II SA/Wr 302/02
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu stwierdził nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę ze względu na naruszenie procedury udziału społeczeństwa w postępowaniu środowiskowym.
Sprawa dotyczyła skargi Stowarzyszenia na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy pozwolenie na budowę wydane przez Prezydenta Miasta. Stowarzyszenie zarzucało naruszenie przepisów Prawa ochrony środowiska i Prawa budowlanego, w szczególności w zakresie udziału społeczeństwa w postępowaniu. Sąd, mimo błędnego wskazania przez skarżącego organu pierwszej instancji jako przedmiotu zaskarżenia, rozpoznał sprawę i stwierdził nieważność decyzji obu instancji z powodu naruszenia art. 13 ustawy o dostępie do informacji i jego ochronie oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, co skutkowało nieważnością decyzji na podstawie art. 36 tej ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu rozpoznał skargę Stowarzyszenia A Zarząd Główny [...] Oddział Terenowy w Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydaniu pozwolenia na budowę dla Spółki B. Stowarzyszenie zarzucało naruszenie przepisów Prawa ochrony środowiska, w tym brak opracowania niezależnego raportu oddziaływania na środowisko i naruszenie procedury udziału społeczeństwa. Sąd, mimo że skarżące Stowarzyszenie błędnie wskazało decyzję organu pierwszej instancji jako przedmiot zaskarżenia, uznał, że intencja skarżącego była jasna i wyczerpane zostały środki zaskarżenia. Sąd, działając z urzędu, stwierdził naruszenie przepisów procedury udziału społeczeństwa w postępowaniu środowiskowym, w szczególności art. 13 ust. 1 i 2 oraz art. 32 ustawy o dostępie do informacji i jego ochronie oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Stwierdzono, że nie zapewniono społeczeństwu możliwości składania uwag i wniosków w ustawowym terminie, a raport oddziaływania na środowisko nie został poddany wymaganej procedurze. Zgodnie z art. 36 tej ustawy, naruszenie procedury udziału społeczeństwa powoduje nieważność decyzji. W związku z tym, Sąd na podstawie art. 145 §1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Wojewody oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta. Sąd zauważył również, że decyzja organu pierwszej instancji nie spełniała wymogów art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, a zakres pozwolenia na budowę mógł wykraczać poza zgłoszone zamierzenie. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania oparto na art. 152 P.p.s.a.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, naruszenie procedury udziału społeczeństwa w postępowaniu środowiskowym, zgodnie z art. 36 ustawy o dostępie do informacji i jego ochronie oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, powoduje nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organ administracji nie dopełnił obowiązków w zakresie informowania społeczeństwa o możliwości składania uwag i wniosków w terminie 21 dni od daty ogłoszenia, ani nie podał miejsca ich składania. Ponadto, raport oddziaływania na środowisko nie został poddany wymaganej procedurze. Te uchybienia proceduralne, zgodnie z art. 36 ustawy, skutkują nieważnością decyzji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
stwierdzono_nieważność
Przepisy (16)
Główne
ustawa art. 36
Ustawa o dostępie do informacji i jego ochronie oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Naruszenie procedury udziału społeczeństwa w postępowaniu zmierzającym do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę powoduje jej nieważność z mocy prawa.
p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co pozwala na wzięcie pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa.
Pomocnicze
ustawa art. 13 § 1
Ustawa o dostępie do informacji i jego ochronie oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Organ podaje do publicznej wiadomości informację o zamieszczeniu w publicznie dostępnym wykazie wniosku o wydanie decyzji oraz o możliwości składania uwag i wniosków w terminie 21 dni od daty podania do publicznej wiadomości, wskazując jednocześnie miejsce ich składania.
ustawa art. 13 § 2
Ustawa o dostępie do informacji i jego ochronie oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Podobny wymóg dotyczy wydania decyzji w sprawie pozwolenia na budowę.
ustawa art. 32
Ustawa o dostępie do informacji i jego ochronie oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Naruszenie przepisów dotyczących udziału społeczeństwa w postępowaniu w sprawie ochrony środowiska.
p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia z powodu naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
p.s.a. art. 152
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku stwierdzenia nieważności decyzji, sąd orzeka o jej niewykonalności.
u.p.s.a. art. 97 § 1
Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sprawy wszczęte przed dniem wejścia w życie ustawy rozpoznawane są przez właściwy sąd administracyjny.
u.p.s.a. art. 97 § 2
Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania w sprawach przekazanych do rozpoznania przez właściwy sąd administracyjny.
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję, jeśli uzna ją za prawidłową.
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji, w tym naruszenie przepisów postępowania.
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
Prawo budowlane art. 33 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pozwolenie na budowę jako decyzja administracyjna.
Prawo budowlane art. 34 § 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Projekt budowlany jako element wniosku o pozwolenie na budowę.
Prawo budowlane art. 36
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Obowiązki inwestora po uzyskaniu pozwolenia na budowę.
u.NSA art. 55 § 1
Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
Przepisy dotyczące kosztów postępowania sądowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie procedury udziału społeczeństwa w postępowaniu środowiskowym, w tym brak możliwości składania uwag i wniosków. Niewłaściwe przeprowadzenie procedury raportu oddziaływania na środowisko.
Odrzucone argumenty
Zarzuty Stowarzyszenia dotyczące wpływu inwestycji na handel hurtowy i półhurtowy w mieście. Zarzuty dotyczące ochrony ludzi przed hałasem i ochrony terenów zielonych (uznane za wystarczająco rozwiązane przez organy).
Godne uwagi sformułowania
Błędne określenie przez Stowarzyszenie przedmiotu zaskarżenia (decyzji Prezydenta Miasta [...]) nie może skutkować odrzuceniem skargi gdy w sprawie zapadło rozstrzygnięcie drugoinstancyjne i skarga do sądu administracyjnego została wniesiona w terminie uprawniającym do jego skutecznego zaskarżenia. Wyciąganie niekorzystnych dla strony skarżącej konsekwencji prawnych z błędnego określenia przedmiotu zaskarżenia, podczas gdy zrozumiała jest intencja skarżącego (...), gdy wyczerpane zostały środki zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym i jednocześnie nie ma innych przeszkód formalnych do rozpatrzenia skargi, stanowiłoby niczym nieusprawiedliwione pozbawienie Stowarzyszenia prawa do poddania weryfikacji sądowej zaskarżonych aktów administracji. Zgodnie bowiem z treścią art. 36 ustawy, jakiekolwiek naruszenie procedury udziału społeczeństwa w postępowaniu zmierzającym do wydania decyzji, o której mowa w art. 25 ust. 3 ustawy, powoduje jej nieważność z mocy prawa.
Skład orzekający
Daria Sachanbińska
przewodniczący sprawozdawca
Teresa Cisyk
sędzia
Grażyna Jeżewska
asesor sądowy
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie procedury udziału społeczeństwa w postępowaniach środowiskowych, skutkujące nieważnością decyzji administracyjnych, a także kwestie formalne związane ze skargami do sądów administracyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących udziału społeczeństwa w postępowaniach środowiskowych związanych z pozwoleniami na budowę.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak istotne jest przestrzeganie procedur administracyjnych, zwłaszcza w kontekście ochrony środowiska i udziału społeczeństwa. Pokazuje również, jak sądy interpretują formalne błędy stron w postępowaniu sądowym.
“Naruszenie procedury środowiskowej pogrążyło pozwolenie na budowę – sąd stwierdza nieważność decyzji.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wr 302/02 - Wyrok WSA w Opolu Data orzeczenia 2004-11-05 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2002-02-08 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu Sędziowie Daria Sachanbińska /przewodniczący sprawozdawca/ Grażyna Jeżewska Teresa Cisyk Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Sygn. powiązane II OSK 232/05 - Wyrok NSA z 2005-11-30 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Daria Sachanbińska - spr. Sędziowie: sędzia WSA Teresa Cisyk asesor sądowy Grażyna Jeżewska Protokolant: sekretarz sądowy Grażyna Stykała po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi Stowarzyszenia A Zarząd Główny [...] Oddział Terenowy w Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...], nr [...], 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Wojewody [...] na rzecz Stowarzyszenia A Zarząd Główny w K. - Oddział Terenowy w Z. kwotę 10 (dziesięć) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Wnioskiem z dnia 13 sierpnia 2001 r. Spółka Akcyjna – B w W., zwanej dalej Spółką B, zwróciła się o wydanie pozwolenia na budowę hali [...] z zadaszeniem parkingów, budynków hydroforni i portierni, nasypu ziemnego, dróg i placów, sieci uzbrojenia terenu ze zbiornikami i innymi niezbędnymi urządzeniami, ogrodzenia, masztu reklamowego, elementów małej architektury i zieleni. Inwestycja miała powstać w O., przy skrzyżowaniu ul. [...] z obwodnicą północną – na działce nr a, obręb [...]. Wniosek złożono w terminie ważności decyzji z dnia 29 czerwca 2001 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla wymienionej inwestycji. Prezydent Miasta [...], ogłoszeniem z dnia 30 sierpnia 2001 r., podał do publicznej wiadomości poprzez wywieszenie na tablicy ogłoszeń w Urzędzie i w miejscu inwestycji oraz zamieszczenie w internecie (w dniach od 6.09. – 26.09.2001 r.) informację, iż w/w wniosek został ujęty w publicznie dostępnym wykazie danych o dokumentach zawierających informacje o środowisku i jego ochronie, znajdującym się w Urzędzie Miasta [...] – pokój nr 306. Po uzyskaniu wymaganych treścią art. 65 ust. 2 ustawy z dnia 9 listopada 2000 r. o dostępie do informacji i jego ochronie oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 109, poz.1157), zwanej dalej ustawą, opinii Starosty [...] oraz Miejskiego Inspektora Sanitarnego, postanowieniem Prezydenta Miasta [...] z dnia 30 sierpnia 2001 r. stwierdzono obowiązek sporządzenia w niniejszej sprawie raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, określając jednocześnie zakres raportu, obejmujący punkty 1, 2, 7, 9, 10, 12, 14, 15 i 16 ustępu 1 art. 31 ustawy. Pismem z dnia 3 września 2001 r. zawiadomiono strony o wszczęciu postępowania z wniosku Spółki B. Następnie dokonano uzgodnienia decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę z właściwymi organami i w dniu [...] zatwierdzono projekt budowlany oraz wydano pozwolenie na budowę jednokondygnacyjnej hali [...], parkingu na 647 stanowisk – częściowo zadaszonego – dla klientów, parkingu na 160 stanowisk dla pracowników, kiosku strażniczego – portierni, hydroforni, zbiorników wody pożarowej i gazu płynnego, masztu ze znakiem reklamowym, nasypu ziemnego obsadzonego zielenią od strony budynku mieszkalnego, dwóch zbiorników sanitarnych wybieralnych o pojemności 50 m 3 każdy - jako inwestycja tymczasowa na okres 2 lat, po upływie których ma nastąpić rozbiórka i podłączenie do kanalizacji miejskiej w ul. [...]. Ponadto wydano pozwolenie na budowę następujących sieci wraz z przyłączami na działce nr a i nr b: • wodociągowej z przyłączem do przewodu w ul. [...], • kanalizacji sanitarnej, • kanalizacji deszczowej z włączeniem do projektowanego kolektora miejskiego w ul. [...], • gazu płynnego (od zbiorników gazu do kotłowni), • linii kablowej 15 kV - do wbudowanej projektowanej stacji trafo, • elektrycznej kablowej niskiego napięcia, • telefonicznej od ul. [...]. Określono, że w/w inwestycja powstanie w O. przy ul. [...] (skrzyżowanie z obwodnicą północną), na działce nr a. Ustalono, że dołączony do wniosku inwestora z dnia 13 sierpnia 2001 r. projekt budowlany stanowi załącznik do decyzji. Nakazano inwestorowi ustanowienie inspektora nadzoru inwestorskiego oraz uzyskanie pozwolenia na użytkowanie obiektu łącznie z pozwoleniem na użytkowanie zewnętrznego układu komunikacyjnego. Jednocześnie zobowiązano inwestora do uzyskania zezwolenia na transport, usuwanie lub wykorzystanie odpadów innych niż niebezpieczne, na wytwarzanie odpadów niebezpiecznych oraz do uzyskania pozwolenia wodno-prawnego na odprowadzanie "podczyszczonych" ścieków opadowych do cieku otwartego. Zobowiązano także Spółkę B do wykonania (przed oddaniem obiektu do użytkowania) całodobowych pomiarów tła akustycznego, obowiązków wynikających z decyzji Miejskiego Inspektora Sanitarnego w O. z dnia 26 września 2001 r., oraz przedłożenia informacji o rodzaju i ilości wytwarzanych odpadów innych niż niebezpieczne i o sposobach gospodarowania nimi. Powyższego rozstrzygnięcia organ dokonał na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.), zwanej dalej Prawo budowlane, oraz art. 35 ustawy. W uzasadnieniu podał, że przy wydawaniu niniejszej decyzji włączono do postępowania wszystkie strony oraz dopełniono obowiązku podania wniosku inwestora do publicznej wiadomości. Odpowiadając na zastrzeżenia zgłoszone przez Stowarzyszenie A Zarząd Główny [...] – Oddział Terenowy w Z., zwane dalej Stowarzyszeniem, Prezydent Miasta [...] wyjaśnił, że problematyka dotycząca monitoringu lokalnego, poziomu promieniowania elektromagnetycznego, potencjalnych sytuacji awaryjnych (w tym powodzi) oraz możliwych konfliktów społecznych, została przeanalizowana na etapie postępowania o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, a następnie powtórzona i uściślona w raporcie oddziaływania na środowisko oraz w projekcie budowlanym, na etapie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. We wcześniejszym postępowaniu poddano już analizie wpływ przedsięwzięcia na handel hurtowy i półhurtowy w mieście oraz zapewniono odpowiednie rozwiązania odprowadzania ścieków, które to rozwiązania zapewniają całkowitą ochronę środowiska wodnego. Podobnie, w sposób dostateczny, zapewniono ochronę ludzi przed hałasem. Zaprojektowany ekran – wał ziemny, obsadzony zielenią, zabezpieczy przed nadmiernym hałasem sąsiednią nieruchomość zabudowaną budynkiem mieszkalnym, co potwierdzają pomiary hałasu. Dodatkowo organ pierwszej instancji powołał się na treść raportu, z którego wynika, że zostały spełnione wszystkie wymagania związane z ochrona powietrza atmosferycznego. Stan i ochrona terenów zieleni ulegnie znaczącej poprawie, gdyż jej część zdegradowana w wyniku utworzenia dzikiego wysypiska gruzu i odpadów komunalnych, zostanie zrekultywowana. Ekspedycja odpadów odbywać się natomiast będzie zgodnie z wymaganiami w tym zakresie. Postanowieniem z dnia 22 stycznia 2002 r. sprostowano powyższą decyzję określając, że sieci wraz z przyłączami znajdować będą się na działce nr a a nie na działkach o numerach a i b. W dniach od 4 grudnia 2001 r. do 25 grudnia 2001 r. wywieszono na tablicy ogłoszeń w Urzędzie Miasta i w miejscu inwestycji, oraz zamieszczono w internecie informację, że w publicznie dostępnym wykazie decyzji wymagających udziału społeczeństwa, prowadzonym w Urzędzie – pl. [...], pokój nr 306, została zamieszczona wyżej opisana decyzja Prezydenta Miasta [...]. Od decyzji tej odwołało się Stowarzyszenie zarzucając, że planowana inwestycja może zachwiać proekologiczne proporcje na terenie objętym inwestycją. Przypomniano, że zachowały się tam akweny wodne, wykorzystywane dla hodowli ryb i raków. Istniejący stan z pewnością ulegnie zmianie na niekorzyść. W tym zakresie Stowarzyszenie wskazało na obowiązki jakie płyną z treści art. 2 ustawy o ochronie przyrody. Jego zdaniem naruszono art. 11 i art. 159 pkt 2 ustawy Prawo ochrony środowiska. W sprawie winien być opracowany niezależny raport oddziaływania na środowisko, ponieważ istniejący zawiera poważne braki, dotyczy to np. art. 40 pkt 8, art. 47 pkt 1, 2 i 3, art. 52 pkt 5,6 i 7 ustawy Prawo ochrony środowiska. Mając na uwadze interes społeczny, Stowarzyszenie wnioskowało o "cofnięcie decyzji" i przekazanie jej do ponownego rozpatrzenia. Po rozpatrzeniu odwołania, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...], nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy ustalił, że wniosek w sprawie pozwolenia na budowę został złożony w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, inwestor wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, uzyskał wymagane opinie i uzgodnienia, uzyskał też odrębną decyzję zezwalającą na budowę sieci wodno-kanalizacyjnej i energetycznej w ulicy [...]. Projekt budowlany został sporządzony przez uprawnione osoby i dołożono wszelkich starań, by zminimalizować oddziaływanie obiektu na środowisko oraz zapewnić ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich. Stronom, w tym Stowarzyszeniu, zapewniono udział w postępowaniu. Dołączony do niniejszej sprawy raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko opracowany został przez niezależnego biegłego z listy Wojewody [...] i zawiera on ocenę skutków dla środowiska i zdrowia ludzi. Zgodnie z zatwierdzonym projektem, tereny zielone pozostaną w stanie naturalnym a zieleń w części zdegradowanej (dzikie wysypisko śmieci) będzie zrekultywowana. Oceniając całość dokumentacji, Wojewoda [...] wywiódł wniosek, że przyjęte rozwiązania zapewnią utrzymanie istniejącego zespołu przyrodniczego. W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Stowarzyszenie wnioskowało o "cofnięcie decyzji nr [...] i przekazanie jej do ponownego rozpatrzenia", czyli zakwestionowało decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...]. Powtórzono zarzuty zgłoszone w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej, co do naruszenia konkretnych przepisów ustawy – Prawo ochrony środowiska. Nadto Stowarzyszenie podniosło, iż z naruszeniem przepisów nie została im udzielona przez inwestora odpowiedź na zgłoszone zastrzeżenia w sprawie budowy hali [...] wraz z urządzeniami towarzyszącymi. Jednocześnie zwrócono uwagę na zbyt duże zaangażowanie Wydziału Architektury w O. w "obronę" inwestycji. Organ ten – jako prowadzący postępowanie – winien był zachować neutralność. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej odrzucenie podnosząc, iż skarga w całości dotyczy decyzji Prezydenta Miasta [...], czyli decyzji organu pierwszej instancji. Niezależnie od tak sformułowanego wniosku podkreślono, że postępowanie w niniejszej sprawie przeprowadzono szczególnie wnikliwie, odpowiadając na wszelkie zarzuty skarżących. Podtrzymano argumentację zawartą w decyzji Wojewody [...]. Do Sądu wpłynęło także pismo inwestora, w którym wniesiono o odrzucenie skargi na podstawie art. 53 ust. 3 ustawy o NSA z uwagi na fakt, że dotyczy decyzji pierwszoinstancyjnej, nie została podpisana przez dwóch wiceprzewodniczących lub jednego wiceprzewodniczącego i skarbnika a nadto nie dochowano wymaganego terminu do zaskarżenia decyzji Wojewody. Na wypadek przyjęcia, że skarga została złożona na decyzję organu odwoławczego, Spółka B wniosła o jej oddalenie podkreślając, że wymiana korespondencji pomiędzy inwestorem a Stowarzyszeniem nie może mieć wpływu na ocenę legalności przeprowadzonego postępowania administracyjnego. Teren objęty inwestycją położony jest poza granicami terenów biologicznie czynnych a przyjęte rozwiązania projektowe zapobiegają żywiołowemu lokowaniu wysypiska gruzu i odpadów. Przeprowadzenie inwestycji ułatwi zaopatrywanie się w artykuły konsumpcyjne a ponadto stworzy nowe miejsca pracy. We wstępnym etapie postępowania sądowoadministracyjnego Stowarzyszenie dołączyło do akt sprawy aktualny wyciąg z rejestru stowarzyszeń. Uzupełniło brak formalny skargi poprzez podpisanie jej przez uprawnione osoby (przewodniczącego i wiceprzewodniczącego Stowarzyszenia). Podczas rozprawy w dniu 27 lipca 2004 r. pełnomocnik inwestora podtrzymał wnioski i stanowisko zawarte w piśmie procesowym z dnia 11 czerwca 2002 r. Podkreślił, że inwestycja Centrum Zaopatrzenia [...] w O. została zrealizowana i nie istnieją dokumenty, które potwierdzałyby zarzuty o naruszeniu przez tę inwestycję środowiska. Na żądanie Sądu, Wojewoda [...] oraz – dodatkowo – inwestor przesłali brakujące dokumenty, tj. teksty ogłoszeń dokonanych w oparciu o treść art. 13 ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: na wstępie odnotować należy, że skoro skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r., to w oparciu o treść art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawa podlega rozpoznaniu przez właściwy sąd administracyjny. W tym przypadku jest to, z mocy § 1 pkt 9 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 72, poz. 652), tut. Sąd. Przed dokonaniem oceny legalności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] należało odnieść się do wniosków zawartych w odpowiedzi na skargę oraz piśmie procesowym Spółki B z dnia 11 czerwca 2002 r., o odrzucenie skargi z powodu zaskarżenia decyzji pierowszoinstancyjnej. W trakcie wstępnej kontroli wymogów formalnych skargi Sąd ustalił, iż w przedmiotowej sprawie spełniony został warunek wyczerpania toku instancji w postępowaniu administracyjnym, gdyż od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] zostało złożone odwołanie, a w wyniku jego rozpatrzenia Wojewoda [...] wydał decyzję, którą utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Błędne określenie przez Stowarzyszenie przedmiotu zaskarżenia (decyzji Prezydenta Miasta [...]) nie może skutkować odrzuceniem skargi gdy w sprawie zapadło rozstrzygnięcie drugoinstancyjne i skarga do sądu administracyjnego została wniesiona w terminie uprawniającym do jego skutecznego zaskarżenia. W praktyce sądowej zdarzały się już przypadki gdy strony, zwłaszcza te, których nie reprezentowali profesjonalni pełnomocnicy, kierowały swe zarzuty pod adresem aktu administracyjnego organu pierwszej instancji, ponieważ akt ten, w swej sentencji, bezpośrednio określał obowiązki (nakazy i zakazy), bądź też – jak w rozpatrywanej sprawie – stanowił odpowiedź na zgłoszony wniosek. Strony skarżące zapominały, że w sprawie zapadło kolejne rozstrzygnięcie – organu odwoławczego, które przesądzało o sposobie załatwienia sprawy. Podobnie zachowało się skarżące Stowarzyszenie, gdyż pominęło okoliczność, że w tej samej sprawie orzekał Wojewoda [...], i że od decyzji tego właśnie organu, który w sposób ostateczny załatwił sprawę, służy skarga do sądu administracyjnego. Takie działanie wynika z niezrozumienia konstrukcji i istoty art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r, Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), zwanej dalej k.p.a. Przepis ten stosuje się w sytuacji gdy rozstrzygnięcie organu odwoławczego jest zgodne z rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji, zatem organ odwoławczy, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję, wypowiada się o jej zgodności z prawem, przyjmując za prawidłową zarówno podstawę prawną, jak i ustalenia stanu faktycznego, których logiczną konsekwencją jest sposób załatwienia sprawy. Stowarzyszenie, nieświadome znaczenia prawnego "utrzymania w mocy" decyzji, skierowało swe zarzuty pod adresem decyzji Prezydenta Miasta [...], niemniej jednak, wyciąganie niekorzystnych dla strony skarżącej konsekwencji prawnych z błędnego określenia przedmiotu zaskarżenia, podczas gdy zrozumiała jest intencja skarżącego (zakwestionowanie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę Centrum Zaopatrzenia [...] w O.), gdy wyczerpane zostały środki zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym i jednocześnie nie ma innych przeszkód formalnych do rozpatrzenia skargi, stanowiłoby niczym nieusprawiedliwione pozbawienie Stowarzyszenia prawa do poddania weryfikacji sądowej zaskarżonych aktów administracji. Powyższe stanowisko umożliwiło Sądowi dokonanie kontroli legalności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...], przy czym Sąd stwierdził, iż skargę należało uwzględnić z innych powodów niż zostały w niej wywiedzione. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co pozwala i obliguje do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa. Tak przeprowadzona kontrola wykazała, że w trakcie toczącego się postępowania administracyjnego, wszczętego wnioskiem Spółki B w dniu 13 sierpnia 2001 r. naruszono przepisy procedury udziału społeczeństwa w postępowaniu w sprawie ochrony środowiska, a dokładnie regulację art. 13 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy. Treść powyższego przepisu ustala szerszy niż określony w k.p.a. krąg podmiotów uprawnionych do aktywnego uczestnictwa w podejmowaniu wskazanych ustawą decyzji indywidualnych, do których zaliczono m.in. decyzję o pozwoleniu na budowę, wydawaną na podstawie przepisów Prawa budowlanego (art. 25 ust. 3 pkt 2 ustawy). Omawiana regulacja przewiduje, że przed wydaniem takiej właśnie decyzji właściwy do jej wydania organ podaje do publicznej wiadomości informację o zamieszczeniu w publicznie dostępnym wykazie wniosku o wydanie decyzji oraz o możliwości składania uwag i wniosków w terminie 21 dni od daty podania do publicznej wiadomości, wskazując jednocześnie miejsce ich składania. Podobny wymóg dotyczy także kolejnego etapu postępowania a mianowicie wydania decyzji w sprawie pozwolenia na budowę. Niesporne jest, iż Prezydent Miasta [...] dokonał ogłoszenia o umieszczeniu w publicznie dostępnym wykazie wniosku Spółki B o wydanie decyzji, a następnie podał także do publicznej wiadomości informację o możliwości zapoznania się z wydaną w przedmiotowej sprawie decyzją. Informację w tej sprawie zamieszczono na tablicy ogłoszeń Urzędu Miasta, w miejscu planowanej inwestycji oraz w internecie. Z dostarczonej Sądowi dokumentacji nie wynika jednak, by jednocześnie pouczono społeczeństwo o możliwości składania uwag i wniosków w terminie 21 dni od daty ogłoszenia i nie wskazano miejsca ich składania. Ponadto, po analizie treści ogłoszeń oraz po porównaniu daty powiadomienia społeczeństwa o umieszczeniu w publicznie dostępnym wykazie danych o wniosku (6.09. – 26.09.2001 r.), która niemalże zbiega się z datą nałożenia obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko (30.08.2001 r.) okazało się, że raport o którym mowa, nie został poddany procedurze określonej w art. 12 – 17 ustawy, co stanowi naruszenie przepisów dotyczących udziału społeczeństwa w postępowaniu w sprawie ochrony środowiska a także narusza treść art. 32 ustawy. Powiedziane dotychczas przesądza o konieczności stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji Wojewody [...], jak i objętej rozpoznaniem – na podstawie art. 135 p.s.a. – decyzji organu pierwszej instancji. Zgodnie bowiem z treścią art. 36 ustawy, jakiekolwiek naruszenie procedury udziału społeczeństwa w postępowaniu zmierzającym do wydania decyzji, o której mowa w art. 25 ust. 3 ustawy, powoduje jej nieważność z mocy prawa. Zawarta w art. 36 ustawy norma jest jasna i jednoznaczna. Wystarczającą wadą decyzji wywołującą jej nieważność jest niedopełnienie obowiązków nałożonych na organ treścią m.in. art. art. 12 – 17 ustawy, co Sąd stwierdził w niniejszej sprawie. Opisane naruszenie przepisów prawa stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji wymienioną w art. 156 §1 pkt 7 k.p.a., zatem – stosownie do treści art. 145 §1 pkt 2 p.s.a. – należało orzec, jak w sentencji. Stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, z wyżej przedstawionych powodów, czyni zbędnym odnoszenie się do zarzutów skargi oraz dalsze badanie legalności przedmiotowych aktów. Już teraz jednak nie sposób nie zauważyć, że decyzja Prezydenta Miasta [...] nie spełnia wymogów art. 107 § 3 k.p.a. Nie można bowiem uznać, że w decyzji zawarto jej uzasadnienie prawne i faktyczne, w sytuacji gdy organ ograniczył się jedynie do udzielenia odpowiedzi na zgłoszone przez Stowarzyszenie zastrzeżenia. Ponadto, po analizie treści wniosku złożonego przez Spółkę B można dojść do przekonania, że decyzja udzielająca pozwolenia na budowę wyszła poza zakres zgłoszonego zamierzenia budowlanego. Rozstrzygnięcie w punkcie drugim i trzecim wyroku oparto na treści art. 152 p.s.a. oraz treści art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 z późn. zm.) w związku z art. 97 § 2 cyt. wyżej ustawy Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI