Orzeczenie · 2004-06-22

II SA/WR 212/02

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Miejsce
Opole
Data
2004-06-22
NSAAdministracyjneWysokawsa
postępowanie dyscyplinarnepolicjantkara dyscyplinarnawydalenie ze służbyalkohol w służbieuzasadnienie orzeczeniaprawo do obronykontrola sądowawsauchylenie decyzji

Sprawa dotyczyła skargi T. D. na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w O., które utrzymało w mocy decyzję o wydaleniu policjanta ze służby. Policjantowi zarzucono popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na spożywaniu alkoholu podczas służby. T. D. w swojej skardze podniósł szereg zarzutów, w tym naruszenie prawa materialnego poprzez wymierzenie niewspółmiernej kary oraz naruszenie przepisów postępowania przez nienależyte wyjaśnienie okoliczności faktycznych. Kwestionował sposób przeprowadzenia badań na zawartość alkoholu i sposób oceny dowodów, wskazując na możliwość spożycia alkoholu po służbie lub zażycia nalewki ziołowej. Zarzucił również brak należytego uzasadnienia orzeczeń oraz niepoinformowanie o prawie do obrońcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że zaskarżone orzeczenie nie spełnia wymogów formalnych, w szczególności w zakresie uzasadnienia faktycznego i prawnego, które powinno zawierać wskazanie udowodnionych faktów, dowodów, przyczyn odmowy wiarygodności innym dowodom oraz podstawy prawne rozstrzygnięcia. Sąd podkreślił, że uznanie administracyjne, jakim dysponował przełożony przy wymiarze kary, nie może być dowolne i wymaga wskazania przesłanek. Dodatkowo, sąd uwzględnił wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2002 r., który uznał art. 139 ust. 2 ustawy o Policji za niezgodny z Konstytucją, co skutkowało utratą mocy obowiązującej aktu wykonawczego i stanowiło podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżone orzeczenie oraz poprzedzające je orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji, orzekając jednocześnie, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu i zasądzając koszty postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wymogi dotyczące uzasadnienia orzeczeń dyscyplinarnych, znaczenie wyroków Trybunału Konstytucyjnego dla postępowań administracyjnych, zasady uznania administracyjnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Policji, ale zasady proceduralne i wpływ wyroków TK mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy orzeczenie dyscyplinarne o wydaleniu policjanta ze służby zostało wydane z naruszeniem przepisów proceduralnych, w szczególności w zakresie uzasadnienia i zapewnienia prawa do obrony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, orzeczenie zostało wydane z naruszeniem przepisów proceduralnych.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził brak wyczerpującego uzasadnienia faktycznego i prawnego, które powinno zawierać wskazanie udowodnionych faktów, dowodów, przyczyn odmowy wiarygodności innym dowodom oraz podstawy prawne rozstrzygnięcia. Ponadto, policjant nie został poinformowany o prawie do obrońcy.

Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego kwestionujący podstawę prawną rozporządzenia dyscyplinarnego może stanowić podstawę do uchylenia orzeczenia administracyjnego wydanego przed wejściem w życie wyroku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który spowodował utratę mocy obowiązującej przepisu stanowiącego podstawę wydania orzeczenia, stanowi przesłankę do wznowienia postępowania administracyjnego i uchylenia zaskarżonego orzeczenia.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na wyrok TK z dnia 8 października 2002 r., sygn. akt K36/00, który uznał art. 139 ust. 2 ustawy o Policji za niezgodny z Konstytucją, co skutkowało utratą mocy obowiązującej aktu wykonawczego. Ta wadliwość stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 135r ust. 2 ustawy o Policji.

Czy kara wydalenia ze służby była współmierna do popełnionego czynu i stopnia zawinienia policjanta?

Odpowiedź sądu

Sąd nie rozstrzygnął bezpośrednio o współmierności kary, ale uchylił orzeczenie z powodu wadliwości proceduralnych i braku należytego uzasadnienia, które powinno uwzględniać okoliczności łagodzące i obciążające.

Uzasadnienie

Sąd wskazał na brak oceny materiału dowodowego pod kątem okoliczności istotnych dla wymiaru kary, w tym rozważenia okoliczności łagodzących. Podkreślono, że uznanie administracyjne przy wymiarze kary nie może być dowolne i wymaga wskazania przesłanek.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. oraz poprzedzające je orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w O. Orzeczono, że zaskarżone orzeczenie w całości nie podlega wykonaniu.

Przepisy (15)

Główne

u.o. Policji art. 134

Ustawa o Policji

Przepis wymieniający katalog kar możliwych do wymierzenia, których nałożenie pozostawiono ocenie przełożonego w ramach uznania administracyjnego.

rozporządzenie art. 24 § ust. 1 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów

Podstawa do orzekania o winie policjanta i wymierzenia kary dyscyplinarnej.

rozporządzenie art. 27 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów

Kara dyscyplinarna powinna być współmierna do popełnionego czynu i stopnia zawinienia.

rozporządzenie art. 26 § ust. 3

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów

Uzasadnienie faktyczne orzeczenia powinno zawierać wskazanie faktów, dowodów oraz przyczyn odmowy wiarygodności innym dowodom, a także okoliczności mające wpływ na wymiar kary.

Prawo o postępowaniu art. 145 § § 1 pkt 1 lit. b

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji lub postanowienia, jeżeli stwierdzono naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

Pomocnicze

rozporządzenie art. 27 § ust. 3 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów

Popełnienie przewinienia przez policjanta będącego pod wpływem alkoholu może stanowić podstawę do zaostrzenia kary.

Przepisy wprowadzające... art. 97 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje rozpoznawanie spraw wniesionych przed dniem 1 stycznia 2004 r. przez właściwe sądy administracyjne.

Prawo o postępowaniu art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania o skutkach uchylenia decyzji.

u.o. NSA art. 55 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Reguluje kwestie kosztów postępowania.

u.o. Policji art. 139 § ust. 2

Ustawa o Policji

Przepis uznany za niezgodny z Konstytucją przez TK, dotyczący postępowania dyscyplinarnego.

u.o. Policji art. 135r § ust. 2

Ustawa o Policji

Podstawa do wznowienia postępowania dyscyplinarnego w przypadku utraty mocy przepisu prawnego będącego podstawą wydania orzeczenia dyscyplinarnego na skutek orzeczenia TK.

u.o. Policji art. 135r § ust. 3

Ustawa o Policji

Termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania po wejściu w życie orzeczenia TK.

u.o. zm. u.o. Policji art. 2 § ust. 1

Ustawa z dnia 29 października 2003 r. o zmianie ustawy o Policji

Przepisy stosuje się do postępowań dyscyplinarnych niezakończonych prawomocnym orzeczeniem do dnia wejścia w życie ustawy.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów o postępowaniu przez nienależyte wyjaśnienie okoliczności faktycznych. • Niewspółmierna kara dyscyplinarna. • Brak należytego uzasadnienia orzeczeń. • Niepoinformowanie o prawie do obrońcy. • Utrata mocy obowiązującej podstawy prawnej rozporządzenia na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organu, że sąd nie może kontrolować zarzutów dotyczących postępowania dyscyplinarnego i współmierności kary. • Argumentacja organu, że skarżący miał możliwość zapoznania się z aktami i zgłaszania wniosków dowodowych.

Godne uwagi sformułowania

uznanie administracyjne nie może być dowolne • uzasadnienie faktyczne orzeczenia powinno zawierać: wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej • wyrok Trybunału Konstytucyjnego [...] w części dotyczącej postępowania dyscyplinarnego, został uznany za niezgodny z [...] Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

Skład orzekający

Roman Ciąglewicz

przewodniczący

Teresa Cisyk

członek

Grażyna Jeżewska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wymogi dotyczące uzasadnienia orzeczeń dyscyplinarnych, znaczenie wyroków Trybunału Konstytucyjnego dla postępowań administracyjnych, zasady uznania administracyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań dyscyplinarnych wobec funkcjonariuszy Policji, ale zasady proceduralne i wpływ wyroków TK mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są formalne aspekty postępowania administracyjnego i jak wyroki Trybunału Konstytucyjnego mogą wpływać na losy indywidualnych spraw, nawet tych sprzed daty wyroku.

Policjant zwolniony dyscyplinarnie wygrał przed sądem. Kluczowe okazało się nie samo przewinienie, a błędy proceduralne i wyrok TK.

Dane finansowe

WPS: 250 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst