II SA/Wr 244/24

II SA/Wr 244/24 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2024-10-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-03-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Adam Habuda
Malwina Jaworska-Wołyniak /sprawozdawca/
Władysław Kulon /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
*Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200 w zw. z art. 205 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 682
art. 51
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 775
art. 7, art. 77, art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędziowie: Sędzia WSA Adam Habuda Asesor WSA Malwina Jaworska-Wołyniak (spr.) Protokolant: asystent sędziego Grzegorz Dubaniowski po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 października 2024 r. sprawy ze skargi M. sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 stycznia 2024 r., nr 21/2024 w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych oraz sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz strony skarżącej kwotę 1014 (słownie: tysiąc czternaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 8 stycznia 2024 r., (nr 21/2024) Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: DWINB), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775, dalej k.p.a.) w zw. z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682, dalej p.b.) utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. (dalej: PINB) nr 2137/2023 z dnia 7 listopada 2023 r., nakładającą na M. sp. z o.o. z/s w P. - inwestora robót budowlanych, polegających na budowie wolnostojącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z wewnętrzną instalacją gazową, z garażem wbudowanym, ze zbiornikiem bezodpływowym na ścieki oraz przyłączami: gazu, wody, elektryczności i kanalizacji sanitarnej przy ul. [...] we W. (dz. nr [...], AM-[...], obręb W.(1)) - wykonanych w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu budowlanego - celem doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, obowiązek:
wykonania, w terminie 1 miesiąca od dnia kiedy niniejsza decyzja stanie się ostateczna, robót budowlanych polegających na montażu balustrady zabezpieczającej przed upadkiem z wysokości z tarasu usytuowanego na poddaszu budynku;
sporządzenia i przedłożenia w terminie 3 miesięcy od dnia kiedy niniejsza decyzja stanie się ostateczna 3 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego budowy ww. budynku wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, sporządzonego zgodnie z ustaleniami planistycznymi oraz z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi obejmującego ww. inwestycję, uwzględniającego zmiany wynikające z wykonanych robót budowlanych.
Decyzja ta zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
W dniu 28 sierpnia 2012 r. K. i B. L. - pierwotni inwestorzy robót budowlanych związanych z budową budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] we W. , złożyli do PINB zawiadomienie o zakończeniu budowy tego obiektu, zrealizowanego na podstawie decyzji Prezydenta W. nr 1810/2007 z 20 września 2007 r. - zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę.
PINB, decyzją nr 2715/2012 z dnia 17 października 2012 r., wniósł sprzeciw do powyższego zawiadomienia z uwagi na zmiany w zakresie projektu zagospodarowania terenu, które miały charakter istotnego odstąpienia od warunków pozwolenia na budowę.
W dniu 20 maja 2021 r., obecny właściciel nieruchomości przy ul. [...] we W. - M. sp. z o.o., wystąpił o udostępnienie informacji dotyczącej dokumentacji budowy przedmiotowego budynku w celu zakończenia prac i formalnego zakończenia budowy.
Decyzją nr 3152/2021 z 9 września 2021 r. Prezydent W. przeniósł decyzję Prezydenta W. nr 1810/2007 z dnia 20 września 2007 r. na rzecz M. Sp. z o.o., który przyjął wszystkie warunki w niej zawarte.
W dniu 29 lipca 2021 r., PINB przeprowadził kontrolę na terenie nieruchomości, w trakcie której stwierdził, że doszło do następujących zmian w odniesieniu do zatwierdzonego projektu budowlanego, tj.:
- w elewacji wschodniej nie wykonano projektowanej balustrady tarasu;
- wykonano okna w ścianie garażu w elewacji zachodniej;
- w elewacji północnej wykonano jeden stopień wejściowy o wysokości 18 cm, zamiast trzech stopni o wysokości 15 cm;
- nie było źródła ogrzewania ani grzejników;
- widoczna była tylko jedna klapa bezodpływowego zbiornika na ścieki, brak było widocznych pozostałych klap z powodu silnego zarośnięcia terenu nieruchomości (z mapy zasadniczej z 2011 r. wynikało, że powinny znajdować się trzy klapy);
- wykonano taras o innym kształcie od projektowanego;
- widoczny był wyłaz studni chłonnej w zainwentaryzowanym miejscu na mapie zasadniczej z 18 sierpnia 2011 r. (przy tarasie).
Na podstawie przedłożonych przez skarżącego dokumentów, PINB stwierdził 2 klapy bezodpływowego zbiornika na ścieki, które zostały zainwentaryzowane na mapie geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej z czerwca 2022 r. Z mapy tej wynika, że pokrywa jednej z klap usytuowana jest w odległości 1,5m od granicy działki nr [...] z działką nr [...] (mierząc od osi pokrywy).
W tak zakreślonych okolicznościach, w dniu 10 października 2022 r., PINB wszczął postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych polegających na budowie wolnostojącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z infrastrukturą techniczną przy ul. [...] we W. - wykonanych w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu budowlanego i przepisów.
Pismem z 14 listopada 2022 r. inwestor zawiadomił organ I instancji, że planuje przeprowadzenie prac zgodnie z projektem budowlanym, tj.: montaż balustrady na tarasie na piętrze, przebudowę zbiornika na nieczystości, montaż źródła ciepła, zmianę odprowadzenia wód opadowych z dachu budynku oraz dalsze prace wykończeniowe. Wraz z pismem z dnia 18 listopada 2022 r., inwestor przedłożył ocenę techniczną wykonanych robót spornego budynku, z której wynika, że roboty budowlane zostały wykonane zgodnie z zasadami wiedzy technicznej i przepisami prawa. Jakość wykonanych robót jest dobra. Balkon na stropie parteru nie posiada balustrady. W celu zakończenia budowy konieczne jest wykonanie robót doprowadzających budynek do zgodności z projektem budowlanym tj.: montaż balustrady na tarasie na piętrze, przebudowa zbiornika na nieczystości, montaż źródła ciepła i zmiana sposobu odprowadzenia wód opadowych z dachu budynku.
Utrzymując w mocy decyzję PINB, DWINB wskazał, że została ona wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. Zgodnie z tym przepisem przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1 p.b., organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji, w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu, projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę, nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
W niniejszej sprawie, DWINB wskazał, że na postawie ustaleń z kontroli, analizy projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją z 20 września 2007 r., operatu geodezyjnego i oświadczenia geodety oraz oceny technicznej wykonanych robót, zostało stwierdzone, że budowę spornego budynku wykonano w sposób istotnie odstępujący od zatwierdzonego projektu budowlanego, bowiem dokonano zmian w zakresie wymagającym uzyskania lub zmiany decyzji, pozwoleń lub uzgodnień, które są wymagane do uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Dotyczy to:
- wykonania bezodpływowego zbiornika na ścieki z usytuowaniem jego pokrywy w odległości mniejszej niż 2m od granicy działki sąsiedniej, co wymagało uzyskania zgody organu administracji architektoniczno - budowlanej, (§ 36 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie);
- odprowadzenia wody opadowej do studni chłonnej, które wymagało uzyskania odpowiednich pozwoleń w myśl Prawa wodnego.
Dodatkowo brak balustrady tarasu na poziomie poddasza narusza § 298 ust. 1 i 2 powyższego rozporządzenia.
DWINB wyjaśnił, że w sprawie zasadnym było zastosowanie trybu określonego w art. 50-51 p.b. Wskazał, że sporny budynek jest ukształtowany, w całości wybudowany i wykończony, nie posiada jedynie źródła ogrzewania (żadnego kotła czy pieca). Ponadto podczas przeprowadzonej kontroli, nie były prowadzone żadne roboty budowlane. Stąd zasadnie przyjął organ I instancji, że w związku z zakończeniem robót budowlanych związanych z budową przedmiotowego budynku, nie było zasadne wydanie postanowienia wstrzymującego wykonywanie robót budowlanych, zatem organ stopnia powiatowego mógł wydać decyzję bezpośrednio w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. w zw. z art. 51 ust. 7 p.b. Jak wskazał - art. 51 ust 1 pkt 3 p.b. znajduje zastosowanie do robót budowlanych prowadzonych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, także w przypadku, gdy roboty te zostały zakończone jeszcze przed wszczęciem postępowania naprawczego.
Zdaniem DWINB, skoro w trakcie budowy niniejszego budynku mieszkalnego zostały wprowadzone wskazane, istotne odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego. - bez uprzedniej zmiany pozwolenia na budowę, to prawidłowo PINB nałożył na inwestora obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego i obowiązek wykonania robót budowlanych polegających na montażu balustrady zabezpieczającej przed upadkiem z wysokości z tarasu usytuowanego na poddaszu budynku.
Odnosząc się do treści odwołania skarżącego, DWINB, wskazał, że wykonanie istotnych zmian - w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego w zakresie wymagającym uzyskania lub zmiany decyzji, pozwoleń lub uzgodnień, które są wymagane do uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę - zostało stwierdzone na podstawie ustaleń z kontroli oraz przedłożonych przez inwestora dokumentów. Mapa inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej z dnia 7 czerwca 2022 r. potwierdziła usytuowanie pokrywy zbiornika na ścieki w odległości 1,5m od granicy działki nr [...] z działką nr [...]. Natomiast przedłożona ocena techniczna sporządzona w dniu 18 listopada 2022 r., potwierdziła, że budynek nie został doprowadzony do zgodności z zatwierdzonym projektem budowlanym oraz że konieczne jest zabezpieczenie tarasu na piętrze balustradą.
W ocenie DWINB za chybiony należało uznać zarzut o orzekaniu przez PINB w oparciu o nieaktualny stan faktyczny nieruchomości. Jak twierdzi strona odwołująca się, inwestycja została doprowadzona do zgodności z zatwierdzonym projektem budowlanym, a taras zabezpieczony balustradą, jednakże powyższe twierdzenia - zdaniem organu II instancji - nie zostały poparte materiałem dowodowym. Inwestor nie poinformował też organu stopnia powiatowego o wykonaniu robót budowlanych, polegających na usunięciu istotnych odstępstw wprowadzonych w trakcie budowy, nawet po otrzymaniu zawiadomienia o stanie gotowości decyzyjnej. Strona odwołująca się nie dołączyła również do odwołania żadnych materiałów dowodowych, które potwierdzałyby jej twierdzenia.
Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem, skarżąca spółka wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie, względnie uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Wniosła także o zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.
Kwestionowanej decyzji zarzucono:
I. naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, tj.:
1. art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 w zw. z art. 140 oraz art. 136 i art. 15 k.p.a., w szczególności przez:
niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego;
uchylenie się od dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy;
odstąpienie przez DWINB od powtórnego merytorycznego rozpoznania sprawy, w szczególności w zakresie przeprowadzenia ponownych oględzin (kontroli) nieruchomości przy ul. [...] we W. , mających na celu ustalenie aktualnego etapu prac budowlanych nieruchomości i weryfikacji czy budowa budynku została wykonana w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu budowlanego, bowiem uprzednie oględziny, które były podstawą ustaleń i nałożenia obowiązków zostały przeprowadzone w dniu 29 lipca 2021 r., tj. przeszło 2 i pół roku przed wydaniem zaskarżonej decyzji, podczas gdy skarżąca podnosiła w odwołaniu, iż wykonała znaczą część prac zgodnie z projektem, których organ nie uwzględnił przy wydawaniu decyzji, bowiem prace te były przeprowadzone po dacie kontroli, tj. po dniu 29 lipca 2021 r.;
4) błędne ustalenie, że budowa została wykonana w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu budowlanego;
2. art. 11 oraz art. 136 § 1 w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez nieprzedstawienie przez DWINB w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jakichkolwiek merytorycznych argumentów, które przemawiałyby za odstąpieniem przez organ II instancji od ponownych oględzin nieruchomości w celu zbadania aktualnego stanu nieruchomości i weryfikacji czy rzeczywiście w zakresie wykonanych robót w dalszym ciągu istnieją istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, podczas gdy organ ograniczył się jedynie do stwierdzeń, iż strona nie wykazała się inicjatywą dowodową, pomimo iż w odwołaniu powołała się na niewykonanie przez organ wtórnej kontroli nieruchomości.
II. naruszenie przepisów prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 36a ust. 5 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 1 p.b. przez:
- ich niewłaściwe zastosowanie, skutkujące bezpodstawnym uznaniem, że budowę spornego budynku wykonano w sposób istotnie odstępujący od zatwierdzonego projektu budowlanego, pomimo, iż wykonano prace, które skutkowały doprowadzeniem nieruchomości do stanu zgodnego z zatwierdzonym projektem budowlanym o czym wiedzę posiadał zarówno organ I jak i II instancji;
- ich niewłaściwe zastosowanie, skutkujące bezpodstawnym nałożeniem obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego dokonane zmiany w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, w sytuacji, gdy wykonane roboty budowlane są zgodne z zatwierdzonym projektem budowlanym, a tym samym są zgodne z prawem, co w konsekwencji prowadzi do wniosku, że strona skarżąca nie jest już obowiązana do wykonania nałożonych na nią obowiązków, ponieważ wykonała prace, które zapewniły zgodność robót budowlanych z zatwierdzonym projektem.
W skardze, skarżąca wniosła także o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów, tj.: mapy geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej z dnia 9 lutego 2024 r., informacji geodety dotyczącej usytuowania obiektu budowlanego z dnia 12 lutego 2024 r., dokumentacji fotograficznej (5 szt. zdjęć).
W uzasadnieniu strona skarżąca rozwinęła zarzuty skargi wskazując, iż przed wydaniem decyzji przez organ I instancji wykonała roboty polegające na: likwidacji studni chłonnej, likwidacji pokrywy zbiornika na nieczystości stałe, montażu balustrady na tarasie.
W odpowiedzi na skargę DWINB wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.
W piśmie, które wpłynęło do tut. Sądu w dniu 27 września 2024 r., skarżąca zgłosiła kolejny wniosek dowodowy, tj. o przeprowadzenie dowodu z załączonej kopii decyzji PINB z dnia 12 lipca 2024 r. (nr 1436/2024) stwierdzającej, na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., wygaśnięcie zaskarżonej decyzji w zakresie pkt. 2.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, zważył co następuje:
Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022, poz. 2492) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji, postanowienia (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb ich wydania lub tryb podjęcia aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Jego uchylenie albo stwierdzenie nieważności następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających istotny wpływ na wynik sprawy. Co istotne – zgodnie z art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024, poz. 935, dalej p.p.s.a.) Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a zatem dokonuje on zbadania całokształtu okoliczności faktycznych i prawnych sprawy.
Mając na względzie wskazane kryterium legalności, Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie, ustalonych w niniejszej sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych uznał, iż wydane w sprawie decyzje zostały podjęte z istotnym naruszeniem przepisów procesowych, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c. p.p.s.a.).
Kontroli tut. Sądu podlegała decyzja DWINB z dnia 8 stycznia 2024 r. (nr 21/2024), utrzymująca w mocy decyzję PINB z dnia 7 listopada 2023 r., nakładającą na skarżącą spółkę obowiązek:
wykonania, w terminie 1 miesiąca od dnia kiedy niniejsza decyzja stanie się ostateczna, robót budowlanych polegających na montażu balustrady zabezpieczającej przed upadkiem z wysokości z tarasu usytuowanego na poddaszu budynku;
sporządzenia i przedłożenia w terminie 3 miesięcy od dnia kiedy niniejsza decyzja stanie się ostateczna 3 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego budowy budynku wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, sporządzonego zgodnie z ustaleniami planistycznymi oraz z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi obejmującego inwestycję, uwzględniającego zmiany wynikające z wykonanych robót budowlanych.
Podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiło – jak to wynika z treści wydanych decyzji – ustalenie, że skarżąca wykonała roboty budowlane polegające na budowie wolnostojącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z wewnętrzną instalacją gazową, z garażem wbudowanym, ze zbiornikiem bezodpływowym na ścieki oraz przyłączami: gazu, wody, elektryczności i kanalizacji sanitarnej przy ul. [...] we W. (dz. nr [...], AM-[...], obręb W.(1)) w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu budowlanego, a nakazane obowiązki mają na celu doprowadzenie tych robót do stanu zgodnego z prawem.
Materialnoprawną podstawę wydanej decyzji stanowił przepis z art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b., zgodnie z którym w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu, projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę – organ nadzoru budowlanego nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.
Wydanie decyzji, w oparciu o ww. podstawę prawną, wymagało poczynienia aktualnych na dzień wydania rozstrzygnięcia, ustaleń co istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę. Obowiązek weryfikacji powyższych okoliczności wynika z przepisów o randze zasad ogólnych postępowania administracyjnego, tj. prawdy obiektywnej oraz oficjalności, które wyraz normatywny znalazły - odpowiednio - w przepisach art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Obligują one organy administracji publicznej do podejmowania - z urzędu - w toku postępowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i do załatwienia sprawy, w którym to celu organy obowiązane są w sposób wyczerpujący nie tylko zebrać, ale i rozpatrzyć całość materiału dowodowego, oceniając na jego podstawie, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a). Trzeba więc zauważyć, że wydając decyzję rzeczą organu było przeprowadzenia postępowania zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie normami procesowymi, kształtowanymi przez art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. W pierwszym z nich została skonstruowana zasada prawdy obiektywnej, zgodnie z którą w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Realizując zasadę prawdy obiektywnej, na podstawie art. 7 i 77 § 1 k.p.a., organ jest zobowiązany nie tylko do wyczerpującego zebrania ale również rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a przeprowadzona przez niego ocena dowodów powinna być, zgodnie z przepisem art. 80 k.p.a., oparta o wszechstronną analizę całokształtu materiału dowodowego. Oznacza to obowiązek poddania ocenie wszystkich prawidłowo zebranych dowodów, każdego z nich z osobna, a także we wzajemnym ich związku, kierując się doświadczeniem życiowym, zasadami wiedzy i własnym przekonaniem. Organ nie może pominąć żadnego z dowodów, jeżeli oceni go jako wiarygodny, nie może nie doceniać jego znaczenia, jeżeli ma on wartość dla rozpoznawanej sprawy. Ocena ta powinna być przy tym logiczna i spójna. Przywołana zasada ogólna odnosi się przy tym nie tylko do sposobu prowadzenia postępowania administracyjnego, lecz jest także wskazówką interpretacyjną prawa materialnego, gdyż organy administracji publicznej mają obowiązek uwzględniania jej przy "załatwieniu sprawy".
Tymczasem w realiach badanej sprawy organy, powyższym wymogom nie sprostały, poprzestając na zebranym materialne dowodowym, którego aktualność w momencie wydawania przez organ I instancji, tj. w dniu 7 listopada 2023 r. budzi wątpliwość. W tym zakresie trzeba przede wszystkim zauważyć, że sprawowana przez sądy administracyjne kontrola działalności administracji publicznej odbywa się wg kryterium legalności i w dacie wydania zaskarżonej do Sądu decyzji organu II instancji. Bez wpływu więc na niniejszą ocenę pozostają zmiany w zakresie stanu faktycznego po wydaniu decyzji przez DWINB. Tym samym, Sąd w niniejszej sprawie był zobligowany do kontroli decyzji DWINB, utrzymującej w mocy decyzję PINB, pod kątem tego czy na dzień jej wydania nie jest ona dotknięta uchybieniem procesowym lub czy nie została wydana z naruszeniem prawa materialnego.
W niniejszej sprawie – jak słusznie zauważono w skardze - DWINB poprzestał wyłącznie na ustaleniach poczynionych przez PINB, a ten z kolei swoje ustalenia oparł de facto w oparciu o protokół kontroli, przeprowadzonej w dniu 29 lipca 2021 r. i w oparciu o zebrane do połowy listopada 2022 r. materiały dowodowe. W dniu bowiem 18 listopada 2022 r. skarżący przedłożył ocenę techniczną wykonanych robót przy spornym budynku, która – jak to wynika z przekazanych do tut. Sądu akt sprawy – stanowiła ostatni zebrany dowód w sprawie. Przez kolejny rok, tj. do dnia wydania rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego, PINB nie przeprowadził już jakichkolwiek czynności dowodowych i wydał decyzję poprzestając na materiale dowodowym zebranym sprzed niemal roku, w tym ustaleniach kontroli, mającej miejsce 2,5 roku wcześniej. Tymczasem z akt sprawy wynika, że skarżąca spółka wskazywała na zamiar i podejmowane działania w celu doprowadzenia wykonanych robot do stanu zgodnego z prawem. W piśmie z dnia 14 listopada 2022 r. wskazała, że nadal trwają prace przy niniejszym budynku, a inwestor planuje przeprowadzenie prac zgodnie z projektem budowlanym mającym na celu poprawę nieprawidłowo wykonanych prac, tj.: montaż balustrady na tarasie na piętrze, przebudowę zbiornika na nieczystości, montaż źródła ciepła, zmianę odprowadzenia wód opadowych z dachu budynku oraz dalsze prace wykończeniowe. Pomimo jednak niniejszych wskazań skarżącej i wobec upływu niemal roku od zebrania materiału dowodowego, podejmując rozstrzygnięcie z dnia 7 listopada 2023 r., organ I instancji nie poczynił jakichkolwiek działań ukierunkowanych na weryfikację pod kątem aktualności zebranych materiałów dowodowych. Stanowiło to zaś w niniejszej sprawie uchybienie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wadliwości tej nie dostrzegł jednak również – jak to już nadmieniono - DWINB, chociaż w treści odwołania strona podniosła, że "praktycznie wszystkie prace mające na celu usunięcie niezgodności z projektem zostały wykonane, co (...) organ mógł stwierdzić w ramach wtórnej kontroli na terenie nieruchomości". Taka jednak kontrola nie miała miejsca. Przyjętej przez Sąd oceny nie zmienia podniesiona w zaskarżonej decyzji okoliczność, iż skarżąca podnosząc wykonanie prac w celu doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z projektem budowlanym nie przedstawiła żadnego materiału dowodowego w tym zakresie, jak również nie wskazała na niniejszą okoliczność po otrzymaniu zawiadomienia o stanie gotowości decyzyjnej. Wyjaśnić bowiem należy, że rzeczą organów nadzoru budowlanego, właściwych instancyjnie, jest wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o materiał dowodowy, aktualny na dzień wydania decyzji. W konsekwencji, w sytuacji gdy postępowanie jest prowadzone długotrwale, a od czasu zebrania materiału dowodowego upłynął znaczny okres czasu, to na dzień wydania decyzji organ jest zobowiązany – w ramach realizacji zasady prawdy obiektywnej - do oceny zebranego materiału dowodowego, także co do jego aktualności i nie może przerzucać w tym zakresie ciężaru dowodowego na stronę. Można jeszcze w tym miejscu marginalnie nadmienić, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której adresatem wydanej decyzji nie jest pierwotny inwestor i adresat decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę z 20 września 2007 r. Zmiana po stronie właścicielskiej nastąpiła w 2020 r. i od tego czasu skarżąca podejmowała działania ukierunkowane na doprowadzenie spornej inwestycji do stanu zgodnego z projektem budowlanym, a w toku całego postępowania współdziałała z organem nadzoru budowlanego.
W ocenie Sądu przywołane okoliczności przemawiają za tym, że organy nie poczyniły odpowiednich ustaleń, co należy uznać za naruszenie przepisów postępowania (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dlatego też przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy zobowiązane będą do uzupełnienia wytkniętych braków w materiale dowodowym, a następnie dokonanie oceny całości zgromadzonego materiału.
Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny działając zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a o kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.