o zakresie znaczeniowym sformułowania "inwestycja celu publicznego".
Przy spojrzeniu na decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego jak na wyjątek od zasady wydawania decyzji o warunkach zabudowy, łatwo można dostrzec zamysł ustawodawcy zmierzający do interpretowania w sposób zawężający katalogu sytuacji, w których może ona być wydawana. Skoro cele publiczne w rozumieniu ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ograniczają się
do celów wskazanych wprost w wymienionym przepisie (art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami) albo przepisy innej ustawy, która by wyraźnie nazywała jakąś sytuację celem publicznym na potrzeby tego artykułu lub na potrzeby regulacji prawnej gospodarki przestrzennej, to skatalogowany w ten sposób zakres inwestycji celu publicznego ma charakter zbioru wyjątków od zasady.
Decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, wydawana w ograniczonej liczbie sytuacji, służy wyszczególnionym celom publicznym, a zatem można uznać, że realizuje ona kwalifikowany interes publiczny. W rzeczy samej, dyspozycja art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami obejmuje kilka charakterystycznych grup problemów składających się na interes publiczny, niewątpliwie zaś nie wyczerpuje tego pojęcia.
Pojęcie celu publicznego obejmuje grupę spraw najpowszechniej spotykanych, służących zaspokajaniu bieżących potrzeb ludności i niezbędnych do funkcjonowania wspólnoty samorządowej, i chodzi tu o niektóre zadania własne w rozumieniu ustaw samorządowych (ustawy o samorządzie gminnym, ustawy o samorządzie powiatowym i ustawy o samorządzie województwa), w tym o takie, które są zadaniami o charakterze użyteczności publicznej. Wśród wymienionych enumeratywnie celów publicznych znalazło się utrzymywanie i budowa ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń (art. 6 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Celami tymi będą inwestycje liniowe związane z przesyłaniem energii, trakcje sieci elektrycznej, urządzenia pomiarowe itp. Natomiast przyłącza do tego typu prze-
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
wodów i sieci, jako służące już tylko konkretnemu interesowi prywatnemu, nie będą tu wchodziły w grę. Gdyby stanowiły one cel publiczny w rozumieniu ustawy, nie wymagałyby wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, ponieważ nie wymagają pozwolenia na budowę (art. 50 ust. 2 pkt 2 ustawy w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 20 Prawa budowlanego). Skoro go jednak nie stanowią, konieczność wydania dla nich decyzji o warunkach zabudowy należy rozpatrywać z punktu widzenia zmiany zagospodarowania terenu lub użytkowania obiektu. Inwestycje służące tym celom nie wymagają wyłączności działania podmiotów publicznych (por. art. 2 i art. 3 w zw. z art. 1 ust. 2 ustawy z 20 grudnia1996 r. o gospodarce komunalnej - Dz.U. z 1997 r, Nr 9, poz. 43 ze zm.).
W konkluzji tych ogólnych rozważań o lokalizacji inwestycji celu publicznego , należy zwrócić uwagę, że pojęcie inwestycji celu publicznego jest w swej istocie oparte na kryterium przedmiotowym, nie zaś podmiotowym czy funkcjonalnym. Oznacza to, że inwestycję tego typu stanowi każde działanie o zasięgu lokalnym i ponadlokalnym, które realizuje cele publiczne, bez względu na to, czy inwestorem jest podmiot prywatny czy publiczny. Nie ma tu również znaczenia zaangażowanie środków publicznych. Inwestycja celu publicznego może być finansowana równie dobrze w całości ze środków prywatnych, jak i publicznych, o ile tylko realizuje cele z art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Jeżeli realizuje cele spoza tego katalogu, to nawet przy wyłącznym udziale środków publicznych nie będzie inwestycją celu publicznego w rozumieniu ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i przy braku na obszarze jej realizacji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wydawana będzie decyzja o warunkach zabudowy.
Z powyższego wynika, że na gruncie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym potoczne rozumienie, a także rozumienie przyjęte w niektórych innych aktach prawnych pojęcia "publiczny" i "prywatny" zacierają się (np. zob. ustawę z 26.11.1998 r. o finansach publicznych - t.j. Dz.U. z 2003 r., Nr 15, poz. 148 ze zm.). Pojęcie interesu publicznego nie jest nawet jednoznaczne w granicach samej ustawy o gospodarce nieruchomościami (por. J.Szachułowicz op. cit., , s.24 i nast.) .
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
Przechodząc do szczegółowej analizy celu publicznego polegającego na budowie i utrzymywaniu ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów (art. 6 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami to należy przyjąć, iż w istocie rzeczy chodzi o wyróżnienie dwóch sytuacji faktycznych. Pierwszą z nich jest budowa i utrzymywaniu ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektryczne, czyli budowa i utrzymanie szeroko rozumianej infrastruktury o charakterze liniowym. W jej skład będą wchodzić zarówno same linie przesyłowe energii elektrycznej ale również np. stacje transformatorowe, jako urządzenia niezbędne do prawidłowego funkcjonowania linii przesyłowych (por. J.Szachułowicz op. cit., , s. 39 i nast.).
Druga natomiast sytuacja dotyczy budowy i utrzymania innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów. Przedmiotowa inwestycja polegająca na budowie elektrowni wodnej mogłaby być uznana za budowę innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów. Ustawodawca bowiem nie określa bliżej jakie to urządzenia należy uznać za niezbędne do korzystania służące z przewodów przesyłowych energii elektrycznej.
Sąd nie podziela w tym zakresie poglądu organu odwoławczego, jakoby nie można określić inwestycji polegającej na budowie małej elektrowni wodnej (bez sieci energetycznej), jako celu publicznego, gdyż nie sposób jest przesłać energii elektrycznej z elektrowni bez wybudowania sieci energetycznej, której budowy inwestor nie wnioskował, podtrzymując swoje zdanie, że elektrownie wodne są obiektami budowlanymi zgodnie z art. 3 pkt 1 lit. b w związku z art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane), w których energia wodna przetwarzana jest w energię mechaniczną do generatora i wyposażone są one w urządzenia, w których energia mechaniczna przetwarzana jest w energię elektryczną i z urządzeń tych poprzez przewody sieci elektrycznej przesyłane dalej, co wyczerpuje zdaniem Sądu, zapis przepisu art. 6 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który stanowi, iż celem publicznym w rozumieniu ustawy jest: budowa i utrzymanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń.
Należy przy tym podkreślić. Iż ustawodawca nie wskazał bliżej co należy rozumieć pod określeniem "inne obiekty i urządzenia". Pomocą w interpretacji tych zwrotów może mogą nam posłużyć przepisy ustawy – Prawo budowlane. Zgodnie z przepisem art. 3 tej ustawy (w brzmieniu obowiązującym od 26 września, ilekroć w ustawie jest mowa o:
1) obiekcie budowlanym - należy przez to rozumieć:
a) budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi,
b) budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami,
c) obiekt małej architektury;
2) budynku - należy przez to rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach;
3) budowli - należy przez to rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: lotniska, drogi, linie kolejowe, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych i innych urządzeń) ;
6) budowie - należy przez to rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego;
9) urządzeniach budowlanych - należy przez to rozumieć urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki;
Z przedstawionych wyżej uregulowań Prawa budowlanego wynika, iż elektrownie wiatrowe zaliczają się niewątpliwie do obiektów budowlanych w rozumieniu przytaczanego przepisu art. 3 Prawa budowlanego. Podobny charakter, wynikający z wykorzystywania odnawialnych źródeł energii mają także elektrownie wodne.
W zależności od swej konstrukcji będą one albo budynkami, albo budowlami. Należy zwrócić uwagę, że po nowelizacji Prawa budowlanego, która nastąpiła z dniem 26 września 2005 r. przy definiowaniu pojęcia budowli definicji budowli expressis verbis wyróżniono elektrownie wiatrowe. Prezentowana wyżej wykładnia omawianych przepisów nie może być uznana za wykładnię rozszerzająca, która co do zasady przy uregulowaniach wyjątkowych, z jakim mamy do czynienia w analizowanej sprawie, nie powinna mieć miejsca. Niemniej jednak należy zwrócić uwagę, że restryktywna wykładnia tego pojęcia powinna mieć miejsce w przypadkach uregulowanych w ustawie o gospodarce nieruchomościami, gdzie owe cele publiczne stanowią kryterium podjęcia określonych działań ograniczających prawo własności (np. wywłaszczenia - por. art. 112 ugn, podziału nieruchomości – por. art. 97 ust. 3 ugn, prawa pierwokupu-art. 109 ugn).
Określenie celów publicznych w ustawie służy ograniczeniu władzy administracji publicznej, której przysługują uprawnienia i obowiązki do ich realizacji, aby zapobiec działaniom opartym na swobodnym uznaniu pojęcia "celu publicznego", a w szczególności, czy w danych okolicznościach istotnie występuje cel publiczny. Takie wątpliwości występowały w poprzednim stanie prawnym; w art. 46 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości bowiem sformułowano w 4 punktach cele służące do uzasadnienia wywłaszczenia, a ponadto rozszerzono ich zakres przez zapis dopuszczający wywłaszczenie na inne oczywiste cele publiczne. Ustawowe ich określenie służy skutecznej ochronie interesów majątkowych obywateli i sprzyja umocnieniu praworządności. W art. 6 u.g.n. występuje pozytywne określenie gospodarowania nieruchomościami na cele publiczne. Określenie działań, które
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
nie mogłyby służyć omawianym celom, byłoby określeniem negatywnym. Takie ujęcie konstrukcyjnoprawne wskazuje także na obowiązek działania w zakresie realizacji celów publicznych.
Zastosowanie zasad i trybu przewidzianego dla lokalizacji inwestycji celu publicznego zależy głównie od tego, czy zamierzenie inwestycyjne wymagające uzyskania w tym względzie stosownej decyzji, posiada "pierwiastek" publiczny, to znaczy czy będzie ono przeznaczone do użytku publicznego.
W literaturze wskazuje się, że kategoria celu publicznego, o której stanowi się w przepisie art. 6 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami objęta jest w zasadzie przepisami ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1504 ze zm.- por. M.Gdesz, Cele publiczne w gospodarce nieruchomościami, Zielona Góra 2002 r., s.26).
Stosownie do przepisu art. 9a ust. 4 ustawy - Prawo energetyczne przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się przesyłaniem lub dystrybucją energii elektrycznej, do którego sieci są przyłączone odnawialne źródła energii, jest obowiązane do odbioru całej ilości energii elektrycznej wytworzonej w tych źródłach, objętej zgłoszonymi do tego przedsiębiorstwa przez wytwórcę tej energii umowami sprzedaży.
Zaś przepis § 11 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 19 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowego zakresu obowiązków uzyskania i przedstawienia do umorzenia świadectw pochodzenia, uiszczania opłaty zastępczej oraz zakupu energii elektrycznej i ciepła wytworzonych w odnawialnych źródłach energii mówi, że obowiązek zakupu energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii, uzyskuje się za spełniony, gdy sprzedawca z urzędu zakupił całą oferowaną mu ilość energii elektrycznej wytworzonej w odnawialnych źródłach energii, przyłączonych do sieci elektroenergetycznej, znajdującej się w obszarze działania sprzedawcy.
Zgodnie z przepisem art. 9 c ust. 10 cytowanej ustawy, operator systemu elektroenergetycznego, w obszarze swojego działania jest obowiązany zapewnić wszystkim podmiotom pierwszeństwo w świadczeniu usług przesyłowych energii elektrycznej wytworzonej w odnawialnych źródłach energii oraz w skojarzeniu z
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
wytwarzaniem ciepła, z zachowaniem niezawodności i bezpieczeństwa krajowego systemu elektroenergetycznego.
Odnawialne źródło energii to zaś, zgodnie z art. 3 pkt 20 powołanej powyżej ustawy, źródło wykorzystujące w procesie przetwarzania energię wiatru, promieniowania słonecznego, geotermalną, falę prądów i pływów morskich, spadku rzek oraz energię pozyskiwaną z biomasy, biogazu wysypiskowego oraz biogazu powstałego w procesach odprowadzania lub oczyszczania ścieków albo rozkładu składowanych szczątek roślinnych i zwierzęcych.
Z powyższego wynika, że energia elektryczna jaka będzie wytwarzana w elektrowni wodnej za pomocą turbin wodnych, po jej podłączeniu do sieci elektroenergetycznej, będzie musiała zostać zakupiona przez przedsiębiorstwo energetyczne, co oznacza, że energia ta będzie dostępna powszechnie, potwierdza to zdaniem składu orzekającego, iż przedmiotowa inwestycja służy realizacji celu publicznego.
Odnośnie zarzutów skargi zaznaczenia wymaga, iż zgodnie z przepisem art. 50 ust. 2 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie wymagają wydania decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego roboty budowlane niewymagające pozwolenia na budowę, a stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, budowa przyłączy elektroenergetycznych nie wymaga pozwolenia na budowę, uznać należy że w niniejszej sprawie inwestor nie miał obowiązku występowania o ustalenie lokalizacji inwestycji dla sieci elektroenergetycznej, którą będzie przesyłana energia elektryczna wytworzona przez turbiny wodne.
Zdaniem Sądu, przedmiotowa inwestycja polegająca na budowie małej elektrowni wodnej jest inwestycją celu publicznego, albowiem nie można rozdzielić samej budowy elektrowni wodnej od jej funkcji, polegającej na przetwarzaniu energii mechanicznej w energię elektryczną i przesłanie jej poprzez sieci energii elektrycznej.
W tym stanie rzeczy stwierdzić trzeba, iż kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazała, że decyzja ta naruszała obowiązujące przepisy prawa i to w stopniu wymagającym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego.
Sygnatura akt II SA/Wr 315/06
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny opierając się na przepisie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c oraz art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt. I i III sentencji.
Orzeczenie o kosztach znajduje swoje uzasadnienie w treści art. 200 wyżej wymienionej ustawy, a rozstrzygnięcie zawarte w punkcie III sentencji znajduje swą podstawę w przepisie art. 152 wskazanej wyżej ustawy.