II SA/WR 2391/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny we WrocławiuWrocław2004-06-02
NSAAdministracyjneŚredniawsa
inspekcja sanitarnahigienazdrowie publicznetransport kolejowybudownictwoprawo administracyjneuchylenie decyzjinakaz usunięcia uchybień

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Inspektora Sanitarnego nakazującą PKP S.A. usunięcie uchybień sanitarnych (zapewnienie ciepłej wody), uznając, że brak było podstaw prawnych do nałożenia takiego obowiązku na istniejący budynek.

Sprawa dotyczyła skargi PKP S.A. na decyzję Inspektora Sanitarnego nakazującą zapewnienie ciepłej wody dla podróżnych na stacji PKP. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Inspektora Powiatowego, powołując się na przepisy dotyczące warunków technicznych budynków i ustawy o zwalczaniu chorób zakaźnych. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że powołane przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa miały zastosowanie jedynie przy budowie lub modernizacji, a nie przy utrzymaniu istniejącego obiektu. Ponadto, nie wykazano naruszenia przepisów dotyczących zwalczania chorób zakaźnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę PKP S.A. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy nakaz usunięcia uchybień sanitarnych na stacji PKP, w tym zapewnienia bieżącej ciepłej wody dla podróżnych. Organ pierwszej instancji powołał się na ustawę o Inspekcji Sanitarnej oraz rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych, a także ustawę o zwalczaniu chorób zakaźnych. Strona skarżąca zarzuciła, że powołane rozporządzenie ma zastosowanie tylko przy budowie lub modernizacji, a nie przy utrzymaniu istniejącego budynku. Sąd administracyjny, działając na podstawie przepisów przejściowych, uznał skargę za zasadną. Stwierdził, że organy inspekcji sanitarnej nie wykazały podstawy prawnej do nałożenia obowiązku zapewnienia ciepłej wody w istniejącym budynku stacji PKP. Powołane przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa, zgodnie z jego §2, miały zastosowanie jedynie przy budowie, odbudowie, rozbudowie, nadbudowie, przebudowie, modernizacji oraz zmianie sposobu użytkowania budynków, co nie miało miejsca w spornej sytuacji. Sąd podkreślił, że pojęcie 'utrzymania' obiektu budowlanego nie oznacza dostosowania go do nowych wymogów. Ponadto, nie wykazano naruszenia przepisów ustawy o zwalczaniu chorób zakaźnych, które wymagałyby podjęcia działań w celu ich zwalczania. Sąd uznał, że organy inspekcji sanitarnej nie mogą wydawać nakazów w sposób dowolny, a muszą one znajdować oparcie w prawie. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej i określił, że decyzja nie może być wykonana.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, obowiązek ten nie może być nałożony w takiej sytuacji.

Uzasadnienie

Przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa dotyczące warunków technicznych budynków, w tym wymogu zapewnienia ciepłej wody w umywalkach w ustępach ogólnodostępnych, mają zastosowanie jedynie przy budowie, modernizacji lub zmianie sposobu użytkowania obiektu. Nie dotyczą one bieżącego utrzymania istniejącego budynku, które polega na zachowaniu jego dotychczasowej postaci. Brak było również podstaw w przepisach o zwalczaniu chorób zakaźnych do wydania nakazu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (15)

Główne

u.p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.Ins.San. art. 4 § pkt 2

Ustawa o Inspekcji Sanitarnej

u.Ins.San. art. 27 § ust. 1

Ustawa o Inspekcji Sanitarnej

u.Ins.San. art. 27 § ust. 2

Ustawa o Inspekcji Sanitarnej

rozp. M.G.P.i B. art. 46

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

rozp. M.G.P.i B. art. 85

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

rozp. M.G.P.i B. art. 2

Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Przepis ten ogranicza zastosowanie rozporządzenia do przypadków budowy, modernizacji lub zmiany sposobu użytkowania, a nie bieżącego utrzymania.

u.z.ch.z. art. 5

Ustawa o zwalczaniu chorób zakaźnych

u.p.u.s.a. art. 1 § §1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

u.p.u.s.a. art. 1 § §2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

u.p.p.s.a. art. 3 § §1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.b. art. 1

Ustawa - Prawo budowlane

Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm. art. 97 § §1

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Powołane rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa ma zastosowanie jedynie przy budowie, modernizacji lub zmianie sposobu użytkowania, a nie przy bieżącym utrzymaniu istniejącego budynku. Brak było podstaw prawnych do nałożenia obowiązku zapewnienia ciepłej wody w istniejącym budynku stacji PKP. Nie wykazano naruszenia przepisów o zwalczaniu chorób zakaźnych.

Godne uwagi sformułowania

organy Inspekcji Sanitarnej nie mogą zaś wydawać wskazań i nakazów w sposób dowolny. wymogi higieniczno sanitarne, uchybienie których skutkować może wydanie decyzji nakazującej ich usuniecie, wynikać muszą z przepisów prawa. Pod pojęciem "utrzymania" rozumieć w tym przypadku należy bowiem pozostawienie i zachowanie dotychczasowej, niezmienionej postaci, nie zaś dostosowanie do nowych wymogów.

Skład orzekający

Henryka Łysikowska

przewodniczący

Anna Moskała

członek

Krystyna Anna Stec

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zakresu stosowania rozporządzeń technicznych (budowlanych) w kontekście bieżącego utrzymania obiektów i kompetencji Inspekcji Sanitarnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku podstaw prawnych do nałożenia obowiązku na istniejący obiekt, bez jego modernizacji lub zmiany sposobu użytkowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne stosowanie przepisów prawa i udowodnienie podstawy prawnej do nałożenia obowiązku przez organ administracji. Jest to przykład rutynowej kontroli sanitarnej, która została zakwestionowana z powodu braku podstaw prawnych.

Czy PKP musiało zapewnić ciepłą wodę? Sąd wyjaśnia granice prawa sanitarnego.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Wr 2391/01 - Wyrok WSA we Wrocławiu
Data orzeczenia
2004-06-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-09-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sędziowie
Anna Moskała
Henryka Łysikowska /przewodniczący/
Krystyna Anna Stec /sprawozdawca/
Symbol z opisem
620  Ochrona zdrowia, w tym sprawy dotyczące chorób zawodowych, zakładów opieki zdrowotnej, uzdrowisk, zawodu lekarza, pielęg
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Sentencja
sygn. akt 3 II SA/Wr 2391/2001 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 czerwca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryka Łysikowska Sędziowie: Sędzia NSA Anna Moskała Sędzia NSA Krystyna Anna Stec (sprawozdawca) Protokolant: Monika Mikołajczyk po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2004r. na rozprawie przy udziale - sprawy ze skargi PKP S.A. - Oddział A w W. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego - Oddział w W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia uchybień sanitarnych I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od D. Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego - Oddziału w W. na rzecz strony skarżącej 10 zł - tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. IV.
Uzasadnienie
sygn. akt 3 II SA/Wr 2391/2001
2
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] Nr [...] D. Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W. - Oddział w L. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. z [...] znak [...] nakazującą usunięcie uchybień na stacji PKP w I. w szczególności przez zapewnienie bieżącej ciepłej wody dla podróżnych.
Organ 1 instancji jako podstawę prawną decyzji wskazał przepis art.27 ustawy o Inspekcji Sanitarnej, w uzasadnieniu orzeczenia powołał też §46 rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz art.5 ust. l ustawy o zwalczaniu chorób zakaźnych.
W odwołaniu strona zarzuciła, że powołane rozporządzenie - zgodnie z jego §2 - znajduje zastosowanie jedynie w przypadku przebudowy, rozbudowy, odbudowy, modernizacji oraz zmiany sposobu użytkowania.
D. Wojewódzki Inspektor Sanitarny wskazał, że nie ma podstaw do pozytywnego rozpatrzenia odwołania i wskazał, iż zgodnie z art.5 ustawy o zwalczaniu chorób zakaźnych zarządca, administrator są zobowiązani utrzymywać nieruchomość w należytym stanie higieniczno sanitarnym oraz stosować się do wskazań i nakazów wydawanych przez organy Inspekcji Sanitarnej w zwalczaniu chorób zakaźnych, zatem mają obowiązek dostarczenia ciepłej wody w ogólnodostępnym we dla podróżnych.
Nie godząc się z tym rozstrzygnięciem PKP Spółka Akcyjna wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę.
Domagała się w niej uchylenia decyzji organu odwoławczego i podniosła zarzut naruszenia §2 w zw. z §85 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 14.12.1994 r. W ocenie strony skarżącej brak przepisu, z którego wynika obowiązek wykonania zaleceń. Podniesiono, ze powołane rozporządzenie znajduje zastosowanie przy "budowie, odbudowie, rozbudowie, nadbudowie, przebudowie, modernizacji praż zmianie sposobu użytkowania budynków..." gdy tymczasem budynek został wyposażony w istniejące urządzenia techniczne w latach wcześniejszych.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z przepisem art.97§l ustawy z dnia 30.08.2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z
sygn. akt 3 II SA/Wr 2391/2001 3
30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270). Wobec powyższego niniejsza skarga podlegała rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, jako rzeczowo i miejscowo właściwy.
Po myśli art. l §1 i §2 ustawy z 25.07.2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.Nr 153,poz.l269) - sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (§1) a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Nadto zgodnie z art.3§l powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą. Wyżej powiedziane oznacza, że skarga może zostać uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art.l45-150 ustawy).
W ocenie Sądu kontrolowana decyzja uchybia prawu w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu.
Niewątpliwie w myśl art.4 pkt 2 ustawy z 14.03.1985r. o Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 1998r.Nr 90,poz.575 ze zm.) - w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania decyzji - do zakresu działania Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego należy kontrola przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne, w szczególności dotyczących utrzymania należytego stanu higienicznego nieruchomości, zakładów pracy, instytucji, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej, dróg, ulic oraz osobowego i towarowego transportu kolejowego, drogowego, lotniczego i morskiego. Zgodnie zaś z art. 27 w razie stwierdzenia naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych, inspektor sanitarny nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie w ustalonym terminie stwierdzonych uchybień (ust.l) a jeżeli naruszenie wymagań, o których mowa w ust. 1, spowodowało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, inspektor sanitarny nakazuje unieruchomienie zakładu pracy lub jego części (stanowiska pracy, maszyny lub innego urządzenia), zamknięcie obiektu użyteczności publicznej, wyłączenie z eksploatacji środka transportu, wycofanie z obrotu środka spożywczego, przedmiotu użytku lub innego wyrobu mogącego mieć wpływ na zdrowie ludzi albo podjęcie lub zaprzestanie innych działań; decyzje w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu (ust.2).
W ocenie Sądu nie powinno budzić wątpliwości, że wymogi higieniczno sanitarne, uchybienie których skutkować może wydanie decyzji nakazującej ich usuniecie, wynikać muszą z przepisów prawa. Wprawdzie istotnie w myśl powołanego jako podstawa prawna rozstrzygnięcia §46 jak i zgodnie z § 85 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 14.12.1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać
sygn. akt 3 II SA/Wr 2391/2001
4
budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 1999r. Nr 15,poz.l40 ze zm.) ustępy ogólnodostępne powinny być wyposażone w umywalki i powinny mieć indywidualną lub centralną instalację ciepłej wody. Jednakże zgodzić należy się ze stroną skarżącą, iż powołane przez organy inspekcji sanitarnej przepisy obowiązującego ówcześnie rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 14.12.1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 1999 r. Nr 15,poz.l40 ze zm.) znaleźć mogłyby zastosowanie - zgodnie z §2 - jedynie przy budowie, odbudowie, rozbudowie, nadbudowie, przebudowie, modernizacji oraz zmianie sposobu użytkowania budynków (...) co w przypadku budynku stacji PKP w I. w spornym okresie nie miało miejsca. Powyższego nie zmienia - wbrew stanowisku D. Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego -regulacja zawarta w art. 1 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000r. Nr 106,poz.ll26 ze zm.) zgodnie z którą ustawa normuje działalność obejmującą także utrzymanie obiektów budowlanych. Pod pojęciem "utrzymania" rozumieć w tym przypadku należy bowiem pozostawienie i zachowanie dotychczasowej, niezmienionej postaci, nie zaś dostosowanie do nowych wymogów. Tak więc kontrola przez organy inspekcji sanitarnej przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne, w tym dotyczących utrzymania należytego stanu higienicznego nieruchomości, odnosić musi się do wymogów higieniczno sanitarnych przewidzianych projektem budynku już wybudowanego i użytkowanego.
Zwrócenia uwagi wymaga, że w tym zakresie organy inspekcji sanitarnej ustaleń stanu faktycznego nie poczyniły.
Odnosząc się do twierdzeń strony przeciwnej, że orzeczone nakazy są niezbędne do przestrzegania zasad higieny mogących wpływać na stan zdrowia ludzi wskazać należy, iż także w świetle przepisów ustawy z 13.11.1963 r. o zwalczaniu chorób zakaźnych (Dz.U.Nr 50,poz.279 ze zm.) brak było w ustalonym stanie faktycznym sprawy podstaw do wydania zaskarżonej decyzji. Wprawdzie przepis art.5 stanowił, że właściciel, zarządca, administrator oraz pracodawca miał obowiązek utrzymać nieruchomość w należytym stanie higieniczno sanitarnym oraz stosować się do wskazań i nakazów wydawanych przez organy Inspekcji Sanitarnej w celu zwalczania chorób zakaźnych. Podobnie jak wyżej uznać jednakże należy, że "należyty stan higieniczno sanitarny" wynikać musi z przepisów prawa, utrzymanie oznacza zachowanie stanu dotychczasowego a nakazy i wskazania wydawane przez organy także muszą znajdować oparcie w prawie. Nie można przyjąć - zdaniem Sądu - aby uzasadniało zaskarżoną decyzję ogólne stwierdzenie, że "zapewnienie odpowiednich warunków sanitarnych jest niezbędne do przestrzegania podstawowych zasad higieny, mogących wpływać na stan zdrowia ludzi". Powyższe, co do zasady, nie budzi wątpliwości. W niniejszej sprawie nie wykazano jednakże nie tylko, że naruszono wymogi stanu higieniczno sanitarnego, wynikające z obowiązującego prawa, ale i nie wykazano, aby
sygn. akt 3 II SA/Wr 2391/2001 5
zaistniały stan faktyczny uzasadniał podjęcie działań celem zwalczania chorób zakaźnych. Organy Inspekcji Sanitarnej nie mogą zaś wydawać wskazań i nakazów w sposób dowolny.
Wobec powyższego skoro wniosek skargi o uchylenie zaskarżonej decyzji był zasadny - działając na podstawie art. 145§ 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzeczono jak w pkt I wyroku.
Postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania uzasadnia przepis art. 200 powołanej ustawy, zaś orzeczenie codo możliwości wykonania zaskarżonej decyzji zapadło wobec wymogu nałożonego w art. 152.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI