II SA/Wr 257/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję nakazującą zamurowanie dwóch samowolnie wykonanych otworów okiennych w ścianie budynku, naruszających przepisy o warunkach technicznych dotyczących odległości od granicy działki.
Skarżący J. i A. B. domagali się legalizacji dwóch dodatkowych otworów okiennych wykonanych w ścianie zachodniej budynku, argumentując potrzebę doświetlenia pomieszczenia i wąskie działki. Organy nadzoru budowlanego, a następnie WSA, uznały jednak, że otwory te naruszają przepisy rozporządzenia o warunkach technicznych, które wymagały pełnej ściany w odległości 3,58 m od granicy działki. Sąd oddalił skargę, podtrzymując decyzję o nakazie zamurowania otworów.
Sprawa dotyczyła skargi J. i A. B. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora nakazującą zamurowanie dwóch otworów okiennych w ścianie zachodniej budynku. Skarżący wykonali te otwory w trakcie nadbudowy, mimo że zatwierdzony projekt przewidywał pełną ścianę zachodnią. Argumentowali, że otwory były potrzebne do doświetlenia dużego pomieszczenia i że wąskie działki w okolicy często wymuszają podobne rozwiązania. Organy nadzoru budowlanego oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny uznali jednak, że wykonanie otworów naruszało § 12 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z 1980 r. w sprawie warunków technicznych, które dopuszczało zmniejszenie odległości budynku od granicy do 3 metrów tylko pod warunkiem braku otworów w ścianie od strony sąsiedniej działki. Budynek znajdował się w odległości 3,58 m od granicy. Sąd podkreślił, że postępowanie zostało wszczęte po wejściu w życie nowej ustawy Prawo budowlane, a przepisy przejściowe nie pozwalały na zastosowanie starszych, bardziej liberalnych regulacji dotyczących samowoli budowlanej. W związku z tym, sąd oddalił skargę, uznając decyzję o nakazie zamurowania otworów za zgodną z prawem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli naruszenie dotyczy przepisów o warunkach technicznych, a nie jest to tzw. samowola budowlana w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r. W takim przypadku właściwy organ może nakazać wykonanie czynności w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, np. zamurowanie otworów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wykonanie dwóch dodatkowych otworów okiennych w ścianie zachodniej budynku, który znajdował się w odległości 3,58 m od granicy działki, naruszało § 12 rozporządzenia o warunkach technicznych, które wymagało pełnej ściany w takiej odległości. Ponieważ nie było to samowolne wybudowanie obiektu bez pozwolenia, lecz odstępstwo od zatwierdzonego projektu, zastosowanie znalazł art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, nakazujący doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem, co w tym przypadku oznaczało zamurowanie otworów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (18)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pr. bud. art. 28
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
pr. bud. art. 51 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
pr. bud. art. 51 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
Dz.U. 1980 nr 15 poz. 55 art. 12
Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 1 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pr. bud. art. 29
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
pr. bud. art. 30
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
pr. bud. art. 50 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
pr. bud. art. 103 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
pr. bud. art. 103 § 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
pr. bud. art. 48
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
Dz. U. nr 80 z 2003 r. poz. 718 art. 7 § 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw
Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wykonanie dodatkowych otworów okiennych naruszało przepisy § 12 rozporządzenia o warunkach technicznych, które wymagały pełnej ściany w odległości 3,58 m od granicy działki. Zastosowanie przepisów Prawa budowlanego z 1994 r. było prawidłowe, ponieważ postępowanie zostało wszczęte po wejściu w życie nowelizacji z 2003 r., a przepisy przejściowe nie pozwalały na zastosowanie art. 103 ust. 2 do odstępstw od projektu. Odstępstwo od projektu nie jest samowolą budowlaną w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r.
Odrzucone argumenty
Otwory okienne były potrzebne do doświetlenia dużego pomieszczenia. Wąskie działki w okolicy często wymuszają podobne rozwiązania, a inne budynki mają otwory okienne bliżej granicy. Roboty konstrukcyjne zakończono w 1991 r., więc powinny obowiązywać przepisy Prawa budowlanego z 1974 r., które dopuszczały legalizację. Zastosowanie art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. pozwala na legalizację obiektów wybudowanych przed wejściem w życie ustawy, jeśli nie powodują zagrożenia.
Godne uwagi sformułowania
Ratio legis powyższego przepisu polega na wymuszeniu na inwestorze dokonania czynności faktycznych mających na celu doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z warunkami określonymi w przepisach prawa. Z uwagi na brak możliwości legalizacji samowolnie wykonanych otworów okiennych, jedynym sposobem doprowadzenia zaistniałej sytuacji do stanu zgodnego z prawem, jest orzeczony zaskarżoną decyzją nakaz ich zamurowania. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, gdy jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego.
Skład orzekający
Anna Siedlecka
przewodniczący sprawozdawca
Andrzej Cisek
sędzia
Andrzej Wawrzyniak
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, odstępstw od projektu, stosowania przepisów przejściowych oraz warunków technicznych dotyczących odległości budynków od granicy działki."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w danym okresie. Interpretacja art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. może być pomocna w podobnych sprawach dotyczących samowoli budowlanej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje konflikt między potrzebami właściciela nieruchomości a rygorystycznymi przepisami budowlanymi, pokazując, jak nawet drobne odstępstwa od projektu mogą prowadzić do nakazu przywrócenia stanu zgodnego z prawem.
“Dwa okna za blisko granicy: Sąd nakazuje zamurowanie samowolnie wykonanych otworów.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wr 257/06 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2007-01-24 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-04-10 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Andrzej Cisek Andrzej Wawrzyniak Anna Siedlecka /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku *Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016 art. 28, art. 29, art. 30, art. 56, art. 51 ust. 1 pkt 2, art. 48, art. 103 ust. 1 i 2 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity Sentencja W IMIENIU RZECZYPOSPLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 stycznia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Anna Siedlecka /sprawozdawca/ Sędzia WSA Andrzej Cisek Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Protokolant Paweł Kysiak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi J. i A. B. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazania zamurowania dwóch otworów okiennych w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych w budynku przy ul. W. [...] w J. G. oddala skargę. Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego J. G. wszczął na wniosek Z. F. z dnia [...] postępowanie w sprawie budowy domu jednorodzinnego przy ul. W. [...] w J. G. z odstępstwami od zatwierdzonego projektu. W wyniku postępowania wyjaśniającego organ pierwszej instancji ustalił, że decyzją Prezydenta Miasta J. G. Nr [...] z dnia [...] udzielono A. B. pozwolenia na budowę domu jednorodzinnego na dz. Nr ew. [...] przy ul. W. [...] w J. G. Decyzją powyższą zatwierdzono projekt, który określał usytuowanie obiektu w odległości 3,00 m od granicy z nieruchomością przy ul. W. [...]. Ściana zachodnia zwrócona w stronę granicy z w/w działką była zaprojektowana jako pełna. Wnioskiem z dnia [...] inwestor zwrócił się do właściwego organu o zgodę na nadbudowę budynku wraz ze zmianą profilu dachu, przedstawiając stosowną dokumentację. Decyzją Nr [...] z dnia [...] udzielono inwestorowi takiego pozwolenia, zatwierdzając projekt, w którym ścianę zachodnią nadbudowy zaprojektowano jako pełną, a ponadto zaprojektowano schody zewnętrzne w konstrukcji stalowej. Organ I instancji ustalił na podstawie zapisów dziennika budowy, że roboty konstrukcyjne zakończono w 1991 r., później do 2004 r. trwały roboty wykończeniowe. W roku 1999 inwestor uzyskał nadto decyzję Nr [...] z dnia [...] - pozwolenie na wykonanie wewnętrznej instalacji gazowej. Decyzją tą zatwierdzono projekt instalacji gazowej sporządzony na podkładzie inwentaryzacyjnym nadbudowy, w którym w pokoju dziennym na II piętrze uwzględnione są dwa dodatkowe otwory w ścianie zachodniej. W tym czasie oprócz otworu okiennego w ścianie południowej istniały już otwory w ścianie zachodniej. Przeprowadzona na tę okoliczność wizja potwierdziła istnienie w pokoju na II piętrze oprócz otworu okiennego w ścianie południowej, dwóch dodatkowych otworów okiennych w ścianie zachodniej, a także istnienie zewnętrznej klatki schodowej w konstrukcji stalowej od strony ul. W. wykonanej na podstawie zatwierdzonego projektu decyzją pozwolenia na budowę z 1989 r. W toku postępowania wyjaśniającego organ pierwszej instancji postanowieniem Nr [...] z dnia [...] nałożył na Państwo J. i A. B. obowiązek sporządzenia w terminie do dnia 30 października 2005 r. pomiaru geodezyjnego, dotyczącego odległości od granicy działki z nieruchomością nr [...], zewnętrznej ściany budynku mieszkalnego przy ul. W. [...] w J. G. Na podstawie przedłożonej przez inwestora dokumentacji organ pierwszej instancji stwierdził, że budynek ze ścianą z otworami okiennymi usytuowany jest w odległości 3, 58 m od granicy z nieruchomością przy ul. W. [...], a zatem niezgodnie z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki z dnia 03 lipca 1980 r., które obowiązywało w trakcie realizacji budowy. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego J. G. decyzją Nr [...] z dnia [...] wydaną na podstawie art. 51 ust 1 pkt. 2 w związku z art. 51 ust 4 i art. 50 ust 1 pkt 3 ustawy prawo budowlane z 1994 r. (tekst jednolity Dz. U. nr 207 z 2003 r. poz. 2016 z p. zm. ) w nawiązaniu do przepisu przejściowego z ustawy z dnia 27.03.2003 r. (Dz. U. nr 80 z 2003 r. poz. 718) - art. 7 ust 1 oraz na podstawie art.104 k.p.a. nakazał J. i A. B. wykonanie w terminie do dnia 30 marca 2006 r. określonych czynności, w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych związanych z dokonanymi odstępstwami od projektu budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. W. [...] w J. G. Decyzją powyższą nałożono na inwestora obowiązek zamurowania dwóch otworów okiennych w ścianie zachodniej na II piętrze budynku, sporządzenie w dwóch egzemplarzach dokumentacji powykonawczej zrealizowanych robót wraz z oświadczeniem w dwóch egzemplarzach osoby uprawnionej i należącej do samorządu zawodowego o prawidłowości wykonanych robót budowlanych. Wyżej opisana decyzja w terminie przewidzianym na skuteczne wniesienie środka zaskarżenia została oprotestowana przez Państwo J. i A. B., którzy wnieśli odwołanie. W odwołaniu J. i A. B. wnieśli o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji wskazując, iż wykonali dodatkowo dwa otwory okienne w ścianie zachodniej aby właściwie doświetlić ogromne pomieszczenie o powierzchni 47 m2, które ścianę zachodnią ma długości 9,20 m2 . Na projekcie było tylko jedno źródło światła w ścianie południowej. W ocenie odwołujących się nie można było tego wykonać inaczej, ponieważ nadbudowa wymuszała pewne rozwiązania techniczne uwarunkowane już istniejącym budynkiem i jego rozwiązaniami np. pionem wodno-kanalizacyjnym, który zabezpieczał kuchnię i łazienkę, ciągiem komunikacyjnym. Reasumując, zdaniem odwołujących stan taki nie zagraża bezpieczeństwu przeciwpożarowemu i nie jest sprzeczny z przepisami ochrony środowiska. Usytuowanie otworów okiennych w odległości bliższej niż 4 metry od granicy działki na osiedlu W., nie jest przypadkiem odosobnionym i nikt ich nie nakazuje zamurowywać. Sytuacja taka spowodowana jest tym, że działki są bardzo wąskie i trudno jest zachować odstęp 4 metrów. Decyzją nr [...] z dnia [...] D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając swoją decyzję organ odwoławczy wskazał, iż samowolne wykonywanie przez inwestora robót budowlanych sankcjonowane jest przepisami ustawy Prawo budowlane. W tym też kontekście wskazać należy, iż prowadzenie lub wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa, a wymagających pozwolenia lub zgłoszenia bez ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę lub zgłoszenia jest samowolą budowlaną, sankcjonowaną przez przepisy art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Przepisy powyższe regulują również kwestię dokonania przez inwestora odstępstw od zatwierdzonego projektu i pozwolenia na budowę. Przepis art. 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane obliguje właściwy organ do wydania decyzji nakazującej zaniechania dalszych robót, rozbiórkę obiektu lub jego części, przywrócenie obiektu do stanu poprzedniego bądź nakładającej obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. J Jak wywodzi w dalszej części decyzji organ odwoławczy, postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte na wniosek strony w dniu 13 maja 2003 r., a więc przed wejściem w życie nowelizacji ustawy Prawo budowlane, przepisy której zaczęły obowiązywać od dnia 11 lipca 2003 r. W tym też kontekście organ wskazał na przepis art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718), który nakazuje zastosowanie przepisów dotychczasowych do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną. Data wszczęcia przedmiotowego postępowania obliguje zatem organy nadzoru budowlanego do zastosowania przepisów ustawy obowiązujących przed dniem 11 lipca 2003 r. Decyzja organu pierwszej instancji wydana została w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym przed dniem 11 lipca 2003 r., zgodnie z którym właściwy organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania w wyznaczonym terminie określonych czynności, w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem (...). Ratio legis powyższego przepisu polega na wymuszeniu na inwestorze dokonania czynności faktycznych mających na celu doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z warunkami określonymi w przepisach prawa. Analiza zaś materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wskazuje w ocenie organu odwoławczego, iż stwierdzony stan faktyczny odpowiada dyspozycji przepisu zastosowanego przez organ I instancji. W toku postępowania ustalono bowiem, że inwestor wykonał roboty budowlane z odstępstwem od zatwierdzonego decyzją Nr [...] z dnia [...] projektu nadbudowy domu mieszkalnego jednorodzinnego, poprzez dodanie w ścianie zachodniej na II piętrze budynku dwóch dodatkowych okien, które nie były uwzględnione w projekcie nadbudowy. Ściana zachodnia budynku zaprojektowana została bowiem jako pełna, bez otworów okiennych. Zrealizowanie przez inwestora dodatkowych dwóch otworów okiennych spowodowało naruszenie przepisu § 12 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki z dnia 03 lipca 1980 r., które obowiązywało w trakcie realizacji budowy. Przepis powyższy zezwalał na lokalizację budynków w odległości 4 m od granicy działki, przy czym odległość ta mogła być zmniejszona do 3 m, jeżeli ściana budynku od strony sąsiedniej działki nie ma otworów okiennych lub drzwiowych. Odległości powyższe nie uległy zmianie również w kolejnych rozporządzeniach regulujących kwestie warunków technicznych, w tym również w obowiązującym obecnie rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 ze zm.). Z przedłożonej przez inwestora dokumentacji wynika, iż budynek ze ścianą posiadającą otwory okienne usytuowany jest w odległości 3, 58 m od granicy z nieruchomością przy ul. W. [...], a zatem niezgodnie z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki z dnia 03 lipca 1980 r., które obowiązywało w trakcie realizacji budowy. Z uwagi na brak możliwości legalizacji samowolnie wykonanych otworów okiennych, jedynym sposobem doprowadzenia zaistniałej sytuacji do stanu zgodnego z prawem, jest orzeczony zaskarżoną decyzją nakaz ich zamurowania. W ocenie organu odwoławczego zaskarżona decyzja nosi wszelkie cechy zgodności z prawem. Stanowisko takie przyjął organ odwoławczy na podstawie przedłożonego materiału dowodowego. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący wnieśli wstrzymanie wykonalności decyzji [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w J. G. i ponowne rozważenie możliwości legalizacji wykonanych bez zezwolenia dwóch otworów okiennych w ścianie zachodniej na II piętrze budynku. Uzasadniając skargę skarżący podnieśli, że roboty konstrukcyjne nadbudowy ich domu (w tym istniejące do dzisiaj otwory okienne) zostały zakończone w 1991 roku, a wówczas obowiązywało Prawo budowlane z 24 października 1974 roku. Przepisy wyżej wymienionej ustawy dopuszczały legalizację nawet całych budynków wzniesionych bez wymaganego pozwolenia na budowę. Większość zaś budynków przy ul W., z uwagi na bardzo wąskie działki, ma usytuowane ściany od strony sąsiedniej działki w odległości mniejszej niż 4 m, a niektóre nawet mniejszej niż 3 m od granicy. Ściany te mają otwory okienne na kilku kondygnacjach i mimo, że są wykonane niezgodnie z prawem, nikt nigdy nie nakazał ich zamurowania. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Przedmiotem dokonywanej przez niego kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, czyniąc to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Po myśli zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, gdy jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie jej przez Sąd następuje tylko w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ust. 1 lit a) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) i naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W zaskarżonym rozstrzygnięciu będącym przedmiotem kontroli Sądu takie wady i uchybienia nie wystąpiły, dlatego też skarga nie może być uwzględniona. Jak wynika z materiału zgromadzonego w sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. G. ustalił, że w czasie budowy przez skarżących obiektu budowlanego przy ul. W. [...] w J. G. wykonali oni w trakcie nadbudowy budynku i zmiany profilu dachu dwa dodatkowe otwory okienne w ścianie zachodniej, dopuszczając się w ten sposób odstępstwa od zatwierdzonego decyzją Prezydenta Miasta J. G. nr [...] z dnia [...] projektu nadbudowy domu mieszkalnego który określał jako dopuszczalną odległość budynku na 3 metry liczone od granicy z nieruchomością przy ul. W. [...] przy jednoczesnym istnieniu całej ściany zachodniej budynku (wraz nadbudową) jako pełnej. Wobec powyższego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w J. G., wydaną przez siebie decyzją Nr [...] z dnia [...] nakazał J. i A. B. wykonanie w terminie do dnia 30 marca 2006 r. określonych czynności, w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych związanych z dokonanymi odstępstwami od projektu budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. W. [...] w J. G. Decyzją powyższą nałożono na inwestora obowiązek zamurowania dwóch otworów okiennych w ścianie zachodniej na II piętrze budynku, sporządzenie w dwóch egzemplarzach dokumentacji powykonawczej zrealizowanych robót wraz z oświadczeniem w dwóch egzemplarzach osoby uprawnionej i należącej do samorządu zawodowego o prawidłowości wykonanych robót budowlanych. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy. Sąd rozpatrując skargę na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. nie znalazł podstaw do zakwestionowania jej zgodności z prawem. Jak wynika z przepisu art. 28 ustawy - Prawo budowlane, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w przepisach art. 29 i art. 30 Prawa budowlanego. Przepis art. 29 Prawa budowlanego zawiera katalog robót, których powyższy wymóg nie dotyczy, natomiast w art. 30 tejże ustawy określono rodzaje robót, których rozpoczęcie nie musi być wprawdzie poprzedzone uzyskaniem pozwolenia na budowę w formie decyzji, ale dla ich legalności konieczne jest zgłoszenie zamiaru ich wykonania właściwemu organowi administracji architektoniczno - budowlanej. Wskazać też należy, iż prowadzenie lub wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa, a wymagających pozwolenia lub zgłoszenia bez ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę lub zgłoszenia jest samowolą budowlaną sankcjonowaną przez przepisy art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Należy również podkreślić, iż przepisy art. 50 i 51 Prawa budowlanego regulują także kwestię podejmowania przez inwestora i innych pozostających w sprzeczności z normami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. jedn.: Dz. U. 2003 r. Nr 207 poz. 2016) działań, w tym miedzy innymi dokonywanych przez inwestorów odstępstw od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu. Sąd w pełni podziela stanowisko organu odwoławczego, że mimo, iż decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego J. G. podjęta została w dniu [...] a więc już po wejściu w życie zmienionych przepisów ustawy Prawo budowlane (dokonanych ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie innych ustaw), to jednak w rozpoznawanej sprawie zastosowanie mają przepisy dotychczasowe, co wynika z treści art. 7 ust. 1 powołanej ustawy zmieniającej prawo budowlane. Słusznie więc D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że decyzja organu pierwszej instancji, została wydana prawidłowo w oparciu o obowiązujący przed dniem 11 lipca 2003 r. - art. 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z obowiązującym wtedy art. 51 ust.1 pkt. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 Prawo budowlane właściwy organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania w wyznaczonym terminie określonych czynności, w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem. W ten sposób organ nadzoru budowlanego stwierdzając odstępstwo od projektu budowlanego zatwierdzonego przez organ administracji architektoniczno - budowlanej jako zgodnego z obowiązującymi przepisami wymusza niejako na inwestorze podjęcie określonych działań mających na celu przywrócenie wykonywanym robotom zgodności z projektem a w konsekwencji z warunkami które określają szczegółowo obowiązujące w tym zakresie przepisy techniczne. Wydając decyzję w oparciu o wskazany wyżej przepis art. 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 Prawo budowlane organy obu instancji dokonały trafnej oceny zgromadzonego w przedmiotowej sprawie materiału dowodowego, wskazując, iż skarżący realizując dwa dodatkowe otwory okienne przy lokalizacji budynku od granicy działki w odległości 3.58 m, potwierdzonej pomiarem geodezyjnym odległości budynku od granicy działki wykonanym przez uprawnionego geodetę a stanowiącym załącznik do postanowienia nr [...] z dnia [...] naruszyli § 12 obowiązującego w okresie realizacji wspomnianej inwestycji rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki. Przepis § 12 wymienionego rozporządzenia dopuszczając wprawdzie możliwość zmniejszenia lokalizacji budynku z odległości 4 metrów od granicy działki, do 3 metrów od granicy działki, czyni to jednakże zastrzeżeniem że ściana budynku od strony sąsiedniej działki nie będzie miała otworów okiennych lub drzwiowych. Skarżący umieszczając więc na drugim piętrze domu jednorodzinnego przy ul. W. [...] w J. G. otwory okienne dopuścili się istotnego odstępstwa od warunków technicznych - zatwierdzonego decyzją Prezydenta Miasta J. G. nr [...] z dnia [...] - projektu nadbudowy domu mieszkalnego skarżących, określającego w zgodzie z powołanym rozporządzeniem odległość budynku na 3 metry od granicy z nieruchomością przy ul. W. [...] i zakładającego istnienie całej ściany zachodniej budynku (wraz nadbudową ) jako pełnej. Nie sposób natomiast zgodzić się z dalej idącymi w zakresie stosowania przez organy obu instancji przepisów prawa budowlanego, argumentacją skarżących przytoczoną na uzasadnienie złożonej skargi, wedle której z uwagi na zakończenie przez nich w 1991 r. robót konstrukcyjnych nadbudowy domu (w tym spornych otworów okiennych) organy nadzoru budowlanego obowiązane były stosować przy wydawaniu swoich decyzji obowiązujące wówczas przepisy Prawa budowlanego z dnia 24 października 1974 r. dopuszczające legalizację nawet całych budynków wzniesionych bez wymaganego pozwolenia na budowę. Kwestię intertemporalne w zakresie stosowania starej ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane oraz obecnie obowiązującej ustawy z dnia ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, rozstrzyga art. 103 nowej ustawy, który w ust. 1 stanowi, iż do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2. Zgodnie zaś z ust. 2 wskazanego przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. W związku z tym, iż w niniejszej, stanowiącej przedmiot skargi sprawie stosowne postępowanie legalizacyjne zostało wszczęte przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w J. G. w dniu 13 maja 2003 r. a więc już po wejściu w życie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane i zostało zakończone ostateczną decyzją D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dniu [...], znajdują zastosowanie przepisy nowej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Jednocześnie Sąd stanął na stanowisku, iż także ust. 2 cytowanego przepisu stanowiący odstępstwo od określonej w ust. 1 zasady stosowania nowych przepisów Prawa budowlanego, a wykluczający możliwość rozstrzygania w oparciu o art. 48 nowej ustawy prawo budowlane na rzecz obowiązujących przed 1 stycznia 1995 r. poprzednich regulacji zawartych w ustawie z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane w odniesieniu do tych obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne, nie może znaleźć zastosowania w przedmiotowej sprawie z następujących powodów . Artykuł 48 prawa budowlanego z 1994 r. stanowi, że: "Właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ". Oznacza to, że w wypadku ustalenia samowoli budowlanej właściwy organ obowiązany jest nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, kierując się wyłącznie przesłanką formalną, jaką stanowi brak pozwolenia na budowę (lub analogiczną), bez względu na to, wskutek jakich przyczyn brak ten powstał, w jakim stanie zaawansowania znajduje się budowa i czy zostały dochowane materialne przesłanki pozwolenia na budowę. Przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ograniczają więc zakres określenia "samowola budowlana" do budowy obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia, zgłoszenia lub mimo zgłoszenia przez organ sprzeciwu. Stwierdzone więc w niniejszej sprawie przez organy nadzoru budowlanego w administracyjnym toku instancji odstępstwa od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę nie są objęte hipotezą cytowanego przepisu art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Mając na uwadze powyższe przepis art. 103 ust. 2 nakazujący organom stosować do przypadków samowoli budowlanej przepisy starej ustawy – Prawo budowlane w przypadku tych obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie nowej ustawy, pozwalający w istocie na legalizację wybudowanego bez pozwolenia na budowę obiektu budowlanego o ile nie powodował on niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo zagrożenia dla środowiska, nie może znaleźć zastosowania w przedmiotowej sprawie mimo zakończenia przez skarżących robót konstrukcyjnych polegających na nadbudowie domu (w tym umieszczenia otworów okiennych) w 1991 r. Wskazane odstępstwo od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu z dnia nie można bowiem określać mianem samowoli budowlanej w rozumieniu przepisu art. 48 nowej ustawy Prawo budowlane. W tej więc sytuacji w pełni uzasadnionym było zastosowanie przez organ pierwszej instancji dyspozycji art. 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. w brzmieniu obowiązującym przed dniem 11 lipca 2003 r. poprzez nałożenie na J. i A. B. w terminie do dnia 30 marca 2006 r. obowiązku zamurowania dwóch otworów okiennych w ścianie zachodniej na II piętrze budynku. Reasumując, Sąd stwierdza, że ustalenie przez organy obu instancji w toczącym się postępowaniu legalizacyjnym naruszenia przez inwestora przepisów Prawa budowlanego oraz § 12 cytowanego rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska, poprzez dokonanie odstępstwa od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Nr [...] z dnia [...] dawało organowi nadzoru architektoniczno – budowlanego pierwszej instancji podstawy do nałożenia obowiązków przywrócenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem po myśli art. 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 11 lipca 1994 r. (w brzmieniu obowiązującym przed dniem 11 lipca 2003 r.). Z tych powodów Sąd orzekł jak na wstępie na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI