II SA/WR 258/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2021-01-14
NSAinneŚredniawsa
prawo wodneopłaty za usługi wodnepobór zwrotnywody powierzchnioweWody PolskieNSAWSAdecyzja administracyjnaskarga administracyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę spółki na decyzję określającą opłatę stałą za pobór wód powierzchniowych, uznając, że nawet pobór zwrotny podlega opłacie stałej jako abonament za gotowość do świadczenia usługi wodnej.

Spółka złożyła skargę na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni we Wrocławiu określającą opłatę stałą za pobór wód powierzchniowych rzeki O. dla celów zasilania stawu. Spółka argumentowała, że jest to pobór zwrotny, który nie powinien podlegać opłacie zgodnie z Prawem wodnym i Dyrektywą UE. Organ administracji i Wojewódzki Sąd Administracyjny uznały jednak, że opłata stała stanowi abonament za gotowość do świadczenia usługi wodnej, niezależnie od charakteru poboru (zwrotny czy niezwrotny), dlatego skargę oddalono.

Spółka Z[...] sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni we Wrocławiu, która określiła dla niej opłatę stałą za pobór wód powierzchniowych rzeki O. w okresie od 1 stycznia 2020 r. do 31 grudnia 2020 r. w wysokości 4575,00 PLN. Spółka podnosiła, że pobór wody do zasilania stawu stanowi tzw. pobór zwrotny, który zgodnie z definicją w Prawie wodnym polega na poborze wody, po którym następuje jej odprowadzenie w tej samej ilości i bez przekształcenia w ścieki. Skarżąca argumentowała, że pobór zwrotny, poza specyficznymi przypadkami (elektrownie wodne, hodowla ryb), nie podlega opłacie, a jego celem jest jedynie przepływ wody, a nie jej zużycie czy zanieczyszczenie, co jest zgodne z zasadą zwrotu kosztów usług wodnych i zasadą „zanieczyszczający płaci” z Dyrektywy UE. Organ administracji i Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu nie podzieliły tego stanowiska. Sąd uznał, że opłata stała za pobór wód powierzchniowych ma charakter abonamentu za gotowość środowiska wodnego do udostępnienia zasobów, niezależnie od tego, czy pobór jest zwrotny, czy nie. W związku z tym, sąd oddalił skargę, stwierdzając brak naruszenia prawa materialnego lub procesowego przez organ.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, pobór zwrotny podlega opłacie stałej, która stanowi abonament za gotowość środowiska wodnego do świadczenia usługi wodnej, niezależnie od charakteru poboru.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że opłata stała ma charakter abonamentowy za gotowość do świadczenia usługi wodnej, a jej naliczenie nie zależy od tego, czy pobór jest zwrotny, czy nie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

Prawo wodne art. 271 § ust. 3

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Pomocnicze

Prawo wodne art. 35 § ust. 3 pkt 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Prawo wodne art. 268 § ust. 1

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Prawo wodne art. 16 § pkt 40

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

k.p.a.

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne

Argumenty

Skuteczne argumenty

Opłata stała za pobór wód powierzchniowych stanowi abonament za gotowość do świadczenia usługi wodnej, niezależnie od charakteru poboru (zwrotny czy niezwrotny).

Odrzucone argumenty

Pobór zwrotny wód powierzchniowych, polegający na poborze i odprowadzeniu wody w tej samej ilości bez jej zanieczyszczenia, nie podlega opłacie stałej. Naliczanie opłaty stałej za pobór zwrotny narusza Dyrektywę UE i zasadę zwrotu kosztów usług wodnych.

Godne uwagi sformułowania

opłata stała należy scharakteryzować jako abonament za korzystanie z usług wodnych i jest ona odzwierciedleniem gotowości środowiska wodnego do udostępnienia lub obciążenia zasobów wodnych. dla konieczności jej pokrywania bez znaczenia pozostaje okoliczność z jakim poborem wody mamy do czynienia (np. tak jak w rozpoznawanym przypadku z poborem zwrotnym.).

Skład orzekający

Halina Filipowicz-Kremis

przewodniczący

Olga Białek

członek

Władysław Kulon

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja opłat stałych za pobór wód powierzchniowych, w tym w przypadku poboru zwrotnego, oraz charakter opłaty stałej jako abonamentu za gotowość do świadczenia usługi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji poboru zwrotnego do zasilania stawu, a nie innych form poboru zwrotnego lub innych usług wodnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii opłat za korzystanie z zasobów wodnych, która może mieć znaczenie dla wielu podmiotów gospodarczych. Interpretacja opłaty stałej jako abonamentu jest kluczowa.

Czy pobór wody do stawu podlega opłacie? Sąd wyjaśnia charakter opłaty stałej.

Dane finansowe

WPS: 4575 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wr 258/20 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2021-01-14
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2020-05-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Halina Filipowicz-Kremis /przewodniczący/
Olga Białek
Władysław Kulon /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne
Wodne prawo
Sygn. powiązane
III OSK 5240/21 - Wyrok NSA z 2023-04-21
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
*Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 310
art. 271 ust. 3
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis, Sędziowie: sędzia WSA Olga Białek, sędzia WSA Władysław Kulon (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi Z [...] sp. z o.o. z siedzibą we W. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni we W.Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości opłaty stałej za pobór wód powierzchniowych oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu przez Z[...]W. Sp. z o.o. z siedzibą przy ul. W. [...] W. zastępowanej przez profesjonalnego pełnomocnika jest decyzja Dyrektora Zarządu Zlewni we W. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody (dalej jako: "PGWWP Zarząd Zlewni we W."), w przedmiocie określenia opłaty stałej za pobór wód powierzchniowych. Przystępując do orzekania Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu przyjął następujący stan faktyczny i prawny przedmiotowej sprawy wynikający z przedłożonych akt administracyjnych.
Dyrektor PGWWP Zarząd Zlewni we W. decyzją z dnia [...]r., nr [...], wydaną na podstawie art. 273 ust. 6 w związku z art. 268 ust. 1, art. 271 ust. 3, art. 298 pkt 1, art. 35 ust. 1, art. 14 ust. 2 i ust. 6 pkt. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2020 r. poz. 310 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej – k.p.a.) określił dla Z[...]Sp. z o. o. ul. W. [...], [...]W., za okres 1 stycznia 2020 r. - 31 grudnia 2020 r. opłatę stałą w wysokości [...]PLN (słownie zł: cztery tysiące pięćset siedemdziesiąt pięć zł) za pobór wód powierzchniowych rzeki O.
Na uzasadnienie organ wskazał, że w dniu 3 marca 2020 r. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Zarząd Zlewni we W.(dalej jako: "PGWWP Zarząd Zlewni we W.") na podstawie przepisu art. 271 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo wodne ustaliło, w formie informacji rocznej Spółce Z[...]W. Sp. z o. o., ul. W. [...], [...]W. za okres od 1 stycznia 2020 r. - 31 grudnia 2020 r. opłatę stałą w wysokości 4575,00 PLN (słownie zł: cztery tysiące pięćset siedemdziesiąt pięć) zł za pobór wód powierzchniowych rzeki O. W informacji tej wskazano, że opłatę należy uiścić w kwartalnych ratach płatnych w następujących terminach: za pierwszy kwartał - w terminie do 30 kwietnia 2020 r. w wysokości 1143,75 PLN (słownie zł: jeden tysiąc czterdzieści trzy złote 75/100), za drugi kwartał - w terminie do 31 lipca 2020 r. w wysokości 1143,75 PLN (słownie zł: jeden tysiąc sto czterdzieści trzy złote 75/100), za trzeci kwartał - w terminie do 31 października 2020 r. w wysokości 1143,75 PLN (słownie zł: jeden tysiąc sto czterdzieści trzy złote 75/100), za czwarty kwartał - w terminie do 31 stycznia 2021 r. w wysokości 1143,75 PLN (słownie zł: jeden tysiąc sto czterdzieści trzy złote 75/100). Powołana informacja roczna została doręczona Spółce Z[...]Sp. z o. o. w dniu 6 marca 2020 r.
W dniu 19 marca 2020 r. pismem z dnia 18 marca 2020 r. z zachowaniem 14 - dniowego terminu określonego w art. 273 ust. 2 Prawa wodnego, Z[...]Sp. z o. o. złożyła reklamację w której zakwestionowała zasadność naliczenia opłaty za pobór wód ustaloną w powołanej informacji kwartalnej ustalającej wysokość opłaty stałej za usługi wodne. Jednocześnie informując, że reklamujący (Z[...]Sp. z o. o.) posiada pozwolenie wodnoprawne wydane decyzją Marszałka Województwa D. znak [...]z dnia [...]r. na szczególne korzystanie z wód powierzchniowych O. dla potrzeb zasilania stawu o powierzchni 0,9 ha położonego na terenie Ogrodu Z. we W.u (działka nr [...], [...]; [...] i [...], AM-[...] obręb D., gm. W. w zakresie: poboru wody z rzeki O. (O. Miejska) w km 249+155, za pośrednictwem żelbetowej studzienki wlotowej S-l, z zamknięciem szandorowym w prowadnicach stalowych umocowanym w betonie, zlokalizowanej na prawym brzegu rzeki O., w ilości qmax = 50 l/s, Qmaxh = 180 m3/godz., Q;. = 4320 m3/dobę; odprowadzania wody do rzeki O.(S.O.) w km 0+461, za pośrednictwem istniejącego rurociągu kanalizacji deszczowej 600 mm w ilości qmax = 50 l/s, Qmaxh = 180 m3/godz., Qs. = 4320 m3/dobę. Ponadto Z. W. Sp. z o. o. wyjaśnia, że pobór wody do stawu zlokalizowanego na obszarze Ogrodu Z.we W. jest poborem zwrotnym o którym mowa w art. 16 pkt 40 Prawa wodnego, tj. pobór wód, po którym następuje odprowadzenie nieprzekształconych w ścieki wód w tej samej ilości, czyli bez jej definitywnego zużycia (utraty substratu), które skutkowałoby odprowadzeniem wody w ilości mniejszej niż pobrano. W przedmiotowym przypadku mamy zatem do czynienia z poborem i odprowadzaniem wody w takiej samej ilości. Dodatkowo podkreślić należy, iż nie mamy tu do czynienia z pogorszeniem jakości wody. a wręcz przeciwnie, jakość wody poprzez sedymentacje w stawach i naturalne procesy biologiczne ulega poprawie. W końcowym akapicie reklamujący zawarł stwierdzenie, że pobór wód w oparciu o decyzję wskazaną na wstępie reklamacji jest poborem zwrotnym, który nie podlega opłacie na gruncie obowiązującego Prawa wodnego, opłata ustalona w Informacji wskazanej na wstępie reklamacji nie jest zasadna. W treści reklamacji Z[...]przedstawiło również implementację art. 5 i 9 Dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. do przepisów Prawa wodnego art. 9 ust. 3 oraz art. 267 pkt 1 w oparciu o zwrot kosztów usług wodnych, który opiera się w szczególności o zasadę "zanieczyszczający płaci"/"użytkownik płaci", która uwzględniana jest również w art. 35 ust. 3 pkt 1, art. 268 ust. 1 pkt. 1 oraz art. 270 ust. 1 ustawy Prawo wodne. W dalszej części reklamacji Z[...]poruszyło kwestię poboru zwrotnego oraz przypadków wyróżnionych przez Prawo wodne dla celów elektrowni wodnych oraz chowu i hodowli ryb, gdzie stosuje się dla poboru zwrotnego odmienny od poboru wód sposób naliczania opłaty, więc w przypadku pozostałych przypadków poboru zwrotnego nie określonych w ustawie, Z[...]twierdzi, że opłata za usługi wodne nie powinna być naliczana, dodatkowo powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 26.09.2018 r., sygn. akt. II SA/Rz 590/18.
Zdaniem organu zdefiniowany w art. 16 pkt pkt 40 Prawa wodnego - pobór zwrotny rozumiany jako pobór wód, po którym następuje odprowadzenie nieprzekształconych w ścieki wód w tej samej ilości nie stanowi odrębnej od poboru wód, o którym mowa w art. 35 ust. 3 pkt 1 Prawa wodnego - usługi wodnej. Definicja poboru zwrotnego została wprowadzona na użytek ustalania opłaty za pobór wód do elektrowni wodnych oraz za pobór wód na potrzeby chowu i hodowli ryb, w których to przypadkach wskazany rodzaj poboru wód (zwrotny) - wpływa na sposób obliczania opłaty za pobór wody na te cele. Nie można jednak wyprowadzić z tych regulacji wniosku, że pobór wód na inne cele niż elektrownie wodne oraz na potrzeby chowu i hodowli ryb), po którym następuje odprowadzanie zwrotne w tej samej ilości i jakości nie jest objęty opłatą za usługi wodne za pobór wód. Wniosek ten jest bezpodstawny. Podmiot korzysta z usługi wodnej i swoją aktywnością wpływa na zasób wód. Oznacza to, że w innych przypadkach poboru wód, w których występuje pobór zwrotny - należy naliczać opłaty za pobór wód na zasadach ogólnych. Wskazuje na to znaczna większość przepisów prawnych art. 268 ust. 1, art. 271 ust. 3 oraz art. 298 pkt. 1, art. 35 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo wodne, :t. craku przepisów zwalniających z opłaty przy poborze wód rozumianym jako pobór zwrotny. Dodatkowo opierając się o dołączonej do reklamacji: decyzji nr 361 Wm Konserwatora Zabytków z dnia 2 listopada 1978 r., pismo z dnia 30 lipca 2008 r. mapy archiwalne I i II z 1864 r. oraz informacji z Rejestru Sądowego, można stwierdzić, że staw do którego pobierana jest woda na potrzeby zasilenia zgodnie z pozwoleniem wodnoprawnym znak [...]stanowi atrakcję jako zabytkowy element architektury krajobrazu oraz wiąże się z prowadzoną przez Z[...]działalnością rozrywkową i rekreacyjną. Dlatego też nie można odnieść się całkowicie do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie w sprawie sygn. akt. II SA/Rz 590/18, uwzględniając Z[...]jako podmiot niekorzystający z wody w przypadku gdy z poboru wód korzysta na potrzeby zasilania stawu. Pod koniec Z[...] odniosło się do konieczności wyjaśnienia celu poboru wód na podstawie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 25 września 2018 r., sygn. akt IISA/Wr 500/18. W tym gdy cel poboru - zasilanie stawu jest określony w pozwoleniu wodnoprawnym oraz w oparciu przekazane przez Z[...]dowody, można tylko potwierdzić, że zasilanie stawu wodami jest powiązane z działalnością Z[...], w związku z czym występuje również konieczność ustalenia opłaty stałej za usługę wodną pobór wód powierzchniowych, z uwzględnieniem zasady użytkownik płaci" przytoczonej przez Z[...]w treści reklamacji.
Dyrektor Zarządu Zlewni we W. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie nie uznał reklamacji Z[...], gdyż analiza dokumentów wskazuje, że reklamacja jest niezasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Z pozwolenia wodnoprawnego z dnia [...]r. oraz dołączonych dowodów niewątpliwie wynika, że udzielone ono zostało na pobór wód powierzchniowych na potrzeby zasilania stawu położonego na terenie Ogrodu Z. Takie korzystanie z wód stanowi usługę wodną określoną w art. 35 ust. 3 pkt 1 Prawa wodnego, która na podstawie art. 268 ustawy objęta została obowiązkiem opłatowym. Pobór zwrotny zgodnie z art. 16 pkt. 40 Prawa wodnego, to pobór wód, po którym następuje odprowadzanie nieprzekształconych w ścieki wód i nie stanowi odrębnej od poboru wód, o którym mowa w art. 35 ust. 3 pkt 1 Prawa wodnego usługi wodnej. Przepis art. 273 ust. 6 Prawa wodnego stanowi, że w razie nieuznania reklamacji właściwy organ określa wysokość opłaty za usługi wodne w drodze decyzji.
Spółka Z[...]Sp. z o. o. korzysta z usługi wodnej pobór wód powierzchniowych na podstawie pozwolenia wodnoprawnego znak [...]z dnia 4 grudnia 2008 r. - wydanego przez Marszałka Województwa D.na pobór wód powierzchniowych w ilości Qmaxh=180 m3/godz, co oznacza, że zgodnie z art. 298 pkt 1 oraz art. 268 ust. 1 Prawa wodnego obowiązana jest ponosić opłatę za usługę wodną pobór wód powierzchniowych, będącą poborem zwrotnym na podstawie art. 35 ust. 3 pkt 1 oraz art. 16 pkt 40 ustawy Prawo wodne.
W rozpoznawanej sprawie zaistniała przesłanka obligująca Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich we W. do wydania decyzji określającej wysokość opłaty stałej za okres 1 stycznia 2020 - 31 grudnia 2020 r. w wysokości 4575,00 PLN (słownie zł: cztery tysiące pięćset siedemdziesiąt pięć) za pobór wód powierzchniowych rzeki O., albowiem reklamacja Spółki Z[...]Sp. z o.o. nie została uznana przez PGWWP Zarząd Zlewni we W. Określenia wysokości opłaty Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich dokonał w oparciu o normę prawną art. 271 ust. 3 ustawy - Prawo wodne, jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty wynoszącej 250,00 zł, czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 366 dni i maksymalnej ilości wód powierzchniowych, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego w ilości 180,00 m3/h i wynoszącym po przeliczeniu 0,05 m3/s. Przeliczenia dokonano zgodnie z dodanym do ustawy Prawo wodne art. 552a, który obowiązuje od 1 stycznia 2020 r.. Wysokość jednostkowej stawki opłaty stałej została określona w § 15 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz. U poz. 2502, dalej jako: "rozporządzenie").
W skardze na decyzję Z[...]Spółka z o.o., zaskarżyła decyzję w całości zarzucając I. naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy tj. 1) art. 9 Dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej (Dz.U.UE.L.2000.327.1 z 22 grudnia 2000 r.) poprzez jego niezastosowanie i ustalenie opłaty stałej za zwrotny pobór wody, który sprowadza się wyłącznie do przepływu wody i nie ma wpływu na stan i jakość wód, 2) art. 9 ust. 3 w zw. z art. 16 pkt 24) i 25) ustawy Prawo wodne poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji ustalenie opłaty stałej za pobór zwrotny wody, który sprowadza się wyłącznie do przepływu wody, 3) art. 35 ust. 3 pkt 1) ustawy Prawo wodne poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na ustaleniu, iż "pobór zwrotny" stanowi rodzaj "poboru wód" i w konsekwencji ustalenie opłaty stałej za pobór zwrotny wód, który sprowadza się wyłącznie do przepływu wody, 4) art. 16 pkt 40) ustawy Prawo wodne poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie polegające na uznaniu, iż "pobór zwrotny" stanowi rodzaj poboru wód i ustalenie opłaty stałej za zwrotny pobór wody, który sprowadza się wyłącznie do przepływu wody, 5) art. 268 ust. 1 ustawy Prawo wodne poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na ustaleniu, iż "pobór zwrotny" stanowi rodzaj "poboru wód" i w konsekwencji ustalenie opłaty stałej za zwrotny pobór wód, który sprowadza się wyłącznie do przepływu wody, 6) art. 271 ust. 1 ustawy Prawo wodne poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie polegające na ustaleniu, iż "pobór zwrotny" stanowi rodzaj "poboru wód" i ustalenie opłaty stałej za zwrotny pobór wody, który sprowadza się wyłącznie do przepływu wody, 7) art. 271 ust. 3 ustawy Prawo wodne poprzez jego zastosowanie i ustalenie opłaty stałej za zwrotny pobór wody, który sprowadza się wyłącznie do przepływu wody;
II. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. 1) art. 6 i 7 k.p.a. poprzez ustalenie opłaty pomimo braku podstawy prawnej do jej naliczenia, 2) art. 7, 8 i 77 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy i prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania do władzy publicznej, w szczególności niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy; 3) art. 7a § 1 k.p.a. w zw. z art. 14 ust. 2 Prawa wodnego, poprzez jego niezastosowanie przez organ i pomimo istnienia wątpliwości co do treści norm prawnych: art. 271 ust. 1, 268 ust. 1 w zw. z art. 16 pkt 40) Prawa wodnego, art. 270 ust. 4 i 275 oraz art. 9 ust. 3 Prawa wodnego rozstrzygnięcie tych wątpliwości na niekorzyść skarżącego; 4) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieprzedstawienie argumentów prowadzących do wskazanej przez organ interpretacji przepisów Prawa wodnego tj. art. 271 ust. 1, 268 ust. 1 w zw. z art. 16 pkt 40 i art. 270 ust. 4 i 275 oraz 9 ust. 3 ustawy Prawo wodne. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Na uzasadnienie skarżąca wskazała, iż wejście w życie z dniem 1 stycznia 2018 r. ustawy Prawo wodne było wynikiem realizacji spoczywającego na Rzeczypospolitej Polskiej obowiązku implementacji do krajowego porządku prawnego Dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej (Dz.U.UE.L.2000.327.1 z dnia 22 grudnia 2000 r.), zwanej dalej Ramową Dyrektywą Wodną. Zgodnie z motywem 38 Ramowej Dyrektywy Wodnej - "(...) Zasada zwrotu kosztów usług wodnych, w tym kosztów ekologicznych i dotyczących zasobów, związanych ze szkodami lub negatywnym wpływem na środowisko wodne, powinna być uwzględniona, w szczególności zgodnie z zasadą "zanieczyszczający płaci". (...)". Art. 9 Ramowej Dyrektywy Wodnej nakazuje Państwom Członkowskim uwzględnić zasadę zwrotu kosztów usług wodnych, włączając koszty ekologiczne i materiałowe, uwzględniając analizę ekonomiczną wykonaną zgodnie z Załącznikiem III oraz w szczególności zgodnie z zasadą "zanieczyszczający płaci" (...)". Zasady zostały przeniesione na grunt Prawa wodnego, w którym - art. 9 ust. 3 stanowi: "Gospodarowanie wodami opiera się na zasadzie zwrotu kosztów usług wodnych, uwzględniających koszty środowiskowe i koszty zasobowe oraz analizę ekonomiczną.", przy czym "koszty środowiskowe" zostały zdefiniowane w art. 16 pkt 24) i rozumie się przez to "wartość materialną strat w środowisku powodowanych przez korzystanie z wód", zaś koszty zasobowe - w art. 16 pkt 25) rozumie się przez to "wartość utraconych korzyści, które mogłyby być osiągnięte, gdyby zasoby wodne i ich zdolność do samoodtwarzania nie były zmniejszane przez podmioty aktualnie je użytkujące".
W uzasadnieniu do projektu ustawy Prawo wodne wskazano, że Ramowa Dyrektyw i Wodna podkreśla konieczność zastosowania instrumentów ekonomicznych w celu racjonalizacji użytkowania zasobów i wynikających z tego strat w środowisku. Zgodnie z art. 5, art. 9 ust. 1 oraz załącznikiem III do Ramowej Dyrektywy Wodnej, kraje członkowskie Unii Europejskiej są zobowiązane do opracowania analiz ekonomicznych korzystania z wody dla każdego obszaru dorzecza z uwzględnieniem zwrotu kosztów usług wodnych, który opiera się w szczególności na zasadzie "zanieczyszczający płaci"/"użytkownik płaci". Analiza zwrotu kosztów wymaga również uwzględnienia kosztów środowiskowych oraz zasobowych (Druk nr 1529; Rządowy projekt ustawy - Prawo wodne). Interpretacji przepisów nakładających obowiązek uiszczania opłat za usługi wodne, w tym art. 271 ust. 1 Prawa wodnego należy dokonywać z uwzględnieniem motywów Ramowej Dyrektywy Wodnej, przepisów, uzasadnienia, biorąc pod uwagę w szczególności zasady w nich określone. Powyższe regulacje zakładają wprowadzenie "instrumentów ekonomicznych", za pomocą których realizowane będą zasady "zwrotu kosztów usług wodnych" oraz zasady "zanieczyszczający płaci". Koszty powinny być powiązane z działaniami skutkującymi "kosztami środowiskowymi" lub "kosztami zasobowymi". Za niedopuszczalną należy zatem uznać taką interpretację przepisów, która prowadzi do nieuzasadnionego obciążenia podmiotu należnościami za usługi wodne, wbrew przyjętym celom i zasadom wprowadzonych instrumentów finansowych, w szczególności gdy obciążenie takie nie stanowiłoby rekompensaty za wykorzystanie, zużycie wody. Opłaty za usługi wodne zgodnie z art. 267 pkt 1) Prawa wodnego są bowiem jednym z instrumentów ekonomicznych służących gospodarowaniu wodami. Katalog instrumentów ekonomicznych ustawodawca wprowadził realizując wytyczne Ramowej Dyrektywy Wodnej oraz zasadę określoną w art. 9 ust. 3 Prawa wodnego. Służą one gospodarowaniu wodami, i mają przyczynić ma się do efektywnego i sprawnego gospodarowania zasobami wodnymi oraz do wydatkowania środków na działania związane z zapewnieniem dostępności wód o odpowiednich parametrach jakościowych i we właściwej ilości. Pobór wód powierzchniowych ustawodawca zaliczył do usług wodnych (art. 35 ust. 3 pkt 1 Prawa wodnego). Konsekwentnie w art. 268 ust. 1 pkt 1) Prawa wodnego ustawodawca przewidział obowiązek zapłaty za pobór wód powierzchniowych.
Opłata za pobór składa się z opłaty stałej i zmiennej (art. 270 ust. 1 Prawa wodnego). Ustawodawca jednak obok "poboru" skonstruował także pojęcie "poboru zwrotnego" - zdefiniowane w art. 16 pkt 40) ustawy Prawo wodne. Zgodnie z tą definicją "ilekroć w ustawie jest mowa o poborze zwrotnym rozumie się przez to pobór wód, po którym następuje odprowadzenie nieprzekształconych w ścieki wód w tej samej ilości." Podkreślić przy tym należy, iż ustawodawca wyodrębniając pojęcie i wprowadzając instytucję "poboru zwrotnego" konsekwentnie odrębnie uregulował także obowiązek opłat za pobór zwrotny tj. jest on uregulowany autonomicznie, w oderwaniu od klasycznego poboru wód. W ramach poboru zwrotnego - przepisy prawa wodnego przewidują dwie formy korzystania z wód, od których pobierana jest opłata tj. pobór zwrotny wód do celów elektrowni wodnych (art. 270 ust. 4 Prawa wodnego) oraz pobór zwrotny wód na potrzeby chowu i hodowli ryb (art. 275 ust. 1 Prawa wodnego). Przy czym pobierana w tych przypadkach - opłata zmienna - w pierwszym przypadku - uzależniona jest od faktycznej ilości wyprodukowanej energii oraz faktycznej ilości pobranej bezzwrotnie wody, zaś w drugim przypadku - opłata zmienna ma charakter ryczałtowy i uzależniona jest od maksymalnej możliwej ilości poboru wody, jaka określona jest w pozwoleniu wodnoprawnym, przy czym jednostkowe stawki opłat określonych za taki pobór ustalone są na znacznie niższym poziomie niż w przypadku poboru bezzwrotnego. Zatem w tych dwóch przypadkach poboru zwrotnego - ustawodawca przewidział jedynie obowiązek ponoszenia opłat zmiennych - w przypadkach wskazanych w art. 270 ust. 4 Prawa wodnego - za korzyść, jaką podmiot dokonujący poboru uzyskał, a którą stanowi wyprodukowana energia. W drugim przypadku natomiast (art. 275 ust. 1 Prawa wodnego) - pobiera się znacznie niższe opłaty zmienne ryczałtowe także za korzyści związane z chowem i hodowlą ryb. Natomiast innych przypadków zwrotnego poboru wód ustawodawca nie reguluje tj. nie ustanawia w ogóle opłat w tym zakresie. Wprowadzenie opłat za "pobór zwrotny" w powyżej określonych przypadkach można uznać za uzasadnione z uwagi na szczególne, wskazane przez ustawodawcę korzyści, osiągane przez podmioty dokonujące "poboru zwrotnego" w ściśle określonych celach. Wbrew stanowisku organu - zaprezentowanym w zaskarżonej decyzji - brak jest podstaw, by wobec tej regulacji prawnej - na zasadzie analogii - pobierać opłatę w innych przypadkach poboru zwrotnego, uzasadniając to walorami krajobrazowymi, czy też atrakcyjnością elementu architektury krajobrazu. Nie stanowią one bowiem ani kosztu zasobowego, ani kosztu środowiskowego, które uzasadniałyby konieczność rekompensaty w postaci opłat za wykorzystanie wody (koszt zasobowy) lub jej zanieczyszczenie (koszt środowiskowy).
Nie można się zgodzić ze stanowiskiem organu, iż walory "estetyczne" stanowią korzyści uzasadniające ustalenie i pobór opłat. Zatem obowiązek opłat za pobór zwrotny został uregulowany przez ustawodawcę w sposób odrębny od obowiązku opłat za pobór (klasyczny). Przy czym w zakresie poboru zwrotnego wód ustawodawca przewidział wyłącznie dwa przypadki uiszczania opłat (pobór wód do celów elektrowni wodnych oraz pobór wód na potrzeby chodu i hodowli ryb). Inne przypadki poboru zwrotnego nie zostały przez ustawodawcę w ogóle uregulowane w zakresie obowiązku uiszczania opłat i brak jest podstawy prawnej do ustalania opłat w tych przypadkach. Opłata za usługi wodne ma charakter publiczny, przymusowy, bezzwrotny, wynika z ustawy i stanowi opłatę za wykorzystanie określonej wartości publicznej, która wskutek tego zostaje uszczuplona. Od podatku odróżnia ją zatem to, iż nie jest nieodpłatna. Opłata ta stanowi bowiem ekwiwalent wykorzystywanej wartości publicznej. Jej wysokość odpowiada uszczuplonej wartości publicznej. Zatem proponowana przez organ interpretacja, iż pozostałe rodzaje "poboru zwrotnego" skutkują obowiązkiem opłaty jak za pobór "klasyczny" pozostawałaby w sprzeczności z konstrukcją i charakterem tej opłaty. Wówczas takie same opłaty uiszczałby podmiot, który pobiera wodę bezzwrotnie i podmiot, który odprowadza pobraną wodę w takiej samej ilości, niezanieczyszczoną, pomimo iż wykorzystanie przez nic- danej wartości publicznej diametralnie się różni. Dodatkowo - w tym przypadku -skarżąca (która nie osiąga wymiernych korzyści) ponosiłaby opłaty stałe za pobór zwrotny, a podmioty, które te korzyści osiągają - są z tej opłaty zwolnione. Brak jest także logiki w interpretacji proponowanej przez organ, by tylko w dwóch przypadkach ustawodawca uregulował opłaty za "pobór zwrotny" odmiennie od opłat za pobór "klasyczny" tj. w przypadku wykorzystywania wód na chów i hodowlę ryb oraz do celów elektrowni wodnych. W pozostałych natomiast przypadkach wg interpretacji organu - należy pobierać opłaty jak za pobór klasyczny. Oznaczałoby to, że opłata zmienna za "pobór zwrotny" na inne cele jest ustalana w wysokości wyższej (tj. tak jak przy poborze klasycznym), nawet wtedy gdy brak jest uzasadnienia do pobierania opłat - jak w przypadku "chowu i hodowli ryb" lub do celów elektrowni wodnej, zaś opłata stała - w tych przypadkach nie jest pobierana, a w pozostałych przypadkach poboru zwrotnego - jest pobierana na takich samych zasadach - jak przy poborze klasycznym, nawet wówczas gdy pobór wód nie wiąże się z wymiernymi korzyściami po stronie podmiotu dokonującego poboru zwrotnego, tak jak ma to miejsce w przedmiotowym przypadku. Dodatkowo taka interpretacja skutkowałaby bezcelowością wprowadzenia przez ustawodawcę instytucji "poboru zwrotnego". Skarżący w pełni aprobuje i przytacza celem uzasadnienia niniejszej skargi pogląd wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w wyroku z dnia 26 września 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 590/18 (LEX nr 2568293), iż "ustawodawca regulując opłaty w sposób powyżej opisany - "nałożył obciążenia w stopniu proporcjonalnym do wartości, które chce w ten sposób chronić, bądź uzyskać rekompensatę za ich całkowite lub częściowe wyeksploatowanie". Pobór "klasyczny" wód powierzchniowych nie został prawnie zdefiniowany, ale wobec rozróżnienia poboru "klasycznego" i "poboru zwrotnego" - należy przyjąć, iż przez pobór "klasyczny" ustawodawca rozumie sytuacje, w których dochodzi do pobrania wód "bezzwrotnie" lub wprawdzie z odprowadzeniem wód pobranych, ale przekształconych w ścieki. Celem opłat jest bowiem rekompensata za wykorzystanie, zużycie wody. W sytuacji gdy woda zostaje pobrana zwrotnie, a więc po poborze wraca do zasobu w takiej samej ilości, bez zanieczyszczenia, tak ustalony cel odpada, gdyż żadna wartość publiczna nie została wykorzystana lub zużyta. Ustawodawca zdecydował się określić opłatę za pobór zwrotny jedynie wtedy, gdy podmiot, który go realizuje uzyskuje z tego tytułu określone korzyści - wyprodukował energię elektryczną, albo prowadzi chów i hodowlę ryb w zbiornikach przepływowych. Brak jest zatem podstaw by inne formy zwrotnego poboru traktować jako pobór "klasyczny" i obciążać opłatami za usługę wodną." W konsekwencji "pobór zwrotny wód, poza przypadkami określonymi w art. 270 ust. 4 i 275 Prawa wodnego -nie podlega opłacie za usługę wodną."
Dla ustalenia opłaty istotne jest zatem dla jakich celów i jakich potrzeb pobór wody następuje oraz czy jest to pobór zwrotny, czy woda odprowadzana ma taką samą ilość i jakość. W tym postępowaniu organ natomiast uznał, iż bez wpływu na obowiązek opłatowy ma fakt, że zgodnie z pozwoleniem wodnoprawnym, pobierane wody odprowadzane są do rzeki O. w ilościach, które odpowiadają określonym w pozwoleniu ilościom pobieranych wód. Żadnych z istotnych okoliczności organ jednak nie ustalił. Ograniczył się jedynie do lakonicznego stwierdzenia, iż "podmiot korzysta z usługi wodnej i swoją aktywnością wpływa na zasób wód." Dokonując ustaleń i ocen organ określając wysokość opłaty stałej za usługi wodne nie może poprzestać na treści pozwoleń wodnoprawnych wydanych przed wejściem w życie ustawy Prawo wodne, które nie musiały precyzyjnie określać celu poboru wód. Konieczne jest dokładne wyjaśnienie celu poboru wód i okoliczności istotnych z punktu widzenia celu wprowadzenia przedmiotowych instrumentów ekonomicznych (tak: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 25 września 2018 r., II SA/Wr 500/18). Tego w niniejszym postępowaniu organ nie uczynił.
Pobór wody do stawu zlokalizowanego na obszarze Ogrodu Z. we W.jest poborem zwrotnym, o którym mowa w art. 16 pkt 40) Prawa wodnego tj. jest to pobór wód, po którym następuje odprowadzenie nieprzekształconych w ścieki wód w tej samej ilości, czyli bez jej definitywnego zużycia (utraty substratu), które skutkowałoby odprowadzeniem wody w ilości mniejszej niż pobrano oraz bez jej zanieczyszczenia. W przedmiotowym przypadku mamy zatem do czynienia z poborem i odprowadzaniem niezanieczyszczonej wody w takiej samej ilości, jaka została pobrana, a zatem pobrana woda wraca do zasobu, a w konsekwencji stan wód nie ulega zmianie. Dodatkowo podkreślić należy, iż nie mamy tu do czynienia z pogorszeniem jakości wody, a wręcz przeciwnie, jakość wody poprzez sedymantację w stawach i naturalne procesy biologiczne ulega poprawie. Podkreślić należy także iż w tym wypadku skarżący nie wykorzystuje także "sił fizycznych" przepływającej wody. W żaden sposób nie dochodzi do uszczuplenia wartości wody, jako dziedzictwa, które na gruncie Ramowej Dyrektywy Wodnej oraz prawa krajowego, podlega ochronie. W konsekwencji brak jest podstaw do stosowania instrumentów finansowych w tym przypadku. Dodatkowo skarżący wskazuje, iż staw znajduje się na terenie ogrodu z. od 1864 r. i przez cały ten okres staw ten był zasilany wodami z rzeki O. Stanowi on zatem stały element krajobrazu i nie został on zbudowany przez skarżącą na jej potrzeby, a jedynie skarżąca ponosiła i nadal ponosi koszty związane z jego utrzymaniem, w tym koszty robót określonych w pozwoleniu wodnoprawym z 4 grudnia 2008 r. Ta okoliczność wynika z dołączonych do reklamacji dokumentów, jak i dokumentów znajdujących się w aktach sprawy dot. pozwolenia wodnoprawnego, a w szczególności kserokopii map z 1864 r. tj. mapy I - na której zaznaczony jest staw oraz miejsca: poboru wody z O. (niem. Zufluss - pobór; rohr - rura) i odpływu wody do O. (niem. Abfluss - odpływ; rohr - rura) oraz mapy II - na której zaznaczone są zawory (niem. Verschluss Ventil). Skarżąca ponosząc koszty utrzymania stawów, nie osiąga przy tym żadnych korzyści, które mogłyby uzasadniać konieczność ponoszenia opłat, tak jak ma to miejsce w przypadkach określonych w art. 270 ust. 4 i 275 ust. 1 Prawa wodnego, w szczególności korzyści takich nie można upatrywać w walorach estetycznych. Skarżąca w żaden sposób nie wpływa także na stan wód. Brak jest zatem podstaw do stosowania w przedmiotowym przypadku wobec Skarżącej instrumentów finansowych. Dodatkowo strona podkreśla, iż Ogród Z.(część stara) we W., na której zlokalizowany jest przedmiotowy staw - jest wpisany do rejestru zabytków, co uniemożliwia swobodne dysponowania ww. stawem i podejmowanie działań, które z ekonomicznego punku widzenia byłyby w takiej sytuacji uzasadnione. Powyższe wynika z decyzji z 29 listopada 1978 r. i pisma z dnia 30 lipca 2008 r. (złożonych przy reklamacji).
Wobec powyższego brak jest uzasadnienia prawnego i faktycznego do przyjęcia, iż zwrotny pobór wody do stawu zlokalizowanego na terenie należącym do skarżącej podlega opłacie stałej na gruncie obowiązującego Prawa wodnego. Wobec przedstawionej argumentacji nie sposób bowiem uznać, iż Prawo wodne ustanawia obowiązek uiszczania opłat w sytuacji, gdy mamy do czynienia z poborem zwrotnym tj. poborem wód i odprowadzaniem niezanieczyszczonych wód w takiej samej ilości, co nie ma żadnego wpływu na stan tych wód, ani też nie stanowi żadnego z dwóch przypadków określonych w art. 270 ust. 4 i 275 Prawa wodnego, w których i tak przewidziany jest wyłącznie obowiązek ponoszenia opłat zmiennych. W konsekwencji ustalając opłatę stałą za zwrotny pobór wody organ naruszył wskazane na wstępie przepisy prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy, gdyby bowiem zastosował wskazany na wstępie skargi art. 9 Ramowej Dyrektywy Wodnej oraz art. 9 ust. 3 Prawa wodnego oraz prawidłowo zinterpretował art. 35 ust. 3 pkt 1, art. 268 ust. 1, art. 271 ust. 1, art. 16 pkt 40) nie ustaliłby po stronie skarżącej, obowiązku opłaty, określonej w decyzji w przedmiotowym przypadku, a tym samym nie doszłoby do naruszenia 271 ust. 1 i 271 ust. 3 Prawa wodnego.
Z daleko idącej ostrożności procesowej skarżący podnosi, iż nawet gdyby przedstawioną argumentację uznać za niewystarczającą do jednoznacznego ustalenia braku obowiązku uiszczenia opłat - to w świetle wyżej przedstawionych argumentów - nie sposób przyjąć, by przepisy Prawa wodnego nie pozostawiały wątpliwości co do obowiązku uiszczania opłat w przypadku poboru zwrotnego. Ewentualne wątpliwości interpretacyjne w tym zakresie powinny natomiast być rozstrzygnięte zgodnie z art. 7a § 1 k.p.a. Przepis ten ma zastosowanie w tej sprawie, zgodnie z art. 14 ust. 2 Prawa wodnego. Adresatem art. 7a § 1 k.p.a. jest przede wszystkim organ prowadzący postępowanie. Przepis ten wprowadza zasadę "in dubio pro libertate", zgodnie z którą wątpliwości co do stanu prawnego należy rozstrzygnąć na korzyść strony, która nie może być obciążana ryzykiem skutków niejasności przepisów. Zgodnie z zasadami demokratycznego państwa prawnego strona nie może ponosić negatywnych konsekwencji nieprecyzyjnego określenia obowiązków w ustawie. Jeżeli zatem możliwe jest różne rozumienie obowiązujących przepisów prawnych i każda z wersji interpretacyjnych jest uzasadniona, istniejącą wątpliwość należy rozstrzygać na korzyść strony. Zatem wobec rozróżnienia przez ustawodawcę w Prawie wodnym instytucji: "pobór wód" oraz "zwrotny pobór wód" - nie można instytucji tych utożsamiać i uznać jednoznacznie, iż "zwrotny pobór wód" stanowi rodzaj "poboru wód", a w konsekwencji także poza przypadkami określonymi w art. 270 ust. 4 i 275 ust. 1 Prawa wodnego podlega opłacie jak za klasyczny "pobór wód". W katalogu usług wodnych, za które pobiera się opłaty nie został wskazany "zwrotny pobór wód". Cel ustawy, który wynika z treści Ramowej Dyrektywy Wodnej oraz art. 9 ustawy Prawo wodne - zakłada wprowadzenie instrumentów finansowych - wyłącznie w przypadkach ponoszenia straty lub osiągania korzyści w wyniku korzystania z wód. W przypadku "poboru zwrotnego" wykonywanego przez skarżącego stosowanie instrumentów finansowych nie mieści się w celu ustawodawcy wprowadzenia regulacji Prawa wodnego i nie jest zgodna z jej przepisami, ani charaktem/konstrukcją opłaty za usługi wodne jako ekwiwalentu za korzystanie z wartości publicznej. Przepisy natomiast przewidują wyłącznie dwie podstawy do pobierania opłat za "pobór zwrotny" - i to wyłącznie opłat zmiennych - art. 270 ust. 4 i 275 ust. 1 Prawa wodnego.
Stan faktyczny sprawy nie mieści się w hipotezie żadnego z tych przepisów. Dodatkowo skarżący podnosi, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazuje, iż skarżący "(...) swoją aktywnością wpływa na zasób wód". Organ w żaden sposób nie wykazał tego stwierdzenia, ani też nie określił w jaki sposób/jak skarżący "wpływa na zasób wód". W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ podkreślił, iż "pobierane wody odprowadzane są do rzeki O. w ilościach, które odpowiadają określonym w pozwoleniu ilościom pobieranych wód", przyznając tym samym, iż ilość pobranych i odprowadzonych wód jest taka sama. Pozostaje to w sprzeczności z twierdzeniem, iż skarżący "wpływa na zasób wód." Skoro skarżący w ramach poboru zwrotnego pobiera i odprowadza taką samą ilość wód, która nie jest zanieczyszczona, a wręcz jest ulepszona - nie sposób przyjąć, by skarżący w jakikolwiek sposób wpływał na zasób wód, a w konsekwencji zobowiązany był do ponoszenia opłat.
Nie można zgodzić się z przyjętym przez organ poglądem, iż okoliczność ta nie ma wpływu na obowiązek uiszczenia opłaty, zwłaszcza biorąc pod uwagę podstawowy cel wprowadzenia instrumentów finansowych określonych w ustawie Prawo wodne i zasady ich ponoszenia oraz charakter opłat za usługi wodne (opłata za wykorzystanie określonej wartości publicznej). Strona podkreśla, iż organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazuje, że skarżący wpływa na zasób wód, przez co pośrednio przyznaje, iż okoliczność ta jest relewantna dla ustalenia obowiązku opłaty, jednak pomimo to okoliczności tej nie wykazuje. Ogranicza się bowiem do stwierdzenia, iż skarżący "pobiera i odprowadza tą samą ilość wód" i "wpływa na zasób wód."
Gdyby zamiarem ustawodawcy było traktowanie "poboru zwrotnego" na równi z "poborem" klasycznym, nie byłoby potrzeby wprowadzania odrębnej instytucji "poboru zwrotnego" do ustawy. Wprowadzenie do art. 16 pkt 40) Prawa wodnego definicji poboru zwrotnego wyraźnie oddziela dwa pojęcia "poboru" klasycznego oraz "poboru zwrotnego". Skarżący nie podziela argumentacji organu, iż definicja "poboru zwrotnego" została wprowadzona na użytek ustalania opłaty za pobór wód do celów elektrowni wodnych oraz za pobór wód na potrzeby chowu i hodowli ryb. Gdyby w istocie tak było ustawodawca w strukturze tej definicji uwzględniłby cel poboru wód i wskazałby w definicji te cele. Ustawodawca natomiast definiuje "pobór zwrotny" jako "pobór wód, po którym następuje odprowadzenie nieprzekształconych w ścieki wód w tej samej ilości", niezależnie od podmiotów, które tą wodę pobierają i celów poboru. Zatem "pobór zwrotny" nie ogranicza się tylko na potrzeby elektrowni wodnych lub chowu i hodowli ryb. Tym samym brak jest podstaw do przyjęcia, iż wprowadzenie tej definicji przez ustawodawcę służy wyłącznie uregulowaniu poboru zwrotnego w tych celach, a w konsekwencji zasadne jest twierdzenie skarżącej, iż ustawodawca wprowadza odrębną od "poboru" kategorię "poboru zwrotnego", która nie stanowi rodzaju "poboru wód" a stanowi odrębną kategorię.
Skarżący podkreśla, iż skoro ustawodawca ustala odrębnie opłaty za "pobór" i "pobór zwrotny", to należy uznać, iż inne przypadki poboru zwrotnego niż wskazane w art. 270 ust. 4 i 275 ust. 1 nie podlegają w ogóle opłacie, gdyż żaden inny przepis nie ustanawia obowiązku opłat w przypadku "poboru zwrotnego". Powyższe koresponduje z celami i zasadami wprowadzenia tego instrumentu ekonomicznego. Zatem ustalając opłatę określoną zaskarżoną decyzją Organ naruszył art. 6 i 7 k.p.a., gdyż brak jest podstawy prawnej do jej ustalenia. Brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych, co przede wszystkim wynika z faktu, iż w uzasadnieniu organ wskazuje, iż skarżąca wpływa na stan wód, lecz w żaden sposób tego nie wyjaśnia (w jaki sposób, jakie są konsekwencje) stanowi naruszenie art. 7, 8 i 77 k.p.a. Organ ustalając wysokość opłaty nie może abstrahować od okoliczności faktycznych danej sprawy i poprzestać wyłącznie na ustaleniu faktu posiadania pozwolenia wodnoprawnego. Konieczne jest ustalenie okoliczności relewantnych, a w szczególności czy dokonywany przez skarżącego "pobór zwrotny" wyczerpuje ustawowe przesłanki nałożenia opłaty. Tych okoliczności organ nie ustalił, nie odniósł się także do wszystkich zarzutów zawartych w reklamacji, co stanowi naruszenie wyżej wskazanych przepisów oraz art. 6,7 i 8 k.p.a.
Przedstawioną w decyzji argumentację w zakresie obowiązku uiszczania opłat od poboru zwrotnego nie sposób uznać za przekonującą i wyczerpującą. Brak argumentów potwierdzających stosowaną przez organ interpretację przepisów stanowi zatem także naruszenie art. 107 § 3 k.p.a.
Mając na uwadze powyższe, w ocenie skarżącej, decyzja wskazana na wstępie niniejszej skargi powinna zostać uchylona w całości, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Organ na skutek naruszenia wskazanych przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania błędnie przyjął, iż skarżąca jest zobowiązana do opłaty określonej w zaskarżonej decyzji.
Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Zdaniem organu fakt naliczenia i wysokość opłaty jest ściśle uzależniony od treści pozwolenia wodnoprawnego, które w niniejszej sprawie nie dawało podstaw do zwolnienia skarżącej z opłaty.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 30 grudnia 2020 r. skierowano sprawę na posiedzenie niejawne w trybie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842, ze zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325; dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast na podstawie art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.
Mając na względzie wskazane kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku postępowania administracyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych nie znalazł podstaw dla stwierdzenia naruszenia prawa procesowego lub materialnego w rozpoznawanej sprawie, które uzasadniałoby uchylenie zaskarżonej decyzji. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art. 271 ust. 1 pkt 2 Prawa wodnego, który stanowi, że wysokość opłaty stałej za pobór wód powierzchniowych ustalają Wody Polskie. Zgodnie z art. 271 ust. 3 tej ustawy wysokość opłaty stałej za pobór wód powierzchniowych ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i maksymalnej ilości wody powierzchniowej wyrażonej w m³/s, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego, z uwzględnieniem stosunku ilości wody powierzchniowej, która może być pobrana na podstawie tych pozwoleń, do SNQ.
Zgodnie z § 15 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne (Dz.U. poz. 2502) do dnia 31 grudnia 2019 r. jednostkowe stawki opłat za usługi wodne za pobór wód w formie opłaty stałej, z wyłączeniem jednostkowych stawek opłat za usługi wodne za pobór wód do celów wytwarzania energii elektrycznej lub cieplnej dla instalacji posiadających w dniu wejścia w życie ustawy ważne pozwolenia wodnoprawne albo pozwolenia zintegrowane w formie opłaty stałej, wynoszą za pobór wód powierzchniowych - 250 zł na dobę za 1 m³/s za określony w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalny pobór wód. Lektura zaskarżonej decyzji w kontekście przywołanych przepisów ustawy Prawo wodne prowadzi do wniosku, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W ocenie sądu organ ustalił prawidłowo stawkę opłaty, czas wyrażony w dniach i maksymalną ilości wody powierzchniowej, która może być pobrana na podstawie pozwolenia wodnoprawnego. Poczynione w zaskarżonej decyzji ustalenia organu w zakresie wysokości opłaty są prawidłowe.
Przedmiotem sporu między stroną skarżącą a organem pozostaje jednak kwestia możliwości naliczenia i wyegzekwowania opłaty, albowiem strona skarżąca twierdzi, że pobór wód jest poborem zwrotnym, który to pobór został odmiennie i w sposób szczególny uregulowany w ustawie, a zatem winien nie podlegać opłacie, na podstawie art. 270 ust. 2 Prawa wodnego.
Zdaniem sądu z takiej argumentacji nie można podzielić. Zgodnie z przytoczonymi przepisami opłata za usługi wodne za pobór wód składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej uzależnionej od ilości wód pobranych. Wysokość opłaty zmiennej za pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty i ilości pobranych wód podziemnych lub wód powierzchniowych, wyrażonej w m³. W związku z powyższym, opłatę stałą należy scharakteryzować jako abonament za korzystanie z usług wodnych i jest ona odzwierciedleniem gotowości środowiska wodnego do udostępnienia lub obciążenia zasobów wodnych.
W zaskarżonej decyzji ustalono opłatę stałą za pobór wód. Czyli, w świetle dotychczasowych rozważań, zdaniem sądu, naliczono opłatę abonamentową z tytułu gotowości do świadczenia usługi wodnej w zakresie dostarczania wody. Dalej trzeba powiedzieć, że jeśli konieczność poniesienia opłaty stałej powstaje po stronie odbiorcy usługi wodnej, z tytułu samej gotowości środowiska wodnego do świadczenia usługi wodnej, to tym samym dla konieczności jej pokrywania bez znaczenia pozostaje okoliczność z jakim poborem wody mamy do czynienia (np. tak jak w rozpoznawanym przypadku z poborem zwrotnym.). W efekcie nie podzielił sąd zarzutów skargi naruszenia art. 9 Dyrektywy 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiającej ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej (Dz.U.UE.L.2000.327.1 z dnia 22 grudnia 2000 r.) ani art. 9 ust. 3 w zw. z art. 16 pkt 24) i 25) i art. 35 ust. 3 pkt 1), art. 16 pkt 40) czy art. 268 ust. 1 w zw. z art. 271 ust. 1 i art. 271 ust. 3 ustawy Prawo wodne poprzez pominięcie, że brak jest podstawy prawnej do obciążenia strony skarżącej opłatą stałą za pobór wody.
Biorąc pod uwagę powyższe sąd stwierdził, że również pozostałe zarzuty skargi nie zasługiwały na uwzględnienie. Sąd rozpoznając sprawę nie stwierdził, aby postępowanie organu stanowiło naruszenie art. 7, art. 75 § 1 i art. 77 § 1 k.p.a., Nie były także zasadne zarzuty naruszenia art. 6 k.p.a., bowiem organ działał na podstawie przepisów prawa, art. 7a § 1 k.p.a., bowiem w sprawie nie było wątpliwości co do treści normy prawnej, art. 7b k.p.a.,
Reasumując, sąd w składzie rozpoznającym skargę nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji, ponieważ nie stwierdził naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, ani naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, jak również innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Na marginesie dotychczasowych rozważań można dodać, że zaszłości historyczne, czy cele działalności ogrodu z.nie mogą mieć wpływu na wynik postępowania.
Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI