II SA/WR 2437/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA we Wrocławiu oddalił skargę Rady Miejskiej na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody stwierdzające nieważność uchwały obniżającej czynsz za lokale użytkowe, uznając, że kompetencje do obniżania czynszu należą do wójta, a nie rady gminy.
Rada Miejska w Kamiennej Górze podjęła uchwałę obniżającą czynsz za lokale użytkowe o kwotę podatku od nieruchomości, który zaczął obowiązywać od 2003 r. Wojewoda Dolnośląski stwierdził nieważność tej uchwały, uznając ją za zwolnienie podmiotowe od podatku, wykraczające poza kompetencje rady. WSA we Wrocławiu oddalił skargę rady, podzielając stanowisko, że obniżenie czynszu jest czynnością z zakresu gospodarowania mieniem komunalnym, należącą do kompetencji wójta, a nie rady gminy.
Rada Miejska w Kamiennej Górze podjęła uchwałę Nr VI/A/60/2003 z dnia 25 sierpnia 2003 r. w sprawie obniżenia stawek czynszu za lokale użytkowe, stanowiące własność gminy. Obniżka miała nastąpić o kwotę podatku od nieruchomości, który zaczął obowiązywać najemców od 1 stycznia 2003 r. Uchwała weszła w życie z dniem podjęcia i miała zastosowanie do końca 2003 r. Wojewoda Dolnośląski, rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 26 września 2003 r., stwierdził nieważność tej uchwały, uznając ją za sprzeczną z prawem. Zdaniem Wojewody, uchwała wprowadzała zwolnienie podmiotowe od podatku od nieruchomości, co wykraczało poza kompetencje rady gminy, zgodnie z art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Rada Miejska wniosła skargę do WSA, zarzucając Wojewodzie błędne zastosowanie prawa i ustalenie stanu faktycznego. Strona skarżąca argumentowała, że intencją uchwały było obniżenie czynszu najmu, a nie zwolnienie z podatku, co mieści się w kompetencjach rady dotyczących gospodarowania mieniem komunalnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę. Sąd uznał, że choć argumentacja Wojewody dotycząca zwolnienia podatkowego była błędna, to rozstrzygnięcie o nieważności uchwały było trafne. Sąd stwierdził, że obniżenie stawek czynszu za lokale użytkowe jest czynnością z zakresu gospodarowania mieniem komunalnym, która zgodnie z art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 25 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, należy do wyłącznej kompetencji wójta (burmistrza, prezydenta miasta), a nie rady gminy. Uchwała rady w tej materii stanowiła istotne naruszenie prawa, przekraczając jej kompetencje stanowiące.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, rada gminy nie jest właściwa do obniżania stawek czynszu za lokale użytkowe. Jest to czynność z zakresu gospodarowania mieniem komunalnym, należąca do kompetencji wójta (burmistrza, prezydenta miasta).
Uzasadnienie
Sąd uznał, że obniżenie czynszu najmu lokali użytkowych jest czynnością wykonawczą związaną z gospodarowaniem mieniem komunalnym, która zgodnie z przepisami ustawy o samorządzie gminnym i ustawy o gospodarce nieruchomościami, należy do kompetencji organu wykonawczego gminy (wójta, burmistrza, prezydenta miasta), a nie organu stanowiącego (rady gminy). Uchwała rady w tej materii stanowi istotne naruszenie prawa.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (6)
Główne
u.s.g. art. 30 § 2 pkt 3
Ustawa o samorządzie gminnym
u.g.n. art. 25 § 1 i 2
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Pomocnicze
u.s.g. art. 18 § 1 i 2
Ustawa o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 40 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
u.s.g. art. 41 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
u.p.o.l. art. 7 § 3
Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obniżenie stawek czynszu za lokale użytkowe należy do kompetencji wójta (organu wykonawczego), a nie rady gminy (organu stanowiącego).
Odrzucone argumenty
Uchwała Rady Miejskiej obniżająca czynsz o kwotę podatku od nieruchomości stanowiła zwolnienie podmiotowe od podatku, wykraczające poza kompetencje rady. Rada Miejska była właściwa do podjęcia uchwały obniżającej czynsz, gdyż była to czynność z zakresu gospodarowania mieniem komunalnym.
Godne uwagi sformułowania
obniżenie czynszu stanowi obejście przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych przedmiotowa uchwała dotyczy obniżenia stawek czynszu, to narusza przepisy o kompetencji, bowiem o obniżce takiej może stanowić wójt, a nie rada gminy nie jest to zatem podmiotowe zwolnienie podatkowe, ale obniżka czynszu obniżenie stawek czynszu za lokale użytkowe jest czynnością z zakresu gospodarowania mieniem komunalnym, które to zadanie mieści się w zakresie spraw należących do wójta uchwała Rady Miejskiej w Kamiennej Górze [...] nie jest aktem prawa miejscowego [...] zawiera konkretne unormowanie, polegające na wyraźnie określonym obniżeniu czynszu najmu lokali użytkowych i jest skierowana do ograniczonego kręgu podmiotów
Skład orzekający
Andrzej Wawrzyniak
sprawozdawca
Bogumiła Skrzypczak
członek
Jolanta Sikorska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie podziału kompetencji między radą gminy a wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta) w zakresie gospodarowania mieniem komunalnym, w tym ustalania czynszów za lokale użytkowe."
Ograniczenia: Dotyczy spraw związanych z gospodarowaniem mieniem komunalnym przez jednostki samorządu terytorialnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego podziału kompetencji w samorządzie terytorialnym, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej i funkcjonowania gmin. Pokazuje, jak pozornie prosta czynność (obniżenie czynszu) może prowadzić do istotnych sporów prawnych.
“Rada gminy nie może obniżać czynszu za lokale komunalne – kompetencje należą do wójta.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wr 2437/03 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2004-02-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2003-11-04 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Andrzej Wawrzyniak /sprawozdawca/ Bogumiła Skrzypczak Jolanta Sikorska /przewodniczący/ Symbol z opisem 621 Sprawy mieszkaniowe, w tym dodatki mieszkaniowe 6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze Hasła tematyczne Gospodarka komunalna Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku *Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591 art. 18 ust. 1 i ust. 2, art. 30 ust. 2 pkt 3, art. 40 ust. 1, art. 41 ust. 1 Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn. Dz.U. 2002 nr 9 poz 84 art. 7 ust. 3 Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity Dz.U. 2000 nr 46 poz 543 art. 25 ust. 1 i ust. 2 Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA del. do WSA Jolanta Sikorska Sędziowie: NSA del. do WSA Bogumiła Skrzypczak NSA del. do WSA Andrzej Wawrzyniak (sprawozdawca) Protokolant: Aleksandra Markiewicz po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Rady Miejskiej w Kamiennej Górze na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Dolnośląskiego z dnia 26 września 2003 r. Nr P.N.II-0911-24/161/03 w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały Nr VI/A/60/2003 Rady Miejskiej w Kamiennej Górze z dnia 25 sierpnia 2003 r. w sprawie obniżenia stawek czynszu za lokale użytkowe na terenie miasta Kamienna Góra oddala skargę. Uzasadnienie W dniu 25 sierpnia 2003 r. Rada Miejska w Kamiennej Górze powołując się na art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) podjęła uchwałę Nr VI/A/60/2003 w sprawie obniżenia stawek czynszu za lokale użytkowe na terenie miasta Kamienna Góra. W § 1 ust. 1 tej uchwały podano, iż w związku z objęciem od 1stycznia 2003 r. podatkiem od nieruchomości najemców lokali użytkowych stanowiących własność jednostki samorządu terytorialnego, obniża się czynsz najmu tych lokali o kwotę podatku od nieruchomości należnego za 2003 r. W § 4 uchwały określono, iż wchodzi ona w życie z dniem podjęcia i ma zastosowanie od 1 stycznia do 31 grudnia 2003 r. W uzasadnieniu uchwały podniesiono, iż od 1 stycznia 2003 r. lokale użytkowe zostały objęte podatkiem od nieruchomości, który stanowi dodatkowe obciążenie dla najemców tych lokali. Jest to nowa sytuacja stanowiąca zaskoczenie dla najemców lokali i przedstawiony projekt uchwały jest propozycją zminimalizowania w 2003 r. skutków tego dodatkowego obciążenia poprzez skompensowanie go w całości w czynszu najmu. Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 26 września 2003 r. Nr P.N.II-0911-24/161/03 Wojewoda Dolnośląski na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym stwierdził nieważność powyższej uchwały, jako sprzecznej z prawem. W uzasadnieniu organ nadzoru podał, że przedmiotowa uchwała wprowadziła dla najemców lokali użytkowych, których właścicielem jest Gmina, zwolnienie podmiotowe od podatku od nieruchomości. Wojewoda podniósł, iż kompetencja rady gminy do wprowadzania zwolnień od podatku od nieruchomości wynika z art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.jedn. Dz.U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 z późn. zm.), zgodnie z którym rada gminy w drodze uchwały może wprowadzić inne zwolnienia przedmiotowe niż określone w ust. 1. Zdaniem organu nadzoru w rozpatrywanej uchwale Rada Miejska w Kamiennej Górze wprowadziła zwolnienia podmiotowe, a nie przedmiotowe od podatku od nieruchomości, co wykracza poza kompetencję ustawową. Z tego względu jest sprzeczna z obowiązującym prawem. Na powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze Rada Miejska w Kamiennej Górze wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Podstawą do wniesienia skargi była uchwała Nr XI/A/79/2003 Rady Miejskiej w Kamiennej Górze z dnia 30 października 2003 r. Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia, zarzucając mu naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez nieprawidłowe zastosowanie art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz błędne ustalenie stanu faktycznego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez przyjęcie, iż kwestionowana uchwała wprowadziła dla najemców lokali użytkowych zwolnienie podmiotowe od podatku od nieruchomości. W uzasadnieniu strona skarżąca stwierdziła, iż wolą Rady Miejskiej w Kamiennej Górze przy podejmowaniu przedmiotowej uchwały było obniżenie czynszów najmu, a nie, jak to wywodzi organ nadzoru, należnego podatku od nieruchomości. Polemizując ze stanowiskiem Wojewody, iż uchwała ta wprowadziła zwolnienia "podmiotowe" w podatku od nieruchomości, co wykraczałoby poza kompetencje rady gminy, w skardze podkreślono, że przedmiotową uchwałą nie zwolniono najemców lokali użytkowych od obowiązku uiszczenia podatku od nieruchomości, a jedynie obniżono czynsz najmu o wysokość należnego podatku. Wywiedziono, iż Rada Miejska nie przekroczyła swoich kompetencji, skoro w niniejszej sprawie mamy do czynienia z regulacją dotyczącą wysokości czynszu najmu. W szczególności nie naruszono art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, gdyż przedmiotowa ulga dotyczy nie podatku, lecz opłat czynszowych. Strona skarżąca podkreśliła, że są to dwa różne zobowiązania, podlegające różnym rygorom prawnym, stanowiąc różne i odrębne źródła dochodów gminy. Stwierdziła przy tym, iż wyłącznie "tożsamość" skutku ekonomicznego (jedynie w kwotach nominalnych) nie zmienia charakteru zastosowanej "ulgi" z cywilno-prawnego na prawno-podatkowy. Wskazując, iż stosownie do art. 18 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym do właściwości rady gminy należą wszystkie sprawy pozostające w zakresie działania gminy, a zgodnie z ustawą z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 z późn. zm.) kompetencje w zakresie ustalania zasad gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność jednostek samorządu terytorialnego (w tym przypadku gminy) zostały powierzone radzie gminy, która podejmuje swoje decyzje w formie uchwały, strona skarżąca wywiodła, że nie ma przeszkód formalnych, aby Rada Miejska podjęła uchwałę w zakresie obniżenia wysokości czynszu najmu. Podkreśliła przy tym, iż jedynie wielkość tej obniżki określono przez odwołanie się do kwoty przedmiotowego podatku w 2003 r. Strona skarżąca zarzuciła, że uchwałę takiej samej treści podjęła Rada Miejska w Jeleniej Górze i co do niej organ nadzoru nie wniósł żadnych zastrzeżeń. Podniosła, iż podobnie postąpiło wiele innych gmin, bowiem kalkulacja czynszu na rok 2003 nie uwzględniała przedmiotowego podatku, a w wielu wypadkach pojawienie się tego dodatkowego zobowiązania podatkowego czyniło nierentowną działalność gospodarczą prowadzoną w lokalach komunalnych. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Dolnośląski wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze i argumenty zawarte w jego uzasadnieniu. Organ nadzoru w szczególności wywiódł, iż przyjęte sformułowanie przepisu § 1 ust. 1 przedmiotowej uchwały oznacza, że obniżka czynszu stanowi obejście przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Na rozprawie pełnomocnik Wojewody Dolnośląskiego wywodził, iż gdyby przyjąć, że przedmiotowa uchwała dotyczy obniżenia stawek czynszu, to narusza przepisy o kompetencji, bowiem o obniżce takiej może stanowić wójt, a nie rada gminy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), sprawowana przez sądy administracyjne kontrola działalności administracji publicznej obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Rozstrzygnięcie nadzorcze jest zgodne z prawem, jeżeli jest zgodne z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej oraz z ustawami. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej reguluje podstawowe elementy konstrukcji prawnej nadzoru nad jednostkami samorządu terytorialnego, a mianowicie określa organy nadzoru i kryteria nadzoru, stanowiąc w art. 171, iż działalność samorządu terytorialnego podlega nadzorowi z punktu widzenia legalności (ust. 1), przy czym organami nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego są Prezes Rady Ministrów i wojewodowie, a w zakresie spraw finansowych regionalne izby obrachunkowe (ust. 2). Podziału właściwości pomiędzy organami nadzoru dokonują ustawy samorządowe. Stosownie do art. 86 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) organami nadzoru są Prezes Rady Ministrów i wojewoda, a w zakresie spraw finansowych - regionalna izba obrachunkowa. Podstawy podjęcia rozstrzygnięcia nadzorczego stwierdzającego nieważność uchwały lub zarządzenia organu gminy reguluje art. 91 ust. 1 i ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym. Według art. 91 ust. 1 uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia, w trybie określonym w art. 90. Zgodnie z ust. 4 tego artykułu w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa. Art. 91 ust. 1 i ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym wyróżnia zatem dwie kategorie wad uchwał lub zarządzeń organów gminy: istotne naruszenie prawa oraz nieistotne naruszenie prawa. To rozgraniczenie kategorii wad uchwał (zarządzeń) organów gminy ma znaczenie prawne dla dopuszczalności podjęcia rozstrzygnięcia nadzorczego stwierdzającego nieważność uchwały (zarządzenia) organu gminy. Podstawą rozstrzygnięcia nadzorczego stwierdzającego nieważność uchwały lub zarządzenia organu gminy może być tylko istotne naruszenie prawa. Powołana ustawa o samorządzie gminnym nie określa rodzaju naruszenia prawa, które należy zakwalifikować do istotnego naruszenia prawa. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że są to takiego rodzaju naruszenia prawa, jak: podjęcie uchwały przez organ niewłaściwy, brak podstawy do podjęcia uchwały określonej treści, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą podjęcia uchwały, naruszenie procedury podjęcia uchwały. Jak z powyższego wynika, jednym z istotnych elementów zgodnego z prawem podjęcia uchwały (zarządzenia) jest posiadanie przez organ kompetencji do podjęcia uchwały (zarządzenia). Podjęcie przez organ gminy uchwały (zarządzenia) z naruszeniem przepisów dotyczących kompetencji do ich podjęcia stanowi istotne naruszenie prawa, dające organowi nadzoru podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały lub zarządzenia. Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym do właściwości rady gminy należą wszystkie sprawy pozostające w zakresie działania gminy, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Z przepisu tego wynika zasada domniemania kompetencji rady gminy do załatwiania spraw pozostających w zakresie działania gminy. Artykuł ten w ust. 2 określa katalog czynności zastrzeżonych do wyłącznej właściwości rady gminy. Stanowi on o podziale zadań między organami gminy. Przepis art. 18 ust. 2 pkt 15 cytowanej ustawy przekazuje do wyłącznej właściwości rady gminy stanowienie w innych sprawach zastrzeżonych ustawami do kompetencji rady gminy. Według art. 40 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym na podstawie upoważnień ustawowych gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy. W myśl zaś art. 41 ust. 1 tej ustawy akty prawa miejscowego ustanawia rada gminy w formie uchwały. W wyroku z dnia 25 października 1999 r. sygn. akt I SA/Ka 1628/99 (LEX nr 40852) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że ustanowione w art. 18 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym domniemanie właściwości rady "we wszystkich sprawach pozostających w zakresie działania gminy" należy rozumieć w ten sposób, iż rada gminy jako organ o charakterze kolegialnym i wieloosobowym może podejmować działania związane ze stanowieniem (art. 15 ust. 1 ustawy) lub kontrolą (art. 18 ust. 1 ustawy). Nie może natomiast podejmować czynności, które należą do sfery wykonawczej, gdyż byłoby to naruszeniem konstytucyjnej zasady podziału organów gminy na stanowiące i wykonawcze (art. 169 Konstytucji RP). W zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym Wojewoda Dolnośląski stwierdził nieważność uchwały Nr VI/A/60/2003 Rady Miejskiej w Kamiennej Górze z dnia 25 sierpnia 2003 r. w sprawie obniżenia stawek czynszu za lokale użytkowe na terenie miasta Kamienna Góra podnosząc w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, iż w uchwale tej Rada Miejska w Kamiennej Górze wprowadziła zwolnienia podmiotowe, a nie przedmiotowe od podatku od nieruchomości, co wykracza poza kompetencję ustawową i w sposób istotny narusza art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.jedn. Dz.U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 z późn. zm.). Nie zgadzając się z powyższym zarzutem strona skarżąca wywodziła, że przedmiotową uchwałą nie zwolniono najemców lokali użytkowych od obowiązku uiszczenia podatku od nieruchomości, lecz obniżono czynsz najmu o wysokość należnego podatku. Dlatego też w niniejszej sprawie mamy do czynienia z regulacją dotyczącą wysokości czynszu najmu, a nie z podmiotowym zwolnieniem podatkowym. Na rozprawie pełnomocnik Wojewody Dolnośląskiego stwierdził, że gdyby przyjąć, iż przedmiotowa uchwała dotyczy obniżenia stawek czynszu, to narusza przepisy o kompetencji, bowiem o obniżce takiej może stanowić wójt, a nie rada gminy. Odnosząc się do podniesionego w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego argumentu, iż uchwałą Nr VI/A/60/2003 Rady Miejskiej w Kamiennej Górze z dnia 25 sierpnia 2003 r. wprowadzono zwolnienie podmiotowe od podatku od nieruchomości stwierdzić należy, że nie jest on w realiach niniejszej sprawy uzasadniony. Zauważyć bowiem trzeba, iż skutkiem zakwestionowanej przez organ nadzoru uchwały jest obniżenie czynszu pobieranego z tytułu najmu lokali użytkowych, a nie obniżenie należnego podatku od nieruchomości. W wyniku wykonania przedmiotowej uchwały pobierane z tytułu tego podatku należności nie zostaną uszczuplone, niższe natomiast będą dochody gminy z tytułu czynszu najmu lokali użytkowych. Uchwała ta nie zwalnia nikogo od podatku, ale obniża czynsz. Nie jest to zatem podmiotowe zwolnienie podatkowe, ale obniżka czynszu. Uchwała ta nie narusza zatem – i to w sposób istotny – art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W tej sytuacji rozważenia wymaga kwestia, czy Rada Miejska w Kamiennej Górze była umocowana do dokonania takiej obniżki, czy też – jak na rozprawie wywodził pełnomocnik Wojewody Dolnośląskiego – przedmiotowa uchwała dotycząc obniżenia stawek czynszu narusza przepisy o kompetencji, bowiem o obniżce takiej może stanowić wójt, a nie rada gminy. Stosownie do art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym gospodarowanie mieniem komunalnym należy do zadań wójta. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie podkreślano, iż sprawy najmu i dzierżawy lokali użytkowych należą do zakresu gospodarowania mieniem gminy, które to zadanie mieści się w zakresie spraw należących do wójta (a przed 27 października 2002 r. – do zarządu gminy) zgodnie z art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym (por. np. wyrok NSA z dnia 28 lipca 1992 r. sygn. akt SA/Wr 632/92 - Wokanda 1993/1/22). W myśl art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 z późn. zm.) gminnym zasobem nieruchomości gospodaruje wójt, burmistrz albo prezydent miasta. Zgodnie z ust. 2 tego artykułu w związku z art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami, gospodarowanie zasobem polega w szczególności na wykonywaniu czynności związanych z naliczaniem należności za nieruchomości udostępniane z zasobu. Przepisy art. 18 i art. 40 ustawy o samorządzie gminnym dają radzie gminy kompetencje stanowiące. Na ich podstawie rada gminy, będąca organem stanowiącym, może regulować wskazane w ustawie kwestie oraz uchwalać akty prawa miejscowego, powszechnie obowiązujące na obszarze gminy. Akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze gminy zawierają generalno-abstrakcyjne normy prawne, a ich adresatem jest nieokreślona liczba podmiotów. Od wyżej wymienionych uprawnień organów stanowiących należy odróżnić kompetencje wykonawcze, przyznane przez ustawę organom wykonawczym. Kompetencje te sprowadzają się do wydawania indywidualnych aktów administracyjnych, kierowanych do konkretnych adresatów. W rozpatrywanej sprawie nie budzi wątpliwości fakt, że uchwała Rady Miejskiej w Kamiennej Górze z dnia 25 sierpnia 2003 r. Nr VI/A/60/2003 nie jest aktem prawa miejscowego, obowiązującym powszechnie na terenie gminy (gminy miejskiej), bowiem nie zawiera generalno-abstrakcyjnych norm prawnych, skierowanych do nieokreślonej liczby podmiotów, lecz zawiera konkretne unormowanie, polegające na wyraźnie określonym obniżeniu czynszu najmu lokali użytkowych i jest skierowana do ograniczonego kręgu podmiotów, to jest do konkretnych najemców tych lokali. Odróżnić przy tym trzeba prawo rady gminy do określania w drodze uchwały na przykład minimalnych stawek czynszu za lokale użytkowe oddawane w najem w budynkach, bowiem jej przedmiot mieści się w zakresie pojęcia zasad zarządu mieniem gminy (art. 40 ust. 2 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym), przy czym uchwała taka zawiera generalno-abstrakcyjne normy prawne, indywidualizowane następnie przy zawieraniu konkretnych umów i jest skierowana do osób, które są lub mogą być najemcami lokali komunalnych, a więc do nieokreślonej liczby podmiotów, od ściśle określonej obniżki czynszu skierowanej do znanych już konkretnych najemców. Zauważyć wypada, że Rada Miejska w Kamiennej Górze niewątpliwie również nie traktowała przedmiotowej uchwały jako aktu prawa miejscowego, na co wskazuje treść § 4 tej uchwały, w którym określono, iż wchodzi ona w życie z dniem podjęcia i ma zastosowanie od 1 stycznia do 31 grudnia 2003 r. Gdyby bowiem uchwała ta była aktem prawa miejscowego, zawierającym przepisy powszechnie obowiązujące na terenie gminy, to powinna wejść w życie i być ogłoszona w sposób przewidziany w art. 4 i art. 13 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. Nr 62, poz. 718 z późn. zm.). Podkreślić w tym miejscu trzeba, iż Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 września 2001 r. sygn. akt SA/Wr 1826/01 (OSS 2002/1/14) także uznał, że rada miejska nie mogła aktem o charakterze generalnym zwolnić wszystkich najemców lokali komunalnych z części stawek czynszowych ustalonych wcześniej w drodze przepisów prawa miejscowego. Przedstawiona zatem na rozprawie przez pełnomocnika Wojewody Dolnośląskiego argumentacja, iż przedmiotowa uchwała jako dotycząca obniżenia stawek czynszu narusza przepisy o kompetencji, bowiem o obniżce takiej może stanowić wójt, a nie rada gminy, jest prawidłowa i zasługuje na uwzględnienie. Odnosząc się do zarzutu strony skarżącej, iż podobnej treści uchwałę podjęła Rada Miejska w Jeleniej Górze i co do niej organ nadzoru nie wniósł żadnych zastrzeżeń oraz że podobnie postąpiło wiele innych gmin, ponieważ kalkulacja czynszu na rok 2003 nie uwzględniała przedmiotowego podatku, a w wielu wypadkach pojawienie się tego dodatkowego zobowiązania podatkowego czyniło nierentowną działalność gospodarczą prowadzoną w lokalach komunalnych, zauważyć należy, że organ nadzoru stwierdza nieważność uchwał podjętych z istotnym naruszeniem prawa, a nie potwierdza zgodności z prawem uchwał, których nie zakwestionował. Tak więc nawet jeżeli inne organy stanowiące gmin podejmowały niezgodne z prawem uchwały, a organ nadzoru we właściwym czasie i trybie ich nie zakwestionował, fakt ten nie czyni zgodnymi z prawem innych uchwał innych organów, nawet jeżeli dotknięte są one takimi samymi uchybieniami, jak uchwały, których nie zakwestionowano. Także względy ekonomiczne, gospodarcze, polityczne, czy jakiekolwiek inne nie uczynią wadliwego aktu zgodnym z prawem. W tym stanie rzeczy Wojewoda Dolnośląski – pomimo niewłaściwej argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego – trafnie uznał, że uchwała Nr VI/A/60/2003 Rady Miejskiej w Kamiennej Górze z dnia 25 sierpnia 2003 r. w sprawie obniżenia stawek czynszu za lokale użytkowe na terenie miasta Kamienna Góra istotnie narusza prawo i prawidłowo stwierdził jej nieważność. Z uwagi na powyższe – stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) – wniesiona w niniejszej sprawie skarga podlegała oddaleniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI