II SA/Wr 226/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla farm fotowoltaicznych, uznając, że można ustalić warunki zabudowy dla części działki, jeśli ta część nie obejmuje gruntów rolnych wymagających zgody na zmianę przeznaczenia.
Sprawa dotyczyła odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla budowy farm fotowoltaicznych na części działki rolnej. Organy administracji odmawiały uzgodnienia, argumentując, że wniosek dotyczy części działki, a cała działka zawiera grunty rolne wymagające zgody ministra na zmianę przeznaczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienia, stwierdzając, że można ustalić warunki zabudowy dla części działki, jeśli ta część nie obejmuje gruntów rolnych wymagających zgody, a teren inwestycji jest jednoznacznie wyodrębniony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznał skargę spółki S. sp. z o.o. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie Starosty odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie pięciu farm fotowoltaicznych o łącznej mocy 500 kW wraz z magazynami energii. Problem prawny dotyczył możliwości ustalenia warunków zabudowy dla części działki ewidencyjnej, która zawierała grunty rolne klas chronionych. Organy administracji odmawiały uzgodnienia, argumentując, że wniosek obejmujący jedynie część działki jest niedopuszczalny, a cała działka zawiera grunty rolne wymagające zgody ministra na zmianę przeznaczenia. Sąd administracyjny, powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznał, że dopuszczalne jest ustalenie warunków zabudowy dla terenu stanowiącego część działki ewidencyjnej, jeśli teren ten obejmuje wyłącznie grunty niewymagające zgody na zmianę przeznaczenia na cele nierolnicze i jest jednoznacznie wyodrębniony. W analizowanej sprawie projekt decyzji dotyczył części działki, która nie obejmowała gruntów klasy I-III, a zatem odmowa uzgodnienia jedynie z powodu objęcia wnioskiem części działki była bezzasadna. Sąd uchylił zaskarżone postanowienia, wskazując, że organ pierwszej instancji powinien dokonać analizy w granicach terenu wskazanego we wniosku inwestora.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, dopuszczalne jest ustalenie warunków zabudowy dla terenu stanowiącego część działki ewidencyjnej, jeśli teren ten obejmuje wyłącznie grunty niewymagające uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia na cele nierolnicze i jest jednoznacznie wyodrębniony na załączniku graficznym.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym pojęcie 'teren' w przepisach o warunkach zabudowy nie wyklucza ustalenia warunków dla części działki. Kluczowe jest, aby ta część nie obejmowała gruntów wymagających zgody na zmianę przeznaczenia, a inwestycja mogła być zrealizowana na gruntach niewymagających takiej zgody, co pozwala na wyważenie prawa własności i ochrony środowiska.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (18)
Główne
u.p.z.p. art. 53 § ust. 4 pkt 6
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Decyzja o warunkach zabudowy wymaga uzgodnienia z organami ochrony gruntów rolnych i leśnych w odniesieniu do gruntów wykorzystywanych na cele rolne.
u.o.g.r.l. art. 7 § ust. 1
Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych
Zmiana przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze lub nieleśne wymaga zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi, chyba że spełnione są przesłanki z ust. 2a.
u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 4
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Ustalenie warunków zabudowy jest możliwe, jeżeli teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze lub nieleśne.
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 64 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Przepis art. 53 ust. 4 pkt 6 stosuje się odpowiednio do decyzji o warunkach zabudowy.
u.o.g.r.l. art. 7 § ust. 2a
Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych
Określa przesłanki, przy których grunty rolne klas I-III nie wymagają zgody ministra na zmianę przeznaczenia na cele nierolnicze lub nieleśne (np. położenie w obszarze zwartej zabudowy, odległość od drogi publicznej).
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy utrzymuje w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy dotyczące decyzji stosuje się odpowiednio do postanowień.
p.u.s.a. art. 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 134
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla decyzję lub postanowienie w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania lub prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stosuje środki przewidziane w celu usunięcia naruszenia prawa.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sprawa może być rozpoznana w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania od organu na rzecz strony.
Konstytucja RP art. 21 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ochrona własności.
Konstytucja RP art. 64 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ochrona prawa własności i innych praw majątkowych.
Konstytucja RP art. 5
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ochrona środowiska i zrównoważony rozwój.
Konstytucja RP art. 74
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Obowiązek ochrony środowiska i prowadzenia zrównoważonego rozwoju.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Możliwość ustalenia warunków zabudowy dla części działki ewidencyjnej, jeśli ta część nie obejmuje gruntów rolnych wymagających zgody na zmianę przeznaczenia. Organ jest związany wnioskiem inwestora i granicami inwestycji wskazanymi w tym wniosku.
Odrzucone argumenty
Niedopuszczalność ustalenia warunków zabudowy dla części działki ewidencyjnej, gdy cała działka zawiera grunty rolne wymagające zgody ministra na zmianę przeznaczenia. Konieczność analizy warunków zagospodarowania terenu odnośnie do całości działki, nawet jeśli wniosek dotyczy jej części.
Godne uwagi sformułowania
Sąd dostrzega rozbieżne stanowiska orzecznicze odnoszące się do kwestii możliwych wariantów interpretacyjnych dotyczących relacji pojęć "teren" oraz "działka" co do zasady niedopuszczalne jest ustalenie warunków zabudowy dla terenu obejmującego tylko część działki lub działek ewidencyjnych, chyba że w konkretnym przypadku jest to uzasadnione szczególnymi względami faktycznymi lub prawnymi Planowana inwestycja może być bowiem zaprojektowana i zrealizowana wyłącznie na gruntach rolnych niewymagających takiej zgody. Organ jest związany wnioskiem inwestora, w tym granicami inwestycji wskazanymi w tym wniosku i samodzielne rozszerzanie tych granic uznać należy za pozbawione podstaw prawnych.
Skład orzekający
Halina Filipowicz-Kremis
przewodniczący
Adam Habuda
członek
Marta Pawłowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie warunków zabudowy dla części działek rolnych, zwłaszcza w kontekście inwestycji OZE."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie część działki inwestycyjnej nie obejmuje gruntów wymagających zgody na zmianę przeznaczenia. Wymaga analizy konkretnych przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy popularnej tematyki inwestycji w farmy fotowoltaiczne i ważnego zagadnienia prawnego dotyczącego możliwości zabudowy na części działek rolnych, co ma znaczenie praktyczne dla wielu inwestorów i właścicieli gruntów.
“Czy można budować farmę fotowoltaiczną na części działki rolnej? WSA wyjaśnia!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Wr 226/23 - Wyrok WSA we Wrocławiu Data orzeczenia 2023-08-03 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2023-04-27 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu Sędziowie Adam Habuda Halina Filipowicz-Kremis /przewodniczący/ Marta Pawłowska /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego Hasła tematyczne Zagospodarowanie przestrzenne Sygn. powiązane II OSK 2360/23 - Wyrok NSA z 2024-07-25 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku *Uchylono zaskarżone postanowienie w całości Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 503 art. 53 ust. 4 pkt 6 w zw. z art.64 ust.1 Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis, Sędziowie: Sędzia WSA Adam Habuda, Asesor WSA Marta Pawłowska (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II w dniu 3 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi S. sp. z o.o. z siedzibą w A. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Starosty Z. z dnia [...] nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. na rzecz strony skarżącej kwotę 997 (słownie: dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Postanowieniem z [...] (nr [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. (dalej jako: "SKO"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.) - dalej jako: "k.p.a.", utrzymało w mocy postanowienie Starosty Z. z dnia [...] nr [...] o odmowie uzgodnienia projektu decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie pięciu farm fotowoltaicznych o mocy 100 kW każda (łącznie 500 kW) przy każdej zespół magazynów energii o mocy do 20 MW (łącznie 100MW) i powierzchnią zabudowy do 0,99 ha wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną zlokalizowaną na części działki nr [...], obręb [...], gmina [...]. Jak wynika z akt sprawy, w toku postępowania z wniosku [...] sp. z o.o. w A. K. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie 5 farm fotowoltaicznych o mocy do 100 kW każda MW jako instalacji odnawialnego źródła energii wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, na części działki nr [...] obręb [...], gmina [...], pismem z dnia 18 sierpnia 2022 r. przedstawiono Staroście Z. (dalej: "organ I instancji" lub "starosta") będącemu organem ochrony gruntów rolnych, projekt decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji, celem uzgodnienia stosownie do art. 53 ust. 4 pkt 6 w związku z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2022 r., poz. 503 ze zm.) - dalej jako: "u.p.z.p.", jako że na terenie projektowanego zamierzenia występują grunty rolne. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Starosta Z. odmówił uzgodnienia odmówił uzgodnienia przedłożonego projektu decyzji o warunkach zabudowy. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że na działce nr [...], której łączna powierzchnia wynosi [...], na której planowana jest inwestycja znajdują się użytki rolne sklasyfikowane jako [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]. Starosta odmówił uzgodnienia projektu decyzji, wskazując, że według wniosku inwestora, zespół farm ma być zlokalizowany na części działki nr [...] o powierzchni [...], na terenach [...] i [...]. Jak wyjaśnił organ I instancji, terenem w myśl art. 61 ust.1 pkt 4 u.p.z.p. którego dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, jest obszar jednej lub kilku działek inwestycyjnych. Skoro wniosek złożony w niniejszej sprawie obejmował jedynie część działki [...], to przeprowadzona analiza i tak musiałby obejmować całość działki, a ta nie spełnia przesłanek wynikających z art. 7 ust. 2 a ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1326) - dalej jako: "u.o.g.r.l.". W ocenie organu I instancji zmiana przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze obejmuje obszar wyznaczony jako działka geodezyjna, a nie wyłącznie powierzchnię faktycznie zajętą pod lokalizowaną inwestycję. Przyjęcie odmiennej interpretacji mogłoby prowadzić do obejścia przepisów u.o.g.r.l. i tym samym do iluzorycznej ochrony gruntów rolnych. W rezultacie, zdaniem organu I instancji konieczne jest uzyskanie zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi. Po rozpoznaniu zażalenia inwestora na powyższe rozstrzygnięcie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. postanowieniem z dnia [...] nr [...], uchyliło postanowienie organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Na uzasadnienie takiego rozstrzygnięcia SKO wskazało, że jeśli wnioskodawca ogranicza swoim wnioskiem rozpoznanie sprawy o ustalenie warunków zabudowy dla części działki lub działek, to nie tylko organ wydający decyzję ale i organ uzgadniający ma prawo i obowiązek oceny takiego wniosku. W ocenie Kolegium, nie można uznać za prawidłowe zgłoszenia we wniosku tylko części działki. Taka możliwość wedle organu odwoławczego, możliwa jest wyłącznie w sytuacji gdy część działki objęta jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a część nie. Wówczas dla części nieobjętej planem możliwe jest ustalenie warunków zabudowy. Taka sytuacja w rozpatrywanej sprawie nie występuje. Jednakże SKO zwróciło uwagę, że organ pierwszej instancji ograniczył się do ogólnikowego stwierdzenia, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki z art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l., nie wyjaśniając dokładnie które z nich. W szczególności nie dokonał ustaleń czy co najmniej połowa powierzchni każdej zwartej części gruntu zawiera się w obszarze zwartej zabudowy, czy grunty położone są w odległości nie większej niż 50 od granicy najbliższej działki budowlanej, w rozumieniu przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, czy grunty położone są w odległości nie większej niż 50 od drogi publicznej, jak również czy powierzchnia nie przekracza 0,5 ha, bez względu na to, czy stanowią jedną całość czy kilka odrębnych części. SKO zwróciło również uwagę na okoliczność, że akta sprawy nie zawierają załącznika mapowego na którym organ dokonałby stosownej analizy. Podnosząc powyższe uchybienie i nakazując przeprowadzenie we wskazanym zakresie postępowania dowodowego, SKO wydało rozstrzygnięcie kasacyjne. Po uzupełnieniu akt sprawy o wymagane załączniki mapowe i przeprowadzenie analizy co do całości działki nr [...], Starosta Z. wydał w dniu [...] postanowienie nr [...], w którym ponownie odmówił uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy. W uzasadnieniu starostwa wskazał na stan faktyczny sprawy i podstawy prawne rozstrzygnięcia i wyjaśnił, że analiza przeprowadzona w stosunku do całości działki nr [...] wykazała, że nie zostały spełnione warunki z art. 7 ust. 1 u.o.g.r.l. W granicach działki znajdują się bowiem grunty pochodzenia mineralnego o klasach bonitacyjnych [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]. Wobec tego bezspornie teren działki podlega ochronie z u.o.g.r.l.i tym samym wymaga zgody na zmianę przeznaczenia na cele nierolnicze. Starosta zaznaczył przy tym, że podtrzymuje wyrażone w uchylonym postanowieniu stanowisko, że wobec objęcia wnioskiem o wydanie warunków zabudowy jedynie części działki, co stoi w sprzeczności z przepisami, nie jest możliwe pozytywne uzgodnienie projektu decyzji. Niemniej organ przeprowadził analizę odnośnie do całej działki, zatem i części zawierającej grunty klasy [...] i uznał, że nie został spełniony warunek zwartej zabudowy oraz warunek odległości mniejszej niż 50 m od drogi publicznej. Pozostałe warunki z art. 7 ust. 1 u.g.r.i.l zostały w sprawie spełnione. Konkludując organ pierwszej instancji stwierdził, że nie jest możliwe dokonanie zmiany przeznaczenia działki, bez zgody właściwego ministra. Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła [...] spółka z o.o. z siedzibą w A. K. zarzucając postanowieniu organu I instancji: błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia polegający na nieuzasadnionym uznaniu, że projekt decyzji o warunkach zabudowy dotyczy całej działki, podczas gdy zgodnie z wnioskiem inwestora projekt decyzji dotyczy części działki nr [...], nieobejmującej gruntów klasy III; naruszenie przepisu art. 61 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 7 ust. 1 i 2 u.o.g.r.l. poprzez wadliwą wykładnię tych przepisów, skutkującą nieuprawnionym uznaniem, że teren objęty projektem decyzji obejmuje także grunty rolne podlegające ochronie z art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l. i w konsekwencji, że w przedmiotowym stanie faktycznym zachodzi konieczność zmiany przeznaczenia części gruntów rolnych, podczas gdy wniosek inwestora dotyczy części działki, nieobejmującej w rozumieniu gruntów klasy [...] w związku z czym, teren inwestycji ogranicza się do gruntów niewymagających takiej zmiany, co jest prawnie dopuszczalne i wbrew stanowisku organu I instancji nie stanowi obejścia przepisów u.o.g.r.l. SKO postanowieniem z [...] (nr [...]) utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu SKO wyjaśniło, że w sprawie bezspornym jest, iż z wypisów z ewidencji gruntów wynika, że działka nr [...], obręb [...] ma łączną powierzchnię [...] i stanowią ją grunty rolne chronione oznaczone jako [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]. Jak wskazano uwzględniając treść art. 53 ust. 4 pkt 6 u.p.z.p. obowiązkiem organu I instancji, przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy, jest uzgodnienie jej ze starostą w odniesieniu do gruntów wykorzystywanych na cele rolne. Celem uzgodnienia, o którym mowa w art. 53 ust. 4 pkt 6 u.p.z.p., jest ochrona rolnego charakteru gruntów. Realizacja przedsięwzięcia nie może bowiem prowadzić do naruszenia wartości chronionych przepisami ustawy szczególnej, która to ochrona polega na ograniczaniu przeznaczania gruntów rolnych na cele nierolnicze lub nieleśne, jak i zapobieganiu procesom degradacji i dewastacji gruntów rolnych oraz szkodom w produkcji rolniczej (art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2 u.o.g.r.l.). Dalej SKO wskazało, że ustawodawca rozróżnił tereny gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klas I-III wymagające zgody właściwego organu na zmianę przeznaczenia (art. 7 ust. 2) oraz tereny gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klas I-III, które takiej zgody nie wymagają, gdyż ich powierzchnia jest niewielka i znajdują się w obszarze zwartej zabudowy (szczegółowe przesłanki wymienia art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l.). Zmiana przeznaczenia tych pierwszych terenów, uwarunkowana wymogiem uzyskania zgody właściwego organu, może nastąpić tylko w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, co wyklucza w świetle art. 61 ust. 1 pkt 4 u.p.z.p. możliwość ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji na takim terenie. Natomiast w przypadku gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klas I-III, które spełniają wszystkie warunki z art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l., i które w związku z tym nie wymagają zgody właściwego organu na zmianę przeznaczenia na cele nierolnicze i nieleśne, możliwe jest uzyskanie warunków zabudowy dla inwestycji realizowanej na takim terenie. SKO podkreśliło, że w okolicznościach sprawy nie zostały spełnione wszystkie warunki określone w art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l. W szczególności nie jest spełniony warunek określony w art. 7 ust. 2a pkt 1, ponieważ dla gruntów rolnych klasy [...] znajdujących się na przedmiotowej działce brak jest możliwości wyznaczenia obszaru zwartej zabudowy. Nie został również spełniony warunek z art. 7 ust. 2a pkt 3 ponieważ najbliższą drogą publiczną jest droga wojewódzka nr [...], a odległość od niej przekracza 50 m. W ocenie SKO organ I instancji zasadnie stwierdził, że działka nr [...] obręb [...], gmina [...], posiada grunty rolne klas chronionych, wymagające uzyskania zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi na przeznaczenie na cele nierolnicze. Nadto SKO stwierdziło, że nie ma podstaw do uznania za prawidłowe zgłoszenia tylko części działki. Zdaniem SKO posłużenie się przez ustawodawcę w art. 61 u.p.z.p. sformułowaniem "teren" a nie "działka" nie uzasadnia automatycznie przyjęcia, że w tym pojęciu mieści się fragment działki. Jak wyjaśniono ratio legis użytego przez ustawodawcę pojęcia wynika z tego, że do ustalenia warunków zabudowy może być zgłoszonych kilka działek. Taki zatem zbiór przemawia za użyciem pojęcia "teren". W takim pojęciu mieści się także obszar działki ewidencyjnej. Jakkolwiek SKO wskazało na odmienne poglądy prezentowane w orzecznictwie w odniesieniu do kwestii możliwości wydania decyzji o warunkach zabudowy dla części działki to jednak skonstatowano, że w niniejszej sprawie nie zachodzi żadna uzasadniona przyczyna, dla której organ uzgadniający, analizując spełnienie warunków z zakresu ochrony gruntów rolnych, miałby poddać analizie jedynie część działki nr [...], z pominięciem gruntów kl. [...], na których, jak twierdzi inwestor, nie będzie realizowane wnioskowane przedsięwzięcie. Skargę na postanowienie SKO wniósł inwestor [...] Sp. z o.o. w A. K., (dalej: "skarżąca", "spółka") reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Postanowieniu zarzucono: naruszenie art. 52 ust. 2 pkt 1 oraz art. 61 ust. 1 u.p.z.p. poprzez wadliwą ich wykładnię, skutkującą uznaniem, że decyzja o warunkach zabudowy w niniejszej sprawie winna obejmować całą działkę ewidencyjną, a nie teren objęty wnioskiem, nieobejmujący gruntów klasy I-III; naruszenie art. 7 ust. 1, 2 i 2a u.o.g.r.l. w zw. z art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p. poprzez błędne ich zastosowanie i przyjęcie, że w przedmiotowym stanie faktycznym zachodzi konieczność zmiany przeznaczenia gruntów rolnych, na których zostanie posadowiona planowana inwestycja, na cele nierolnicze w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, podczas gdy teren inwestycji ogranicza się do gruntów niewymagających takiej zmiany, co w sposób jasny wynika ze znajdującej się w aktach kopii mapy ewidencyjnej. W konsekwencji skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym zwrotów kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę SKO podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna, przy czym Sąd podziela w całości zarzuty podniesione w skardze. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137, z późn. zm.) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Przy czym w myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259) - dalej jako: "p.p.s.a.", rozstrzygając w granicach danej sprawy sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną jednakże powyższe regulacje nie pozwalają sądowi na stosowanie przy orzekaniu zasad współżycia społecznego lub zasad słuszności. Uchylenie decyzji lub postanowienia, względnie stwierdzenie ich nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania lub prawa materialnego, odpowiednio mogących mieć lub mających wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie przedmiotem tak rozumianej kontroli jest postanowienie SKO z [...] utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji z [...] o odmowie uzgodnienia projektu decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji w zakresie ochrony gruntów rolnych. Jak przewiduje art. 53 ust. 4 pkt 6 w zw. z art. 51 u.p.z.p. decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego wydaje wójt, burmistrz lub prezydent miasta po uzgodnieniu z organami właściwymi w sprawach ochrony gruntów rolnych i leśnych – w odniesieniu do gruntów wykorzystywanych na cele rolne i leśne w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami. Natomiast zgodnie z art. 64 ust. 1 u.p.z.p., przepis ten stosuje się odpowiednio do decyzji o warunkach zabudowy. Zauważenia wymaga jednak, że zasadniczy spór w niniejszej sprawie sprowadza się do tego, czy dopuszczalne jest ustalenie warunków zabudowy dla części działki lub działek ewidencyjnych, a w przypadku odpowiedzi twierdzącej, to w jakich okolicznościach. Wymaga podkreślenia przy tym, że Sąd dostrzega rozbieżne stanowiska orzecznicze odnoszące się do kwestii możliwych wariantów interpretacyjnych dotyczących relacji pojęć "teren" oraz "działka", występujących m.in. w art. 52 ust. 2 pkt 1, art. 61 ust. 1 u.p.z.p. Sąd zgadza się z prezentowanym w orzecznictwie NSA stanowiskiem, zgodnie z którym co do zasady niedopuszczalne jest ustalenie warunków zabudowy dla terenu obejmującego tylko część działki lub działek ewidencyjnych, chyba że w konkretnym przypadku jest to uzasadnione szczególnymi względami faktycznymi lub prawnymi (por. np. wyrok NSA z 16 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 743/17, publ. CBOSA). Analiza orzecznictwa NSA prowadzi do wniosku, że do wskazanych już szczególnych okoliczności faktycznych i prawnych sprawy, uzasadniających wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla terenu stanowiącego część działki ewidencyjnej, należy zaliczyć m.in. sytuację, w której teren inwestycji, na który składa się część działki ewidencyjnej, obejmuje wyłącznie grunty niewymagające uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, a równocześnie teren ten można jednoznacznie wyodrębnić i przedstawić na załączniku graficznym do decyzji (por. np. wyrok NSA z 24 maja 2018 r., sygn. akt II OSK 1634/16; wyrok NSA z 17 lipca 2019 r., sygn. akt II OSK 1881/18; wyrok NSA z 23 kwietnia 2020 r., sygn. akt II OSK 1693/19, wyrok NSA z 4 listopada 2021 r., sygn. akt II OSK 1212/19; wyrok NSA z 15 lutego 2022 r., sygn. akt II OSK 712/21 wyrok NSA z 14 czerwca 2022 r., sygn. akt II OSK 1082/21, publ. CBOSA). Jak wskazuje się, taka wykładnia ma silne uzasadnienie w normach konstytucyjnych i pozwala na wyważenie wartości, takich jak prawo własności (art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p.) oraz ochrona środowiska i zrównoważony rozwój (art. 5 i art. 74 Konstytucji RP w zw. z art. 1 ust. 1 in fine u.p.z.p.). W rezultacie zachowana zostaje, przewidziana w art. 7 ust. 1 i 2 u.o.g.r.l. w zw. z art. 61 ust. 1 pkt 4 u.p.z.p., zasada konieczności uzyskania uprzedniej zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne. Planowana inwestycja może być bowiem zaprojektowana i zrealizowana wyłącznie na gruntach rolnych niewymagających takiej zgody. Podobnie również wypowiedział się NSA w wyroku z dnia 14 czerwca 2023 r. sygnatura akt II OSK 1751/22 (internetowa baza orzeczeń sądów administracyjnych CBOSA), w którym Sąd stwierdził jednoznacznie, że "w przepisach art. 52 ust. 2 pkt 1 oraz art. 61 ust. 1 pkt 4 u.p.z.p. jest mowa o "terenie" a nie o działce ewidencyjnej w rozumieniu prawa geodezyjnego i kartograficznego. Treść ww przepisów nie wyklucza zatem ustalenia warunków zabudowy dla terenu, który stanowi część działki ewidencyjnej". W okolicznościach niniejszej sprawy na działce nr [...] znajdują się grunty rolne chronione oznaczone jako [...] o powierzchni [...] oraz grunty klas niechronionych [...] o pow. [...], [...] o pow. [...], [...] o pow. [...], [...] - o pow. [...], [...] o pow. [...], [...] o pow. [...] oraz [...] o pow. [...]. Natomiast w projekcie decyzji o warunkach zabudowy wskazano wyraźnie, że planowana inwestycja zlokalizowana ma być wyłącznie na części działki nr [...] obręb [...], Gmina [...]. Nadto jak wynika z załącznika graficznego nr 1 do projektu decyzji, w którym określono linie rozgraniczające teren inwestycji, teren ten nie obejmuje gruntów klasy [...]. W rezultacie, uwzględniając poczynione dotąd uwagi, należy skonstatować, że organ nie mógł odmówić uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy tylko na tej podstawie, że objęty wnioskiem o wydanie warunków zabudowy teren inwestycji obejmował tylko część działki nr [...]. Bezzasadnie również w uprzedniej decyzji kasacyjnej SKO nakazało organowi pierwszej instancji przeprowadzenie analizy warunków i zasad zagospodarowania terenu odnośnie do całości działki nr [...]. Wskazać bowiem należy, że w sprawach o ustalenie warunków zabudowy organ związany jest wnioskiem inwestora, w tym granicami inwestycji wskazanymi w tym wniosku i samodzielne rozszerzanie tych granic uznać należy za pozbawione podstaw prawnych. Niezależnie od poczynionych wyżej uwag wymaga podkreślenia, że w przypadku, w którym inwestor, wbrew postanowieniom zawartym w decyzji o warunkach zabudowy, wykorzystałby grunt rolny klasy I-III na cele nierolnicze, wówczas ponosiłby, na ogólnych zasadach, odpowiedzialność ukształtowaną przepisami u.o.g.r.l. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. Ponownie rozpoznając sprawę należy kierować się wiążącą oceną prawną i wskazaniami, co do dalszego postępowania wyrażonymi przez Sąd w uzasadnieniu niniejszego wyroku. Uwzględnić należy zwłaszcza, że sama okoliczność, że poza terenem inwestycji, na części działki nr [...], występują grunty klasy [...] nie mogła stanowić samodzielnej podstawy do odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy. Organ pierwszej instancji dokona zatem analizy w granicach terenu wskazanego we wniosku inwestora. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym, w postępowaniu uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI