II SA/WR 2743/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2005-12-09
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlaneroboty budowlanepozwolenie na budowęzgłoszeniesprzeciwzadaszenieschodyobiekt małej architekturyrozbudowa budynkuzasada dwuinstancyjności

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Wojewody dotyczącą sprzeciwu wobec zgłoszenia robót budowlanych z powodu braku uzasadnienia w decyzji organu pierwszej instancji i naruszenia zasady dwuinstancyjności.

Skarżący R. Ł. zgłosił zamiar zadaszenia schodów zewnętrznych, jednak Starosta wniósł sprzeciw, uznając, że wymagane jest pozwolenie na budowę. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił brak uzasadnienia decyzji Starosty i błędną interpretację przepisów Prawa budowlanego. WSA uchylił obie decyzje, wskazując na brak uzasadnienia w decyzji organu pierwszej instancji oraz naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

Sprawa dotyczyła sprzeciwu Starosty J. wobec zgłoszenia zamiaru przystąpienia do robót budowlanych polegających na zadaszeniu schodów zewnętrznych w budynku mieszkalnym. Starosta uznał, że roboty te wymagają pozwolenia na budowę, jednak jego decyzja nie zawierała właściwego uzasadnienia. Wojewoda D. utrzymał w mocy decyzję Starosty, argumentując, że zadaszenie schodów stanowi rozbudowę budynku. Skarżący R. Ł. kwestionował tę interpretację, twierdząc, że zgłoszone prace można zakwalifikować jako obiekt małej architektury lub urządzenie budowlane, nie wymagające pozwolenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Sąd uznał, że decyzja organu pierwszej instancji była wadliwa z powodu braku uzasadnienia, a organ odwoławczy nie mógł skutecznie usunąć tej wady, naruszając tym samym zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Sąd zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zadaszenie schodów zewnętrznych w budynku mieszkalnym, ze względu na jego konstrukcję i powiązanie z budynkiem, może być uznane za element rozbudowy budynku wymagający pozwolenia na budowę, a nie obiekt małej architektury czy urządzenie budowlane.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy administracji błędnie zakwalifikowały zgłoszone roboty jako wymagające pozwolenia na budowę, jednak ostatecznie uchylił decyzję z powodu wad proceduralnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

u.p.b. art. 30 § ust. 6 pkt 1

Ustawa - Prawo budowlane

Organ wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę.

Pomocnicze

u.p.b. art. 3 § pkt 6

Ustawa - Prawo budowlane

Definicja budowy.

u.p.b. art. 3 § pkt 9

Ustawa - Prawo budowlane

Definicja urządzeń budowlanych.

u.p.b. art. 3 § pkt 4

Ustawa - Prawo budowlane

Definicja obiektów małej architektury.

u.p.b. art. 29

Ustawa - Prawo budowlane

Roboty budowlane nie wymagające pozwolenia.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o niewykonalności decyzji.

k.p.a. art. 107

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Elementy decyzji administracyjnej.

k.p.a. art. 15

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dwuinstancyjności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja organu pierwszej instancji nie zawierała uzasadnienia. Organ odwoławczy nie mógł skutecznie usunąć wady braku uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji poprzez dokonanie własnej oceny stanu faktycznego, co narusza zasadę dwuinstancyjności.

Odrzucone argumenty

Zgłoszone roboty budowlane (zadaszenie schodów) wymagają pozwolenia na budowę, a nie tylko zgłoszenia. Zadaszenie schodów stanowi rozbudowę budynku mieszkalnego.

Godne uwagi sformułowania

Uzasadnienie decyzji stanowi integralną część decyzji. Braki w zakresie uzasadnienia stanowią o wadliwości tego aktu. Wydanie decyzji z pogwałceniem zasady dwuinstancyjności godzi w podstawowe prawa i gwarancje procesowe strony.

Skład orzekający

Alicja Palus

członek

Anna Siedlecka

przewodniczący-sprawozdawca

Halina Kremis

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wadliwość decyzji administracyjnych z powodu braku uzasadnienia i naruszenia zasady dwuinstancyjności."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania w sprawie zgłoszenia robót budowlanych i wymogów formalnych decyzji administracyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady postępowania administracyjnego, takie jak wymóg uzasadnienia decyzji i zasada dwuinstancyjności, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Brak uzasadnienia w decyzji administracyjnej może doprowadzić do jej uchylenia – lekcja z prawa budowlanego.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wr 2743/03 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2005-12-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-12-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Alicja Palus
Anna Siedlecka /przewodniczący sprawozdawca/
Halina Kremis
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
*Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA - Anna Siedlecka /sprawozdawca/ Sędzia NSA - Halina Kremis Asesor WSA - Alicja Palus Protokolant - Agnieszka Karcz po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi R. Ł. na decyzję Wojewody D. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu dotyczącego zgłoszenia zamiaru przystąpienia do robót budowlanych polegających na zadaszeniu schodów zewnętrznych w budynku mieszkalnym przy ul. W. P. [...] w J. W. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; III. zasądza od Wojewody D. na rzecz skarżącego kwotę 10 zl (słownie: dziesięć) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Sygn. akt II SA/Wr 2743/03 1
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Starosta J., działając na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.), wniósł sprzeciw w sprawie zgłoszenia zamiaru przystąpienia do robót budowlanych polegających na zadaszeniu schodów zewnętrznych w budynku mieszkalnym przy ul. W. P. [...] w J. W . W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że zgłoszone roboty są objęte obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę.
Od powyższej decyzji wnioskodawca R. Ł. wniósł odwołanie, w którym podnosi, że Starosta J. poza jednym stwierdzeniem o potrzebie uzyskania pozwolenia na budowę dla zgłoszonych robót, w ogóle nie uzasadnił swojej decyzji. Odwołujący kwestionuje wskazany w decyzji obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę dla wymienionych prac budowlanych. Zgłoszony do wykonania daszek o lekkiej konstrukcji drewnianej, zdaniem odwołującego może być zaliczony do urządzeń budowlanych związanych z budynkiem i zapewniających możliwość korzystania z tegoż budynku zgodnie z jego przeznaczeniem. Można też zgłoszona konstrukcję uznać za obiekt małej architektury usytuowany przy budynku od strony ulicy.
Art. 29 Prawa budowlanego wymienia szereg obiektów budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę. Wiele z nich to konstrukcje znacznie większe i bardziej skomplikowane niż propozycja zawarta w zgłoszeniu. Dlatego też uważa, że zamiar zainstalowania daszku podlega tylko zgłoszeniu.
Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Wojewoda D. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty J . Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego przez budowę należy rozumieć wykonanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. W przedmiotowej sprawie wykonanie zadaszenia betonowych schodów zewnętrznych w budynku mieszkalnym jest jedną z form rozbudowy istniejącego budynku mieszkalnego. Do wykonania takiego zadaszenia potrzebne są bowiem trwałe elementy konstrukcyjne wymagające takiego wykonania i powiązania z istniejącym budynkiem, które nie zagrażałyby bezpieczeństwu użytkowników tego budynku.
W art. 29 wymienionej ustawy określone zostało, jakie roboty budowlane nie wymagają pozwolenia na budowę, natomiast w art. 30 tej ustawy wymienione zostało jakiego rodzaju budowa oraz wykonywanie robót budowlanych wymagają zgłoszenia właściwemu organowi. Roboty budowlane objęte zgłoszeniem R. Ł., nie zostały wymienione ani w art. 29,
Sygn. akt II SA/Wr 2743/03
2
ani też w art. 30 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, dlatego też zdaniem organu II instancji wymagają uzyskania pozwolenia na budowę.
Organ odwoławczy wskazał również, że sugestie odwołującego jakoby wykonanie ww. zadaszenia można zaliczyć do urządzeń budowlanych bądź obiektu małej architektury, nie znajdują oparcia w przepisach art. 3 pkt 9 i art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego, które określają powyższe pojęcia.
W skardze na powyższą decyzję R. Ł. nie zgadza się z interpretacją Wojewody D., że zadaszenie schodów jest jedną z form rozbudowy istniejącego budynku mieszkalnego. Zdaniem skarżącego rozbudowa domu wiąże się z wykonaniem fundamentów, budową ścian i dachu, co w efekcie pozwala uzyskać dodatkową powierzchnię użytkową lub mieszkalną. W tej sytuacji nie znajduje uzasadnienia aby wykonanie zadaszenia mogło być uznane za rozbudowę budynku mieszkalnego.
Organ II instancji orzekł, że zgłoszona konstrukcja nie figuruje w ani w art. 29 ani też w art. 30 ustawy Prawo budowlane. Skarżący podkreśla, że nie zna takiej ustawy, która wylicza wszystkie rozwiązania i wszystkie szczegóły.
Skarżący podtrzymuje w całości swoje sugestie do zakwalifikowania zgłoszonych prac konstrukcyjnych albo do obiektu małej architektury (wymienione w art. 3 pkt 4 ustawy przypadki są przykładowe), albo też do urządzeń budowlanych ( art. 3 pkt 9 wymienia szereg przypadków, ale listy nie zamyka).
Skarżący uważa też , że zadaszenie nad schodami ma cechy wiaty (daszek wsparty na drewnianych słupkach, ażurowe ścianki).
Można też zgłoszenie, zdaniem skarżącego, potraktować jako remont budynku, nie wymagający zmian i wymiany elementów konstrukcyjnych budynku.
Wszystkie wymienione przez skarżącego przykłady nie wymagają pozwolenia na budowę.
Starosta J. mógł nałożyć obowiązek przedłożenia dodatkowych opisów, wyjaśnień. Nie skorzystał z tego prawa.
Organy obu instancji nie dokonały, zdaniem skarżącego, rzetelnej i wszechstronnej analizy prawa budowlanego do prawidłowego załatwienia jego sprawy.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodał ponadto, że wykonanie zadaszenia nad schodami jest elementem konstrukcyjnym, który ma być powiązany z istniejącą konstrukcją budynku i jest istotne też z punktu widzenia odległości istniejącego budynku od granicy działki.
Sygn. akt II SA/Wr 2743/03
3
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Sądowa kontrola decyzji administracyjnych polega na badaniu ich zgodności z prawem, a więc zgodności z przepisami prawa materialnego, jak i przepisami prawa procesowego. Tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa Sąd władny jest wzruszyć zaskarżoną decyzję.
Z istoty sądowej kontroli decyzji administracyjnych wynika, że sąd orzeka wedle stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego aktu administracyjnego, a wynikającego z akt sprawy. Przy czym, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Oznacza to, że granice rozpoznania skargi przez sąd wyznacza całokształt tylko prawnych aspektów i tylko tego stosunku admimstracyjnoprawnego , który objęty jest treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Wskazać należy, że niektóre obiekty budowlane oraz roboty budowlane, mimo że nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę, to jednak wymagają zgłoszenia właściwemu organowi. W art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) zawarto enumeratywne wyliczenie przypadków , w których wymagane jest dokonanie zgłoszenia.
Zgodnie z art. 30 ust. 2 w przypadku zgłoszenia robót budowlanych należy określić ich rodzaj, zakres i sposób wykonania oraz termin ich rozpoczęcia. Do zgłoszenia należy dołączyć oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz , w zależności od potrzeb, inne dokumenty, szkice i rysunki wymienione w tym przepisie.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane, w brzmieniu obowiązującym w dacie zapadłego rozstrzygnięcia. W myśl tego przepisu właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budową. Właściwy organ wnosi sprzeciw w drodze decyzji ( ust. 5).
W literaturze przedmiotu zróżnicowane są poglądy na to, czy zgłoszenie robót budowanych wszczyna postępowanie administracyjne w sprawie rozpatrzenia zgłoszenia (taki pogląd prezentują E. Frankiewicz i M. Szewczyk -artykuł Sam.Teryt. 2005/4/50 -t.4), czy też należy uznać, że zgłoszenie robót jest czynnością materialno-techniczną (ten pogląd prezentuje M.Laskowska-artykuł GSP 2005/14/435 -t.2).
Bez względu na to, który pogląd w sprawie jest prawidłowy, to przyjąć należy, że do wydania decyzji o sprzeciwie mają niewątpliwie zastosowanie
Sygn. akt II SA/Wr 2743/03 4
przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. A zatem decyzja o sprzeciwie powinna spełniać wymogi formalne art. 107 Kpa. Decyzja administracyjna składa się z elementów precyzyjnie wymienionych w tym przepisie, a w szczególności z osnowy (rozstrzygnięcia) i uzasadnienia. Obie te części stanowią jedność w znaczeniu materialnym i formalnym. Braki w tym zakresie stanowią o wadliwości tego aktu. A zatem uzasadnienie decyzji stanowi integralną część decyzji. Osnowa decyzji wyraża rezultat stosowania normy prawa materialnego do konkretnego wypadku, w kontekście konkretnych okoliczności faktycznych i materiału dowodowego. Uzasadnienie natomiast służy wyjaśnieniu rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji. Motywy decyzji powinny być więc tak ujęte, aby strona mogła zrozumieć i w miarę możliwości zaakceptować zasadność przesłanek faktycznych i prawnych , którymi kierował się organ przy załatwianiu sprawy wydaną decyzją ( patrz : wyrok NSA z 16.03.1998, sygn. USA 96/98 LEX nr 41681).
Wymagań tych nie spełnia decyzja organu I instancji, albowiem nie zawiera ona w istocie uzasadnienia. Zaś lakoniczność sformułowania w tzw. "uzasadnieniu" decyzji nie niesie żadnej merytorycznej treści. Nie można w związku z tym podzielić stanowiska organu odwoławczego, że decyzja organu I instancji jest zgodna z prawem, a co za tym idzie oparta na trafnej ocenie stanu faktycznego, skoro ocena taka nie została faktycznie dokonana przez organ I instancji. Wskazać przy tym należy, że kontrola decyzji w postępowaniu odwoławczym dotyczy całości decyzji, niezależnie od granic zaskarżenia.
Wadliwość ta nie mogła być w sposób prawnie skuteczny usunięta w postępowaniu odwoławczym, gdyż dokonanie wyłącznie przez organ odwoławczy oceny czy zgłoszenie zamiaru wykonania zadaszenia o konstrukcji drewnianej nad schodami do budynku mieszkalnego prowadzi w konsekwencji do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego ( art. 15 kpa). Do uznania bowiem, że zasada dwuinstancyjności została zrealizowana, nie wystarcza, że w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch organów różnych stopni. Konieczne jest by rozstrzygnięcia te zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez każdy z organów, który wydał decyzję, postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone. Z treści wydanej decyzji przez organ I instancji nie wynika, aby poczynione zostały jakiekolwiek ustalenia w zakresie dokonanego zgłoszenia.
Wydanie decyzji, w tym wypadku, z pogwałceniem zasady dwuinstancyjności godzi w podstawowe prawa i gwarancje procesowe strony i musi być ocenione jako naruszenie przepisów postępowania, które może mieć wpływ na wynik sprawy.
Z tych więc powodów, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI